Monroe University (www.monroeu.edu), with campuses in New York and Saint Lucia, and the University of Shkodra “Luigj Gurakuqi” (www.unishk.edu.al) in Shkoder, Albania, today announced an MOU designed to facilitate academic and cultural exchange opportunities for students at both institutions.

Monroe University, founded in 1933, serves a diverse student body of more than 9,000 students across its campuses in New York and Saint Lucia, as well as online. With students representing a wide range of cultural and ethnic backgrounds, Monroe is deeply committed to fostering an inclusive community and engaging with its surrounding neighborhoods through outreach programs and initiatives that drive positive social impact. Known for its innovative programs and commitment to student success, Monroe University has become a destination for many Albanian-American students seeking higher education. This MOU will not only strengthen Monroe University’s ties to the Albanian-American community in New York but also deepen its connections abroad, fostering a truly global academic and cultural bridge.

The University of Shkodra “Luigj Gurakuqi,” established in 1957, is one of Albania’s oldest and most prestigious universities. Located in Shkoder, a cultural and academic hub in northern Albania, it serves approximately 5,200 students annually. The university is deeply committed to advancing its students’ educational and professional opportunities by fostering a culture of academic rigor, innovation, and global engagement. Through dedicated faculty, cutting-edge research, and a focus on international collaboration, the University of Shkodra ensures its students are equipped to succeed in an interconnected world, while maintaining strong ties to Albania’s rich cultural and historical heritage.

The MOU was facilitated by Bota Consulting Group (www.botaconsultinggroup.com), under the leadership of CEO Lola Gazivoda.

This partnership provides a framework for:

Student exchanges to enrich academic and cultural experiences.

Collaborative research projects to drive innovation.

Cultural programs to deepen understanding and celebrate shared heritage.

Possible conferences and seminars to engage both academic and local communities.

Gersom Lopez, Dean of International Admissions at Monroe University, said: “There are a number of Albanian-Americans studying at Monroe or are now proud alumni, and we look forward to welcoming more students from University of Shkodra through this new MOU.”

Prof. Dr. Tonin Gjuraj, Rector of the University of Shkodra “Luigj Gurakuqi,” remarked, “As the newly appointed Rector, I am immensely proud of our exceptional student body and their potential to shape the future. This partnership underscores my vision to position the University of Shkodra at the forefront of international collaborations, creating groundbreaking opportunities for our students and faculty to innovate, connect, and lead on the global stage.””

Acknowledging Key Supporters:

BCW Member Bota Consulting Group: Founded by Lola Gazivoda, Bota Consulting Group specializes in forging strategic partnerships and fostering international collaboration. As the facilitator of this partnership, Bota Consulting Group is deeply committed to ensuring the success of its programs and providing comprehensive support to students and faculty alike. “This collaboration is a testament to the power of connection,” said Lola Gazivoda. “It’s about creating opportunities for Albanian youth and ensuring Monroe University’s students—both Albanian Americans and its diverse multicultural population—can experience Albania’s rich culture and academic excellence. By connecting global talent and institutions, Bota Consulting Group aims to drive impactful outcomes, including enriched academic experiences, cultural exchanges, and innovative opportunities that benefit all stakeholders. I’m proud Bota Consulting Group could help bring this vision to life and look forward to supporting future initiatives under this partnership.”

Business Council of Westchester (BCW): This partnership was made possible with the support of the Business Council of Westchester (BCW) and its President, Marsha Gordon, who connected Monroe University with this remarkable opportunity. BCW’s dedication to fostering talent development, meeting the needs of regional employers, and supporting the Albanian-American community was instrumental in paving the way for this collaboration.

January 8, 2025

Author: The BCW

https://www.zeriamerikes.com/a/7932253.html?fbclid=IwZXh0bgNhZW0CMTEAAR3jsG5TelTNr56jbyTbINqBzn_K2AWW-iZWMGAB1vWa2raGz2AtUUGVJc8_aem_gbb1hzsCdASzLa4uwb89yA

• Carolyn Pressuti
• Marrë nga Associated Press

---

Gjykatësi i Nju Jorkut Juan Merchant vendosi që Presidenti i zgjedhur Donald Trump, të mos vuajë masë dënimi për çështjen e Nju Jorkut. Kjo do të thotë që ai është i dënuar zyrtarisht dhe kjo është pjesë e historisë së tij penale, por se nuk do të marrë dënim me burg, ose pasoja të tjera ndëshkuese. Zoti Trump dhe avokati i tij morën pjesë në seancën e dënimit përmes një videolidhjeje. Donald Trump do të betohet më 20 janar si i vetmi President i Shteteve të Bashkuara me dënim penal për krime.

Presidenti i zgjedhur Donald Trump shfrytëzoi të gjitha mundësitë ligjore për apelim dhe madje kërkoi nga Gjykata e Lartë që të bllokonte dhënien e dënimit lidhur me një nga gjyqet e tij të profilit më të lartë. Por të enjten vonë, Gjykata e Lartë hodhi poshtë kërkesën e tij për shtyrjen e dënimit.

Zoti Trump u shpall fajtor nga një juri më 30 maj të vitit 2024 për 34 akuza penale në lidhje me falsifikimin e të dhënave të biznesit, me qëllim fshehjen e një pagese prej 130 mijë dollarësh për të fituar heshtjen e një aktoreje të filmave pornografikë, pak përpara zgjedhjeve presidenciale të vitit 2016.

“Ky ishte një turp”, tha zoti Trump pas përfundimit të këtij gjyqi.

Analistët politikë si Shannon Bow O’Brien nga Universiteti i Teksasit thonë se kjo çështje ishte personale për zotin Trump.

“Atij nuk i pëlqen të pranojë fajin, dobësitë apo mangësitë”, thotë ajo.

Gjykatësi i Nju Jorkut, Juan Merchan, i cili kryesoi gjyqin, ka refuzuar kërkesat për shtyrjen e dënimit, por gjithashtu ka thënë më parë se nuk do ta dënonte me burg ish-presidentin.

“Mendoj se synimi i vëtetë është që të përçohet mesazhi se askush nuk është mbi ligjin dhe që procesi të çohet deri në fund”, thotë eksperti Gary Rose nga Universiteti Sacred Heart.

Një gjykatëse e emëruar nga zoti Trump këtë javë bllokoi përkohësisht kërkesat e Departamentit të Drejtësisë për publikimin e raporteve përfundimtare të dy hetimeve nga Prokurori i Posaçëm Jack Smith. Të dyja çështjet kanë të bëjnë me mbajtjen e dokumenteve sekrete dhe ndërhyrjen në zgjedhje që kulmoi me sulmin e 6 janarit në Kapitol.

Këtë javë, presidenti i zgjedhur ritheksoi mendimin e tij se prokurori Smith ishte emëruar në mënyrë të paligjshme.

“Ai u tërhoq nga çështja me turp. Pse duhet të lejohet të shkruajë një raport të rremë? Do të ishte vetëm një raport i rremë”, tha ai.

Prokurorëve të posaçëm u kërkohet me ligj që të përpilojnë raporte përmbledhëse. Prokurori i Përgjithshëm i Shteteve të Bashkuara tha se do të publikonte raportin e prokurorit Smith mbi sulmin e 6 janarit në Kapitol. Bërja publike e këtij raporti mund të pengojë përpjekjet e zotit Trump për të falur personat e arrestuar për këtë sulm.

“Publikimi i raportit mund të nxjerrë në dritë faktin që shumë nga veprimet e 6 janarit ishin të planifikuara, keqdashëse dhe kriminale. Kjo do ta bënte atë të dukej se ai po falë aktivitetin kriminal të këtyre njerëzve”, thotë ekspertja Shannon Bow O’Brien nga Universiteti i Teksasit në Austin.

Çështja e kartërt penale ka të bëjë me ndërhyrjen në zgjedhje në shtetin e Xhorxhias. Prokurorja u detyrua të tërhiqej nga kjo çështje për shkak të një marrëdhënieje të papërshtatshme me një punonjës. Pra, çështja është bllokuar derisa të pushohet apo të caktohet një prokuror tjetër.

“Mendoj se votuesit në të vërtetë shpresojnë që e gjithë kjo gjë të marrë fund dhe se tani ne mund të fillojmë përsëri me një mandat të dytë të zotit Trump”, thotë eksperti Gary Rose.

Mandati i dytë i Presidentit të zgjedhur Trump fillon të hënën, më 20 janar.

Albert Vataj

Photo: medium.com/

Më 7 janar 1943, Nikola Tesla u shua në qilarin e hotelit ‘New Yorker’ në New York, SHBA, në kushte aspak të denja për një personalitet të rëndësishëm të shkencës. Duke mos i dhënë kurrë rëndësi gjendjes së tij financiare, Tesla vdiq i varfër e i harruar në moshën 86 vjeçare. Në vitet e fundit të jetës së tij Nikola Tesla nderohej si një shkencetar i çmendur dhe u bë i njohur për pohime të habitshme mbi zhvillime të mundshme shkencore si p.sh. “përçuarja e energjisë pa tela” .

Imagjinoni një botë pa kabllo, ku kompjuterët, televizorët dhe pajisjet elektro-shtëpiake mund të funksionojnë pa fijet përcjellëse të energjisë, ravijëzoni një botë së cilës i rrethvjen një valë elektrike që sjell energji ashtu siç dielli sjell dritë. Fantashkencë! E pabesueshme! Në një botë skeptikësh do të ishte një emigrant nga Kroacia që do të guxonte të pohonte shkencërisht se kjo është e mundur. Atëherë kur energjia elektrike sapo kishte hedhur hapin e magjishëm të ndryshimit të botës, Nikola Tesla, ky shkencëtar propozoi një revolucion wireless, një të sotme të paimagjinueshme.

Askush nuk do ta besonte se një supergjeni si ai do të shuhej tragjikishit i kapluar prej vetmisë dhe i brejtur prej mjerimit, megjithëse ai ishte zotëruesi i 700 shpikjeve që revolucionarizuan elektromekanikën dhe hodhën një hap gjigand në fushën e valëve elektrike.

Ai ishte zotëruesi i 9 gjuhëve, ishte një shpikës, fizikant, inxhinier mekanik dhe inxhinier elektrik. Tesla njihet si ndër shkencëtarët më të përkryer të fundshekullit XIX-të dhe fillimshekullit XX-të. Mbamendet gjithashtu dhe si një shtysë e rëndësisë prioritare i teknologjisë moderne. Patentat e tija dhe punët teorike formojnë bazën e sistemit të fuqisë së rrymës elektrike shndërruese, duke përfshirë sistemin e fuqisë shpërndarëse shumëfazore dhe motorët elektrikë, me të cilët ai ndihmoi në Revolucionin e Dytë Industrial.

Nikola Tesla lindi më 10 korrik 1856, në Smiljan të Kroacisë, në atë kohë pjesë e perandorisë Austro-Hungareze, dhe pasi mbaroi Institutin Politeknik në Raz të Austrisë, u diplomua në Pragë.

Ai e filloi karrierën duke punuar fillimisht si inxhinier elektrik në Budapest, në vitin 1881 dhe dy vjet më vonë u zhvendos në Paris duke punuar për shpikësin e madh të atyre kohërave, Edison në një prej filialeve të “Continental Edison Company”.

Në vitin 1883, Tesla demonstroi për herë të parë në Strasburg prototipin e motorit me induksion, por rrethi i shkencëtarëve europianë në atë kohë ishte tepër radikal për të kuptuar idetë e tij.

Duke parë këtë fakt, në vitin 1884 Tesla pranon të punojë për Thomas Edison në New York, me një rekomandim për Edisonin nga shkencëtari i madh i asaj kohe, Charles Batchelor i cili i shkruante Edisonit: “Unë njoh dy njerëz të mëdhenj në këtë botë, njëri je ti, ndërsa tjetri është ky djalosh”.

Nikola filloi të punonte në laboratorët e Edisonit në New Jersey, por shumë shpejt lindën divergjencat nga idetë brilante të Tesles, të cilat Edison i shihte shumë të rrezikshme për biznesin e vet.

Në atë kohë, ai pak rrjet elektrik që ishte ngritur ishte bazuar mbi rrymën e vazhduar dhe kishte shumë kufizime, ku më kryesorja ishte kufizimi në distancë i transportimit të energjisë, i cili ishte vetëm 3 km dhe për të transportuar këtë energji përdoreshin kabllo përcjellëse të trasha dhe rigjeneratorë të energjisë.

Në këtë moment, Tesla mbështetet për eksperimentet e tij nga bankieri i famshëm i asaj kohe, Morgan. Tesla arrin që më 1888, duke pasur si bazë teorinë e tij për fushën magnetike rrotulluese, të marrë patentën për gjeneratorin polifazë të rrymës alternative si dhe për të gjitha pjesët e tjera të rrjetit të rrymës alternative për transformimin, transportin, shpërndarjen dhe përdorimin e saj.

Në vitin 1895 bëhet realitet ëndrra e Nikolës për të shfrytëzuar energjinë mekanike të ujit të ujëvarës së Niagarës për të prodhuar energji elektrike, duke ndërtuar hidrocentralin e parë në botë. Motorët elektrikë, të bazuar mbi teorinë e Teslës, pushtuan globin. Edhe në ditët tona, të gjitha makineritë elektrike bazohen mbi teorinë e këtij gjeniu. Motori me induksion elektrik i Tesles është klasifikuar si një nga 10 shpikjet më të mëdha të njerëzimit.

Nikola Tesla nuk u mjaftua vetëm me shpikjet e sistemit të rrymës alternative i cili ndryshoi mënyrën e jetesës në botë, por atij i dedikojmë edhe shpikje të tjera, si drita fluoreshente, llamba me gaz neon, komunikimet valore, sistemet valore të transmetimit të energjisë, rrezet lazer, telekomandat, shpikjet e para në robotike etj. Ai gjatë gjithë jetës regjistroi rreth 700 patenta shpikjesh në të gjithë botën dhe hodhi idetë e para në përdorimin e energjisë diellore dhe asaj detare.

Shumë koncepte të Nikola Tesles akoma janë të pazbërthyera dhe të pakuptueshme për botën e shkencëtarëve. Në vitin 1896 Nikola Tesla botoi artikullin shkencor për rrezet X, për të cilat më vonë Wilhelm Rontgen do të merrte patentën, por Tesla me gjenialitetin e tij, që e bënte në shumë raste edhe një njeri kapriçoz dhe të “çmendur”, asnjëherë nuk pretendoi pronësinë e kësaj shpikjeje.

Po në këtë vit, 1896, Tesla botoi edhe një material ku përshkruante hollësisht në një skemë të gjithë elementët e një transmetuesi radio që më vonë u përdor nga Markoni. Gjithashtu, po këtë vit ai shpiku edhe anën tjetër të komunikimit valor, aparatin marrës dhe arriti që për herë të parë të transmetonte dhe të merrte një sinjal pa fije.

Në vitin 1901, me ndihmën e Morganit Tesla ndërton “Wardenclyffe”, laboratorin e tij të ri ku ndërtoi edhe kullën e tij të famshme, e cila ishte e lartë rreth 60 metë dhe kishte një kupolë në majë të saj me diametër 21 metër që do të ishte transmetuesi i parë në botë i energjisë pa fije dhe stacioni i parë broadcast i valëve elektromagnetike. Pikërisht këtu fillon dhe “çmenduria” e Tesles.

Ai kërkonte që me anë të shpikjes se tij të transmetonte energji valore në të gjithë botën, duke furnizuar kështu me energji anijet në det të hapur, të furnizonte trenat, industrinë dhe shtëpitë e njerëzve, duke arritur deri aty sa të komentonte se shpikja e tij mund të përdorej edhe për komunikimet jashtëtokësore.

Pikërisht këtu lind mosmarrëveshja e tij me Morganin, i cili i ndërpret fondet Tesles për kërkimet e tij. Në vitin 1917, kulla e famshme e cila u përdor për qindra eksperimente të Tesles do të shkatërrohet nën pretekstin e sigurisë kombëtare; ishte koha e Luftës së Parë Botërore.

Tesla kërkonte që të transmetonte energjinë në sipërfaqen e tokës. As me anë të transmetimit të saj me valë elektromagnetike dhe duke përdorur jonosferën, por problemi qëndronte tek mjedisi i përhapjes së kësaj vale, ajri. Ajri ndikonte në humbjen e energjisë me rritjen e distancës së transmetimit të saj.

Për këtë, Tesla mendoi që të përdorte Tokën si përcjellës dhe më vonë si kapacitor të energjisë, por Toka deri në atë kohë ishte përdorur si “tokë” në teorinë e elektricitetit dhe mund të shkarkonte çdo kondensator. Por, ai hodhi idenë që mund të emetonte energji të mjaftueshme në Tokë dhe ta kthente atë në një kondensator gjigant, dhe për këtë filloi eksperimentet në kullën e tij duke përfituar nga një marrëveshje me hidrocentralin e Colorado Springs për të përdorur energji pa pagesë.

Në atë kohë, nga eksperimentet e Tesles bari përreth laboratorit të tij natën shkëlqente me drita vezulluese të kaltra, ndërsa njerëzve që ecnin aty pranë u kërcisnin hapat sikur të ecnin mbi një rërë të trashë. Në një natë vjeshte, Tesla me anë të pajisjes së tij që e quante “Transformatori i shkëlqyeshëm”, arriti të pomponte në sipërfaqen e Tokës një tension 1 milion volt. Rryma përshkoi globin me shpejtësinë e dritës dhe mbërriti në anën tjetër të tij, duke u rikthyer mbrapsht, por duke dobësuar intensitetin.

Por, Tesla në rezonancë me kthimin arrinte të pomponte përsëri rrymë, duke e forcuar valën ashtu siç bëhet me një lisharës. Fenomeni erdhi duke u forcuar dhe shkaktoi djegien e siguresave në hidrocentral, por edhe rrufe gjigante pranë laboratorit si dhe një tërmet prej rreth 5 ballë.

Në vitin 1917, Tesla ndërton një stacion i cili nëpërmjet valëve elektromagnetike zbulonte vendndodhjen precize të anijeve armike, sistem i cili do të quhej radar në Luftën e II-të Botërore.

Nikola Tesla vdiq më 7 janar 1943, në një dhomë të hotel ‘New Yorker’, ku kaloi 10 vitet e fundit të jetës së tij.

Materialet shkencore nga puna e tij u sekuestruan nga FBI dhe u cilësuan sekret shtetëror.

Shkruan: Enver Sulaj/

Mes atdhetarizmit si diskurs politik dhe akuzave të ndërsjella pozitë-opozitë, duket se po zhvillohet ajo, që mund ta quajmë fushatë e heshtur apo parafushatë e subjekteve politike për zgjedhjet e 9 shkurtit. Secili subjekt politik ka krijuar tashmë strategjinë e vet, ka targetuar grupin e votuesve dhe ka vënë në veprim analistët, opinionbërësit dhe militantët partiak, të cilët dikur brohorisnin në tubime publike, me flamuj partie e pankarta në dorë, ndërsa sot i gjejmë në rrjete sociale, duke sharë e duke u hakërryer ndaj kundërshtarëve politikë, apo edhe ndaj atyre që shprehin lirshëm mendimin e tyre. Shumë shqetësuese mbetet klima e komunikimit të ashpër e barrikadimit ideologjik, jo rrallë me një diskurs të thjeshtë e shumë transparent propagandistik. Nuk vërehet një debat i hapur, i prajshëm e intelektual mbi shqetësimet që e rëndojnë shoqërinë tonë, për të ofruar zgjidhje përmes programesh konkrete dhe pa mohuar edhe arritjet tona si shoqëri në tërë periudhën e pasluftës, por edhe dështimet e keqpërdorimet, që janë jo të pakta, e, për të cilat, secili subjekt politik ka paguar dhe do të paguajë gjithmonë faturën e duhur.

Në mungesë të ideve të guximshme e zgjidhjeve për çështjet e zhvillimit ekonomik, të integrimeve evropiane dhe të raporteve me Serbinë, streha më e sigurtë e subjekteve politike në krejt këto vitet e pasluftës, madje edhe në këto zgjedhje, nga të cilat do të dalë përbërja e re e Kuvendit të Republikës së Kosovës, mbetet retorika e mbështetur mbi idetë e atdhetarizmit dhe populizmit, për të vënë në lëvizje votuesit e për të tërhequr sa më shumë votat e tyre. 

Ne nuk jemi qendra e botës dhe jo gjithçka varet nga dëshirat dhe ëndrrat tona për t‘i zgjidhur problemet që gjenden mbi tavolinë, por çdoherë janë kompromiset ato që i shtyjnë çështjet përpara, për të gjetur zgjidhjen më të mirë në situatën aktuale. „Status quo“-ja dhe konflikti i ngrirë nuk janë garancione se në një kohë tjetër, në të ardhmen, do të kemi zgjidhje më të mira, ngase gjithçka varet nga interesat gjeostrategjike të lojtarëve të mëdhenj në skenën globale, por edhe nga zhvillimet dhe orientimet e brendshme ideologjike e strategjike tonat. 

Lëvizja e lirë e qytetarëve dhe shtrirja e institucioneve në veri të Kosovës, programet e ndihmave për pensionistët, fëmijët e programet sociale, sigurisht që janë arritje e pamohueshme e Qeverisë së drejtuar nga Kryeministri Kurti, që në sytë e opinionit të përgjithshëm krijojnë perceptimin e një mirëqenieje, pa pasur nevojë fare t’i amplifikojë këto arritje në sytë e publikut, sepse disa parti opozitare, me akuza e sharje primitive, duket se po ia bëjnë shërbimin më të mirë, që do të shihet më 9 shkurt.

Nepotizmi, keqpërdorimi i buxhetit të shtetit, pasurimi i dyshimtë i grupeve të caktura, mungesa e sigurimeve shoqërore shëndetësore, mosndërtimi i një sistemi të drejtë e të sigurtë pensional, mungesa përditë e më shumë e fuqisë punëtore, si pasojë e largimit të popullatës, janë tregues të gjendjes ku jemi, por edhe të së ardhmes, për të cilën, nga ajo që shihet në horizont, askush nuk na garanton se do të jetë më e mirë.

Dora e shtetit duhet të jetë e gjatë dhe të arrijë te të gjithë. Në një vend ku pritjet janë të mëdha, sigurisht që edhe zhgënjimet mund të jenë të tilla, që në shoqërinë tonë, fatkeqësisht, si alternativë të dhembshme e të vetme kanë ikjen, braktisjen e atdheut. Motoja e lashtë romake „Ubi bene, ibi patria“, duhet të shndërrohet në „Ubi patria, ibi bene“. Kjo e fundit është vështirë t‘i imponohet gjeneratës së re, që tashmë kufijtë e lirisë, kreatitivitetit dhe të hapërimit i ka të pafundmë, ndërkohë atyre që pretendojnë ta udhëheqin shtetin u mbetet të bëjnë parashikimet e duhura, të domosdoshme e urgjente, që dikur të mos bëhet vonë. 

Nga Orest Çipa/

Mania, babëzia, shfrenimi emocional i një “çetë” turistësh për të fotografuar pa pushim femijët dhe pleqtë e fshatit, të cilët mbushin ujë tek çezma, në qafë, më ngacmoi, më irritoi, më la një shije e cila ma trubulloi gjithë ditën.

Ma vrenjti ballin nga pakuptimësia e kontrastit që iku pa u perceptuar!

Ky “atentat” vazhdoi me një breshëri shkrepjesh për disa minuta! Doja shumë t’jua shpjegoja udhëtarëve që kishin ardhur në këto anë, miqve, fenomenin e rradhëve të ujit në muajt korrik-gusht.

Por ata ikën më shpejt seç e mendova unë!

Me vete nisa të bluaj disa mendime akute, lidhur me këtë ngjarje e cila është shpeshtuar me kalimin e viteve. Shqipëria si Europa !

– Vallë, a mbajnë mend gjë turistët nga ajo që fotografuan?

A e dinë ata sa gjatë kalohet në pritje për të mbushur një bidon një litrosh? A e dinë ata që fshati i mbush puset e shtëpive me llastik dhe duhet të ruash tubin gjithë natën që mos ti ndryshohet drejtimi ?

A e dinë ata se ndonjherë të pickon dhe grerëza në behar?

A e dinë ata se këtu të than murrëri në dimër?

E,

Meqë,

nuk munda t’jua shpjegoja pak këtë merselen e dhimbshme të ujit, “hipotetikisht” si shkreptima e rrufes në qiell të hapur, po ju shkruaj turistëve të ikur (por edhe atyre në ardhje) me shpresën se një ditë do më mbajnë vesh!

Në fshatin tim nuk ka shumë ujë, prandaj ka vetëm një çezëm.

Në Pilur, uji ka qënë i munguar… por gryka e fshatarëve s’ka qenë asnjëherë e tharrë!

Në fshatin tim nuk ka shumë ujë, por nga kjo rubinetë, kanë mbajtur frymën gjallë për disa dekada rreth 150-të shtëpi.

Burrimet janë në mal. Thuhet se rrezervuarët dhe puset e ujit mbushen sa herë vetëtin e bubullinë Çipthi!

Në fshatin tim, uji është shumë i rrallë… por etjen, mesa duket e ka shuar prezenca e detit që shtrihet gjerë e gjatë në të gjithë hapsirë përkundruall!

Sa për çezmën, tubacioni i kohës së komunizmit e ka sjellur ujin në qendër të fshatit. Në krahë të shtëpsë së kulturës, ndoshta jo pa arsye! Uji dhe kultura shkojnë bashkë! (Tani von, është rindërtuar çezma e re).

Në behar.

Nga fëmijëria më kujtohen rradhët e pritjes së ujit në periudhën e verës. Kishte raste që mezi prisnim të çoheshim herët në mëngjes dhe të ishim të parët në rradhë, pasi uji ishte i ftohtë dhe kishte me bollëk. Nëse cohesh von, ishe shumë pa fat, rradha të kapte deri von.

Mesdita dhe pasditja ishte tmerr!

Më kujtohet kur numëronim pikat e ujit (aty ndoshta kam mësuar dhe të numëroj). Më kujtohet kur nga padurimi fëminor ziheshim si femijë njëri me tjerin, ziheshim e griheshim, por të nesërmen ishim shok. Vapa ishte shumë e nxehtë dhe bëhej shumë më e nxehtë kur aty pranë kalonte ndonjë nga ato plakat e fshatit dhe të hidhej në haqfë për të të puthur. Të rrufisnin fare ! E kisha humbur rradhën disa herë për këtë arsye ( atëherë kish dashuri mes njezish dhe respekt).

Radha lirohej nëse vinte dikush me kafshë dhe kafsha donte të pinte, radha lirohej nëse fëmijët donin të pinin apo ndonjë arsye të llogjikshme. Kishte nga ato herë që çobanët hapnin ujin në mal dhe ne si fëmijë thithnim llastikun për të pirë ndonje gllëngë ujë.

Nuk e di pse por në radhë gjithnjë ishin femijë, gra dhe plaka. Në Pilur nuk mbushnin ujë burrat!

Tek çezma, përballë ishte një murr i lartë dhe një fik sipër tij . Aty bëhej kalvari si në Kakavij!

Nga ora 8-të deri në orën 10-të të mëngjesit, gratë dhe plakat merreshin me thashetheme ndërsa ne fëmija, kapnim ndonjë zhapë (bretkosë) dhe e sillnim vërdalle.

Gratë kishin lezetin e tyre dhe fëmijët kishin të tyre dhe plakat po ashtu…

Jeta gjallëronte kur kishte pak !

Në dimër.

Ka ujë shumë.

Ka erë shumë.

I ftohtit të futet deri në palcë.

Ka nga ato ditë që ngrijnë tubot e ujit dhe çezma nuk hedh asgjë . Kjo periudhë është shumë e hidhur. Kushdo që mbush ujë duhet të jet shumë Pilurjot !

Kujtimet dhe mendimit lidhur me turistat dhe çezmën nuk kishin të sosur, ishin bërë lëmsh!

Dikur, kur uleshe për kafe tek rrapi, të servirnin ujë fshati, falas ! Ndërsa sot duhet të blesh bidonin i cili vjen nga fabrikat e shteteve fqinje!

E rimendova dhe një herë atë revoltën time të brendshme dhe thash me vete: “S’kanë faj turistët që bëjnë foto tek çezma e ja mbathin me aparate varur në qafë andej nga kanë ardhur” !

Ndoshta një ditë do vijnë turistë pa aparate por çezma s’do jet më aty. Gratë plakat dhe fëmijet s’do jenë më bashkë (siç ju ka “lezet“) radhëve të ujit…