• Home
  • Politics
  • Opinion
  • Culture
  • Sports
  • Economy
  • Interview
  • Reporting
  • Community
  • Vatra

Dielli | The Sun

Albanian American Newspaper Devoted to the Intellectual and Cultural Advancement of the Albanians in America | Since 1909

334 vjet nga vdekja e Pjetër Bogdanit, teologut dhe shkrimtarit të shquar arbën

December 7, 2023 by s p

Albin Kurti/

Teksa kalojnë ditët e dhjetorit dhe po i afrohemi festës së Krishtlindjes dhe Vitit të Ri për të cilat tashmë kanë nisur përgatitjet, jemi mbledhur sonte këtu në Qendrën BogdaniPolis në Prishtinë, në këtë akademi solemne për Ditët e Bogdanit.

Këtë 6 dhjetor, u bënë 334 vjet nga vdekja e Pjetër Bogdanit, teologut dhe shkrimtarit të shquar arbën, i cili vdiq nga murtaja pikërisht këtu në Prishtinë. Pjetër Bogdani vdiq në një kohë kur po u printe mijëra kryengritësve vendas në luftërat austro – osmane në fundshekull të XVII. Vetëm katër vite më parë, më 1685, Bogdani e kishte botuar në Padova të Italisë, librin “Çeta e profetëve”, e cilësuar tashmë si vepër e parë origjinale e shkruar në gjuhën shqipe.

Në një raport të datës 1 janar 1684, që Pjetër Bogdani ia kishte dërguar Kurisë Papnore në Romë, e në të cilin ai e njoftonte Selinë e Shenjtë për gjendjen në Kosovë, ndër të tjera ai ka shkruar, po citoj: “Nëpër Kosovë, janë edhe këto vende: Prishtina, e cila nuk ka kështjellë dhe s’është e rrethuar me mure, por është një vend i banuar me rreth 3000 shtëpi”, mbaron citati.

Njësoj sikur atëherë, Prishtina edhe sot nuk ka kështjellë dhe nuk është e rrethuar me mure, por 339 vite pas prej kur Bogdani shkroi kështu për të, numri i shtëpive në Prishtinë është shumë më i madh se aq në secilën lagje të saj, teksa Prishtina sot është kryeqyteti i Kosovës, kryeqendra e Republikës tonë demokratike, ku tashmë çdo vit shënohen Ditët e Bogdanit.

Ndër kohëra, vepra dhe jeta e Pjetër Bogdanit, këtij kleriku katolik, teologu, filozofi dhe patrioti të shquar, ka tërhequr vëmendjen e shumë studiuesve. Nga Gjon Nikoll Kazazi te Justin Rrota, Shtjefën Gjeçovi, Faik Konica, Injac Zamputti, Eqrem Çabej, Vili Kamsi, Dhimitër Shuteriqi dhe Shaban Demiraj, e deri te Anila Omari, Evalda Paci e Luigj Marlekaj.

Fjalët për veprën dhe personalitetin e Pjetër Bogdanit, u takojnë studiuesve kompetentë të fushave përkatëse të historisë, gjuhësisë e të teologjisë. Ne të tjerëve, na mjafton që emri i Pjetër Bogdanit na bashkon çdo vit në Ditët e Bogdanit, sikur sivjet për të kujtuar Lazër Mjedën, një tjetër klerik katolik të shquar shqiptar, që përtej punës së tij prej kleriku, kreu dhe shumë aktivitete patriotike.

Për angazhimin e tij patriotik, Lazër Mjeda u përndoq dhe u burgos nga autoritetet okupatore serbe, meqë ai kishte denoncuar me raport krimet e ushtrisë serbe mbi popullatën shqiptare në Kosovë, gjatë Luftës së Parë Ballkanike, raporte këto me të cilat u shërbye edhe austriaku Leo Freundlich, për veprën e tij aq me vlerë: “Golgota shqiptare”.

Të nderuar të pranishëm, më lejoni që si Kryeministër i Republikës së Kosovës, në këto Ditët e Bogdanit, sonte t’iu uroj shumë shëndet dhe të mbara, në çdo përpjekje tuaj për të mirën publike të shoqërisë sonë, për paqe dhe përparim dhe për Republikën e Kosovës.

Filed Under: Politike

Cilët janë katër republikanët në skenë për debatin e katërt presidencial? Pse po shmanget Trump?

December 6, 2023 by s p

Analizë nga Rafael Floqi/

COLUMBIA, S.C. (AP) – Fusha e kandidatëve në skenë për debatin e katërt presidencial republikan do të jetë më e vogla deri tani. Katër kandidatë do të marrin pjesë në debatin e së mërkurës mbrëma në Moody Music Hall në Universitetin e Alabama në Tuscaloosa, sipas Komitetit Kombëtar Republikan.

Për t’u kualifikuar për debatin e katërt, kandidatëve u nevojiteshin të paktën 6% mbështetje në dy sondazhe kombëtare ose 6% në një sondazh kombëtar, si dhe dy sondazhe nga katër prej shteteve me votim të hershëm – Iowa, New Hampshire, Nevada dhe Karolina e Jugut. Të gjitha sondazhet e përdorura për kualifikim duhet të jenë miratuar nga RNC.

Mbulimi

Regjistrimi i kandidatëve në Karolinën e Veriut fillon për zgjedhjet e vitit 2024, të shënuara nga vendet e lira të zyrave dhe rimarrëveshja

Katër republikanë votojnë për një plan të propozuar të rindarjes së Kongresit në një komitet të Senatit të Xhorxhias të hënën, 4 dhjetor 2023 në Kapitolin e shtetit në Atlanta. Kundërshtarët e planit argumentojnë se ai shpërndan në mënyrë të paligjshme një zonë me shumicë jo të bardhë të përfaqësuar aktualisht nga deputetja demokrate e SHBA-së, Lucy McBath.

Në hartën e propozuar të Kongresit të Gjeorgjias nga GOP, një pyetje kryesore është se cilët votues mbrohen ligjërisht

Po kush kandidon për president? Shihni një përmbledhje të kandidatëve për 2024

Pretenduesit për Shtëpinë e Bardhë gjithashtu kishin nevojë për të paktën 80,000 donatorë unikë, me të paktën 200 prej tyre që vinin nga 20 shtete ose territore. Ata gjithashtu duhej të nënshkruanin një premtim me RNC-së ,duke premtuar se do të mbështesnin kandidatin eventual të partisë.

Ja një vështrim se ku qëndrojnë kandidatët:

Kush Është Brenda Dhe Kush Jashtë

RON DESANTIS

Fillimisht i parë si rivali kryesor për Donald Trump, DeSantis ka qenë i përfshirë në një betejë për një vend të dytë të largët ndaj kandidatit kryesor, si dhe duke kaluar nëpër sfidat brenda operacionit të tij.

Gjatë fundjavës, disa punonjës u ndanë me super PAC që ka mbështetur shumë nga përpjekjet e DeSantis për shtetin e hershëm. Kjo ka qenë veçanërisht e vërtetë në Iowa, ku DeSantis zhvendosi disa nga stafi i tij i fushatës me bazë në Florida dhe ku së fundmi përfundoi një qëllim për të mbajtur evente në të 99 qarqet.

Por shteti është gjithashtu në pikën zero për betejën e DeSantis me Trump, i cili tha ndërsa të dy bënin fushatë në Iowa gjatë fundjavës se fushata e guvernatorit të Floridës po binte “si një zog i plagosur shumë rëndë”.

NIKKI HALEY

Duke përfituar nga vëmendja e shtuar – si dhe nga zhvendosja e fushatës drejt politikës së jashtme pas sulmit të befasishëm të Hamasit më 7 tetor ndaj Izraelit – Haley po përpiqet të vazhdojë këtë prirje me debatin e katërt. Mund të ketë një mundësi tjetër që Haley ta përziehet me DeSantis. Për javë të tëra, fushatat kanë tregtuar gjemba të përshkallëzuar, si krahasimi i fundit i Haley-t se përpjekja e tij ishte një “zjarr në plehra” në kontrast me të sajën.

VIVEK RAMASWAMY

I sapoardhuri politik dhe kandidati më i ri i GOP-së ka qenë një objektiv i skenës së debatit të sulmeve për mungesën e përvojës së tij. Ndërsa goditjet kanë ndihmuar në rritjen e arkës së fushatës së Ramaswamy-t dhe njohjes së emrit të tij në fushën e gjerë republikane, ai ka luftuar për të marrë më shumë tërheqje, edhe pse ka mbushur kalendarin e fushatës së tij me shumë ngjarje, veçanërisht në të gjithë Iowa-n.

Ramaswamy ka pasur përplasje të zjarrta natën e debatit me Haley-n dhe mund të ketë më shumë natën e së mërkurës. Gjatë debatit të fundit, Haley e quajti sipërmarrësin një “llum” pasi ai përmendi vajzën e Haley gjatë një kritike si përdoruese TikTok-u.

CHRIS CHRISTIE

Kritiku më i zëshëm i Trumpit në garën e 2024-ës, Christie e ka paraqitur veten si i vetmi republikan i gatshëm ta marrë atë drejtpërdrejt. Pa Trump në debate, Christie ka mbetur pa objektivin e synuar, por megjithatë e ka ngritur atë.

Në shtator, Christie shikoi drejtpërdrejt në kamerë dhe deklaroi se nëse Trump vazhdon të anashkalojë debatet, ai do të meritonte një pseudonim të ri: “Donald Duck”.

KUSH VENDOSI TË MOS MARRË PJESËRI (Përsëri)

DONALD TRUMP

Kandidati aktual aktual i GOP po anashkalon debatin e tij të katërt radhazi. Në vend që të shkojë në Alabama – ose të mbajë ngjarjen e tij kundërprogramuese, siç ka bërë për debatet e kaluara – Trump po mban një mbledhje fondesh për fushatën me dyer të mbyllura në Florida.

Trump ka thënë se po heq dorë nga debatet paraprake, sepse nuk dëshiron të lartësojë kundërshtarët e tij me votime më të ulëta duke qenë në skenë me ta. Ai dhe fushata e tij i kanë bërë thirrje edhe RNC-së të anulojë pjesën e mbetur të debateve dhe në vend të kësaj të fokusohet në mbështetjen e tij kundër Presidentit Joe Biden.

Të Kualifikuar Për Debatet E Mëparshme Por Jo Kësaj Rradhe

ASA HUTCHINSON

Ish-guvernatori me dy mandate i Arkansas mori pjesë në debatin e parë, por nuk ka arritur të kualifikohet për ato të mëvonshme. Pasi humbi në debatin e dytë, ai tha se qëllimi i tij ishte të rriste numrin e tij të votimit në 4% në një gjendje të hershme përpara Ditës së Falënderimeve. Kjo nuk ndodhi, por Hutchinson ka thënë se nuk duhet të ketë nxitim që kandidatët ta braktisin, duke argumentuar se votuesit duhet të kenë shumë zgjedhje kur të fillojnë votat në Iowa.

Kush Eshte Larguar Qe Debati I Fundit

Katër ditë pasi mezi u kualifikua për debatin e tretë muajin e kaluar, senatori Tim Scott nga Karolina e Jugut e mbylli befas ofertën e tij, duke thënë se votuesit “e kanë qenë vërtet të qartë se po më thonë: “Jo tani, Tim”.

Të hënën, guvernatori i Dakotës së Veriut, Doug Burgum – i cili nuk u kualifikua për debatin e tretë dhe nuk ishte në rrugën e duhur për të katërtin – pezulloi fushatën e tij, duke dënuar “kërkesat e debatit të klubit të RNC” që ai argumentoi se “po shtetëzojnë procesin e zgjedhjeve paraprake.”

Filed Under: Politike

Shuhet “Sokrati” shqiptar, Federata “Vatra” telegram ngushëllimi

December 5, 2023 by s p

Federata Pan-Shqiptare e Amerikës “Vatra” shpreh ngushëllimet më të dhimbshme për ndarjen nga jeta të aktorit të shquar shqiptar, “Nderi i Kombit” Mirush Kabashi.

Mjeshtri i madh i interpretimit, skenës, filmit, teatrit e poezisë do të mbetet i paharruar për çdo artdashës e çdo shqiptar. Një humbje e madhe për artin shqiptar e kombin tonë.

Mirush Kabashi ishte një talent gjenial që në karrierën e tij numëroi mbi 100 role në kinematografi e teatër, duke lënë pas një trashëgimi artistike të jashtëzakonshme.

Mirush Kabashi shkroi me gërma të arta historinë e filmit, skenës e interpretimit duke qenë i pa përsëritshëm dhe i pa krahasueshëm në rolin e tij.

Vatra ngushëllon familjen Kabashi, miqtë, kolegët, dashamirësit e panumërt të aktorit të shquar Mirush Kabashi.

U prehtë në paqe e përjetësi!

Kryetari i Vatrës

Elmi Berisha

Filed Under: Politike

#SiSot, më 4 dhjetor 1912, u themelua qeveria e parë shqiptare

December 4, 2023 by s p

Drejtoria e Përgjithshme e Arkivave/

Në këtë datë historike, Kuvendi i Vlorës zgjodhi ekzekutivin e parë me në krye Ismail Qemalin, i cili asokohe kishte edhe funksionin e ministrit të Jashtëm. Kjo qeveri e re kishte në përbërje të saj 10 ministra, veprimtarë të shquar të lëvizjes patriotike në Shqipëri. Në kabinetin e kryeministrit të Pavarësisë, qendronin:

Dom Nikoll Kaçorri si zëvendëskryeministër, Mufit Libohova si ministër i Punëve të Brendshme, Lef Nosi si ministër i Postë-Telegrafave, Abdi Toptani si ministër i Financave, Mit’hat Frashëri si ministër i Punëve Botore, Mehmet Pashë Dërralla si ministër i Luftës, Luigj Gurakuqi si ministër i Arsimit, Pandeli Cale si ministër i Bujqësisë dhe Petro Poga, ministër i Drejtësisë.

Bashkëlidhur, foto e godinës ku u mblodh Qeveria e Përkohshme pas shpalljes së Pavarësisë, foto e një grupi personalitetesh, siç janë: Lef Nosi, Luigj Gurakuqi, Pandeli Cale, Dhimitër Berati, të cilët kanë qenë anëtarë të ekzekutivit të drejtuar nga Ismail Qemali. Po ashtu, fragmente nga fjala e Qemalit në një miting në Vlorë më 21 tetor 1913, ku flet mbi politikën e brendshme e të jashtme të ndjekur nga qeveria.

#ArkivatFrymëzojnë

#ArkivatKujtojnë

#IsmailQemali

#FototekaAQSH

May be an image of 5 people and text that says 'ARKIVA.GOV.AL 送 +2'

Filed Under: Politike

Kryeministri Kurti mirëpriti përfaqësuesit e partive politike shqiptare të Luginës së Preshevës

December 4, 2023 by s p

Këtë të diele, Kryeministri i Republikës së Kosovës, Albin Kurti, mirëpriti në Prishtinë përfaqësuesit e partive politike shqiptare të Luginës së Preshevës, të cilët përtej dallimeve politike lokale, kanë vendosur të mblidhen rreth një liste të përbashkët për të kandiduar në zgjedhjet parlamentare të 17 dhjetorit në Serbi.

“Beteja politike e shqiptarëve vazhdon – Shaip Kamberi”, ka grumbulluar rreth vetes Partinë për Veprim Demokratik të udhëhequr nga Shaip Kamberi, Partinë Demokratike Shqiptare të Ragmi Mustafës, Lëvizjen e Progresit Demokratik të Shqipërim Musliut, Unionin Demokratik Shqiptar me Naser Azirin dhe Aleancën për Luginën, të përfaqësuar nga Armend Aliu.

Diskriminimi në përfaqësim, pasivizimi i adresave, padrejtësitë dhe shkeljet e të drejtave të shqiptarëve janë çështje e brenga për të cilat ka nevojë që të flitet me zë të bashkuar e të koordinuar, u tha në takim.

Kryeministri Kurti u uroi përfaqësuesve të këtyre pesë partive politike për dakordimin e arritur dhe u dëshiroi përgatitje e fushatë të suksesshme për zgjedhjet e 17 dhjetorit, e të cilat kanë rëndësi të veçantë për të siguruar përfaqësimin e shqiptarëve në parlamentin e Serbisë si dhe për synimet e përbashkëta për drejtësi dhe barazi për shqiptarët si pakicë kombëtare atje.

Filed Under: Politike

  • « Previous Page
  • 1
  • …
  • 120
  • 121
  • 122
  • 123
  • 124
  • …
  • 667
  • Next Page »

Artikujt e fundit

  • PËKUSHTIM XHEVAT KORҪËS
  • Shqiptarët në Philadelphia festuan Ditën e Verës
  • RAKETAT SUPERSONIKE TË SERBISË: SINJAL ALARMI PËR SIGURINË NË BALLKAN
  • MONOGRAFI E RËNDËSISË SË VEÇANTË
  • BALLKANI PERËNDIMOR NDËRMJET ARKITEKTURËS SË PAQES DHE RREZIKUT TË RIFORMATIMIT GJEOPOLITIK
  • Zgjidhja e mençur angleze e Shekullit XIX – Krijimi i Pullës Postare
  • Love Bombing si dukuri digjitale
  • We invite you to join us for the 5th Annual Gjergj Kastrioti Skenderbeu Street Fair
  • U festua Nata e Kadrit te Komuniteti Mysliman Shqiptaro-Amerikan në Waterbury
  • “VATRA”, “ONUFRI” DHE QENDRA KULTURORE “NËNË TEREZA” PROMOVUAN ROMANIN “BRENGA” TË AUTORIT DR.PASHKO CAMAJ
  • Komunikatë Zyrtare nga Oborri Mbretëror Shqiptar
  • ÚJ IFJÚSÁG (1968) / “PËR TË ARDHMEN DËSHIROJ VETËM NJË GJË : PAQE DHE QETËSI.” — INTERVISTA ME MBRETËRESHËN GERALDINË NË MADRID
  • Sot, 35 vjet nga rivendosja e marrëdhënieve me SHBA
  • Kujtojmë në ditën e lindjes Faik Konicën, një nga personalitetet më në zë të kulturës dhe letërsisë shqiptare
  • Lamtumirë Jürgen Habermas, një prej ndërgjegjeve më të mëdha të Evropës moderne

Kategoritë

Arkiv

Tags

albano kolonjari alfons Grishaj Anton Cefa arben llalla asllan Bushati Astrit Lulushi Aurenc Bebja Behlul Jashari Beqir Sina dalip greca Elida Buçpapaj Elmi Berisha Enver Bytyci Ermira Babamusta Eugjen Merlika Fahri Xharra Frank shkreli Fritz radovani Gezim Llojdia Ilir Levonja Interviste Keze Kozeta Zylo Kolec Traboini kosova Kosove Marjana Bulku Murat Gecaj nderroi jete ne Kosove Nene Tereza presidenti Nishani Rafaela Prifti Rafael Floqi Raimonda Moisiu Ramiz Lushaj reshat kripa Sadik Elshani SHBA Shefqet Kercelli shqiperia shqiptaret Sokol Paja Thaci Vatra Visar Zhiti

Log in

This website uses cookies to improve your experience. We'll assume you're ok with this, but you can opt-out if you wish. Cookie settingsACCEPT
Privacy & Cookies Policy

Privacy Overview

This website uses cookies to improve your experience while you navigate through the website. Out of these cookies, the cookies that are categorized as necessary are stored on your browser as they are essential for the working of basic functionalities of the website. We also use third-party cookies that help us analyze and understand how you use this website. These cookies will be stored in your browser only with your consent. You also have the option to opt-out of these cookies. But opting out of some of these cookies may have an effect on your browsing experience.
Necessary
Always Enabled
Necessary cookies are absolutely essential for the website to function properly. This category only includes cookies that ensures basic functionalities and security features of the website. These cookies do not store any personal information.
Non-necessary
Any cookies that may not be particularly necessary for the website to function and is used specifically to collect user personal data via analytics, ads, other embedded contents are termed as non-necessary cookies. It is mandatory to procure user consent prior to running these cookies on your website.
SAVE & ACCEPT