• Home
  • Politics
  • Opinion
  • Culture
  • Sports
  • Economy
  • Interview
  • Reporting
  • Community
  • Vatra

Dielli | The Sun

Albanian American Newspaper Devoted to the Intellectual and Cultural Advancement of the Albanians in America | Since 1909

MEMORIES OF PRE-PANDEMIC TIMES REVIVE THE SOCIAL PAST

May 6, 2020 by dgreca

By Rafaela Prifti/

Near to two months, the days in the lockdown city go by without much variation while questions of the collective revival spring up in our minds. Memories of the social past persist as the quarantine that has shaped our lives since last March is expected to be lifted in mid-May. Picking up our lives from the “pause” stemming from the pandemic may still take some mental practice and imagination. I remember two community events that were hosted on March 7 in the Bronx to commemorate teachers and honor heroes whose sacrifices laid the foundations of the Albanian nation. The concert was presented by Alba Life and the afternoon ceremony by the American Albanian Society Foundation. How do hosts and community activists, Kozeta, Qemal Zylo, and Esad A. Rizai remember that day and what are their thoughts on the current situation? 

KOZETA AND QEMAL ZYLO

Kozeta Zylo, writer and co-founder of Alba Life School, says that it is very hard not to visit with the grandchildren as she follows the stay-at-home guidelines. “I truly miss our students,” Mrs. Zylo confides, recalling their March 7th concert earlier this year “and the sweet sounds of their voices.” As far as work with Alba Life TV, she conducts interviews via Internet with public health professionals and medical experts around the world to thank them for their service. Her career and life partner, Qemal Zylo, Director and Founder of Alba Life TV and School, reveals that the current isolation in America and around the globe feels unreal. “The highest toll of quarantine weeks has been the inability to get together with our children and grandchildren,” says he, “and not seeing the students, staff and parents.” The domestic routine contrasts sharply with the couple’s very active and dynamic lifestyle before the crises. “We were used to being constantly on the move,” explains Mr. Zylo, “running to community events with the camera equipment or carrying books to and from school. I miss it so much.” Yet they have adapted to the new reality and have moved to broadcast online. The Alba Life TV director mentions that they are bringing to the audience “Albanian greetings from the quarantine” and a special children’s program on Saturdays geared towards education. 

ESAD A. RIZAI

The host of the March 7 event at the Belmont Library, Mr. Esad A. Rizai, President of the Albanian American Society Foundation recalls his opening remarks there “Acknowledging and honoring those who have placed the nation’s interest above all else has brought us together today.” Mr. Rizai notes that the day itself carried symbolism and significance. Kosovo’s legendary hero and freedom fighter Adem Jashari, was slayed with some fifty members of his large family by the Serbian police forces in Prekaz on March 7, 1998. The prolific writer, novelist and satirist whose career spans for six decades Naum Prifti was born on March 7, 1932. The office of the Bronx Borough President Ruben Diaz Junior had issued a post-mortem citation to Adem Jashari and a Proclamation to honor the lifework of Naum Prifti. The Founder and President of the Albanian American Society Foundation, Mr. Esad A. Rizai, speaks with reverence about the impact of the “pen and the sword” that best personify two honorees, Adem Jashari and Naum Prifti. He remembers the special guests, community representative and family members at the event: Mr. Hajdin Alijaj, Mr. Avni Karakushi, Mr. and Mrs. Enver and Kade Lajqi from the American Albanian Society Foundation, Ricci Campbell, American actor.  In his remarks, Albanian poet and songwriter Isa Brecani highlighted moments of Adem Jashari’s life that has impacted generations of Albanians. With reference to Jashari’s heroic acts, Mr. Rizai says “History has shown that even one person can make a difference,” through the strength of their power or the might of the pen. Julika Prifti, the writer’s second daughter, noted that despite the years, his purity, gentleness and unique humanity are the signature traits of Naum Prifti as a person and a writer. The professional writer, continued his publicist career after moving to America, and also carried out the duties of Secretary of Vatra for over a decade. Imbued with the ideals of the older generation of Albanians and spirit of patriotism, “these men have made us proud as Albanians living in America”, said Mr. Rizai. In part, the Proclamation by President Ruben Diaz Junior of the Bronx representing more than 1.4 million residents stated “In recognition of the Albanian-American community of New York and around the world, we honor Naum Prifti, a prominent writer, playwright, publicist and accomplished translator of English, French and Italian whose timeless works have captured the beauty of the Albanian culture.” Accepting the honor, Naum Prifti said with a chuckle that although he did not choose to be born on March 7th, he did start writing at a very young age, and grew increasingly aware of the exceptional burden that a writer carries. “In the years of the “cultural revolution’ of Albania’s tight communist grip, I was sent to teach in the Divjake region to be ‘reeducated’ after having written a play that was deemed to be ‘ideologically faulty’ by the political standards of the regime.” He remarked that teachers, just like writers and artists are bound by a similar mission because the success of a writer is not measured by the literary awards but rather by the readers’ love and affection for the body of work he has created. “In this sense, the writer is a public persona or a personality with a social status that goes beyond the circle of family and friends into the generations who, have come to know the works of the writer, and have allowed themselves to be entertained as well as educated by them. We are only as good as the humanism we have inspired onto others because art is not its own purpose,” said Naum Prifti.

While the New York governor laid out the terms for a phased reopening to start in over a week, it is refreshing to visit the pre-pandemic memories to revive our social past if only in our minds. 

CONVERSING WITH MY FATHER 

Along the struggles for freedom, throughout our history, Albanian educators and patriots have embodied the power of the word. To explore further the origins of the term “the pen is mightier than the sword” my father and I looked into the records. Comparisons between words and weapons go back in the Greek civilization, yet the first recorded expression is documented in the historical play Cardinal Richelieu written by English writer and politician Edward Buwle-Lytton. The Chief Minister to King Louis XIII, Richelieu was believed to have discovered a plot to kill him, but as a priest he was unable to take up arms against the enemies. When one of the characters points out: “But now, at your command are other weapons, my good Lord.” Richelieu agrees, by stating: “The pen is mightier than the sword… Take away the sword; States can be saved without it!” The expression quickly gained currency, according to the Oxford Quotations Dictionaries and by the mid nineteenth century “it was commonplace.” Still in 17th century publications and even earlier, variations of the phrase make appearance in print to convey a popular saying of the time “A blow with a word strikes deeper than a blow with a sword”. Going all the way back to the Greek civilizations, Euripides, the poet who died about 406 BC, is credited with writing: “The tongue is mightier than the blade.” In classical times there was a belief that the written word possessed the power to survive “and transcend even the bloodiest events… even if they didn’t actually prevail against arms in the short term.”  In the present times, an adequate illustration of the word and weapon comparison is Napoleon Bonaparte. “Four hostile newspapers are more to be feared than 1,000 bayonets,” he is quoted as saying in some official accounts. After Napoleon seized power and proceeded to influence politics of 19th century Europe, he suppressed most of the newspapers in France and sanctioned only a handful of publications. Scholars agree that he respected the press and feared it too. The military mind of the General who crowned himself Emperor of the French realized that the pen, in his own hand could be a weapon, with which he could undermine the allies who had defeated him. He did just that by writing his own memoirs and transforming himself from a bloody minded despot who buried the French Revolution into a fair-minded constitutionalist who saved the Revolution and liberated Europe. On Balzac’s desk sat a bust of the emperor, the base emblazoned with the words “All that he did with a sword, I will accomplish with a pen.” 

Then our memories arch back to my father’s play Plumbat e Shkronjave, which two professional theaters made into a production in Albania in May 1978. The inspiration for writing the play came from Professor Skender Luarasi, who first had shared with Naum Prifti the story of the teacher Gjerasim Qiriazi kidnaped by rebel Shahin Matraku. To lure the bandit to take action, the Greek Patrichana had pushed false information that a wealthy gentleman was passing by. In reality, the teacher was on his way to open an all girls’ school in Korca. The Albanian patriots intervened to free Gjerasim Qiriazi who along with his sisters taught at Korca School for girls. Inspired by the true events, my father wrote the play which I still remember for its powerful characters, dialogue and a remarkable twist.    

Filed Under: Featured Tagged With: MEMORIES OF PRE-PANDEMIC, Rafaela Prifti, TIMES REVIVE THE SOCIAL PAST

Speciale e Diellit- Përkujtohet Akademik Fehmi Agani, Hero i Kosovës

May 6, 2020 by dgreca

-Presidentit historik të Kosovës, Ibrahim Rugova, me një dekret të veçantë ka dekoruar bashkëpunëtorin më të afërt akademik Fehmi Aganin me Urdhrin Hero i Kosovës, për vepra trimërie për lirinë dhe pavarësinë e Kosovës. Duke e shpallur këtë vendim në 6 maj 2004, Presidenti Rugova theksonte, se “së bashku me Profesor Aganin i vendosëm themelet e shtetit të pavarur të Kosovës dhe funksionimin e tij”/

Gazeta DIELLI nga korrespondenti në Kosovë Behlul Jashari

PRISHTINË, 6 Maj 2020/ Përkujtohet e nderohet akademik Fehmi Agani, i vrarë 21 vjet më parë, në 6 maj 1999, nga forcat serbe derisa po udhëtonte nga Kosova drejt Maqedonisë mes shqiptarëve të dëbuar nga vatrat e veta.

Presidentit historik të Kosovës, Ibrahim Rugova,

me një dekret të veçantë ka dekoruar bashkëpunëtorin më të afërt akademik Fehmi Aganin me Urdhrin Hero i Kosovës, për vepra trimërie për lirinë dhe pavarësinë e Kosovës.

Duke e shpallur këtë vendim në 6 maj 2004, Presidenti Rugova theksonte, se “së bashku me Profesor Aganin i vendosëm themelet e shtetit të pavarur të Kosovës dhe funksionimin e tij”.

Presidenti i Kosovës, Hashim Thaçi, sot shkruan:

Në 21 vjetorin e vrasjes e kujtojmë me respekt të thellë profesorin Fehmi Agani, që ishte një prej figurave kyçe të lëvizjes politike për pavarësinë e Kosovës në vitet e nëntëdhjeta.

Në të gjitha periudhat e jetës së tij, si intelektual, si autor librash dhe shkrimesh, si politikan dhe si negociator, profesor Agani është shquar me dijen e madhe, me urtinë prej një mendimtari të thellë dhe me këmbëngulësinë e një atdhetari, që shqiptarët e Kosovës t’i fitojnë të drejtat që u takojnë, duke përfshirë edhe të drejtën supreme për të jetuar të lirë dhe për të pasur shtetin e pavarur.

Kam pasur fatin që të njihem me të dhe të bashkëpunojmë e të jemi së bashku si pjesë e delegacionit të Kosovës në Konferencën e Rambujesë.

Kontributi i tij për arritjen e marrëveshjes, që mundësoi më pas fushatën ajrore të Aleancës Veriatlantike dhe çlirimin e Kosovës, ka qenë i jashtëzakonshëm.

Politikanë dhe intelektualë të kalibrit të profesor Aganit i mungojnë shumë sot politikës në Kosovë. 

Kryetarja e Kuvendit të Kosovës, dr. Vjosa Osmani, shkruan:

Sot, në 21-vjetorin e vrasjes, e kujtojmë njeriun e urtë e veprimtarin e madh, bashkudhëtarin politik të arkitektit të pavarësisë së Kosovës, dr. Ibrahim Rugovës, në lëvizjen e viteve ’90 për pavarësi, njërin ndër themeluesit e Lidhjes Demokratike të Kosovës dhe mbi të gjitha, njeriun e dijeve e të ideve për konsolidimin e kombit, profesor Fehmi Aganin. Ai u vra më 6 maj 1999 nga regjimi gjenocidal serb i Millosheviçit. Vrasja e tij qe përpjekje për ta dobësuar vullnetin dhe këmbëngultësinë e shqiptarëve për liri dhe pavarësi.
Dr. Agani, njeri i urtë, tepër modest, por këmbëngulës në përpjekjen për jetësimin e idealeve të brezave për liri, qysh më 1968 qe njëri ndër bartësit e debatit për Republikën e Kosovës. Në vitet ’80 ai ngrehu zërin kundër diferencimeve politike dhe sidomos kundër ndryshimeve të dhunshme kushtetuese, për t’iu bashkuar nismës për themelimin e LDK-së, e cila u shndërrua në lëvizje të fuqishme kombëtare kundër ideologjisë totalitare dhe i bashkoi shqiptarët përreth idesë së lirisë. Profesor Agani i shërbeu vendit me gjithë qenien e tij prej dijetari e ideologu nacional. Ai ia dha lëvizjes urtinë e nevojshme për ta bërë të pathyeshëm idealin e shqiptarëve për liri dhe e mbajti të gjallë vazhdimisht ëndrrën për ta parë të jetësuar atë.
Profesor Aganin sot e kujtojmë si personalitet me mendim të thellë politik, promotor i mendimit politik ndër shqiptarë dhe i përafrimit të pikëpamjeve të ndryshme rreth projektit të shqiptarëve për liri, pavarësi e demokraci.

Në 21 vjetorin e vrasjes së Heroit të Kosovës Fehmi Agani, kryetari i LDK-së, Akademik Isa Mustafa dërgon këtë komunikatë për medie:

 “Lidhja Demokratike e Kosovës, sot kujton intelektualin, vizionarin dhe burështetasin e madh të Kosovës, që jetën ia kushtoi lëvizjes për liri dhe pavarësi. Agani ishte figura emblematike e LDK-së dhe bashkëpunëtor i ngushtë i Presidentit Historik të Kosovës, Dr. Ibrahim Rugova.

Ai i takonte plejadës së politikanëve që në kohët e vështira nën regjimin serb, e kishin të qartë rrugëtimin e tyre politik, në shtetformimin e Kosovës.

Vrasja e tij nuk ishte e rastësishme ngase veprimtaria e tij atdhetare dhe intelektuale ishte halë në sy për pushtuesin serb.

Njerëzit si Fehmi Agani, ndoshta ikin shpejt por veprat që lënë pas mbeten udhërrëfyes për brëza të tërë.

Ashtu siç thoshte Presidenti Rugova: “Kosova ndihet krenare me profesor Aganin, me veprën dhe figurën e tij”, ashtu ndihemi edhe ne për personalitetin e jashtëzakonshëm, të Fehmi Aganit. Vepra e tij është trashëgimi dhe vlerë e pakontestueshme e Kosovës dhe LDK-së në veçanti.

Rruga intelektuale dhe politike e nisur nga Agani mbetet misioni ynë për t’i kultivuar vlerat demokratike dhe shtetformuese.

Lavdi për jetë, intelektualit të madh, Fehmi Agani!”

DR. FEHMI AGANI NË VITIN 1994: SERBIA – AGRESIONI DHE  AGRESORI NUK DUHET SHPËRBLYER

Serbia – agresioni dhe  agresori nuk duhet shpërblyer, theksonte para 24 viteve akademik Fehmi Agani në deklaratën e dhënë, që e kam të botuar në gazetën e rezistencës, të lëvizjes e luftës për liri e pavarësi, “Bujku” në 26 shtator 1994, ku kam të botuar edhe intervistën ekzluzive, që më ka dhënë Presidenti historik i Kosovës Dr. Ibrahim Rugova, me titull “Politikë globale që sa më parë të bjerë muri mes shqiptarëve”. Ajo intervistë e parë e një presidenti të Kosovës për Agjencinë Shtetërore-Zyrtare të Lajmeve të Shqipërisë  – ATSH zhvillohej në kohë të rënda të okupimit e dhunës kundër shqiptarëve të Kosovës. “Një represion masiv në Kosovë ka rritur tensionet politike këtu dhe në rajon, ndaj është e domosdoshme prania ndërkombëtare”, e përshkruante situatën dhe e kërkonte zgjidhjen Presidenti Rugova, në intervistën ku fliste edhe për “lidhjet konfederale apo bashkimin me Shqipërinë” të Republikës së Kosovës, derisa bisedonim gjatë ditën e enjëte të 22 shtatorit 1994, në zyrën e tij, ku sot është muzeu – Shtëpia e Pavarësisë së Kosovës.

Gazeta “Bujku” në 26 shtator 1994:

DEKLARATË E DR. FEHMI AGANIT LIDHUR ME ZBUTJEN E SANKSIONEVE NDAJ SERBISË 

AGRESORI NUK DUHET SHPËRBLYER

-Sanksionet kryesore ekonomiko-financiare dhe bojkotimi ndërkombëtar i Serbisë nuk do të mund të suspendohen pa zgjidhjen e çështjes së Kosovës/ 

I pyetur lidhur me qëndrimin rreth vendimit të Këshillit të Sugurimit për zbutjen e sanksioneve ndaj Serbisë e Malit të Zi, nënkryetari i LDK-së dr. Fehmi Agani dje deklaroi:

Edhe pse përkrahim të gjitha përpjekjet për arritjen sa më të shpejtë të një marrëveshje për Bosnjën në bazë të propozimit të Grupit të Kontaktit, megjithatë lajmi për zbutjen e sanksioneve ndaj Serbisë, edhe pse është fjala për një zbutje të përkohshme e të kufizuar, në Kosovë nuk është për t’iu gëzuar.

Pikërisht, në kohën kur Serbia po pret zbutjen e sanksioneve ndaj saj, në Kosovë me brutalitet po zbaton sanksionet që ajo u imponoi Kosovës dhe shqiptarëve.

Megjithatë, shpresojmë se, siç është deklaruar shpesh nga instanca të ndryshme ndërkombëtare, sanksionet kryesore ekonomiko-financiare dhe bojkotimi ndërkombëtar i Serbisë nuk do të mund të suspendohen pa zgjidhjen e problemit të mdh të Kosovës, si dhe problemit të Krainës dhe problemeve tjera të ish-Jugosllavisë. Përndryshe, do të ishte kjo një shpërblim i agresionit dhe i agresorit, përfundoi dr. Fehmi Agani. B.J.

AGANI-16 SHKURT 1996: NË GJYKATËN E HAGËS, DOSJET E KRIMEVE SERBE MBI SHQIPTARËT 

Në një nga konferencat për shtyp në Prishtinë, në 16 shkurt 1996, ku ishte edhe korrespondenti në Kosovë tash i Gazetës DIELLI, duke u përgjegjur në një pyetje rreth asaj se çka është ndërmarrë në Kosovë për dërgimin në Gjyqin e Hagës të të dhënave për autorët e krimeve mbi
shqiptarët në Kosovë, dr. Fahmi Agani,  nënkryetar i LDK-së, tha se Këshilli për Mbrojtjen e të Drejtave e Lirive të Njeriut dhe Qeveria e Kosovës i kanë drejtuar këtij gjyqi dosjet e krimeve serbe mbi shqiptarët. “Shpresoj se ky gjyq do të punojë drejt dhe do të vijë në radhë edhe dosja e Kosovës”, tha Agani.

PIKËRISHT PARA 21 VITEVE NË 6 MAJ 1999 PËR AGJENCINË SHTETËRORE-ZYRTARE TË LAJMEVE TË SHQIPËRISË  KAM RAPORUAR EDHE KËTË LAJM:

https://groups.google.com/forum/#!msg/bit.listserv.albanian/mK-Kh_Wxs58/vqhG95O-gfIJ

Shqiptaret ne Prishtine – mburoje e gjalle

      KUFIRI JUGOR I KOSOVES, 6 maj- Korresp. i ATSH-se, Behlul
Jashari, njofton: Shume banore te Prishtines po mbahen peng dhe
po perdoren nga serbet si mburoje e gjalle. Ata jane detyruar te
qendrojne ne shtepite dhe banesat prane vendeve ku jane fshehur
arme dhe mjete te mekanizuara ushtarake si dhe neper objekte qe
mund te bombardohen nga NATO-ja, bejne te ditur burime te ATSH-se
ne Kosove.
      Shume familje jane detyruar te qendrojne per disa dite me
radhe prane postes se re te Prishtines, ne lagjen Dardania, thone
deshmitare okulare qe kaluan dje kufirin Kosove-Maqedoni.
      Shumica e te ardhurve jane femije dhe gra, ndersa burrat
jane marre nga forcat serbe. Gra nga rajoni i Llapit tregojne per
me se 200 te rinj e burra shqiptare qe i kane ndare nga familjet
dhe i kane marre ne rrugen midis Obiliqit dhe Prishtines. Te
deportuar nga fshati Hade i Obiliqit, tregojne per ekzekutimin e
13 shqiptareve. Mijrat e te debuarve gjate 24 oreve te fundit
jane krejtesisht nga rajonet e Llapit, Prishtines, fshatrat e
Ferizajt dhe te Lipjanit.
/pas/

http://www.hri.org/news/balkans/ata/1999/99-05-06.ata.html

[07] Albanians in Prishtina become human shields

SOUTHERN BORDER OF KOSOVA, May 6 – ATA correspondent Behlul Jashari reported that many residents of Prishtina were being held hostage and used by Serbs as human shields.

They were obliged to stay in houses and buildings near the places where weapons and military equipment were hidden and in buildings, which might be bombed by NATO, sources in Kosova said to ATA.

Many families have been obliged to stay for days near the new post building in Prishtina, in Dardania quarter, eyewitnesses entering Macedonia on Wednesday said.

Many of them are children and women while men have been separated by Serbian forces. Women from the Llapi region told of about 200 Albanian young boys and men separated from families in the road between Obiliq and Prishtina.

People deported from the village of Hade, Obiliq, told about the execution of 13 Albanians. Thousands of displaced people in the last 24 hours are mainly from Llapi and Prishtine regions and villages of Ferrizaj and Lipjan. /pas/ak/

Albanian Telegraphic Agency

LAJMIN QË SHKONTE NË GJITHË BOTËN E GJEJË SOT EDHE NË GJUHËN JAPONEZE:

https://hb6.seikyou.ne.jp/home/iura/9905.htm

Filed Under: Featured Tagged With: Behlul Jashari, Perkujtohet Fehmi Agani

KUJTESA- 30 VJET, NDERIM PËR NIK MRNAÇAJN, NË DITËN E LIRISË SHQIPTARE

May 6, 2020 by dgreca

Karantina e diktuar nga Koronavirusi ka shtyrë shumë veprimtari të Komunitetit shqiptar në SHBA të planifikuara për t’u organizuar në muajin Maj. Një ndër këto veprimtari të përvitshme, ëshët dhe Dita e lIrisë Shqiptare, që organizohej në fillim të majit në përkujtim të Dëshmorit të Demokracisë Nik Mrnaçaj. Dita e Lirisë që organizohet në Kensico Dam Plaza- në Westchester, përfshinë jo vetëm komunitetin shqiptar, por edhe përfaqësues të pushtetit lokal, klerikë, si dhe drejtues të organizatave të komunitetit.

Joe DioGuardi duke fole per Nik Mrnacaj- 5 Maj 2019.

Sivjet është 30 vjetori i rënies së Nik Mrnaçaj, në pamundësi për ta organizuar si çdo vit në fillim të Majit nga familja e nderuar MRNAÇAJ, Dielli po risjell përkujtimin e organizuar vitin e kaluar me 5 Maj 2019 dhe me këtë rast risjell Kujtesën: I përjetshëm Kujtimi i Nik MRNAÇAJ!

6 Maj 2018- Dom Pjeter Popaj, Marash Mrnaçaj dhe ish kryetari i Vatres Dritan Mishto

Nga Dalip Greca/Dielli

5 Maj 2019….

….Edhe pse e Diela e 5 Majit 2019 ishte një ditë me shi dhe erë të fortë, shqiptarët e Amerikës shkuan masivisht në veprimtarinë e organizuar në Ditën e Lirisë Shqiptare, ditë që i kushtohet, simbolit të demonstrateve antikomuniste në SHBA, Nik Mrnaçaj. Kjo ditë simbolike, e kthyer tashmë në Ditë – Kalendar për Lirinë, Demokracinë dhe Flamurin shqiptar, mbledh çdo fillim maji, në një ndër parqet më të bukur të New York-ut, në Kensico Dam Plaza- në Westchester, jo vetëm komunitetin shqiptar, por edhe përfaqësues të pushtetit lokal si dhe drejtues të organizatave të komunitetit.

 Kjo ditë e veçantë sjellë në kujtesën e shqiptarëve të Amerikës qëndresën e  nacionalistëve shqiptaro-amerikanë, demonstratat antikomuniste, që nuk i pushuan asnjëherë përpjekjet për ta sensibilizuar Amerikën për mungesën e lirive dhe të drejtave, për dhunën e përgjakshme që ushtronte shteti komunist shqiptar kundër familjeve nacionaliste,bijtë e bijat e të cilave i burgoste burgjeve të diktaturës komuniste , ndërsa vetë familjet i internonte masivisht në kampet e internimit. Edhe pse familja Mrnaçaj ishte e arratisur nga Shqipëria, pjesa e mbetur në atdhe, u burgos e u internua. Tipik ishte rastii Nikollë Mrnaçaj, i cili u burgos dy herë për dy dekada, ndërsa familja u internua dhe vuajti për vite të tëra kampeve të internimit. I riu nacionalist, antikomunisti Nik Mrnaçaj, i biri i Marash dhe Mri Mrnaçaj,ishte në krye të demonstratave të shqiptarëve të Amerikës, që kërkonin të sensibilizonin Shtetet e Bashkuara të Amerikës për mungesën e të drejtave dhe të lirive njerëzore në Shqipërinë komuniste dhe rrisnin përpjekjet për t’i hequr maskën udhëheqësve komuniste që tentonin të mashtronin perendimin, me anë të Misionit diplomatik në New York. Nik Mrnaçaj humbi jetën pasi kthehej nga demonstrata antikomuniste e organizuar në Detroit me 22 Janar 1990. 

                      ***

 Gazeta DIELLI e ka përcjellë kështu situatën e nxehtë të asaj kohe: Vitin 1990 kishte nisë me demonstrata të shumta në Diasporën Shqiptare të Amerikës. Dredhat e Ramiz Alisë në Shqipëri dhe urdhërat që përcilleshin në Misionin Shqiptar të Nju Jork-ut i kishin hedhur më shumë benzinë zjarrit.Me 20 Janar ishte zhvilluar një demonstratë e madhe për lirinë dhe demokracinë në Nju Jork. Demonstrata u zhvillua para Misionit të asaj që quhej Republika Popullore Socialiste e Shqipërisë. Mijëra njerëz, burra, gra dhe të rinj, shkruante Dielli në faqen e parë, morën pjesë në protestë. Turma e madhe u mblodh rreth orës 11 paradite dhe manifestoi me thirrje të fuqishme:” Lironi Shqipërinë”! Poshtë diktatura! Reforma për Popullin Shqiptar”!…”Demokraci dhe Liri!” …

Demonstrata e antikomunistëve demokratë shqiptarë para Kombeve të Bashkuara kishte tronditë edhe Tiranën zyrtare, e cila ende bënte qëndresë dhe i lëshonte me pikatore te drejtat e mohuara njerzore. Një demonstratë e tillë antikomuniste do të organizohej edhe në Detroit, por duket se Misioni Shqiptar në Nju Jork kishte urdhër për një antiprotestë,antimiting atje. Vetë shefi i Misionit kishte udhëtuar të nesërmen e demonstrartës së Nju Jork-ut, drejt Detroitit. Grupimi i të rinjve antikomunistë me Nik Mrnaçaj e kishin mësuar lajmin dhe u nisen për në Detroit, që t’u vinin në ndihmë bashkatdhetarëve antikomunistë, demokratë atje. Edhe pse qe një ngjarje që provokoi tension, të rinjët nuk ranë në kurthin e përplasjes vëllavrasjes, duke shmangur gjakderdhjen. Gjithësesi Misioni shqiptar dështoi në orvajtjen e vet.Por në kthim ndodhi tragjedia,për të cilën dyshohet se aksidenti ka qenë i qëllimshëm.

        Gazeta e Dielli e ka regjistruar ngjarjen në numrin e saj 15 Shkurtit 1990. Ishte një kronikë e thjeshtë që përcillte dhimbje. Nën titullin”Një humbje tragjike” Dielli shkruante: Me datën 22 Janar 1990, në një aksident automobilistik, humbi jetën Nikoll Mrnaçaj, në moshën 31 vjeçare.

   Komuniteti shqiptar e përcolli me dhimbje të riun nacionalist. Me 27 Janar 1990, u përcoll trupi i të ndjerit…. Shërbimet funerale u kryen në Bronx, New York, ku të riut Mrnaçaj, i dhanë lamtumirën e fundit mijëra bashkatdhetarë të komunitetit shqiptar të Amerikës. Mesha e Dritës u celebrua me datën 27 Janar 1990, në Kishën Katolike Shqiptare, nga të Pëndershmit Don Rrok Mirdita dhe Don Pjetër Popaj….

             ***

Veprimtaria e 5 majit 2019 u organizuar nga Familja Mrnaçaj, Shoqëria Kulturore-Artistike Kelemendi dhe Counti Ekzecutive Westchester, ndërsa moderatorë ishin Sokol Smalaj dhe Valbona Preldakaj. Fjalimet dhe përshëndetjet u gërshetuan me një program të pasur artistik, ku spikatën këngët dhe vallet e Kelmendit.U duartrokitën interpretimet e këngës”Këndojnë bylbylat këngët e veta”të kënduar nga Denis Vukaj dhe Aleksandra Hysaj, “Ç’ka ka zogu që po qanë” të kënduar nga Mikela Nonaj, kangë e vjetër popullore si dhe vallet e kërcyera bukur nga fëmijët e SH.K.A.K.

Shkurt Kronika: Hymnet Kombëtare i ka kënduar Mikela Nonaj. Lutjen fetare e ka përcjellë famullitari i Kishës Zoja e Shkodrës Dom Pjetër Popaj. Ka përshëndetur dhe Djakon Marash Shkreli. Folësi kryesor në këtë ditë përkujtimore ishte  presidenti i Ligës Qytetare Shqiptaro-Amerikane z. Joseph DioGuardi. Ai ka kujtuar veprimtaritë që ka udhëhequr në krye të komunitetit shqiptar, lobimin për çështjen shqiptare, veçanërisht për  Kosovën e okupuar nga regjimi diktatorial i Millosheviçit. Shqiptarët i janë mirënjohës ish kongresistit republikan Joseph DioGuardi, i cili e bëri aq të njohur çështjen shqiptare në Washington. Ai së bashku me Shirli Clojes DioGuardi në krye të Ligës Qytetare Shqiptaro-Amerikane shtuan miqtë e çështjes shqiptare në Kongres dhe Senatin Amerikan, duke rreshtuar në rrethin e miqëve zëra të fuqishëm të politikës amerikane si:Bob Dole, Henri Hide, Tom Lantosh, Ben Gilman, John McCain, Joseph Biden e shumë miq të tjerë.

DioGuardi vlerësoi dhe përpjekejet e komunitetit shqiptar, duke u ndalur posaçërisht edhe në demonstartat antikomuniste të shqiptarëve të Amerikës. Ai veçoi kontributin e të riut Nik Mrnaçaj, aktin e të cilit e përkujton komuniteti shqiptar çdo fillim maji.

Kanë përshëndetur edhe County Ekzekutive z. George Latimer si dhe kandidati për major në Mt. Vernon, z. Ernest Davis.

Kryetari i Fedeartës Pan-Shqiptare të Amerikës Dritan Mishto, në fjalën e tij përshëndetse ka vlerësuar aktin e Nik Mrnaçaj, i cili është bërë tashmë një simbol i demokracisë shqiptare këtu në Shtetet e Bashkuara dhe për çdo vit ne vijmë këtu dhe përulemi në shenjë nderimi dhe kranarie, tha ai. Kryetari Mishto i shprehu mirënjohjen familjes Mrnaçaj për kontributi e dhënë në luftën kundër sistemit komunist . Më pas ai ka prezantuar deputetin e Parlamentit të Shqipërisë, i votuar në siglën e Partisë Demokratike në qarkun e Elbasanit, z. Endri Hasa (i cili së bashku me deputetët e tjeë të opozitës e ka dorëzuar mandatin).

Deputeti demokrat shprehu kënaqësinë që ishte i pranishëm në këtë veprimtari nderuse në Ditën e Lirisë Shqiptare. Z. Hasa vlerësoi kontributin e familjes Mrnaçaj dhe aktin e birit të tyre që me aktin e tij frymëzoi rininë shqiptare. Ai mbetet sot simbol i demokracisë, dhe përveçse mbanë titullin “Pishtar i demokracisë” emrin e tij e mbajnë në vendlindje, Shkolla dhe rrugë. I përjetshëm kujtimi i dëshmorit të demokracisë!

Deputeti nuk e politizoi fjalën e tij përshëndetse, por me pak fjalë tregoi se demokarcia shqiptare është në udhkryq, vendi përjeton krizë të thellë, drejtësia nuk funksionon, institucionet janë të kapura nga kreu i ekzekutivit,  dhe deputetët e opozitës janë në rrugë me qytetarët për të rikthyer vlerat e demokracisë së nëpërkëmbur.

Në emër të familjes Mrnaçaj ka falenderuar folësit, pjesmarrësit, avokati Mikel Mrnaçaj, i biri i Nik Mrnaçaj… 

Këtë veprimtari përkujtimore dhe nderuse e mbështeti edhe Federata Pan Shqiptare e Amerikës VATRA, ku përveç kryetarit të saj z. Dritan Mishto, morën pjesë nënkryetari Agim Rexhaj, anëtarët e kryesisë Zef Balaj, Marjan Cubi me zonjën, editori me zonjën, Pashk Maksuti, Mihill Velaj(njëkohësisht kryetar i Shoqatës së Shkrimtarëve shqiptaro-amerikanë), Gjergj Ivanaj e të tjerë. Vatra, pas takimit që pati në selinë e saj me deputetin Endri Hasa, e ftoi atë, që të bëhej pjesë e veprimtarisë përkujtimore kushtuar Nik Mrnaçaj, ku ai u prit me duartrokitje.

Në fund të veprimtarisë, familja Mrnaçaj ftoi pjesmarrësit që të ngrinin Flamurin kuq e zi në shtizën e parkut, përkrah flamurit amerikan, ku qëndroi për një javë. Familaj Mrnaçaj kishte sjellë për pjesmarrësit, ushqime dhe pije.


Westchester Caunty, Maj 5, 2019

Filed Under: Featured Tagged With: dalip greca, NIK MRNACAJ

SPANJA NË BETEJËN NDAJ COVID-19 DHE SHQIPTARËT NË SHTETIN IBERIK

May 5, 2020 by dgreca

Intervistë ekskluzive për gazetën Dielli e Profesor Arben Merkoçi, drejtor i Grupit të Nanobioelektronikës dhe Biosensorëve në Institutin Katalan të Nanoshkencës e Nanoteknologjisë  në  Barcelonë, Spanjë, dhënë gazetarit Sokol Paja./

Sipas Profesor Arben Merkoçit, qeveria spanjolle në përgjigje të krizës së shkaktuar nga pandemia Covid-19 ngriti një grup të veçantë qeveritarë dhe ekspertë për ti dhëne zgjidhje situatës nga pikëpamja epidemiologjike, klinike etj. U bë një mobilizim të jashtëzakonshëm duke filluar nga pajisja e shpejtë e spitaleve me materiale që mungonin e deri tek ngritja në një kohë rekord e spitaleve të përkohshëm. Spanja mbylli kufijtë e vendit dhe e të gjitha aktiviteteve jo jetike/thelbësore dhe shumë hotele dhe mjedise të tjera u shndërruan në spitale si dhe u bë grumbullim urgjent i materialeve sanitare. Shteti spanjoll nxiti dhe financoi projekte urgjente shkencore e teknologjike për ti ardhur në ndihmë luftës ndaj COVID-19.   

SITUATA NË SPANJË

Sipas të dhënave të gazetës “La Vanguardia” të datës 3 maj 2020, numri i personave të infektuar nga virusi SARS-CoV-2 ka arritur në 217.466, numri i personave që kanë humbur jetën deri tani është 25.264, numri i personave të shëruar është 118.902. Në 24 orët e fundit kanë humbur jetën 164 persona ndërkohë që dje ky numër ishte 276. Ky është numri me i vogël i humbjeve te jetës në një ditë që nga Marsi. 

MASAT E MARRA NGA QEVERIA SPANJOLLE

Qeveria spanjolle mori një seri masash për përballimin e situatës së pandemisë. Sikurse ndodhi edhe në shume vende të tjera ajo që bëri qeveria spanjolle ishte ngritja e një grupi të veçantë qeveritar (me disa ministra) si dhe një grupi ekspertesh për ti dhëne zgjidhje situatës nga pikëpamja epidemiologjike, klinike etj. Përveç masave ekonomike dhe ato të sigurisë shumë të nevojshme për një situatë pandemie, e ngjashme me atë të një lufte. Pati një mobilizim të jashtëzakonshëm duke filluar nga pajisja e shpejtë e spitaleve me materiale që mungonin (situata ishte shumë e papritur) deri tek ngritja në një kohë rekord e spitaleve të përkohshëm për të përballuar numrin shumë të lartë të të sëmurëve. Nga masat më të rëndësishme ka qenë padyshim mbyllja e kufijve të vendit dhe e të gjitha aktiviteteve jo jetike/thelbësore. Nga ana tjetër u morën një seri masash për distancimin social dhe ju dhanë këshilla të vazhdueshme popullsisë nëpërmjet të gjitha mjeteve të komunikimit masiv. Qeveria spanjolle nxiti apo urdhëroi edhe institucionet shtetërore dhe private qe ti përgjigjeshin urgjentisht me ndihma kësaj situate. Pati edhe hotele dhe mjedise të tjera që u shndërruan në spitale si dhe grumbullim urgjent i materialeve sanitare që ndodheshin në shumë sektorë të tjerë për t’ju vënë në dispozicion spitaleve. Shteti mori gjithashtu masa të rëndësishme ekonomike për të ndihmuar sidomos biznesin e vogël dhe të gjithë atë pjesë të popullsisë të prekur nga papunësia e papritur. Një masë tjetër shumë e rëndësishme e shtetit dhe shoqërisë spanjolle ishte dhe nxitja dhe financimi i projekteve urgjente shkencore e teknologjike për ti ardhur në ndihmë luftës ndaj COVID-19. Në këtë kuadër edhe instituti ku unë punoj, Instituti Katalan i Nanoshkencës dhe Nanoteknologjisë në Barcelonë, vuri në dispozicion pjesë të projekteve në shërbim të kërkimit dhe zhvillimit shkencor të lidhur me COVID-19. Grupi që unë drejtoj është i angazhuar pikërisht në një projekt për zhvillimin dhe përdorimin e nanobiosensorëve për diagnostikime në lidhje me COVID-19.   

SHQIPTARËT NË SPANJË 

Me sa kam dëgjuar nuk ka pasur Shqiptarë të prekur nga pandemia botërore Covid-19. Jam në dijeni të ndihmës së vazhdueshme që tregon Ambasada shqiptare në Madrid për riatdhesimin e Shqiptarëve dhe ndihmën ndaj atyre që kanë pasur nevojë ndërkohë që janë ndodhur përkohësisht në Spanjë në këtë periudhe, për arsye të ndryshme.

E ARDHMJA DHE KTHIMI NË NORMALITET I SPANJËS

Pas katër javësh në një gjendje pothuaj alarmante masat e marra për distancimin/mbylljen e aktiviteteve e dhanë rezultatin e tyre. Kurba që tregon numrin e atyre që infektohen dhe humbin jetën çdo ditë nga koronavirusi është tashmë në rënie. Jemi në javën e shtatë të mbylljes dhe kjo tendencë e kurbës është e konsoliduar ndërkohë që numri i vdekjeve dhe infeksioneve të reja vazhdon por me një ritëm më të ngadaltë. Shteti spanjoll ka njoftuar dhe po vë në zbatim një plan mjaft rigoroz prej katër fazash për rihapjen e vendit. Ndryshe nga disa vende të tjera nuk ka data fikse për secilën faze pasi gjithçka mund të ndryshojë në funksion të vlerësimit rigoroz të situatës që do të bëhet në mënyrë të vazhdueshme për të evituar çdo të papritur. Fazat kanë të bëjnë që nga fillimi i daljeve nga shtëpia, sipas moshave të ndryshme, për shëtitje, sporte e deri tek hapja graduale e aktiviteteve jo esenciale (sektorëve të ndryshëm të aktiviteteve ekonomike) e deri tek hapja e plotë. Kjo e fundit besoj do të jetë e lidhur / e varur edhe nga hapja e vendeve të tjera.

MESAZHI PËR LEXUESIT E GAZETËS DIELLI DHE SHQIPTARËT NË USA

Së pari do të doja të përgëzoja Gazetën Dielli dhe Shoqatën Vatra për punën e shkëlqyer që bën prej më se 100 vjetësh për të mbajtur pranë shqiptarët në Amerike dhe informuar ata në gjuhën Shqipe. Si për çdo Shqiptar, edhe për ne që jemi jashtë atdheut prej shume vitesh, pra edhe për lexuesit e Gazetës Dielli, jam i sigurtë që është kënaqësi të lexojmë në gjuhën tonë për gjithçka, për çdo vend dhe kështu edhe për Shqipërinë, tokat shqiptare dhe Shqiptarët kudo që ndodhen.  Ruajtja e gjuhës shqipe është ndoshta mesazhi më i rëndësishme që do të doja ti transmetoja lexuesve të Gazetës Dielli. Flituni gjuhën shqipe fëmijëve, nipërve dhe mbesave tuaja! Ruajta e gjuhës, ruajtja e identitetit është respekt për veten, rrit personalitetin dhe ndikon tek niveli i respektit që merr edhe nga të tjerët.  Ruajtja e gjuhës ndikon në lidhjen dhe forcimin e familjes, lidhjen me të afërmit kudo që janë, komunikimin e natyrshëm me ta, mos harrimin e origjinës dhe pse jo, bashkëpunimin me vendin e origjinës. Diaspora shqiptare ka një mundësi të jashtëzakonshme ekonomike dhe kulturore për të ndihmuar apo ndikuar sado pak për çfarë ka nevojë Shqipëria, Kosova apo edhe zonat e tjera Shqiptare. Ruajuni nga virusi, qëndroni sa të mundeni në shtëpitë tuaja, dhe paçi shëndet të mirë të gjithë!

KUSH ËSHTË PROFESOR ARBEN MERKOÇI

Arben Merkoçi është aktualisht Anëtar i Akademisë së Shkencave të Shipërisë, Profesor IKREA dhe drejtor i Grupit të Nanobioelektronikës dhe Biosensorëve në Institutin.Katalan te Nanoshkencës e Nanoteknologjisë i vendosur në Universitetin Autonom të Barcelonës në Bellaterra (Barcelonë), Spanjë. Pas doktoraturës (1991 ) në Universitetin e Tiranës, në fushen e Elektrodave Jono Selektive ( ISE) dhe aplikimin a tyre në analizën klinike dhe mjedisore, Prof. Merkoçi kreu studimet e Postdoktoraturës në disa qëndra të tjera hulumtuese evropiane dhe SHBA duke punuar në fushën e nanobiosensorëve dhe teknologjive të quajtura laboratorë në një çip. Kërkimi shkencor i Prof Merkoçit është i përqendruar në zbulimet dhe aplikimet e nanoteknologjisë dhe nanoshkences tek biosensorët. Nanobiosensorët që ai studjon janë bazuar në integrimin e molekulave biologjike me mikro/nanomateriale e biomateriale të tjerë. Ato gjejnë aplikim në diagnostikim, monitorimin ose mbrojtjen dhe sigurinë e mjedisit etj. Prof Merkoçi është Editor i revistës prestigjoze të Elsevier “Biosensors and Bioelectronics” më e rëndësishmja në nivel ndërkombëtar përkushtuar kërkimit shkencor, zhvillimit dhe aplikimeve të biosensorëve dhe bioelectronikës. Është anëtar i bordit editorial të revistave Electroanalysis, Microchimica Acta etj. Aktualisht Prof. Merkoçi është drejtuesi i Konferencës Onlinë që do të mbahet më dt.6 Maj: “Biosensowet për pandemitë” si një përgjigje urgjente e pandemisë COVID-19. 

Filed Under: Featured Tagged With: Sokol Paja

MERITOJNE RESPEKT E MIRËNJOHJE

May 4, 2020 by dgreca

DHANE DASHURI NEPERMJET HUMANIZMIT TE TYRE, PRANDAJ 

MERITOJNE RESPEKT E MIRËNJOHJE/

… gjatë kësaj karantine spikatën më dëshirën e humanizmin e tyre, tre biznese restaurantësh, që zotërohen nga shqiptarët me banim në Filadelfia, dhe që e shtrijnë bisnesin e tyre edhe në Nju Xhersi.  Ata jane “AMICI Restaurant” me pronar z. Aleks (Astrit) Daku, “IL FIORE Restaurant “me vëllezërit Jashar e Hekuran Daku, si dhe Grupi i restauranteve “LA FONTANA Della Citta” e “LA FONTANA Coast” me pronar vëllezërit Gani e Bujar Daku dhe Rafael (Mefail) Kupa, “Caffe Ida” në South Philadelphia.

Nga Tajar Domi/*

Periudha e izolimit të pa precedent që kaploi mbarë botën, për tu mbrojtur nga sulmi i rrufeshëm i virusit vdekje prurës Covid- 19, angazhoi të gjitha shtetet e qeveritë e tyre, që të përcaktojnë e zbatojnë sa më shpejt masat në mbrojtje të njerëzimit. Gjatë kësaj lufte në vijën e parë të zjarrit, u panë të vendosen si kurrë më parë, personeli shëndetësor mjek e infermier, por edhe Qendrat e Institucionet shkencore më me zë në botë, të cilat po bëjnë përpjekjet e tyre për të përcaktuar ilacin efikas e vaksinën për tu mbrojtur nga ky virus i rrezikshëm. Por akoma këto përpjekje nuk kanë arritur në rezultatin e kërkuar. Për pasojë, bota numëron sot miliona njerëz të infektuar e disa qindra mijë jetë të humbura, numri i të cilëve vazhdon të rritet nga dita në ditë. Dhe cdo shtet raporton me dhimbje për qytetarët e vet. Shqiperia, midis tyre…, qeveria e së cilës me sa duket u tregua e qartë me masat e marra që në fillim të situatës së krijuar. Shpresojmë dhe urojmë që vendlindja jonë, të ndalojë në numrin e tanishëm të humbjeve, deri në kthimin e jetës normale. 

Amerika është duke përjetuar gjithashtu ditët pa jetë në rrugët e ambjentet e qyteteve të saj, qofshin këto edhe metropolet e mëdha. Kjo atmosferë ndjehet edhe në qytetin e Filadelfias, ku jeton sic dihet edhe një komunitet shqiptar me rreth 30 mijë persona.

Sigurisht që është folur e është shkruar cdo orë e cdo ditë, për situatën e rëndë të krijuar, shpesh duke qenë kritik për befasinë në të cilën u ndodh bota, pra edhe Amerika, nga ky sulm “biologjik” nëpërmjet covid-19. Vlen të theksohet për informacionet e përditëshme që zotërinjtë Dalip Greca e Ruben Avxhiu nëpërmjet gazetave “Dielli” e “Iliria” në Nju Jork kanë dhënë për diasporën shqiptare këtu në Amerikë, e për këtë duhen falenderuar.

 Në të njëjtën kohë, kjo periudhë ishte edhe ajo e afirmimit të vlerave të përgjithshme njerëzore të shqiptarëve nëpër botë, vecanërisht atyre humane, të aftësive intelektuale, konkurimit e punësimit të tyre në institucione e pozicione të rëndësishme që deri më sot nuk njiheshin. Kemi parë me kënaqësi në emisione televizive si dhe kemi lexuar artikuj të shkruar në media, për shumë mjek, infermier, farmacist, inxhinier, mësues, psikolog, shkencëtar, artistë etj shqiptar, që punojnë e renditen të barabarte tashmë në vendet e ndryshme të botës ku ata banojnë. Kështu edhe në Filadelfia. Jemi ndjerë krenar kur në këto ekrane si në Shqipëri edhe këtu në Amerikë, kemi parë bashkatdhetarët tanë të fushave të ndryshme të udhezojnë me profesionalizëm kapërcimin e krizës, të njohin veten me pozicionet e nivelet e arritura të punës këtu. Të tillë si Dr. Gentian Toshkëzi (neurokirurg), Ing. Lorenc Koka, Eris Cani, BS, PharmD, etj, me këshillimet e tyre i erdhën në ndihmë komunitetit shqiptar me gjuhën shqipe të folur apo të shkruar në këto media. Shumë të reja e të rinj, të punësuar në rrjetin spitalor në Filadelfia, kanë punuar cdo ditë në pozicionet e tyre si mjek e infermier, duke pas në cdo moment rrezikun e infektimit, por me dashurinë për jetën e tjetrit, kanë marrë me vete në cdo kohë edhe kënaqësinë e punës të  këtyre ditëve të vështira.

Ndërsa të tjerë nga bashkatdhetarët tanë, ishin të gatshëm për të ndihmuar e kontribuar me mundësitë e tyre, duke u ardhur në ndihmë njerëzve. 

Menjëherë shprehën dëshirën e gadishmërinë për të përgatitur maska bashkatdhetarët Telua Tashua (Alma Telushi), Arseda Buhali Mihali, Adelina Ina Uznova e Juli Llapushi, të cilat i dhuruan në spitalin Holy Redeemer – Filadelfia  për personelin e këtij spitali. Ishin ditët e para, kur maskat mungonin e një veprim i tillë ishte mjaft i mirë pritur.

Por gjatë kësaj periudhe, spikatën më dëshirën e humanizmin e tyre, tre bisnese restaurantësh, që zotërohen nga shqiptarët me banim në Filadelfia, dhe që e shtrijnë bisnesin e tyre edhe në Nju Xhersi. Ata jane “AMICI Restaurant” me pronar z. Aleks (Astrit) Daku, “IL FIORE Restaurant “me vëllezërit Jashar e Hekuran Daku, si dhe Grupi i restauranteve “LA FONTANA Della Citta” e “LA FONTANA Coast” me pronar vëllezërit Gani e Bujar Daku dhe Rafael (Mefail) Kupa, “Caffe Ida” në South Philadelphia. Nuk ishte hera e parë për to, të shpalosnin ndjenjat e tyre njerëzore, në situata të tilla ku të gjithë duhet të japim dicka nga vetja për të tjerët në nevojë, apo për komunitetin shqiptar në vecanti. Ata kanë hapur dyert e bisneseve të tyre disa herë, për grumbullimin e fondeve financiare duke i dhuruar për situatën e pas tërmetit të datës 26 nëntor 2019 në Shqiperi, apo gjatë vitit 2018 në ndihmë të shoqatës Bijte e Shqipes, për blerjen e Qendrës së re social-kulturore, për situata fatkeqësish në komunitet etj. Ata janë dera e parë që hapet vecanërisht për punësimin e të rinjve që vijnë në SHBA, që sigurisht fillimi është i vështirë për to.  

Por këta bisnese, na bënë të ndjehemi krenar, vecanërisht gjatë këtyre javëve të izolimit, kohë gjatë së cilës mund të themi se ata punuan vetëm për të ndihmuar, për të dhuruar ushqimin e pergatitur të tyre, falas, kryesisht për moshat mbi 65 vjec e sidomos për njerëzit që punojnë në vijnë e parë të kësaj situate, për mjekët e infermieret. Me stafin dhe menaxherët e tyre Arjan e Enver Parllaku, Riza Ndreu, Arianit Domi, Luan Koka, Drilon Collaku, ishin gjithnjë në kërkim të ambjenteve spitalore, ku punohej për të mbrojtur jetë njerëzore. U panë të dhuronin dreka për  mbi 100 – 200 përsona secila , tek Jefferson Hospital – Filadelfia, Virtua Hospital on Marlton – NJ, Jefferson Hospital në Cherry Hill – NJ, Our lady of Lourdes Hospital Camden – NJ, Cherry Hill Police Department – NJ, Cape Regional Health System – Atlantic City, Cooper Hospital Marlton – NJ.  “Caffe Ida” u shërbeu me ushqim punonjësve të Policisë si dhe atyre të shërbimit shëndetësor në South Philadelphia. Ishin ditë tepër të ngarkuara për to, por që u jepte kënaqësi të madhe. U shkrua për këta bisnesmen shqiptar ndoshta jo të mëdhenj, por që falë zemrës së tyre të madhe u munduan tu japin jetë e kënaqësi të tjerëve, me ndihmat e tyre. U shkrua në gazetat e këtueshme në Filadelfia e Nju Xhersi, u pasqyrua edhe në ekranët e këtyre qyteteve, duke e vlerësuar veprimin dhe humanizmin maksimalisht. I pamë edhe në ekranet shqiptare, Top Chanel, Tv Klan, Zëri i Amerikës, ndërkohë që lajmi ishte i pasqyruar edhe në disa gazeta në Shqiperi. Ndjemë kënaqësi edhe në që jemi mbërthyer brenda ambjenteve ku rrimë, duke bërë një jetë detyruese për tu mbrojtur nga i ligu, që me pak pakujdesi mund të na rrëmbejë për të mos u kthyer kurrë. Edhe unë, që po shkruaj këto pak rreshta, kam si qëllim njohjen akoma më shumë nga bashkatdhetarët, të këtyre bisnesmenëve, që ndoshta jo për koincidencë i bashkon mbiemri Daku dhe Kupa. 

Të gjithë kanë ardhur nga zona e Kalase së Dodes dhe kanë lindur në të njëjtin fshat, në atë të Radomirës, që shtrihet në rrëzë të malit të Korabit. Në këtë zonë jeta ka ardhur gjithmonë me bukuritë dhe vështërsitë e veta, ku vështërsitë i kanë kalitur dhe bërë bashkë banorët. Duke sjellë në kujtesë thënien e popullit “Ku ka rrjedhur, do pikojë”, mua më shkon ndërmend edhe origjina jo shumë e hershme e këtyre djemve që synuan Ameriken në kohë e rrugë të ndryshme. 

Gjyshi i Astritit (dhe xhaxhai i Hekuranit), Selim Daku, një burrë i zgjuar që kurrë nuk i iku energjia derisa vdiq, officer pas të qenit partizan i luftes nacional-clirimtare, në punë të ndryshme drejtuese, por edhe “i rënë nga kali” sic ndodhte jo rrallë atëherë me burra të tillë.  Vetëm episodi i mëposhtëm mjafton për ta njohur atë: Kthehej nga puna, kur punonte si sekretar i Lokalitetit Sllove ne vitet ’60-të, e në rrugë takon punonjësin e ri të sigurimit që kishte marrë (shoqëruar) një banor të Radomirës për në degën e brendshme të rrethit. Ku e con, e pyeti Selimi sigurimsin? Ka bërë…, ju pergjigj ai. Ktheje në shpi dhe herë tjetër mos guxo të marrësh njeri nga ky fshat, i tha Selimi dhe e mori me vete bashkëfshatarin për në shpi. 

Gjyshi i Bujarit e Ganiut, Rrahim Daku, kishte emër në zonë ndërsa ishte i zgjedhur për shumë vite si kryeplak i Radomirës. Sic e mbaj mend unë, atij i kishte hije veshja, muhabeti e qëndrimi në krye të rreshtit të burrave të fshatit, bujar e me shpirt bisnesi.

 Ndërsa gjyshi i Mefailit, Bajram Kupa, një burrë serioz, i mencëm e punëtor. I doli zot Radomirës, në ditë të vështira të saj. Familje e madhe, me pasuri të konfiskuar nga pushteti i asaj kohe e kulak për disa vite. Por banorët e asaj zone kurrë nuk i ndanë nga votrat e tyre ata qe u ndëshkuan nga sistemi i diktaturës së djeshme, përkundrazi ishin bashkë në gëzime e hidhërime duke ndihmuar njëri-tjetrin. 

Të tria këto familje, kishin në cdo kohë nga pasuria e ndershme jo dhe aq madhe e tyre, për të dhuruar tek të tjerët në nevojë, dhe këtë e bënin si në raste festash, gëzimesh e fatkeqësish pa e kërkuar njeri, ashtu edhe kur dikush ishte në pamundësi e drejtohej për ta ndihmuar. Kjo vazhdoi edhe në brezin tjetër.  Pra prej tyre, prej ketyre familjeve të mëdhaja e të qenësishme, vijnë edhe nipërit që sot i japin shkëlqim vlerave të trashëgimisë së tyre familjare, dhe krenari shqiptarëve këtu në Filadelfia e kudo në diasporë. Sigurisht që sakrifica e tyre ka qenë e madhe për të ardhur deri këtu. Bujari u largua nga vendlindja në moshën 18 vjecare, duke thyer kufirin që në vitin 1989 kur akoma nuk kishte ardhur përmbysja e sistemit socialist në Shqipëri. Astriti, më vonë, fillimisht në Itali, e pas pak vitesh këtu në Amerikë. Po kështu edhe Rafa …, ndërsa Hekurani vjen pas disa vitesh qëndrim në Angli si emigrant. Të gjithë i bashkon lodhja e madhe, vështërsitë pa fund derisa kanë arritur në Amerikë, në mënyra të ndryshme por gjithnjë me rrezikun mbi kokë. Ndërsa sot janë qytetar të Amerikës, dhe gëzojnë me familjet ecurinë e suksesin në bisneset e tyre, duke mos harruar të kthejnë kokën pas për të kujtuar nga kanë ardhur. Në një intervistë për zërin e Amerikës, pronari i Amicit, Alex Daku , pyetjes se gazetares se cfarë ju shtyn juve për të dhënë këto kontribute, i përgjigjet midis të tjerave : “ …vij nga një familje që ka shprehur gjithmonë humanizëm, por në kujtesën time ruaj momentet kur arrita në Itali e nuk kisha asgjë me vete , ndërkohë që u gjenda në ndihmën e të tjerëve për ushqim e për punë. Prandaj akoma më shumë më është forcuar ndjenja për të dhuruar , vecanërisht si kjo periudhë izolimi, pasi mendoj se u jap kënaqësi shumë njerëzve, ashtu sic e merrja unë prej tyre kënaqësinë, vite më pare” 

Por ata, djemte e Radomires, duke vlerësuar të shkuarën e duke parë të tashmen, projektojnë edhe të ardhmen për më shumë arritje e kontribute.

Duke pas një histori të tillë, nuk kishte se si këta djem të qëndronin jashtë bashkimit e afirmimit të këtyre vlerave, prandaj u bënë anëtar e ndër mbështetësit kryesor të veprimtarive të gjithanshme atdhetare e kulturore të shoqatës “Bijte e Shqipes” këtu në Filadlelfia. Nga ana e saj kjo shoqatë, nuk mund të rrijë pa nxjerrë në pah e pa bërë të njohura këto vlera e kontribute. Ajo i ka vlerësuar e përshendetur vazhdimisht në mënyra të ndryshme, ashtu sic u veprua edhe këto ditë, kur këshilli drejtues i saj vendosi t’ju japë të katër bisneseve Certifikatë “Krenaria Shqiptare”, për kontributin e madh e humanizmin e treguar në kushtet e vështira të karantinimit nga virusi Covid-19, duke dhuruar ushqim falas. Ne mbyllje të këtij shkrimi po citoj nga ish presidenti amerikan John Kendedy thënien e mëposhtme: “Teksa shprehim mirënjohjen, ne nuk duhet të harrojmë kurrë se vlerësimi më i lartë nuk është ti shqiptosh fjalët, por të jetosh prej tyre”.

            Suksese të mëtejshme bisnesmeneve tanë zemër mirë dhe zoti i ndihmoftë në jetë!

Filadelfia, me 2 Maj 2020

*Me shume fotografi i gjeni ne Facebook dielli vatra

Filed Under: Featured Tagged With: Meritojne mirenjohje

  • « Previous Page
  • 1
  • …
  • 252
  • 253
  • 254
  • 255
  • 256
  • …
  • 902
  • Next Page »

Artikujt e fundit

  • VATRA URON BESIMTARËT ORTODOKSË: GËZUAR DHE PËRSHUMËVJET PASHKËT
  • Fan Noli, apostull i ringjalljes shqiptare
  • KOSOVA NË NATO DHE ASNJËHERË ASOCIACION SERB
  • ELIOT ENGLE DHE HARRY BAJRAKTARI: NJË BASHKËPUNIM QË FUQIZOI ZËRIN SHQIPTAR NË SHTETET E BASHKUARA TË AMERIKËS
  • “Ngërçi Presidencial në Kosovë Zbulon një Dobësi të Kushtetutës”
  • KUJTIME PER ITALIANIN DOM ANTONIO SHARRA
  • MASAKRA E TIVARIT MARS-PRILL 1945
  • Kuptimi i Pashkëve Ortodokse – midis ritualit dhe ringjalljes së ndërgjegjes
  • RIKTHIMI I MUSTAFA MAKSUTIT NË FAQET E HISTORISË
  • Shqipëria në politikën ballkanike të Austro-Hungarisë
  • Eliot Engel, in memoriam…
  • VATRA TELEGRAM NGUSHËLLIMI PËR NDARJEN NGA JETA TË ELIOT ENGEL, MIKUT TË MADH TË KOMBIT SHQIPTAR
  • Përkujtojmë në përvjetorin e lindjes një nga figurat e Rilindjes Kombëtare, Aleksandër Stavre Drenova
  • GËRSHËRA E ARGJENDTË
  • Përgjithmonë vetëm mirnjohës për Kongresmenin Eliot Engel

Kategoritë

Arkiv

Tags

albano kolonjari alfons Grishaj Anton Cefa arben llalla asllan Bushati Astrit Lulushi Aurenc Bebja Behlul Jashari Beqir Sina dalip greca Elida Buçpapaj Elmi Berisha Enver Bytyci Ermira Babamusta Eugjen Merlika Fahri Xharra Frank shkreli Fritz radovani Gezim Llojdia Ilir Levonja Interviste Keze Kozeta Zylo Kolec Traboini kosova Kosove Marjana Bulku Murat Gecaj nderroi jete ne Kosove Nene Tereza presidenti Nishani Rafaela Prifti Rafael Floqi Raimonda Moisiu Ramiz Lushaj reshat kripa Sadik Elshani SHBA Shefqet Kercelli shqiperia shqiptaret Sokol Paja Thaci Vatra Visar Zhiti

Log in

This website uses cookies to improve your experience. We'll assume you're ok with this, but you can opt-out if you wish. Cookie settingsACCEPT
Privacy & Cookies Policy

Privacy Overview

This website uses cookies to improve your experience while you navigate through the website. Out of these cookies, the cookies that are categorized as necessary are stored on your browser as they are essential for the working of basic functionalities of the website. We also use third-party cookies that help us analyze and understand how you use this website. These cookies will be stored in your browser only with your consent. You also have the option to opt-out of these cookies. But opting out of some of these cookies may have an effect on your browsing experience.
Necessary
Always Enabled
Necessary cookies are absolutely essential for the website to function properly. This category only includes cookies that ensures basic functionalities and security features of the website. These cookies do not store any personal information.
Non-necessary
Any cookies that may not be particularly necessary for the website to function and is used specifically to collect user personal data via analytics, ads, other embedded contents are termed as non-necessary cookies. It is mandatory to procure user consent prior to running these cookies on your website.
SAVE & ACCEPT