• Home
  • Politics
  • Opinion
  • Culture
  • Sports
  • Economy
  • Interview
  • Reporting
  • Community
  • Vatra

Dielli | The Sun

Albanian American Newspaper Devoted to the Intellectual and Cultural Advancement of the Albanians in America | Since 1909

Agim Aliçkaj: Amerika, shpresa e Kosovës dhe e mbarë kombit shqiptar

August 29, 2020 by dgreca

Nga Lumturije Bekaj-Telegrafi-

Për aktivistin shqiptaro-amerikanin, Agim Aliçkaj, negociatat me Serbinë, janë ndërmarrje e madhe me rëndësi ekzistenciale për të ardhmen e Kosovës, dhe se ato kërkojnë seriozitet, unitet dhe legjitimitet të lartë, për tu realizuar me sukses dhe pranuar nga populli i Kosovës.

Në një intervistë për Telegrafin, z. Alickaj, flet për takimin e 4 Shtatorit në Uashington, takim ky i organizuar me ndërmjetësimin e Ambasadorit Richard Grenell, për rolin e diasporës dhe Ligës Qytetare Shqiptaro-Amerikane, dhe se çfarë duhet të bëjnë udhëheqësit e Kosovës sot, për negociatat me Serbinë, marrëdhëniet BE-në dhe SHBA-në.

“Duke patur parasysh gjendjen dhe rrethanat e tanishme në Kosovë, Serbi, Evropë dhe Amerikë, mendoj se nuk është e mundur arritja e një marrëveshje finale, të mirë për Kosovën. Kosova e dobësuar nga korrupsioni dhe dështimet e njëpasnjëshme, e përçarë në mënyrë ekstreme, me qeveri të zgjedhur me manipulime partiake, të varur nga Lista Serbe, pa përkrahjen e popullit shumicë, e nxjerrë në shitje nga presidenti Thaçi, dhe kryeministri i Shqipërisë Rama, është në pozitë inferiore ndaj Serbisë”, tha në një intervistë për Telegrafin, shqiptaro-amerikani Agim Aliçkaj, anëtar i Bordit Ekzekutiv të Ligës Qytetare Shqiptaro-Amerikane, dhe i Këshillit të Federatës PanShqiptare të Amerikës “Vatra”.

Po ashtu, ai flet edhe për kërkesën nga pala kosovare për kompensimin e dëmeve të luftës të shkaktuara nga Serbia, gjetjen e të zhdukurve dhe dënimin e të gjithë kriminelëve të luftës për dhunime dhe vrasje mizore të fëmijëve, grave dhe civilëve të pafajshëm

Sa i përket çështjes që shumë shpesh është përmendur, ajo e ndryshimit të  kufijve, ai theksoi se vetë fakti se pas 12 vjet pavarësie, diskutohet mundësia e faljes së territorit agresorit serb, për ta pranuar njohjen e pavarësisë, paraqet tragjedi kombëtare dhe është dështim i turpshëm i klasës politike udhëheqëse.

Megjithatë, shqiptaro-amerikanin, Agim Aliçkaj, që erdhi në SHBA, nga Deçani i Kosovës, u bë shumë shpejt një nga aktivistët më të përkushtuar në komunitetin shqiptaro-amerikan. 21 vjet pas luftës në Kosovë, ai flet edhe për kontributin e madhe të lobit shqiptar, dhe nevojën e lobit shqiptar për t’iu rikthyer punës në Uashington.

Telegrafi: Z.Agim Aliçkaj, si e vlerësoni takimin  e paralajmëruar të 4 Shtatorit ndërmjet përfaqësuesve të Kosovës dhe të Serbisë në Uashington më ndermjetësimin e z. Grenell ?

Agim Aliçkaj: Problemi mes Kosovës dhe Serbisë, nuk mund të zgjidhet kurrë pa angazhimin serioz të Shteteve të Bashkuara të Amerikës. Duhet një forcë shumë e madhe për ta detyruar Serbinë të pajtohet me realitetin se Kosova për te është e humbur përgjithmonë. Amerika, ka qenë dhe mbetet shpresa e Kosovës dhe e mbarë kombit shqiptar. Çfarëdo, takimi që organizohet nga Amerika, duhet të mirëpritet dhe të respektohet. Por, duhet patur kujdes! Amerika është shtet i krijuar nga gati të gjitha kombet e botës, me interesa të ndryshme, me mundësi të influencave nga të gjitha anët. Gjithmonë, ekziston rreziku i depërtimit të armikut tonë te individ apo pjesë të institucioneve amerikane. Prandaj, ne duhet të punojmë shumë për ta siguruar përkrahjen e përhershme. Ngjarjet e fundit, tregojnë qartë se me propagandë dhe lobim shumë të shtrenjtë, Serbia ka arritur të krijojë simpati te Ambasadori Grenell, dhe disa individ të administratës Trump. Ish-këshilltari për siguri kombëtare John Bolton, dhe më në fund vetë ambasadori Grenell, e pranuan se ka marrëveshje për shkëmbim territorial në mes të Kosovës dhe Serbisë. Grenell nuk kishte arsye të refuzoi planin e shovinistit Vuçiç, të përkrahur nga Thaçi dhe Rama, përfaqësues kryesor të tri shteteve në konflikt. Për më shumë, edhe atij i konvenonte një zgjidhje e lehtë e nji konflikti shekullor për interesa personale dhe të kampanjës zgjedhore presidenciale. Por, ai shkoi shumë larg duke përkrahur politikanët e korruptuar në rrënimin e demokracisë, kundër vullnetit të popullit shumicë të Kosovës, për të realizuar një marrëveshje të keqe. Projektin e ndarjes së Kosovës, dhe faljen e kriminelëve të luftës e ndaloi Gjykata Speciale, duke e bërë të njohur aktakuzën kundër Thaçit, por rreziku ende nuk ka kaluar.

Pas rezistencës së fuqishme në Kosovë, troje tjera etnike dhe diasporë të ndihmuar nga qëndrimi i Gjermanisë me lideren e fortë, kancelaren Merkel dhe i disa qarqeve Evropiane, Grenell deklaroi se bisedimet me ndërmjetësimin e tij do te orientohen në zhvillimin e marrëdhënieve ekonomike. Insistimi i tij për mbajtje të këtij takimi para zgjedhjeve të nëntorit në Amerikë, kontaktet dhe bisedat sekrete si dhe deklarata e fundit e Vuçiç se ekziston mundësia e paraqitjes së presidentit Trump në këtë takim, ngjallin dyshim se prapa “bisedimeve ekonomike”, fshihet mundësia e nënshkrimit të marrëveshjes ekzistuese të njohjes reciproke me “përshtatje” të kufijve në favor të Serbisë.

Evropa, duhet të bëhet pjesë e bisedimeve, sepse çfarëdo marrëveshje që arrihet duhet të realizohet nga ajo, por nuk ka forcë për vendime të prera, sepse përbëhet nga shumë shtete me interesa të ndryshme, me të drejtë vetoje. Influenca e Rusisë dhe Serbisë, tek disa shtete Evropiane, është shumë e madhe. Kjo u pa edhe gjatë dekadës së fundit kur Administrata e Presidentit Obama, ia la kompetencat Evropës dhe nuk u arrit asgjë. Nga bisedimet pas shpalljes së pavarësisë, Kosova pati vetëm humbje ndërsa Serbia, arriti ta avancojë pozitën e vet, me fajin edhe të përfaqësuesve të Kosovës. Asaj iu shtuan shpresat dhe apetitet për grabitje të mëtutjeshme të tokave shqiptare. Se Evropës nuk mund t’i besohet, e tregoi edhe programi tentativë absurd anti-shqiptar, për bisedime i emisarit për negociata Kosovë-Serbi, Miroslav Lajçak, i cili parasheh rikolonizim të Kosovës me 250 mijë ardhacak serb, komuna me kompetenca ekzekutive dhe eksterritorialitete të tjera, në përputhje të plotë me dëshirat dhe qëllimet shoviniste ekspansioniste serbe. Kështu, pala kosovare ka të drejtë të kërkojë kthimin e miliona shqiptarëve në Kosovë dhe Serbi, përfshirë edhe Toplicen, Nishin dhe Sanxhakun, të shpërngulur me dhunë nga Serbia në Turqi, dhe vende tjera. Pastaj, duhet të kërkojë të njëjtat drejta ekzekutive për shqiptarët e Kosovës Lindore dhe kudo që ata jetojnë.

Telegrafi: Çka pritni nga ky takim, a mendoni se do të ketë përafrim të bisedimeve, për një arritje të një marrëveshje përfundimtare mes dy shteteve?

Agim Aliçkaj: Duke patur parasysh gjendjen dhe rrethanat e tanishme në Kosovë, Serbi, Evropë dhe Amerikë, mendoj se nuk është e mundur arritja e një  marrëveshje finale, të mirë për Kosovën. Kosova e dobësuar nga korrupsioni dhe dështimet e njëpasnjëshme, e përçarë në mënyrë ekstreme, me qeveri të zgjedhur me manipulime partiake, të varur nga Lista Serbe, pa përkrahjen e popullit shumicë, e nxjerrë në shitje nga presidenti Thaçi, dhe kryeministri i Shqipërisë Rama, është në pozitë inferiore ndaj Serbisë. Serbia, me qeverisje të fortë të dalur nga zgjedhjet e qershorit, e përkrahur nga Rusia, Kina dhe disa shtete Evropiane, me simpati nga Amerika, arrogante si kurrë më parë, është në ofensivë armiqësore ndaj Kosovës. Evropa, si gjithmonë e ngërthyer nga kundërthëniet dhe interesat e shteteve të ndryshme, nuk ka forcë unike të veprimit. Amerika, e futur në fushatë zgjedhore, e ballafaquar me probleme ekonomike të shkaktuara nga Covid-19, e ngarkuar me shumë probleme të tjera botërore, ajo nuk ka interes për ta përdorur gjithë fuqinë e vet, në zgjidhjen e drejtë përfundimtare të konfliktit midis Kosovës dhe  Serbisë.

Situata e shkaktuar nga virusi është në favor të politikanëve dhe njerëzve të  këqij, sepse ata nuk e kanë problem të veprojnë. Gjëja më e mirë që mund të presim nga ky takim është që të mos nënshkruhet ndonjë marrëveshje e dëmshme për Kosovën. Negociatat për marrëveshje ekonomike janë të pranueshme për t’ja bërë qejfin administratës aktuale. Meqë, qeveria Hoti ia plotësoi të gjitha kërkesat ambasadorit Grenell, duke ia dorëzuar sovranitetin e Kosovës, do të ishte mrekulli e shekullit, që ai të ia kthejë me të mirë dhe ta bindë Serbinë ta njohë pavarësinë e Kosovës në kufijtë ekzistues, sepse zgjidhje tjetër nuk ekziston. Kjo do të mund të ndodhte vetëm nëse te Vuçiç dhe shovinistët tjerë serb, mbizotëron arsyeja mbi urrejtjen për shqiptarët, dhe nëse Serbia e vlerëson realitetin se ky është momenti më i mirë për të, për tu liruar nga problemi i Kosovës duke u bërë mirë me Amerikën. Nëse nuk ndodhë kjo mrekulli, atëherë është në interes të Kosovës, që bisedimet të zhargiten apo shtyhen deri në përfundim të zgjedhjeve në Amerikë, dhe realizimin e zgjedhjeve të reja në Kosovë.

Negociatat me Serbinë, janë ndërmarrje e madhe me rëndësi ekzistenciale për të ardhmen e Kosovës. Ato kërkojnë seriozitet, unitet dhe legjitimitet të lartë për tu realizuar me sukses dhe pranuar nga populli i Kosovës. Zgjedhjet e lira, janë forma më e lartë e zhvillimit të demokracisë, dhe krijimit të legjitimitetit qeverisës.  Janë e vetmja mënyrë për ti kontrolluar dhe detyruar politikanët dhe partitë e tyre, të bëjnë ndryshime dhe të punojnë mirë në interes të forcimit të shtetit.

Telegrafi: Shpesh është përmendur ndryshimi i kufijve. Vlerësimi i juaj!?

Agim Aliçkaj: Përgatitja dhe njohja e pavarësisë së Kosovës nga Amerika dhe Evropa në vitin 2008, nuk u bë për t’i plotësuar dëshirat e shqiptarëve, u bë sepse Serbia ushtroi gjenocid mbi popullin shqiptar. Kosova, ishte njësi federale e ish-Jugosllavisë me territor dhe kufij të përcaktuar qartë. U vlerësua si rast i drejt ”sui generis” edhe nga Gjykata e Drejtësisë në Hagë. Pra, nuk mund të aplikohet askund dhe asnjëherë tjetër. Nëse do të lejohej një gjë e tillë, Evropa dhe bota do të bëhej lëmsh. Krijimi i shteteve të pastërta etnike, është në kundërshtim me vlerat dhe politikat evropiane dhe amerikane. Pakica serbe në Kosovë, nuk ka kurrfarë baze legale për të kërkuar bashkim me Serbinë, sepse i gëzon të gjitha të drejtat njerëzore dhe nacionale. Në të vërtetë, ajo është e privilegjuar dhe të njëjtat të drejta dhe privilegje duhet t’i takojnë edhe popullit shqiptar në Serbi.

Kërkesa e Serbisë për ndryshim kufijsh, është përzierje flagrante në punët e brendshme të shtetit të Kosovës. Nuk është dashur kurrë të pranohen negociata për serbët në Kosovë, pa i futur në agjendë shqiptarët në Serbi. Vetë fakti se pas 12 vjet pavarësie diskutohet mundësia e faljes së territorit agresorit serb, për ta pranuar njohjen e pavarësisë, paraqet tragjedi kombëtare dhe është dështim i turpshëm i klasës politike udhëheqëse. Ata nuk dëshirojnë ta kuptojnë se edhe nëse i falet Veriu, Serbia nuk do të kënaqet dhe nuk do të ndalet deri në shkatërrimin e plotë të Kosovës.

Etja e nomadëve serb për grabitje të tokave të tjerëve nuk shuhet lehtë. Atyre ju duhen thyer dhëmbët si në vitin 1999, me të gjitha mundësitë dhe në të gjitha mënyrat. Kombi shqiptar në trojet etnike në Ballkan, me diasporën e fuqishme, me veprim dhe organizim unik, ka forcë të mjaftueshme për ta mundur Serbinë. Ndërmjetësuesve  amerikan dhe evropian, me argumente, në mënyrë të urtë dhe diplomatike duhet bërë e qartë. Kosova nuk ka asgjë për t’i dhënë  Serbisë më, dhe pikë. Nuk është fundi i botës, nëse Serbia nuk e njeh Kosovën. As Kosova nuk e njeh Serbinë, dhe jeta vazhdon. Vetë presidenti Ahtisaari në intervistë për “Vecernji List” të Zagrebit në vitin 2012, pati deklaruar: “Serbia ta njohë Kosovën ose të shkojë në Rusi”. Cili do politikan dhe pjesëmarrës në negociatat e ardhshme me Serbinë kriminale shoviniste, në Amerikë apo Evropë, që e hapë çështjen e “korrigjimit, ndryshimit apo përshtatjes” së kufirit për të siguruar njohje nga ajo, është pa kurrfarë dyshimi anit-shqiptar, anti-amerikan, anti-evropian dhe anti-njerëzor. Për më shumë, përfaqësuesit e Kosovës, legjitim apo jo, nëse e lejojnë një gjë të tillë, do të regjistrohen në librin e turpit dhe tradhtisë kombëtare.

Telegrafi: A mendoni se në këto bisedime pala kosovare do të kërkoj kompensimin e dëmeve të shkaktuara nga  Serbia në Kosovë për të zhdukurit dhe  për gratë e dhunuara gjatë luftës?

Agim Aliçkaj: Kërkesa për kompensimin e dëmeve të luftës të shkaktuara nga Serbia, gjetjen e të zhdukurve dhe dënimin e të gjithë kriminelëve të luftës për dhunime dhe vrasje mizore të fëmijëve, grave dhe civilëve të pafajshëm, është e drejtë humane, njerëzore, morale dhe shpirtërore e patjetërsueshme. Serbia, është bombarduar nga NATO, për tu ndjekur nga Kosova por, nuk është dënuar si duhet për krimet dhe tragjeditë e shkaktuara. Ajo është ende e sëmurë nga urrejtja për shqiptarët dhe kombet tjera. Duhet bërë “denazifikimi” i saj. Ky është edhe një dështim tjetër i komunitetit ndërkombëtar dhe zyrtarëve të Kosovës, të cilët për interesa personale dhe servilitet ndaj të huajve, nuk kanë insistuar në një gjë legjitime plotësisht të kuptueshme dhe të pritshme.

Shikoni popullin hebre, ata edhe 75 vjet pas Holokaustit i përkujtojnë viktimat duke shënuar dhe bërë publike datat e rëndësishme. Do të ishte mire, që gazetarët hulumtues, historianët dhe publicistët shqiptarë të bëjnë përmbledhje dokumentare në broshura të shkurtra, të krimeve dhe ngjarjeve në gjuhën angleze, të cilat duhet të shpërndahen kudo dhe të merren nga përfaqësuesit e Kosovës në çdo takim të tyre. Është i pafalshëm lejimi i Serbisë të paraqitet si viktimë. Është i pakuptueshëm dhe i papranueshëm, barazimi në mes të agresorit dhe viktimës.

Telegrafi: Si e vlerësoni, letrën e dërguar nga komuniteti shqiptar në Amerikë, për një konferencë të përbashkët  para takimit të 4 shtatorit?

Agim Aliçkaj: Mërgata shqiptare, sidomos në Amerikë, ka luajtur një rol shumë të rëndësishëm në arritjen e pavarësisë së Kosovës dhe avancimin e çështjes kombëtare. Pas çlirimit dhe shpalljes së pavarësisë së Kosovës, ajo është lënë pasdore nga shtetet dhe trojet tona me takime formale, lëvdata dhe mirënjohje të parëndësishme për njerëz lojal të politikanëve në qeverisje. Aktiviteti dhe lobimi është dobësuar, duke menduar dhe shpresuar se qeveritë e vendeve tona do të kryejnë detyrat e tyre si duhet në punët e jashtme. Meqë, po shihet qartë se ekzistenca e shtetit të Kosovës është e rrezikuar, mërgata dëshiron ta jep kontributin e saj për t’i mbrojtur interesat jetike kombëtare.

Çdo aktivitet në këtë drejtim meriton të vlerësohet, edhe pse formati për një konferencë të përbashkët vështirë se mund të realizohet me sukses. Po ashtu, komuniteti shqiptar në Amerikë, është i përbërë nga individ, shoqata dhe organizata të ndryshme me qëndrime të ndryshme, dhe askush nuk mund të pretendoi se e përfaqëson komunitetin. Dëshira për bashkim dhe unifikim të komunitetit ka qenë dhe është prezentë, por kjo mbetet për të ardhmen.

Kohëve të fundit vërehen përpjekje nga ambasadori Grenell, për të gjetur përkrahje në komunitet për qëndrimet dhe veprimet e tij. Pavarësisht nga deklaratat e përgjithësuara dhe të paqarta të disa individëve, diaspora shqiptare, sidomos kjo në Amerikë, është kundër lojës me kufij të shtetit të Kosovës. Mendoj, se veprimi lobist në Uashington për t’i afirmuar interesat kombëtare shqiptare dhe influencuar institucionet e larta është i pazëvendësueshëm. Liga Qytetare Shqiptaro-Amerikane, e udhëhequr nga ish-kongresisti i mirënjohur me prejardhje arbëreshe Joseph J. DioGuardi, dhe Këshilltarja për çështje Ballkanike Shirley Cloyes Dioguardi, është i vetmi lobi i regjistruar zyrtarisht me përvojë dhe aftësi për të vepruar me sukses. Natyrisht, që individ dhe subjekte tjera mund të krijojnë kontaktet e tyre sipas mundësive dhe aftësive të tyre. Me rëndësi është që secili ta kryej punën e vet pa e luftuar njëri-tjetrin.

Meqë, jemi para zgjedhjeve është e domosdoshme që shqiptarët me shtetësi amerikane ,urgjentisht të regjistrohen si votues dhe të organizohen sipas bindjeve të tyre në të dyja kampanjat, atë republikane dhe demokrate, sidomos në shtetet që kanë rëndësi, të quajtura “swing states”. Sukseset tona të mëdha në të kaluarën, janë arritur duke punuar me të dyja partitë politike amerikane. Përpjekjet e Serbisë për ta përvetësuar Uashingtonin do të dështojnë. Amerika ka qenë dhe do të mbetet me popullin shqiptar, sepse çështja e jonë është e drejtë dhe interesat strategjike të kombit amerikan dhe shqiptar përputhen plotësisht.

Filed Under: Interviste Tagged With: Agim Aliçkaj

ARJAN MELONASHI – ZË I MADH I MËRGATËS SHQIPTARE NË BOTË

August 15, 2020 by dgreca

-A keni dëgjuar për Arjan Melonashin?
– A i keni parë dokumentarët e tij për shkollimin shqip të fëmijëve të emigrantëve, për heroikën e punës së krahut dhe asaj mendore në emigracion?
– Një bisedë e zhvilluar dhe filmuar me të shpresoj që ta zgjerojë shikimin tuaj për këtë ambasador të fjalës shqipe në mërgatë…
– Dhe jo vetëm ty si lexues…
Në radhë të parë për ata “lart”…
që nuk kanë qafë  ta ulin kokën poshtë… 


Ishim ulur në hijen e pemëve të hotelit “Vincenzo” në ishullin e Tinosit në Greqi. Thuajse kishim mbaruar punë. Kishim qenë edhe në Siros, edhe në Mikono, në tërë ishullin e Tinosit, mes fëmijëve që më ngjanin me zogjtë tek cicërijnë me germat e fjalës së bukur shqipe në gojë, mes emigrantëve që djersitnin për bukën e ditës të fëmijëve të tyre…
I kishim fiksuar ndjenjat, pamjet, portretet…
Ai në kujtesën e kamerës televizive e unë në kujtesën fotografike…
Në një moment u gjendëm ai e me kamerën në dorë, unë me aparatin fotografik…
Qetësi…
– A mund të bëjmë një punë? – i them unë.
– Punë?
-Vendose kamerën në stativ dhe drejtoja vetes. Dua të bëjmë një bisedë bashkë. Ashtu, thjesht, një bisedë njohje për vete, por edhe për të tjerët…
Dua të di se kush është Arjan Melonashi…
Dhe jo vetëm unë, por të gjithë ata që të shohin tek lodhesh e djersin duke kërkuar njeriun e punës, mësuesin, punëtorin, intelektualin…
Kështu nisi biseda me Arjan Melonashin, pas filmimit të dokumentarit “VERA-MËSUESE NË DY ISHUJ”, një ditë mes qershori 2014 në ishullin e Tinosit, në hapësirën detare të Egjeut të Greqisë…
Filmi u dha në Seminarin e mësimit plotësues të gjuhës shqipe në diasporë, në Berat, 29 korrik 2014…
Një film që duhej dhënë në hollin e Presidencës, në “Sallën e Hartave” të Kryeministrisë, në sallën e Ministrisë së Arsimit…
Të jepej me zë e me figurë përkushtimi i një mësueseje për gjuhën shqipe në dy ishuj të Greqisë, përkushtim që e gjen në mësues vullnetarë të gjuhës shqipe, Rilindës të kohës sonë, siç i ka cilësuar Dritëro Agolli…
Në tërë Greqinë…
E më gjerë…
E kisha mbyllur në arkiv. Po e zgjoj…

Abdurahim Ashiku, gazetar në Athinë, zë në bisedë…

 
                                ***

ASHIKU: Arjan Melonashi, jemi takuar për herë të parë bashkë në gusht  të vitit 2007 në Durrës. Që atëherë e deri sot, të kam parë gjithnjë me aparat në krah, gjithnjë me filma të rinj, midis mësuesve të mësimit plotësues të gjuhës shqipe në emigracion. Kush është Arjan Melonashi? Është një pyetje që e bëjnë të gjithë.

OLYMPUS DIGITAL CAMERA

MELONASHI: Kush është Arjan Melonashi?! Është ky që sheh. Ky që sheh sot, pasi në kohë kanë qenë dy. Një në Shqipëri dhe tjetri në Itali. Në Itali unë jam transformuar pak edhe në sensin profesional, edhe në atë patriotik por jo si patriot flamujsh, parullash, mbledhjesh, këngësh, të pirash, por në kuptimin e mungesës së atdheut, mungesës së njerëzve të tu, që çon në mall. Dhe malli është bazë e patriotizmit, në emigracion e kupton. Kur nuk i ke gjërat e kupton, kur nuk e ke atdheun e kupton se çfarë është atdheu. Kur je larg mungesat të çojnë në zbulime të reja. Dhe unë jam ky. I jam dedikuar kësaj pune, sepse kështu e ndjej, kështu më vjen… Kështu më vjen, siç u vjen edhe ju që shkruani libra. 

ASHIKU: Siç më thatë ju keni mbaruar inxhinierinë mekanike…

MELONASHI:  Inxhinieri mekanike në vitin 1985-1986. 

ASHIKU: Dhe keni punuar ku?

MELONASHI:      Kam punuar një vit në Plug të Lushnjës, ndërmarrja bujqësore si quhej atëherë. Plugu i Lushnjës ishte një fermë gjigande me mbi dhjetëmijë hektarë tokë, nga Gradishta, Grabjani deri në Lushnjë, gjithë atë fushë që ka qenë bonifikuar. 

ASHIKU:  Më thatë se keni hipur në autokombajnë dhe keni korrur sojë… 

MELONASHI: Po. Kam korrur sojë sepse isha inxhinier mekanik, punoja në ofiçinën e fermës së Plugut, por nuk është që i drejtoja mjetet. Dhe më vinte turp. Thashë: pa të korr edhe unë njëherë, të merrem me punën në fushë. Dhe kam korrur sojë një ditë të tërë me autokombajnë. 

ASHIKU:    Prej fushës së Myzeqesë… 

MELONASHI:      Prej fushës së Myzeqesë në Ministrinë e Bujqësisë. Më thirrën në një grup pune për modernizimin e parkut të makinave dhe traktorëve të sistemit bujqësor në Shqipëri.

ASHIKU:  Sa kohë punuat në Ministrinë e Bujqësisë? 

MELONASHI:  Disa muaj. Ndoshta gjashtë, ndoshta tetë. Nuk më kujtohet sepse ndërkohë u krijua një vend, ose donte të shtohej një vend për një gazetar në televizionin shqiptar. Bëra një konkurs, konkurs të cilin në fund e fitova. Ishim katër vetë, dy vajza dhe dy djem. Nuk ishte konkurs teorik. Shkuam të punojmë. Dhe zgjati një vit. Ky ishte konkursi. E tregova me punë. Në fund, mbas një viti thanë: na pëlqen ky. Dhe ky ishte Arjan Melonashi. Dhe më morën në punë. Nuk ishte e thjeshtë. Unë besoj se e fitova me meritë, sepse nuk është se kisha mik, apo kisha një biografi për atë kohë kush e di se çfarë, përkundrazi. 

ASHIKU: Prej televizionit lëvizët prapë në hapësirën shqiptare në Tiranë apo… 

MELONASHI: Në ç’kuptim? 

ASHIKU:  Më thatë që keni punuar edhe tek “Koha jonë” 

MELONASHI: Po. Profesionalisht po. Nuk është që lëviza nga Televizioni Shqiptar. Mua më zbuan nga Televizioni Shqiptar. 

ASHIKU: Në cilin vit? 

MELONASHI:Duhet të ketë qenë nëntëdhjetë e dyshi. Po, në nëntëdhjetë e dyshin u gjend një pretekst, një udhëtim… thonë “i paautorizuar drejt Vjenës”. Nuk është e vërtetë pasi unë mund të shkoja edhe i paautorizuar, por pajisjet e televizionit nuk mund të dilnin pa autorizim institucioni. Ishte një drejtor që jepte urdhër. 

Megjithatë ishte një pretekst, kush na donte jashtë, mua, Gazmir Shtinon dhe Arian Negron, kishte forcën, kishte fuqinë që ta bënte. Dhe e bëri. Një odise gjyqesh, shkalla e parë, shkalla e dytë deri në seancë parlamentare. Zgjati dy vite. I fituam të gjitha por nuk fituam asgjë në praktikë. Pas seancës parlamentare ne u kthyem në punë por… 

ASHIKU                Në një klimë të ftohtë… 

MELONASHI       Klima nuk ishte e ftohtë. Ne na futën në frigorifer, në frizer, menjëherë. Na dërguan si mua, ashtu dhe Gazmir Shtinon e Arian Negron, në një redaksi që s’kishte lidhje gati me punën tonë, me atë që kishim bërë, me atë shpirt që kishim dhënë. Ne punonim tek lajmet. Nuk kishim të bëjmë me redaksinë artistike apo ekonomike. Shkuam dhe nuk pati asnjë program që mund ta drejtoja unë, nuk kishte një kamera për Gazmir Shtinon që ishte operator. Kështu që rrinim gjithë ditën kafeneve. Është e vërtetë. 

ASHIKU:               Pas kësaj u larguat? 

MELONASHI:      Na lanë kështu gjashtë muaj, na paguanin, por nuk na jepnin punë. Dhe mbas gjashtë muajsh na thanë: ju të tre nuk keni bërë asnjë gjë, nuk keni realizuar gjë dhe na nxorrën sërish nga puna. Këto ishin kohërat. Nuk e di, më mirë apo më keq? Mendoj, më mirë.

ASHIKU:               Largimi? 

MELONASHI:      Lajmi i pushimit tonë nga puna bëri bujë, ndaj më kërkuan që të nesërmen tek gazeta “Dita informacion”. Punova për disa muaj atje. Më tej kalova tek “Koha jonë”. Punova edhe atje rreth gjashtë muaj. Por ishin kohë të ashpra, kohë kur unë u ndjeva i kërcënuar edhe fizikisht. Jo unë, por familja mbi të gjitha. 

Derisa mbërriti një moment që thashë: “Çfarë po bëj?”. 

Unë s’mund të mbaja një bajrak që nuk më çonte askund. Mund të thosha fjalën time, por në fund të fundit do të rrezikoja veten, familjen. Nuk isha unë ai që do të ndryshonte sistemin, mentalitetin. Atë ndryshim ose do ta sillnim të gjithë bashkë, ose do të vinte prej një grupi në komandë. Unë isha vetëm një e nuk komandoja. Unë isha vetëm një zë. I vura në balancë dhe i thashë vetes “Arjan! Gjej një rrugë tjetër!” 

ASHIKU:               Ku u vendosët? 

MELONASHI:      U vendosa direkt në Itali.

ASHIKU:               A mund të m’i përshkruani pak hapat tuaj të parë dhe vazhdimin në Itali? 

MELONASHI:      Në Itali unë shkova vetëm. Gruaja mbrriti mbas tetë muajsh. Pas gjashtë muaj të tjerë mbërritën edhe fëmijët. Bashkimi i familjes na mori relativisht pak kohë e nuk vuajtëm shumë, krahasuar me shqiptarët e tjerë. Rreth një vit, një vit e gjysmë pra. 

Punë gjeta menjëherë, në një magazinë artikujsh elektrikë. Më pas gjeta një punë në një qytet, afër vendit ku banoja, në Frosinone, në rajonin e Lazios. Atje punova për 5-6 vite, si përgjegjës ofiçine. Punë e natyrës elektromekanike, avolxhim motorrash elektrikë për industritë e mëdha italiane, Marelli, Fiat etj. 

ASHIKU:               Gati u ktheve në profesionin bazë… 

MELONASHI:      Po, u ktheva në profesionin bazë. Megjithatë nuk isha i kënaqur.

Z. Ashiku unë, që kur më nxorën, më përzunë nga televizioni, nga pasioni e dashuria ime, një javë po e një javë jo, do të shihja një ëndërr që nuk ishte ëndërr, por një lemeri. Gjithmonë më shfaqej e njëjta: zbimi nga televizioni dhe përpjekja ime që të kthehesha. Dhe gjatë gjithë këtyre viteve, deri në vitin 2006, unë kam jetuar me këtë lloj ankthi të përdyjavshëm: ëndrrën që më përsëritej, makthin që më përsëritej. Kjo, derisa mbërriti një ditë që – për motive pune – u transferova në një qendër tjetër. Shkova të jetoj në Latina, një qytet i themeluar në kohën e Musolinit në vitin 1932, arkitektura e të cilit është shumë e ngjashme me arkitekturën e Tiranës, arkitekturë racionaliste – fashiste. Është një qytet ku kam gjetur atë Tiranë që lashë, jo atë që është sot. 

Rasti pastaj, ndihmon atë që kërkon. Ai bëri që të mundur të punoja si kameraman në një televizion të zonës. Ndihesha i gëzuar, i kënaqur, i lumtur. Dhe mbi të gjitha makthi nuk mu përsërit më. 

Nuk mu përsërit më. 

Nuk e kam parë më atë ëndërr. 

I kthehem pyetjes suaj të pakmëparshme: shkoi më mirë, a shkoi më keq? Nuk di. Jam i kënaqur me jetën time ashtu siç rrodhi deri më sot. Nuk ka mbaruar ende. Shpresoj. 

ASHIKU:               Të shoh shumë të apasionuar pas shkollës shqipe në mërgim. Si dhe pse? Të shoh gjithnjë në veprimtaritë e shkollës shqipe në emigracion… 

MELONASHI:      Keni të drejtë të pyesni.  Unë, edhe pse kam formim inxhinierik, kam gjithashtu edhe një pasion, kam pasur gjithë jetën një pasion për letërsinë. Më ka pëlqyer ajo, poezia, muzika klasike. E kam kultivuar, kam lexuar, vazhdoj të lexoj – me aq sa sytë më lejojnë tani sepse me moshën gjithçka fillon e bije. 

Edhe në televizion më çmonin për zgjedhjen e frazës, sepse leximi i shumtë të ndihmon. Unë nuk jam as shkrimtar e as poet, por leximi i shumtë, i shumtë, i shumtë, të bën që të jesh përzgjedhës i fjalës, përzgjedhës i fjalisë, i frazës. E mos harrojmë edhe faktin që inxhinieria të jep një logjikë, të jep racionalitet, të shkarkon nga ujërat e tepërta. Besoj që kam shkruar mirë, në mënyrë korrekte shqipe letrare dhe nuk e kam lejuar, më ka dhënë një bezdi të llahtarëshme të shkruarit keq të gjuhës. Këtë e kam pasur përpara, nuk është se erdhi tani në emigracion. E kam pasur që në televizion dhe më përpara. 

Në emigracion pastaj hasëm në një fenomen të çuditshëm. Nuk është një fenomen i ri që më la pa gojë veç mua, por edhe shumë e shumë të tjerë. Ve re, me shumë keqardhje, që gjuhën letrare shqipe e mbajmë ne, emigrantët, ndërkohë që është bastarduar e prishur në Shqipëri. Kjo më dhemb. Se gjërat të dhembin kur të mungojnë, siç thashë, kur je larg, atëherë i vë re. Kjo më ka dhembur shumë. Më dhemb shumë që ka ndryshuar struktura e fjalisë, i është dhënë një strukturë anglosaksone fjalisë. 

ASHIKU:               Theksit? 

MELONASHI       Jo theksit, strukturës. Ne nuk kemi nevojë të vendosim detyrimisht përemrat. P.sh: “të them”. Vetëm me kaq kuptohet se unë jam duke të komunikuar diçka ty. Pra nuk është e nevojshme, është e stërngarkuar, madje edhe e shëmtuar të shprehet me “Unë të them ty”. Në Shqipëri kanë filluar të fusin këtë you (ti, ju). Është një majmunëri nga gjuha angleze, dhe më vjen keq. 

Më vjen keq për një gjë tjetër, për fjalët e huaja që futen në shqip, ose më mirë: futen në Shqipëri. 

Nuk qëndron problemi për koncepte, mekanizma, teknologji të reja, për të cilat nuk ekzistojnë terma në shqip, ata do të huazohen patjetër dhe e pasurojnë gjuhën. E keqja është mania për të zëvendësuar fjalën shqipe me fjalën e huaj, pra për të humbur, për të varfëruar gjuhën shqipe. Kjo më shqetëson. 

Morëm në intervistë Muratin në Panormus, këtu në ishullin Tinos. Dikur më tha: 

unë nuk e kuptoj pse duhet të thuhet interpelancë? 

Ma tha ai, një njeri i thjeshtë. Pyetja ime si kundërpërgjigje ishte: 

E si mund ta zëvendësojmë? 

Më përgjigjet menjëherë: 

Kërkesë. Kemi ftuar për ti kërkuar ministrit një sqarim lidhur me këtë apo atë. 

Sqarim. E kuptoni sa bukur e thjesht u përgjigj Murati, një emigrant pa ndonjë shkollë të madhe?

Në Shqipëri përdoret në masë termi aplikim. Nuk e di pse ndodh kjo kur kemi fjalën kërkesë siç e kemi pas një jetë të tërë: kërkesë. Përse aplikim? Çfarë aplikon? Unë kërkoj, nuk aplikoj. Aplikim është një fjalë latine që sipas kontekstit do të thotë afroj, përshtas, jap, detyroj, zbatoj. Nuk është fjala e duhur pra, kur kemi të bëjmë më një kërkesë. Ne kemi fjalën e duhur që e hedhim në shportë, e hedhim në plehra. Këtë bëjmë, hedhim në plehra një fjalë shqipe se na pëlqen të jemi majmunë e të shfaqemi si “majmunë të mësuar, të studiuar”, “majmunë me gramë” si do të thoshte ndonjë gjyshe, nga ato të qëmotëshmet.

ASHIKU:               Kemi në Shqipëri një Ministri të Inovacionit. Fjala inovacion – duke kërkuar në fjalorë – gjen se mund të përkthehet lehtësisht si risì. Pse të mos i themi Ministria e Risisë por i themi Ministria e Inovacionit? Pse duhet t’i themi patjetër Lungomare kur është thjeshtë shëtitore bregdetare? 

Pse duhet t’i themi pedonale kur i themi këmbësore?

MELONASHI:      Këmbësore, po. 

ASHIKU:               Jemi në Tinos. Erdhe dhe kalove disa mijëra kilometra, nuk e di se sa, që nga Latina, Roma dhe udhëtove me avion, autobus e traget dhe u vendosëm këtu, në ishullin Tinos, në kërkim të një mësueseje që jep mësim shqip në dy ishuj, të Vera Shkurtit. Si e ndjeni veten, pikërisht gjatë këtyre ditëve që i ke jetuar emocionet dhe ke jetuar këtë mjedis që është krijuar, që ka krijuar më mirë të themi kjo mësuese? 

MELONASHI:      Unë po e bëj me një dëshirë shumë të madhe jo sepse njoh Verën, ose njihja Verën – e kam takuar dy tre ditë në seminarin e vjetshëm në Ulqin – por sepse historia ishte shumë e bukur dhe ishte krejtësisht e ngjashme me atë që ka bërë ime shoqe bashkë me mua gati njëzet vite të shkuar… 

ASHIKU:               Më shkruanit se do të kishe dashur ta bëje një gjë të tillë për tët shoqe. 

MELONASHI:      …dhe problemet (referuar emigracionit) janë të gjitha njësoj. Këtë dokumentar e kam me shumë zemër se po e bëj për një vajzë megjithëmend të thjeshtë, por po aq edhe heroinë. Dhe gjëja e mirë është se nuk janë pak këto vajza. Dhe gjëja e keqe është se nuk janë në Shqipëri por në emigracion. 

Po e bëj jo vetëm për Verën por e bëj edhe si brerje ndërgjegje. Unë druhesha ta bëja për time shoqe se do të mund të dukej si nepotizëm, unë i ruhem këtyre gjërave pasi i urrej… 

ASHIKU:megjithëse nuk ka lidhje fare. Gjëja që njeh më shumë, del më e bukur. 

MELONASHI:Epo pikërisht atje ke frikë se mos e tejkalon masën nga dashuria, të vlerësosh më shumë ose t’i heqësh vlerat. Frika më e madhe është kjo, t’i heqësh vlerat sepse i ruhesh nepotizmit. 

ASHIKU:               Të pashë tek kaloje me pasion të madh rrugicave të Pirgosit dhe më the që t’u kujtua Korça. 

MELONASHI:      Mu kujtuan fshatrat e Korçës. Unë jam nga Progri, nga Devolli. Dhe është e njëjta kulturë në të mbajturin e shtëpisë, njëlloj. Të njëjtat shkallë, të njëjtat pllaka, e njëjta gëlqere, të njëjtat ngjyra, i njëjti kujdes, të njëjtat lule. Janë të njëjtat lule. Mua më sjellin, më japin nostalgji, më japin mall për vendlindjen e prindërve të mi. Unë kam lindur në Tiranë por çdo verë do të shkoja në fshat. Çdo verë do të gjeja gjyshen me një furçë që fillonte të lyente rreth e rreth pllakat me gëlqere. 

ASHIKU: Ndoqëm shqiptarët në tre ishuj. Shkuam në Siros. Këtu jemi në Tinos. Ishim edhe në Mikono. Do më thuash diçka se si e përjetove çastin kur filmoje ato muratorët, njerëzit e thjeshtë, njerëz që takuam. 

MELONASHI:      Nuk e di se çfarë të them. Më dhimben. Më dhimben sepse punojnë, punojnë sa të vijnë lot kur i sheh. Se si punojnë, si luftojnë me gurin. Si luftojnë me ndershmërinë e tyre, si luftojnë për tu siguruar fëmijëve një të ardhme. Nuk mendojnë për veten. Dhe kjo është shumë e dhimbshme. Jeta është një. Je prind, a je gjysh, njeriu duhet të mendojë për vete. Ata nuk mendojnë për vete, mendojnë vetëm për fëmijët, mendojnë për të konstruktuar, për të bërë atë që me shekuj ne nuk kemi bërë: 

Duan të lenë një gjurmë, të ndërtojnë qoftë edhe një shtëpi, si një dëshmi që këta njerëz kanë ndërtuar. Unë nuk gjej gjurmë të historisë në Shqipëri. I kemi shumë të rralla sepse i krahasoj me njëzet vitet në Itali që më kanë bërë të shoh diferencat, të shoh dallimet e mëdha. Ne kemi pasur si kulturë, atë antikulturën e mohimit. Mohojmë. Një regjim që mohon tjetrin. Dhe e mohon tjetrin, dhe e mohon tjetrin dhe asnjeri të ketë dalë dhe të thotë që paraardhësi i tij ka bërë mirë e ai vetë po e çon edhe pakëz më përpara. Jo. Gjithmonë kundër. Kjo frymë pastaj hyn edhe në shpirtin e njerëzve, dhe kjo është shkatërrimtare për shoqërinë. 

ASHIKU: Filmove fëmijët. Duke i parë ata, të dashuruar pas gjuhës shqipe edhe në Siros, edhe në Tinos, cili do të ishte mesazhi i një gazetari për Ministrinë e Arsimit dhe për shtetin shqiptar? 

MELONASHI:      Unë nuk kam ndonjë shpresë të madhe në Ministrinë e Arsimit dhe shtetin shqiptar. Nuk kam asnjë lloj shprese. Më vjen keq që flas kështu. Nuk duhet folur në këtë mënyrë, ndoshta bëjmë një gabim shumë, shumë të madh, por në më se njëzet vite, kemi vetëm zhgënjime, vetëm zhgënjime. Rrallë e tek, kur ka ndonjë arritje, shohim që papritur mbërrin një ambasador, thotë: “Ju lumtë!”, ngre një dolli, ha një drekë dhe ikën. Dhe mbaron puna me aq. 

Nuk është kështu. Nuk funksionon kështu. Ne jemi kaq pak dhe po mbetemi gjithmonë edhe më pak në Shqipëri. Gjuhën, themelin e kulturës, po e bastardojnë. Çfarë do të mbetet pas njëqind vitesh? 

Dua të di në se ka një politikan që shtron këto pyetje: 

Me këto ritme, çfarë do të na mbetet pas njëqind vitesh? 

Sa shqiptarë do të ketë këtu? 

Sa shqiptarë do të kenë mbetur jashtë? 

Sa do të jenë shqiptarë dhe sa do të jenë të asimiluar? 

Sa do të mbetemi si komb? 

ASHIKU: Sa do jenë me origjinë shqiptare, kur nuk dinë as gjuhën dhe as zakonet… 

MELONASHI: I shtrojnë këta pyetje? Politikani është ky: jo të mendojë për sot, të mendojë për njëqind vite, të mendojë për pesëdhjetë vite, qoftë edhe për dhjetë vite… Po jo për xhepin e vet, sot, të gjitha, pa i dhënë gjë ndonjërit, vetëm për vete… Nuk di. 

Mesazh? Asnjë mesazh. Tu them “Vini dorën në zemër”? Sadaka për njerëzit? Është e shëmtuar. Njerëzit kanë zgjedhur. Këtu në Tinos dëgjova dikë që tha: ne jemi një gregjë, që barinjtë i kemi pasur gjithmonë të pazotët. 

ASHIKU: Barinj që futin ujkun në vathë…

MELONASHI: Barinj që futin ujkun në vathë! Ca më keq.

ASHIKU: Mirë. E mbyllim?

MELONASHI: E mbyllim.

ASHIKU: Të faleminderit! Shpresoj të shihemi e të flasim sërish në dokumentarë të tjerë.
Ishte kënaqësi për mua që jam njohur me ju, tash shtatë vjet. Dhe kënaqësia më e madhe ishte se iu përgjigje dëshirës time për të ardhur në Tinos dhe bëre gjithë këtë rrugë.

MELONASHI:  Jam i lumtur. Gjeta një realitet edhe të dhimbshëm, edhe të bukur…

Tinos,Greqi- 16 qershor 2014 

*Mes shume foto gjeni ne Facebook Gazeta Dielli

Filed Under: Interviste Tagged With: Abdurrahim Ashiku, Arjan melonashi

MARRVËSHJA E 5 QERSHORIT, NDRYSHIMET KUSHTETUSE, LISTAT E HAPURA…REAGIMI I NDËRKOMBËTARËVE

August 3, 2020 by dgreca

Nga Zenel Celiku *-

 Më 30 Korrik,  në seancën e fundit të sesionit parlamentar, me 106 votapro dhe 10 kundër, Kuvendi i Shqipërisë miratoi ndryshimet kushtetuese që lidhen me proçesin e reformës zgjedhore, duke vendosur përfshirjen e listave të hapura për zgjedhjet parlamentare. Ky votim u bë pa dakordësinë e opozitës së bashkuar jashtë parlamentare. Me ndryshimet e dakordesuara pozite-opozitë më 5 Qershor, në zgjedhjet e radhës parlamentare do të aplikohet sistemi i votimit me lista të hapura ku shqiptareve u jepet mundësia të zgjedhin kandidatin që ata mendojnë dhe vlerësojnë, por sa % e listave do të jenë të hapura, këtë akoma nuk e dijme. Për detajet e mëtejshme të këtij sistemi dhe për pragun electoral, do të përcaktohen në Kodin Zgjedhor të Shqipërisë. Fakti është se përveç opozitës e cila ka deklaruar se, PS dhe Rama po e minojne marëveshjen e 5 Qershorit, edhe ndërkombëtarët mbajtën qëndrim të ashpër ndaj mospërfilljes të mendimit të opozitës së bashkuar. BE-ja dhe SHBA-të shprehën zhgenjim për votimin e 30 Korrikut I cili ka si qëllim për votime me lista jo 100% të hapura dhe për moslejimin e kualicioneve parazgjedhore. Lidhur me këto shqetësime, unë kamë marë në intevistë një nga ekpertët më të njohur të kësaj fushe-Prof. Kristaq Kume, ish Kryetar I KQZ.

Zenel Celiku, Intervistë me Prof. Kristaq Kume, lidhur me ndryshimet kushtetuese.
-1-TIR-FAX News Agency
; Prof. Kume, votimi për ndryshimet kushtetuese të 30 Korrikut ka gjeneruar shumë debate brënda politikës shqiptare dhe partenrëve ndërkombëtarë. Ju lutem mund të më thoni, këto ndryshime favorizojnë PS, PD, LSI apo opozitën e bashkuar në tërësi???
Prof. Kristaq Kume ; Në ndryshimet kushtetuese trajtohen çështjet e zgjedhjeve dhe më pas, duke iu referuar marëveshjes së 14 Janarit, ato duhet të bëheshin nëpërmjet Këshillit Politik (KP). Ndryshimet kushtetuese pa marë parasyshë kërkesat e opozitës jashtë parlamentit, dëmtojnë ndjeshëm klimën politike pozitë-opozitë. Në një shoqëri demokratike ndryshimet në Kushtetutë mund dhe duhet të bëhen për të mirë regulluar funksionimin demokratik të shoqërisë, shumë më tepër se sa në varësi të situatës dhe interest politike. Ndyshimet kushtetuese tashmë të bëra kryejnë kushte për funksionimin më të mirë të demokracisë përfaqësuese, por e vërteta është se ashtu si janë formuluar, ato  favorizojnë maxhorancën. Ndryshimi I regullit sipas të cilës zbatohet sistemi proporcional rajonal, Kushtetuta e ndryshuar nuk e detyron ndarjen në 12 njësi zgjedhore në teritorin e  Shqipërisë, kurse dispozita që mundëson hapjen e listave 100 %, për mendimin tim I shërben funksionimit më të mirë të demokracisë përfaqësuese. Heqja e kualicioneve parazgjedhore me shumë lista, zvogëlon hapësirat për vendmmarje për taktika elektorale që ndjekin partitë politike.
-TIR-FAX News Agency ; Bazuar në ndryshimet kushtetuese, në zgjedhjet e ardhshme, a do te aplikohet votim me listat e hapur 100 % dhe pse?
Prof. Kristaq Kume ; Dispozita e re kushtetuese qe regullon problemin e hapjes së listave kërkon që partitë politike, me domosdo një pjesë të listës së tyre (jo me pak se 2/3 e listës) të jetë e hapur, ndërkohë partitë politike nëse e vendosin, mundet që listën ta hapin 100 %. Kjo zgjedhje e hapjese së listave, për mendimin tim tregon se vendimmarja për të hapur listat nuk është pasojë e reflektimit të plotë mbarë popullore, për ti dhënë shoqërisë tonë mundësi që të zgjedhin përfaqësuesit e tyre te pëlqyer në Kuvend. Nëse partitë politike do të zbatojnë këtë dispozitë kushtetuese dhe nuk do të përdorin mundësitë që Kushtetuta u jep për të hapur listat 100 %, në Kuvendin e Shqipërisë nuk do të ketë më shumë se sa 20-25 deputete që do te marin mandatin nga vota parapëlqyese e qytetarëve. Kërkesa për hapjen e listave është bërë nga pjesa jo politike e Shqipërisë dhe në mënyrë të vazhdueshme nuk është marë në konsideratë nga partitë politike, për pasojë, mundësitë që partitë politike që të hapin 100 % listat (gje që ua lejon Kushtetuta), ka pak gjasa që të ndodhë që të realizohen.

TIR-FAX News Agency ; Partnerët e PD që janë pjesë e opozitës së bashkuar si LSI, PAA, BDIU e të tjerat, cfar humbin dhe cfar fitojnë nga këto ndryshime kushtetuese?
Prof. Kristaq Kume; Në garën e ardhshme elektorle, në interesin e partive politike ndikojnë vetëm ndryshimet kushtetues që nuk lejon kualicionet me lista shumë partiake. Në vecanti ky ndikim do të jetë prezent nëse me ndryshimet kushtetuese me dakordësinë e palëve do të zvogelojnë njesitë zgjedhore. Konkretisht, nga 12 njësi apo qarqe, mundet të bëhen më 3, më 4 ose më 5 njësi apo qarqe zgjedhore, kjo mundet ti japë më shumë hapësirë opozitës. Partitë politike mundet të garojnë në kualicion parazgjedhor, por në këtë rast ato duhet ose të garojnë të gjitha me siglen e njeres prej tyre, prsh me siglën e PD dhe në një listë të përbashkët, ose të gjitha partitë të regjistrohen në gjykatë në një parti të re e cila të futet në garën elektorale me listën e kandidatëve te partitë që do të jenë pjesë e kësaj partie. Në të dyja rastet siç kuptohet, partitë duke garuar në kualicion me formulën e një partie tjetër të re apo në një parti të madhe siç është PD-ja apo PS-ja, I vetmi difekt është se ato humbasin identitetin e siglës së tyre.
TIR-FAX News Agency ; Prof, cfar pret dhe cfar pretendon opozita e bashkuar me rikthimin e saj në Këshillin Politik?
Prof. Kristaq Kume; Ndryshimet kushtetuese tashmë janë realitet. Mendoj se është e rëndesishme që palët politike të vazhdojnë diskutimet në tryezën e KP me qëllimin që opozita të fitoi më shumë terren përsa I përket kualicioneve parazgjedhore dhe votimi me lista të hapura 100 %.  Tryeza në KP mundet të prodhojë dakordësi për zgjidhjet më të mira në kodin zgjedhor në plotësim të ndryshimeve të bëra në Kushtetutë me 30 Korrik. Këtu kamë parasyshë përpjekjet që duhen bërë për të realizuar në mënyrë sa me efektive lejimin kushtetues për të garuar me lista të hapura dhe për të zvogëluar sa më shumë efektin jo proporcional që sjell ndalimi kushtetues me kualicione si ato që janë përdorur deri dje. Mundësitë që Kushtetuta e ndryshuar ju krijon aleternativa të reja politike për të hyrë në garë, duhet të traitohen në KP, natyrisht me dashamirësinë e të medhenjve. Me dakordesinë e palëve, kjo bëhet mirë e mundshme duke zvogëluar numrin e njësive zgjedhore, nga 12 njësi në 3-4-5 njësi zgjedhore. Pamvarësisht se ndryshimet kushtetuese të bëra janë konsideruar më shumë si veprime në funksione të interest politik të maxhrancës, ato krijojnë kushte për të zhvilluar një legjislacion zgjedhor me dashamirës dhe më efektiv për demokracionë përfaqësuese. Që të arrihet kjo, është e domosdoshme që ndryshimet që tani duhet të bëhen në kodin zgjdhor, të jenë rezultat I vullnetit të mirë politik të maxhorancës dhe opozitës së bashkuar në KP.

-TIR-FAX News Agency ; Nga ky Ligj (ndryshimet kushtetuese), kush parti e opozites fiton terren më shumë, e kam fjalën për LSI?
Prof. Kristaq Kume; Ndryshimet kushtetuese i vejnë të gjitha partitë në garë të barabartë sepse zvogëlon mundësitë për të përfituar nga votat e të tjerëve që mund të futen në kualicion parazgjedhor me lista të ndara. Nuk shikoj lidhje midis ndryshimit kushtetues dhe një partie politike të vecantë.
Ndryshimet kushtetuese mundet të ndikojnë në garën midis PS dhe opozitës së bashkuar, sepse opozita e bashkuar nuk mund të garoi e gjitha bashke ku cdo parti të ketë listat me kandidat e tyre.

TIR-FAX News Agency ; Prof. Kume, nga parite e vogla te kualicionit opozitar kryesisht PAA dhe PDIU e te tjera, si e shikojne vetvehten nga ndryshimet kushtetuese te 30 Korrikut?
Prof. Kristaq Kume; PAA dhe PDIU mendoj se ato mundet te jene me efektive bashke duke u regjistruar me siglen e njeres prej tyre,ose duke u regjistruar sebashke ne nje parti politike te re. Mendoj se variabti I dyte është më produktiv për PAA dhe PDIU, që në realitet keto parti kane peshe ne opozitën e bashkuar.

-TIR-FAX News Agency ; Prof. Kume, prsh, PAA dhe BDIU si partitë me të madhaja ndër partitë e vogla, ku e kanë interesin e tyre për t’u bërë bashkë, në listat me PD, me listat e LSI apo tërësisht më vehte? Cilin variant rekomandoni Ju?
Prof. Kristaq Kume ; Mendoj se brënda opozitës së bashkuar PAA dhe BDIU kanë fuqi elektorale të mjaftueshëm, ndaj mendoj se ato kanë interes të garojnë të dyja sebashku. Variant tjetër është që këto dy parti të garojnë me listat e PD, por problem ngelet identitet I tyre.

-TIR-FAX News Agency ; Tashme PS është përpara një presioni të madh nga nderkombetarët të cilët reaguan ashpër për votimin e njëanshëm për ndryshimet kushtetuese. Nisur nga këto presione, a mendoni se Rama dhe partia e tij do të pranoi kërkesat e opozitës për lista të hapura 100 % dhe për kualicione parazgjedhore?
Prof. Kristaq Kume; Duke u nisur nga ndryshimet kushtetues më 30 Korrik, ato ndryshojnë konceptin kualicioneve parazgjedhore. Partitë politike nuk mund të garojnë sabashku në një kualicion duke patur seicila siglën dhe listën e kandidateve të tyre. Ndërsa listat e hapura janë në tagrin dhe vullnetin e partive politike që janë pjesë e diskutimeve dhe debateve në KP. Të shikojmë nëse palët do të bien dakord apo jo për të vendosur në kod dispozitën e cila do t’i kërkoi partive politike që të hapin 100 % listat, siç ka kërkuar opozita e bashkuar jashtë parlamentit.

* Derguar enkas per Gazeten DIELLI- Intervistoi gazetari,
Zenel Çeliku- TIR-FAX News Agency

Filed Under: Interviste Tagged With: Interviste, Prof.Kristaq Kume, Zenel Celiku

DIELLI EXCLUSIVE INTERVIEW WITH DEPARTING AMBASSADOR TEUTA SAHATQIJA, HEAD AT THE CONSULATE GENERAL OF KOSOVO IN NEW YORK

July 28, 2020 by dgreca

By Rafaela Prifti-

I am grateful that we are able to have this conversation prior to your departure from your post as Head at the Consulate General of Republic of Kosovo in New York. This evening The Pan-Albanian Federation of America VATRA hosted a farewell event at its Headquarters. What is your message to VATRA as the oldest organization in the US diaspora and its leadership?


Ambassador Teuta Sahatqija:  Four years ago, I began my tenure as the Head of Kosovo Mission to New York by visiting VATRA’s offices. It was an emotional visit, not unlike walking in a sacred historical site, full of history, glory, stories, and patriots who did so much for Albanians all over the world. VATRA is the organization that has synchronized the Albanian voice in the United States. I think that carries a special importance. VATRA can bring even more coherence in the Albanian diaspora, and coordinate efforts to strengthen the Albanian position in America and thus helping the Albanian cause in Albania, Kosova and around the world.

DIELLI: During the war, you and your family were forced out of your home. Your plight is described in the issue of The Diplomat Washington of March 1, 2019, as follows: “on April 5, 1999, Sahatqija fled her home in the village of Gjakova with her husband and their four children — ranging in age from 4 to 10 — as neighbors’ houses were burning and corpses littered the streets. “I found myself in the middle of the road with all the kids, not knowing where to go,” she said. “Without food or security, we were forced to flee through the mountains, and ended up in Albania — first in Krumë, a town near the border, then to Tirana.” Then the article characterizes you as a seasoned diplomat stating: “Sahatqija’s objective: to get as many nations as possible to establish diplomatic relations with Kosovo, and have her small, struggling country admitted to the U.N. — and eventually NATO and the European Union as well.” How do you feel you have met the challenges?

Ambassador Teuta Sahatqija: As Kosovo’s UN envoy, it is particularly challenging since Kosova is still not a UN member and there are some countries that very “diligently” strive to prevent Kosovo from being present and from participating in events and in meetings. In fact, I have several Protest Notes from Serbia and Russia for such participations.

DIELLI: It has been one month from the cancelation of talks between Kosova and Serbia in Washington in late June and the publication of the allegations by the Special Prosecutors Office. How would you describe the present situation?


Ambassador Teuta Sahatqija: The dialogue between Kosova and Serbia has started. It is very important that it continues and even more important that it finishes with mutual recognition. It will help Kosova to remove obstacles in its way toward full recognition in world political, diplomatic and professional stage. It will enable the country to join the UN, EU and other international organizations as well as allow Kosovo to focus on economic development. I believe that the interest for this dialogue between US and Europe is increased as the guarantors of proper comprehensive agreement.

As for the Special Prosecutors Chambers, there is no court in the world that can change the history and glorious fight of Kosovo Liberation Army for freedom. Our fight was the right one and justice will prevail.  

DIELLI: Recalling the previous visit last February at Vatra’s Headquarters of Kosovo President Thaci, Her Excellency Ambassador Vlora Citaku and you. How do you remember it? What difference did six months make?


Ambassador Teuta Sahatqija: As always VATRA’s doors are open to all, high government officials and state dignitaries. It was welcoming and informative with regard to the developments and efforts in the United States by the community leaders. I do remember that some of the questions gave them a hard time. For me, I felt as a member in the Kosovo delegation and at the same time as part of the host diaspora delegation.

DIELLI: You are a diplomat representative of a non-member state of the United Nations and that is a challenging job. How have you managed to serve your country in the UN headquarters and under the circumstances that you have? In one instance, I recall the event in early 2019 held at the UN commemorating the contribution of the Albanian people in rescuing the Jews in World War II when you were not giving the floor. What can you tell us now about the episode?


Ambassasor Teuta Sahatqija: The task of the UN envoy of Kosovo which is not a member is particularly challenging. I have been involved and have participated in various events and commemorations. I remember the event honoring the selfless acts of Albanians who helped to rescue Jews during the WWII, in Albania, Kosova, Montenegro, South of Serbia or Macedonia. Helping the one in need is deeply ingrained in Albanian nation’s culture and tradition regardless of the country’s borders or rules of governments. The commemoration at the UN Conference Hall is an unfortunate event where I was not allowed to take the floor. Not being a UN member entails a number of obstacles for Kosova, but at least friendly UN members try to compensate that lack of presence by invitation to discussions and other ways of participation.

DIELLI: What are your most cherished memories from the time you served in New York? With your experience in political life of Kosova, what did you bring to the position as Head of the Consulate of Kosovo in New York? And what do you want your predecessor to know about the task that they have to carry?


Ambassador Teuta Sahatqija: One of my main tasks in New York was communication with UN Missions. I was Kosovo’s Envoy to the UN. I aimed to make Kosovo present within UN community, receiving and delivering diplomatic messages to my counterparts, participating in countless activities at the UN. It was a formidable and stimulating task since Kosova is still not a UN member and there are countries that work “diligently” to prevent Kosovo from being present and active on the world stage. I have several Protest Notes from Serbia and Russia for such participations.

I have been blessed with many friends among Ambassadors who invited me to conferences, asked me to deliver remarks, arranged meetings with Ambassadors of non-recognizing countries through lunches or dinners or invited me to receptions where I could network on behalf of Kosova. Those friendly Ambassadors helped reduce the frequency of UNMIK reporting to Security Council about Kosova from four times down to two times a year. They helped block some efforts of Serbia for de-recognitions and much more.  


I would like to say to my successor to be aware that the Mission in New York could probably be the most difficult diplomatic mission of Republic of Kosova in the world. But it is also an honor to serve your country. I would like to tell my successor to make as many friends as possible and to never give up. 

DIELLI: You have been a very outspoken advocate of the rights of survivors of sexual assault of the Kosova war. In January 2020 you co-organized an event at National Committee on American Foreign Policy titled: Silent No More: Perspectives on Combating Sexual Violence in Conflict. Your presentation laid out important campaign goals for survivors. There have been numerous events and rallies where you have championed the cause for justice on behalf of survivors. Are you proud of advancing the voice of the women that still feel stigmatized in Kosovo’s society?  What can you tell us about the mission as you move forward?

Ambassador Teuta Sahatqija:  The topic of sexual violence during the war has been one of my priorities. In Kosovo, as Member of Parliament, I worked with the survivors through several women organizations. I worked on the legislature to recognize the survivors and also provide them with the economic tools to empower themselves. In New York, I advocated to seek justice for them, to try to include Kosova in the annual report of Secretary General of UN for Sexual Violence during the conflict. I have continued to speak up with UN diplomats, through different organizations as NCAFP in NYU, speeches at Harvard, CUNY, Baruch and elsewhere. I am dedicated to stand with the survivors as I serve in my new position as Deputy Minister and shall do so throughout my career.

DIELLI: What are some of the most enduring memories during your mandate? And do you have any regrets as you take your next post?

Ambassador Teuta Sahatqija: I am going back to Kosova after four years with very fond memories, with a lot of new friends, a lot of achievements and pride. Could I have done more? Probably! I shall continue to serve with dedication in my new position as Deputy Minister of Foreign Affairs and Diaspora. I will serve my country, work the best I can and live the post in better condition than I found it. 

DIELLI: You have prioritized issues of social justice, gender equality and women’s rights while being a staunch supporter of the arts and culture including the culinary heritage of Albanians. As the Head of the Kosovo Consulate General in New York, you have hosted numerous art exhibits and the office space has accommodated shows and has been transformed into an art gallery with intense frequency. There must be a record number of shows, exhibits, book promotions, culinary festivals, movie-screenings launched and hosted by you in New York and around the country. You clearly value the impact of the art and culture. Can you please share your thoughts?

Ambassador Teuta Sahatqija: I am proud to have accommodated art shows at the Kosova Consulate. We have hosted six artists’ exhibitions in a span of two years, and numerous classical, jazz, popular music concerts that provided opportunities to young artists to perform for the community. We hosted or co-hosted numerous film premieres and plays. The moment Kosovo produced wine was placed at the Security Council table by Japan Ambassador, I knew we needed to organize wine tasting events. We had four such popular editions and it became an attractive event for the UN diplomats who joined with anticipation.

Also, seminars for Albanian language and culture were held in VATRA’s offices and on premises at the Kosovo Consulate. I send books to Albanian schools in New York and all over the country. We have launched book promotions and signings, business gatherings for Kosovo and American businesses and investors. We have had performances by Albanian school children. Every time Kosovo Consulate’s offices invited the Albanian diaspora, I always welcomed them with the same words: “Welcome home!”- “Mire se erdhet ne shtepine tuaj”!

DIELLI: Thanks to concerted efforts, Kosovo has gained international exposure through the education and business initiatives such as the orientation of RIT Kosovo (AUK) presentation last winter, and your keynote speech at a Convention in the US on telemedicine industry which has been set up in Kosova in 2002.   

Ambassador Teuta Sahatqija: The telemedicine industry connects the needs of the healthcare system and the technological advancements to better serve the people in Kosovo. I have received the President of the RIT Kosovo –AUK and supported the fundraising events, as well as donated to KAEF to benefit its scholarship program.   

DIELLI: You are the Head of Consulate General of the Republic of Kosovo in New York, a diplomat and very savvy in Public Relations. You are also a wife, a mother, sister, daughter. How have you been able to balance all of it?

Ambassador Teuta Sahatqija: I take every job very seriously and dedicate myself to do it well. I dedicate 100% of my energy and time and I do it with a lot of love and passion. My family is so supportive in all my efforts. I try to leave my post in better condition than I found it. I think that is my recipe.  

DIELLI: You have a great record in terms of relations with the community and the media. In recognition of such rapports, Kosovo General Consulate has awarded recommendations for members of the community and members of the press. Vatra and Dielli have been consistently acknowledged by the office and the government institutions of Kosova. To what do you attribute your good relations with the community?

Ambassador Teuta Sahatqija: Albanian community in America deserves eternal gratitude from Albanians in Albania, Kosova and wherever Albanian live. Albania and Kosova effectively became countries thanks to enormous efforts, the dedication and diligence manifested in the diplomatic and financial aspects. The least I could do was to show gratitude for all the work done in the past and present. Vatra and Dielli are the strong pillars, the beacons of Albanian presence in America, guardians of the glorious history that makes every Albanian proud regardless of where we live. The very first visit I made when I started my mission four years ago was at VATRA. I do close my mission in New York by visiting VATRA among friends I made during my tenure.

I have a lot of respect for the Albanian diaspora and I have committed to make them an important part of my work. My last event on the occasion of Kosovo Independence Day was co-organized with Albanian Diaspora organization and I am so proud of it.


I would like to wholeheartedly thank the journalists, media and Albanian press in New York and America who covered the events, reported the meetings and informed the diaspora and the people back home of the work of the team of diplomats in New York. Thanks a lot!

DIELLI: Thank you for the interview! Good luck!

Filed Under: Interviste Tagged With: Ambassador Teuta Sahatqija, INTERVIEW WITH DEPARTING AMBASSADOR TEUTA SAHATQIJA, Rafaela Prifti

DIELLI INTERVIEW WITH MS. SOPHIA ZAYAS, BRONX REGIONAL REPRESENTATIVE AT THE NY GOVERNOR OFFICE

July 21, 2020 by dgreca

by Rafaela Prifti

Ms. Sophia Zayas, Bronx Representative at the Governor Cuomo’s Office of Regional Affairs, talked to the English Editor of Dielli (The Sun) about the impact of the pandemic to the community she serves and the strength of cultivating relationships that unite us. She holds a College Degree in Business Law and is the first woman in her family to hold a state-level office position. Ms. Zayas’ roots make her feel at home in the densely populated and diverse neighborhoods of the Bronx including a large Albanian-American community. She has attended Albania’s and Kosovo’s Independence Day alongside Albanian representatives, officials, families and guests. They remember Ms. Zayas hand-signing the eagle and saying in perfect Albanian “Hej Shqipe!” a common greeting among fellow Albanians. All those memories became more endearing during the lockdown months in New York, which was the epicenter of the coronavirus pandemic. Overwhelmed and anxious New Yorkers watched Governor Cuomo’s daily briefings to stay informed and do their part to manage or practice a new kind of living in the time of Coronavirus.

I conducted my interview with Sophia Zayas in two parts, starting in end of May. At the time, some areas in the Bronx were more affected compared to other boroughs. The Regional Representative worked on the front lines with community leaders, advocates and residents.
I asked her to describe the response specifically to those 5 zip codes, where at least one has a large Albanian population. “I communicated on a daily basis with local electeds, community representatives and related the feedback to Albany and to the Governor. One contributing factor of the situation was the large influx of impoverished people that highlighted health disparities. I was able to communicate the need of the significantly affected areas to the Governor, who responded by bringing more testing to the South Bronx. A good step in our response to the unfolding heath crisis was the antibody testing. It was the outcome of effective communication with churches and members of the community. At the same time, the response in Zip codes that were less affected focused on providing more PPE, more hand sanitizer from the state, and equipment to protect themselves,” said the Governor’s Bronx Representative.

To my question about testing capacity in New York, Ms. Zayas recalled the “rough patch between the Governor and the Federal Government to address the need to increase testing”. She added: “As a result of those efforts, COVID diagnostic testing and antibody testing are available to urgent care centers, pharmacies, churches and grocery stores, in order to get employees tested. In addition, antibody testing was brought to supermarkets, although it wasn’t promoted, it was only for random sampling. It has a great success rate and the community response was immediate. They appreciated seeing that the Governor’s Office and Department of Health were out there and concerned about their needs.” Talking about NAICHA – Housing Authority – which is overrun with cases, Sophia noted that the need came to the regional representatives and it was addressed by the Governor. “They developed a program,” said Ms. Zayas, “consisting of ready responders such as paramedics and practitioners who are currently on-site at the housing facilities. Residents can call the ready responders to their doors for their health needs.”

In my next question I brought up the preparations for a possible second wave that was much talked about in the media. She indicated that while trying to be optimistic about getting through the worst time, this is no time to put the guard down. Experts have stated that a second wave is probable. “As we go into Phase One of the reopening,” the Bronx Borough Gubernatorial official said, “Pelham Gardens which has a significant number of Albanians, has a dramatically higher Infection rates compared to the city. My job as the Regional Rep. as we’re going into phase one is to listen and console people who are in quarantine and under lockdown orders, but also to encourage mask-wearing and take preventive measures. People have been distracted because of the tragedies, looting and rioting. I’m trying to put the focus on putting a mask and social distancing and to be careful. I think we’re at a good place in terms of the COVID cases as a state. The Bronx has to be mindful of how we go about moving forward.”  She paused briefly to make a point about the protest and the health risks: “There was an uproar in our state and country. The protesters, marchers, looters and rioters on the street, are not practicing the safety measures which could mean a possible risk of an increase in infection cases. The Governor fears that if we start feeling overconfident with the low numbers now, we may become less vigilant in facing the virus. Often when people don’t read or hear about it, they start thinking the virus must be gone. That is not the case.”  She believes that under the strong leadership of the Governor the community stepped up to meet the challenge of an incredible magnitude and impact. From it, she acknowledges the valuable lessons of managing a health crisis and battling a pandemic.

With regard to the economic impact, I asked her to share how the community felt about the first phase of reopening, which was on June 8th while protests had erupted, violent at times, and were continuing for days in our neighborhoods. “In light of protests, we have to pay close attention to what is happening in the region. COVID-19 is still in focus, while we have to stay alert to keep people from destroying properties and businesses that communities had worked hard to build for years. Reopening of construction and manufacturing companies and certain businesses who sell food is good for the economy and the community, as we they continue to practice social distancing and common sense,” said Sophia.

We continued the second part of the interview, when 100 days of the pandemic had passed from the date the first case was identified. Bronx had been a hotspot that experienced a significant rise of COVID-19 cases, a respiratory disease caused by a highly contagious virus. In the fourth month of the global health crises, the threat of the virus has not diminished. In one of the press briefings I attended, Governor Cuomo said that there is another virus in the society, “the virus of racism”. As protesters took to the streets to demand racial equality, the riots again impacted some boroughs like Brooklyn, Manhattan and the Bronx more significantly. There were sections in the Bronx like Fordham, Grand Concourse, and Burnside that saw a lot of devastation. The excitement of the phase one of the reopening was affected by a lot of destruction of small businesses, the looting and rioting in the streets and in our own community.
 
”Albanian businesses were not affected by the looters and the rioters,” remarked Sophia. “Areas with Albanian businesses such as Morris Park were ready. They kept united and they didn’t allow for looters to come in their neighborhoods, whereas some Latino and Black-owned businesses were torn apart. Burnside, Grand Concourse and Fordham have minority owned businesses. Sadly, the looters ended up hurting their own community. I visited these areas with the President of The Bronx Overall Economic Development Corporation, Marlene Cintron, to assess the damage and assist through the Department of Financial Services, and loan programs.”

Ms. Sophia Zayas, who holds a College Degree in Business Law, is the first woman in her family to hold a state-level office position. I asked her to take me through her work day.
Sophia answered: “The day of a Regional Rep is pretty unpredictable. I have been a Rep for 2 years. A pre-pandemic workday would include a range of things: such as setting out an agenda,  working on regional reports, expense reports to brief the Governor, emails from Albany, scheduling maybe a conference or planning events for the Governor whether it’s visits, scoping out places, speaking to people in the community, speaking to elected officials. One of the rep’s tasks is planning a program, who do we want to see in the audience, who do we invite, what is the topic, what will the Governor address. It is very challenging and overwhelming. We are molded for perfection as the governor is a perfectionist. Staying informed about the regional issues and its needs and also communicating effectively with the elected officials is of primary importance. I ask them what issues need to be addressed or if there’s anything I could do for them. I reach out to advocates or they could reach out to me. The advocates are non-profit organizations. Community residents can reach out about housing. We do constituency work.  If they’re not a part of my region I can refer them to a colleague or agency that can help them. There’s always action going on. The Reps know each other on a familial level and we work endless hours together. Our job is stressful but it comes with rewards. There are times where I’ve been upset and stressed out because something doesn’t turn out the way I want.”

I asked if she could share a moment that had made her proud.

Ms. Zayas said that the Sheridan Expressway was a huge transportation project that is still going on now. “The Governor wanted to come to the Bronx to announce it. They gave me 18 hours to build an event for the Expressway. I didn’t know how I was going to get 400 people in a room in less than 18 hours. I made calls and sent emails, reached out to people and the school we were close to. We ended up with 500 people in the auditorium. The Governor was very pleased and congratulated me so I felt accomplished in my job as a Rep,” For Sophia, part of that event comes with cultivating relationships in the community.” It was a great segue to my last question about her connections with the Albanian community and who was the first Albanian she had met in the Bronx. “The first Albanian I met was Esad Rizai. I introduced myself as the new Bronx Regional Representative. In observance of the Albanian independence. I brought the proclamation on behalf of the Governor and presented it to the Albanian-American Society Foundation. We became great friends. Albanians are very welcoming and accepting. I feel that my network of Albanians is wide, I’ve been able to cultivate relationships with the Albanian community. This past year at the Kosovo Independence event I presented the proclamation to honor posthumously Ali Rizai, Esad’s father, and the work he’s done. I brought Lieutenant Governor Kathy Hochul to honor Albania and Kosovo Independence at the Borough Hall at the Bronx Borough President Office. The Lieutenant Governor presented a proclamation on behalf of Governor Cuomo to the whole Albanian community and organizations. I value the good relationships of its members with Governor Cuomo. Whatever their needs might be, I try my best to provide services to keep them united.”

Filed Under: Interviste Tagged With: INTERVIEW WITH MS. SOPHIA ZAYAS, Rafaela Prifti

  • « Previous Page
  • 1
  • …
  • 69
  • 70
  • 71
  • 72
  • 73
  • …
  • 216
  • Next Page »

Artikujt e fundit

  • Kullat e familjeve të mëdha patriotike si objekte të trashëgimisë historike
  • ALARM SIGURIE DHE NDËRGJEGJËSIMI KOMBËTAR
  • Edith Durham – Shqiptarët dhe serbomalazezët në 1910-1912
  • Public Statement from VATRA
  • “Universi Biblik” si pasuri e Muzeut të Artit Mesjetar
  • Lavdi përjetë martirëve të 2 prillit!
  • KOSOVA DHE PAVARËSIA E SAJ NË KËNGËT E ARIF VLADIT
  • Masakra e Tivarit – Një e vërtetë e shtypur për shumë kohë
  • Pasqyrimi në filateli i mbështetjes amerikane ndaj Shqipërisë gjatë L2B
  • MASAKRA E TIVARIT, 1945: HESHTJA ZYRTARE QË VAZHDON TË VRASË
  • DR.ATHANAS GEGAJ, EDITORI I “DIELLIT” NË OPTIKËN E DOKUMENTEVE ARKIVORE TË VATRËS (1963-1971)
  • Kujtojmë në ditën e lindjes patriotin e shquar Kostandin Çekrezi, figurë e rëndësishme e historisë dhe publicistikës shqiptare
  • Vasil Rakaj, malësori që ngjizi me shkëmb, metal, dru, baltë dhe shpirt, altarin e përjetësisë
  • “Ajo që pashë në Raçak më ndryshoi jetën”, ambasadori Walker rrëfen në Boston çfarë ndodhi në Kosovë
  • VATRA Boston dhe Kisha “Holy Trinity” promovuan librin “Saint Paul in Dyrrach” të profesor Thanas Gjikës

Kategoritë

Arkiv

Tags

albano kolonjari alfons Grishaj Anton Cefa arben llalla asllan Bushati Astrit Lulushi Aurenc Bebja Behlul Jashari Beqir Sina dalip greca Elida Buçpapaj Elmi Berisha Enver Bytyci Ermira Babamusta Eugjen Merlika Fahri Xharra Frank shkreli Fritz radovani Gezim Llojdia Ilir Levonja Interviste Keze Kozeta Zylo Kolec Traboini kosova Kosove Marjana Bulku Murat Gecaj nderroi jete ne Kosove Nene Tereza presidenti Nishani Rafaela Prifti Rafael Floqi Raimonda Moisiu Ramiz Lushaj reshat kripa Sadik Elshani SHBA Shefqet Kercelli shqiperia shqiptaret Sokol Paja Thaci Vatra Visar Zhiti

Log in

This website uses cookies to improve your experience. We'll assume you're ok with this, but you can opt-out if you wish. Cookie settingsACCEPT
Privacy & Cookies Policy

Privacy Overview

This website uses cookies to improve your experience while you navigate through the website. Out of these cookies, the cookies that are categorized as necessary are stored on your browser as they are essential for the working of basic functionalities of the website. We also use third-party cookies that help us analyze and understand how you use this website. These cookies will be stored in your browser only with your consent. You also have the option to opt-out of these cookies. But opting out of some of these cookies may have an effect on your browsing experience.
Necessary
Always Enabled
Necessary cookies are absolutely essential for the website to function properly. This category only includes cookies that ensures basic functionalities and security features of the website. These cookies do not store any personal information.
Non-necessary
Any cookies that may not be particularly necessary for the website to function and is used specifically to collect user personal data via analytics, ads, other embedded contents are termed as non-necessary cookies. It is mandatory to procure user consent prior to running these cookies on your website.
SAVE & ACCEPT