• Home
  • Politics
  • Opinion
  • Culture
  • Sports
  • Economy
  • Interview
  • Reporting
  • Community
  • Vatra

Dielli | The Sun

Albanian American Newspaper Devoted to the Intellectual and Cultural Advancement of the Albanians in America | Since 1909

Lamtumirë Naum Prifti, shkrimtar i shquar i kombit tim

June 17, 2023 by s p

Nga Keze Kozeta Zylo/

Me hidhërim e morëm lajmin e ndarjes nga jeta të shkrimtarit të shquar të Kombit Naum Priftit. Natyrshëm kur ke një jetë që i ke lexuar veprat e tij dhimbja bëhet dhe më e ndjeshme, ashtu si për çdo lexues dhe dashamirës të rrëfimtarit plot sqimë Naum Priftit.

E pamundur të përmbledhësh jetën dhe veprën e tij ne një homazh lamtumire, por ajo që e them me shumë dashuri është se vepra e tij do të rrojë sa ulliri.

Në këtë ditë po ndaj me ju takimet e shumta që kemi bërë si TV “Alba Life” inervista, biseda, por ajo që do të ngelet gjatë sa pema e ullirit është ardhja e Tij pranë Shkollave Shqipe “Alba Life” e më konkretisht e në një nga degët e saj në Brooklyn. Naum Prifti si me urdhër prej Perëndie ka lindur në Ditën e Shenjtë të 7 Marsit, Ditës së Mësuesit që e donte aq shumë. Në vitin 2012 Naum Prifti së bashku me bashkëshorten e tij Rinën, një dashuri e përjetshme dhe e suksesshme qysh në bangat e shkollës erdhën dhe puthën kokë më kokë nxënësit e Shkollës Shqipe “Alba Life” Ambasador i Kombit.

Z. Qemal Zylo themelues dhe drejtor i shkollave shqipe pasi i falëndeoi përzemërsisht mësuesit tha se dita e sivjetshme e 7 Marsit të vitit 2012-të për nxënësit dhe mësuesit e shkollës sonë ka surprizën e këndshme, sepse do të festojmë së bashku 80 vjetorin e ditëlindjes së shkrimtarit të shquar z.Naum Prifti. Z.Naum Prifti ka 60 vjet që shkruan dhe boton libra, ku një kontribut të veçantë ka dhe për ju të dashur fëmijë që jeni njohur herë pas here me tregimet dhe përrallat e tij aq të dashura.

Shkolla Shqipe është krenare që sot në këtë ditë të shenjtë feston ditëlindjen e tij dhe i uron jetë të gjatë dhe krijimtari të pashterrshme. Fjala e tij u ndërpre nga duartrokitjet dhe ndërkohë iu dhurua nga një buqetë me lule të freskëta z.Naum dhe bashkëshortes së tij fisnike znj.Rina.

Në ekran ishte shfaqur portreti i shkrimtarit dhe fragmente të ndryshme nga krijimtaria e tij.

Dea Bejleri prezantuesja e talentuar e programit tha se këtë 7 Mars sivjet e kemi shumë të veçantë, nga se midis nesh kemi shkrimtarin e shquar zotin Naum Prifti ndaj nga zemrat tona të vogla edhe pse larg Atdheut i urojmë në gjuhën shqipe, që ai aq ëmbëlsisht shkruajti tërë jetën: “Gëzuar ditëlindjen e 80-të dhe të rroni sa malet”!

Pas gjithë kësaj feste kaq të këndshme dhe patriotike fjalën e ka marrë shkrimtari i shquar z.Naum Prifti i cili ka falënderuar themeluesit e shkollës dhe gjithë mësuesit për këtë punë të shkëlqyer dhe njëkohësisht foli dhe për krijimin e shkollës së parë shqipe në Korçe për të cilën Kombi ynë përulet me respektin më të madh në çdo 7 Mars.

Ai tha se Martirët e Gjuhës Shqipe luftuan deri në pikën e fundit të gjakut të tyre për të mbajtur gjallë atë. Ndonëse ka pretendime që shkollat shqipe rezultojnë më herët, por me dekret dhe të dokumentuar është vetëm shkolla shqipe e themeleuar në Korçë në vitin 1887.

Fjala e tij frymëzoi gjithë nxënësit dhe mësuesit që ta vazhdojnë këtë punë të bukur, pasi vetëm kështu ruhen dhe mbahen në zemër traditat e shkëlqyera të popullit tonë të lashtë.

Me emocion u mirëprit dhe falënderimi i zonjës Rina, bashkëshortetes fisnike të shkrimtarit e cila foli me dashuri nëne për nxënësit, mësuesit si dhe me po aq delikatesë foli fjalë zemre për z.Naum. Dashuria e tyre e pastër ka filluar qysh në bangot e shkollës dhe qëndroi e pastër si ujët e bjeshkëve. Ajo foli me krenari që në krah të saj kishte një bashkëshort shembullor si dhe një shkrimtar shumë të dashur për femijë dhe të rritur.

Pas fjalës së tyre nxënësit mundoheshin kush e kush të merrte fotografi me shkrimtarin Prifti dhe të kishin një kujtim të bukur me të. Z.Prifti ishte i shoqëruar nga bashkeshortja dhe vajza e tij simpatike Rafaela.

Festa e sivjetshme e 7 Marsit do të mbahet gjatë në kujtesën e nxënësve, ngase ata me krenari dhe dashuri festuan së bashku ditëlindjen e 80-të të shkrimtarit të shquar Naum Prifti, të cilit i uruan nga zemrat e tyre të vogla: “Jetë të gjatë”!

Ne kujtesen time si shkrimtare e paharruar do të mbetet përshëndetja e z. Naum Prifti në 5 Vjetorin e Pavarësisë së Kosovës organizuar aq bukur nga Gazeta “Illyria” me botues të saj z. Vehbi Bajrami.

Midis shumë folësve në podium u ngjit dhe shkrimtari Naum Prifti ku përshëndeti në emër të familjes për vëllain e tij prof. Peter Prifti i cili u përkujtua me nderime në këtë përvjetor të Pavarësisë së Kosovës. Pasi ka falënderuar me mirënjohje të pakufishme gazetën e dashur të shqiptarëve “Illyria” Z.Naum tha se vëllai i tij kishte shkruajtur për Kosovën që nga viti 1968 dhe deri me 1999 për 30 vjet rresht. Të gjitha materialet i mblodhi në anglisht dhe u botuan në Columbia “University” ku sensibilizoi mjaft akademikë dhe rrethe shkencore. Ai kujtoi me nderim dhe prof. Safete Jukën, prof.Sami Repishtin, prof.Arshi Pipën per të cilët kishte nderim të veçantë për kontributin e tyre aq të vyer në çështjen e Kosovës.

Naum Prifti (1932) lindi ne Rehove te Kolonjes. U dallua si një ndër shkrimtarët e shquar regjizor bashkëkohor “Mjeshtër i Madh”, sidomos për vëllimit e tij me tregime për fëmije dhe për te rritur. Ai ishte nje humanist i madh sepse siç thoshte:

“We are only as good as the humanism we have inspired onto others because art is not its own purpose.”

Shkrimtari penartë Naum Prifti jo vetem që ishte nje shkrimtar tejet cilësor, por dhe nje aktivist i mirënjohur. Ai ka qenë sekretar për Federatën PanShqiptare “Vatra”për 15 vjet, por edhe Kryetar i Shoqatës së Shkrimtarëve Shqiptaro Amerikane në fillimet e saj ku me vite jemi anëtarë të rregullt.

Ai vërtetë është ndarë nga jeta këto ditë, por “Good men must die, but death cannot kill their names.”

Lutemi që shpirti i Tij te këtë paqe në Parajsë dhe ashtu do të ndodhe sepse i besoj poetit të famshëm irlandez Oscar Wilde i cili ka thënë:

Vdekja duhet të jetë kaq e bukur! Të shtrihesh në tokën e butë kafe, me barërat që valëviten mbi kokë dhe të dëgjosh heshtjen, sepse s’do të ketë të djeshme dhe po aq të nesërme. Të harrosh kohën, të falësh jetën dhe të jesh në paqe.

Lamtumire Naum Prifti, shkrimtar i shquar i Kombi tim!

17 Qershor, 2023

Staten Island, New York

Filed Under: Reportazh Tagged With: Keze Kozeta Zylo

US to rejoin UNESCO to counter China’s influence

June 14, 2023 by s p

Rafaela Prifti/

UNESCO announced Monday that the United States plans to rejoin the specialized agency of the U.N. The announcement was hailed as “a historic moment for UNESCO” by its Director General, Audrey Azoulay. The Biden administration says the U.S. is formalizing the plan to return to the U.N.’s educational and scientific organization after a five-year absence. The motivation stems from concerns that China is ‘filling the gap’ in UNESCO policymaking particularly with regard to technology and artificial intelligence.

The decision is a big boost to the United Nations Educational, Scientific and Cultural Organization. A vote by member states is expected in the coming weeks. It would seem to be a formality given the resounding applause as the announcement was made at the agency’s Paris headquarters. No objection to the return of a country that was once its single biggest funder. Prior to the withdrawal, the U.S. contributed 22% of the agency’s overall funding. UNESCO’s annual operating budge is $534 million. The U.S. and Israel stopped financing UNESCO after it voted to include Palestine as a member state in 2011. In 2018 the Trump administration withdrew from the agency altogether, citing long-running anti-Israel bias and management problems. AP news reports that while Palestinian membership in UNESCO triggered the U.S. fallout with the agency, its return is more about China’s growing influence.

The Biden administration has already requested $150 million for the 2024 budget to go toward UNESCO dues and arrears. The US will have to pay more than $600 million accumulated in back dues. The US officials said that the decision to rejoin UNESCO is just the latest example of the U.S. deciding it can do more to counter China by actively engaging in U.N. institutions rather than sitting on the sidelines.

The Paris-based body was founded on November 15, 1945 with the mission of promoting world peace and security through international cooperation in education, arts, sciences and culture. It is known for its Word Heritage Program and various other projects on climate and environment.

Sources: UNESCO Press Announcement, AP News

Filed Under: Reportazh Tagged With: Rafaela Prifti

Shna Ndou – Shenjti i botës

June 13, 2023 by s p

Don Lush Gjergji/

Edhe pas shumë vitesh dhe shekujsh, Shna Ndou i Padovës është gjallë, shumë aktual, i dashur dhe i nderuar nga të gjithë, të krishterë, besimtarë dhe jo besimtarë, si Shenjt ndërkombëtar, edhe më shumë: Shenjt i botës.

Këtë e dëshmon përshpirtëria popullore, do të thoja plebiscitare, ju, prania dhe nderimi, dashuria në shumë kisha, shenjtërore, trupore, figura, altarë. Ndër ne në Kosovë në katër kisha: në Prishtinë, Gjakovë, Binçë dhe në Gllogjan.

E nëse i mbarë botës, atëherë edhe i yni, i popullit tonë Shqiptar, sidomos me shenjtëroren e tij të njohur në Shqipëri, ndër Shqiptarë, në Laç.

Fernando Bulioni, ashtu quhej Shën Ndou, lindi në Lisbonë të Portugalisëmë 15.VIII.1195, në festën e të Ngriturit të Zojës në Qiell, datë shënjuese dhe paralajmëruese se do të jetë Shenjt me përshpirtëri mariane.

Prindërit e tij ishin Martin dhe Maria Bulioni, ndërsa Ferdinandi ishte fëmija i tyre i parë. Emri i tij Fernand në gjuhën vizigote d.m.th luftëtar i paqes. Fernando u rrit praktikisht në katedrale, në prehrin e dy nënave: nënës Mari dhe Virgjërës Mari.

Urata dhe shembulli i mirë familjar, ndihmuan Fernandon të rritej në paqe dhe qetësi, në mirësi dhe dashuri. Babai i tij ishte kalorës i njohur, luftëtar I dalluar. Dëshira e tij ishte që edhe Fernando të bëhej kalorës.

Mirëpo Fernandon e tërhiqte urata, më tepër se arma, jeta luksoze, lojërat dhe ahengjet e ndryshme të kohës. Prindërit e tij ishin të shqetësuar përse dhe si Fernando i tyre nuk tregonte interesim për punët familjare dhe dëshirat e tyre.

Ferdinando – njeri në kërkim

• dëshirën e prindërve dhe të rrethit ishte kjo: që ai të vazhdonte traditën familjare: jetën e kënaqësive, zbavitjeve, begative materiale, të traditës, lavdisë dhe sukseseve familjare, ushtarake…

• dëshirën e tij ishte që të mësonte te etërit Augustinian, ku ishte shkolluar (1201-1210), të lutej, të jetonte një jetë të tërhequr dhe të përkushtuar.

• Cila ishte dëshira e Zotit? Ishte në kërkim dhe në pritje. Së pari iu bashkëngjit etërve Augustinian, dhe për tetë vite qëndroi Koimbra, kryeqyteti i atëhershëm portugez, ku edhe ishte shuguruar meshtar, pas përgatitjes solide filozofike dhe teologjike, në vitin 1220.

Ferdinando meshtar

Mendonte kështu: tashmë vullneti i Zotit është plotësuar, jam meshtar dhe rregulltar augustinian, merrem me shkrime dhe lexime, me uratë dhe meditime. Mirëpo kjo kënaqësi zgjati shumë pak kohë.

Tash i lindi një dëshirë tjetër, më e madhe, me e vështirë, më e rrezikshme: martirizimi, të vdiste për Krishtin! Thoshte: Ai ka vdekur për mua, për ne, e unë çka bëj për Të, për shëlbimin tim, të mbarë njerëzimit?

Shoqëria, edhe meshtarët i thonin: lëri këtë “ëndërrime”, ti ke flijuar për Krishtin dhe për Kishën jetën, çdo gjë, çka të nevojitet tashmë edhe martirizimi? A nuk martirizohesh çdo ditë nga pak?

Kjo dëshirë i lindi kur, nga Maroku, i sollën pesë françeskanë të cilëve myslimanët iu kishin prerë kokën, për t’i varrosur në Portugali, dhe pas varrimit madhështorë në të cilin mori pjesë edhe Don Fernando (Shna Ndou).

Ata martirë, si t’i thoshin personalisht atij: ne e kryem misionin tonë, e vulosëm fenë dhe dashurinë për Krishtin dhe Kishën e Tij me gjakun tonë, e ti çka je i gatshëm për të bërë në këtë drejtim?

Prapë një vendim i çuditshëm, nga ana njerëzore edhe absurd, por me frymëzim hyjnor: Dua t’i zëvendësoj ata për të zbutur urrejtjen ndërfetare dhe për ta dëshmuar dashurinë e dyfishtë, ndaj Jezu Krishtit dhe ndaj vrastarëve.

Për realizimin e kësaj dëshire kishte nevojë të jetë tërësisht i varfër, pa asgjë, si françeskanët, për të qenë vërtet ilirë, i “pasur” vetëm me Krishtin.

Fra Ndou – martir i dështuar

Mu për këtë ishte larguar nga rregulli Augustinian, ku kishte fituar dijen dhe përshpirtërinë, dhe iu kishte bashkuar Shën Françeskut të Asizit dhe rregullit të tij të varfër.

Së fundi, i dukej se e kishte qëlluar udhën e Zotit. Ishte i lirë, i lumtur.

Mbetej dëshira për martirizim në Maroko, ku ishin vrarë pesë françeskanët. Arriti t’i bindte eproret për këtë hap, por jo edhe Zotin. Gjatë një viti në Maroko (1220-1221) ishte i sëmurë, prandaj edhe martir i dështuar.

Më vonë shkruante kështu: Maroko, predikimi dhe martirizimi atje, nuk ishte plani i Zotit, por dëshira ime. Mu për këtë dështova.

Jeta – sfidë në vazhdimësi: Të kthehej prej Marokos në Portugali, por valët e detin e bartin në Itali, ku pati një veprimtari të bujshme si predikatar i palodhshëm (1222-1231), epror françeskan (1227-1230), rrëfyes, edukator, mrekullibërës deri në vdekje (1231).

Shna Ndou qëndroi në Padovë, si një lloj selie për atë, aq sa quhet Shna Ndou i Padovës.Aty derdhi fuqitë e fundit të jetës së vet në dobi të Kishës çdo njeriu, me synimin kryesor: SHËLBIMI I AMASHUAR.

Pas predikimeve të përditshme të kreshmëve, pendesës së rëndë, punës baritore, rrëfime, shkrim lexim, Fra Ndou ishte i lodhur, shpesh i molisur. Gjendja e tij shëndetësore keqësohej çdo ditë e më tepër. Për të pushuar pak tërhiqet tek një bujar meemrin Tiso, jo larg Padovës. Edhe pse i kishte kushtet optimale për të pushuar dhe shëruar, kjo nuk ndodhi.

Dëshira e tij e fundit tokësore: ishte e premte, më 13 qershor 1231. I tha dy vëllezërve françeskanë që ishin gjithnjë me të: Sa bukur do të ishte të vdesë sot! Dhe duke folur mbi Zojën e Bekuar, kryeveprën e dashurisë së Zotit, diku në mesditë, humbi vetëdijen. Kur u këndell pak, i shpreh dy dëshira:

Të kthehet tek Ati në qiell, por para se të shkonte atje, dëshiron të kthehet në Padovë. Kështu, edhe pse në gjendje kritike,nisen për Padovë me dy vëllezër françeskanë. Pasi që ishte i lodhur, e nuk mund as të fliste mirë,u ndalen në Arcella, në një kuvend françeskan. Pasi mori sakramentet, vdiq në këtë kuvend më 13.VI.1231 rreth orës 16,në moshën 36 vjeçare.

Varrimi i të ndjerit u bë në Padovë të martën më 17.VI.1231 në kishën e Shën Marisë, i udhëhequr nga ipeshkvi i vendit. Pas hulumtimeve të parapara për shenjtërim, jetës së tij, mrekullive të shumta, 34 të aprovuara nga autoriteti kishtar, u shpall shenjt nga Papa Gregori IX (30.V.1232).

Sot varrin e Shenjtit dhe Bazilikën e tij në Padovë e vizitojnë rreth 4 milion shtegtarë në vit.

Populli i krishterë ia ka dhënë Shna Ndout katër emërtime: postieri i Zotit, ndihma e shpejtë apo e parë, specialisti për gjëra të humbura dhe “ekonomi” i Kishës dhe i të varfërve.

Porosia për ne

Po ta pyesim sot Shna Ndoun, si arriti të gjitha këto virtyte, shkallë të larta shenjtërie, vetëm pas 36 viteve të jetës tokësore? Përtgjigja e tij do të ishte shumë e thjeshtë dhe bindëse:

Nëpërmjet uratës, pendesës dhe bamirësisë! Përcjellësja e jetës së tij ishte Virgjëra Mari, ndërsa shtylla, ushqimi, siguria, ishte Eukaristia.

Thoshte shpesh kështu: qysh tash jam tejet i lumtur, me tri katedra:

Për mësim: nëpërmjet Biblës – Kishën, për gjetjen e porosisë dhe vullnetit të Zotit;

Për predikim: nëpërmjet jetës së virtytshme dhe dëshmisë së krishterë;

Për shijim: të mëshirës, dashurisë dhe faljes – nëpërmjet rrëfimit apo pajtimit.

Shna Ndou na mëson dhe udhëzon kështu: “Feja pa dashuri s’ka dobi. Dashuria është shpirti i fesë, sepse asaj ja jep jetën. Feja dhe shpresa janë dy krihet e zogut për të fluturuar”.

Shna Ndou ishte i dashuruar në Krishtin, Kishën, çdo njeri, dhe donte Atë t’ia dëshmonte, tregonte dhe dhuronte gjithë botës. Si? Nëpërmjet fesë, shpresës dhe dashurisë, që dëshmohen me përsosmëri dhe shenjtëri.

Jeta vazhdon. Mrekullia vazhdon. Shëlbimi vazhdon!

Shna Ndou i Padovës – lutu për ne!

Filed Under: Reportazh Tagged With: don Lush Gjergji

TRAZIRAT NË VERI SKENAR I BEOGRADIT

June 9, 2023 by s p

Prof.Xhelal Zejneli/

Në mitingun e mbajtur në Beograd më 26 maj 2023, kryetari i Serbisë Aleksandar Vuçiqi, midis tjerash deklaroi: “… Serbia nuk është vend i ambasadorëve… Kujt do t’i vëmë sanksione dhe kujt jo, kjo s’varet prej të huajve. Kjo varte nga ne…”.
Me fjalët: “Serbia nuk është vend i ambasadorëve”, ai aludonte për ambasadorët e vendeve të Pesëshit (Quint) – të ShBA-së, të Mbretërisë së Bashkuar, të Francës, të Gjermanisë dhe të Italisë. Lidhur me qëndrimin arrogant të tij, nga perëndimorët nuk pati kurrfarë reagimi.
Sipas Vuçiqit, Amerika dëshiron ta parandalojë formimin e botës multipolare. Sipas tij, sot e tutje nuk do të kemi botë njëpolare. Ai thotë: “Mund të kemi botë bipolare ose multipolare. Serbisë më tepër do t’i konvenonte një botë multipolare”.
Me këtë qëndrim, ai del haptas kundër ShBA-së. dhe rolit udhëheqës të tij në planin global. Është për t’u habitur sesi Uashingtoni nuk reagon!
Më 16 mars 2023, në prag të takimit me Albin Kurtin në Ohër, Vuçiqi iu drejtua publikut në Serbi. Me këtë rast, midis tjerash deklaroi: “… asgjë nuk planifikoj të nënshkruaj…”. Marrëveshjen e Ohrit të datës 18 mars 2023, Vuçiqi nuk e nënshkroi. Për habi, Perëndimi heshti. Një marrëveshje e panënshkruar, s’ka sesi quhet marrëveshje.
Ndërmjet tjerash, ai deklaroi: “…fuqimisht t’i ruajmë vijat tona të kuqe, nga kjo nuk heq dorë”. Ai disa herë ka thënë se vija të kuqe për Beogradin janë: çfarëdo lloj njohjeje formale ose joformale të pavarësisë së Kosovës, si dhe anëtarësimi i Kosovës në Kombet e Bashkuara”. Me këtë qëndrim të tij, del se midis Kosovës dhe Serbisë nuk ka kurrfarë marrëveshjeje. Për habi, perëndimorët heshtin!
Më 28 maj 2023, Vuçiqi deklaron në televizionin Pink të Beogradit: “Në Kosovë do të ndodhë diçka që deri më sot nuk e kemi parë”. Pikërisht atë ditë huliganët serbë në veri të Kosovës sulmuan pjesëtarët e KFOR-it. Ndaj kësaj deklarate të tij, perëndimorët nuk reaguan, të paktën publikisht jo.
* * *
Serbët e Kosovës thanë: “Duam asociacion, ndryshe do t’i lëmë institucionet”. Ata u tërhoqën edhe nga katër bashkitë e veriut.
Qeveria e Kosovës, me pëlqimin e ShBA-së dhe të BE-së, në katër bashkitë e veriut të Kosovës – në Mitrovicën veriore, në Zveçan, në Leposaviq dhe në Zubin Potok, organizuan zgjedhje të reja vendore të parakohshme. Serbët nuk morën pjesë. Domethënë, i bojkotuan.
Lënia e institucioneve të Kosovës dhe mospjesëmarrja në zgjedhjet vendore të prillit u planifikua në Beograd. Me fjalë të tjera, pas skenarit të sipërthënë qëndronte Beogradi dhe Vuçiqi. Para këtij skenari destruktiv, perëndimorët i mbyllën sytë, pra heshtën.
Pasuan të ashtuquajturat protesta të serbëve në veri. Këto s’ishin protesta. Ishin trazira violente, të dhunshme në krye të të cilave qëndronin huliganët, banditët, kriminelët dhe ekstremistët serbo-rusë. Gjatë këtyre trazirave u lënduan dhe u plagosën pjesëtarë të policisë së Kosovës, pjesëtarë të KFOR-it si dhe gazetarë të Kosovës dhe të Shqipërisë. U dogjën dhe u dëmtuan edhe disa vetura të policisë kosovare dhe të gazetarëve shqiptarë. Para sulmeve barbare të hordhive të sipërthëna, perëndimorët heshtën apo reaguan me gjysmë zëri.
Bandat kriminale serbe, të ndihmuar nga mercenarët rusë, lënduan dhe plagosën 30 pjesëtarë të KFOR-it. Prej tyre, 19 pjesëtarë të kontingjentit hungarezë, ndërsa 11 sish, të kontingjentit italianë. Edhe para kësaj drame tragjike, perëndimorët heshtën, apo reaguan me gjysmë zëri! E tmerrshme.
Përkundër sulmeve barbare ndaj trupave të KFOR-it, liderët perëndimorë rendën të takohen me organizuesin kryesorë të këtyre skenarëve makabër – Vuçiqin. Në vend që ta izolojnë, ata e pranojnë! Absurde!
Në ndërtesën e bashkisë së Zveçanit, ish-bashkiaku serbo-çetnik e kishte varur fotografinë Vladimir Putinit. Perëndimorët u hoqën sikur s’panë gjë! E tmerrshme, rrëqethëse!
Në ndërtesat e katër bashkive të veriut, kryebashkiakët çetnikë të Vuçiqit i kishin varur flamujt e Serbisë, ndërkaq ata të Republikës së Kosovës nuk dukeshin kund. Vallë, kështu qeveriset pushteti vendorë?! Perëndimorët, askund të reagojnë!
Në pikëpamje formale juridike, bashkiakët e veriut ishin dhe janë pjesë e sistemit politik dhe juridik të Republikës së Kosovës. Megjithëkëtë, ata vepronin si pushtet paralel ose më saktë si dorë e zgjatur e Beogradit dhe e Vuçiqit.
Uashingtoni, Berlini, Parisi dhe Londra e kanë njohur pavarësinë e Kosovës, tërësinë tokësore dhe sovranitetin e saj. Si të tillë, pavarësinë e saj e kanë njohur 116 shtete të botës.
Sistemi politik dhe juridik i Kosovës së pavarur, demokratike dhe sovrane është ndërtuar në saje të pakos së Ahtisarit (Martti Oiva Kalevi Ahtisaari, i lindur në Vyborg të Rusisë më 1937; ish-kryetar i Finlandës, laureat i çmimit “Nobel” për paqe).
Atëbotë, s’filtej dot për kurrfarë asociacioni. Trashëgues të shtetësisë dhe mbartës të shtetësisë në Kosovë janë shqiptarët. Minoritet ndërkaq, i gëzojnë të gjitha të drejtat, të parashikuara me kushtetutë dhe me ligje.
Ideja për formimin e asociacionit lindi më vonë me ngulmimin e Kremlinit, të Moskës, të Rusisë, të Sergej Lavrovit dhe të birit politik të tij – Putinit.
Nuk duhet harruar se që nga vendosja e pushtetit paralel, serbët kanë dëbuar nga veriu i Kosovës 12.000 shqiptarë.
Përse asociacion, kur 3-4 për qind e serbëve të Kosovës i gëzojnë të gjitha të drejtat, si asnjë minoritet në BE:

– Serbishtja është gjuhë zyrtare në tërë territorin e Kosovës;
– Bashkitë në të cilat janë shumicë, qeverisen prej tyre;
– Në Kuvendin e Kosovës, e kanë të garantuar numrin e caktuar të deputetëve;
– Në organin ekzekutiv të Kosovës, kanë të garantuar dikaster ministror;
– Kanë të garantuar shkollimin në gjuhën amtare, që nga arsimi fillor deri në atë universitar;
– Kanë të drejtë t’i kultivojnë dhe t’i afirmojnë vlerat kulturore si dhe traditat e veta;
– Sipas ligjeve të Kosovës, kanë të drejtë ta përdorin edhe flamurin e vet;
– Kanë të drejtë të ushtrojnë veprimtari ekonomike, etj.
* * *
Kosova është shtet demokratik dhe synon integrimin në organizmat euroatlantikë. Kjo paraqet përparësi për të gjithë qytetarët e saj, përfshi edhe pakicën serbe.
* * *
Trazirat në Kosovë që shpërthyen më 26 maj të vitit në vazhdim, u organizuan në Beograd dhe në Moskë. Në krye të këtij skenari qëndronte kryetari Serbisë – Aleksandar Vuçiqi, i mbështetur fuqimisht nga Sergej Lavrovi dhe nga Vladimir Putini. Kremlini është i interesuar të ketë në Ballkan, jo trazira, por luftë, luftë si ajo në Ukrainë.
Serbët e Kosovës janë të instrumentalizuar nga Beogradi dhe nga Vuçiqi, i cili është peng, edhe i Kremlinit edhe i Kishës Ortodokse – fashiste – Serbe.
Kush duhet të mbajë përgjegjësi për ngjarjet e ditëve të fundit në veri të Kosovës?! Kjo të përkujton rrëfimin mbi ujkun dhe qengjin. Qengjit që ndodhet poshtë tij, ujku i thotë: Mos ma turbullo ujin.
I dobësuar në Serbi, Vuçiqit i nevojiten skenarë të këtilla. Si Sllobodan Millosheviqi dikur, ai luan në letrën nacionaliste dhe ndjek politikë populiste.

Sikundër shihet nga sa më sipër, në një anë e kemi:

– Qeverinë e Kosovës e cila synon të ruajë rendnin dhe ligjshmërinë, kurse në anën tjetër kemi
– Beogradin, Vuçiqin, politikën destruktive, hegjemoniste, ekspansioniste, luftënxitëse, pushtuese, retrograde, anakronike, klerofashiste, çetnike, serbomadhe; në këtë anë bën pjesë edhe
– Rusia, Moska, Kremlini, Lavrovi dhe Putini.
Në këtë mes, kush është fajtor, kush duhet të mbajë përgjegjësi, kush duhet të ndëshkohet?!
Nuk zgjidhet “problemi” duke e ledhatuar Serbinë, duke e përkëdhelur atë, duke investuar në të miliarda euro dhe dollarë. Që nga fillimi i viteve ’90 të qindvjeçarit XX deri më sot, Serbia ndjek politikë ekspansioniste dhe destabilizuese. Ajo ka mbetur në kohën e “Naçertanies” (1844) të Ilija Garashaninit (1812-1874). Politika e Vuçiqit, e bazuar në ideologjinë serbomadhe dhe në atë që sot e quajnë Bota serbe, prodhon dhe shkakton kriza, jo vetëm në Kosovë por në mbarë rajonin – në Mal të Zi, në Bosnjë dhe Hercegovinë, në Kroaci, pa lënë mënjanë edhe Maqedoninë.
Përbrenda kemi një Serbi të udhëhequr nga një politikë tiranike, diktatoriale, autoritare, autokratike, despotike, totalitare, radikale. Kemi një Serbi ku grupet etnike, përfshi edhe shqiptarët e Kosovës lindore (Preshevë, Bujanoc, Medvegjë) i janë nënshtruar një gjenocidi të heshtur. Kemi një Serbi jodemokratike me akademikë dhe me shkrimtarë të cilët sot e gjithë ditën jetojnë me ëndrrat romantike të shekullit XIX.
Për trazirat e bandave kriminale serbo-ruse në veri të Kosovës, Uashingtoni dhe Parisi rendën të fajësojnë palën kosovare, ndonëse e dinë fort mirë se kush agresori dhe kush është viktima.
Vuçiqi e ngre gatishmërinë luftarake të ushtrisë serbe në shkallën më të lartë dhe e sjell atë mu pranë kufijve të Kosovës. Ai e di mirë se ushtria serbe nuk mund ta kalojë kufirin e Kosovës për arsye se aty janë të sistemuara forcat paqeruajtëse të KFOR-it. Po atëherë, përse Vuçiqi demonstron dhe kanoset me forcë?! Me këtë dëshiron t’ua bëjë me dije Uashingtonit dhe Brukselit: “Po të mos jetë KFOR-i, unë hyjë në veri sakaq dhe s’ka se kush më ndal”. Në këtë mes, Beogradi e ka mbështetjen e Putinit.
* * *
Përkundër rrethanave të tilla, BE-ja dhe Uashingtoni reagojnë me gjysmë zëri dhe e përsërisin klishenë: “Ulni tensionet dhe kthehuni dialogut”.
Dialogu do të mund të jetë i suksesshëm dhe efektiv kur të pushojë përkëdhelja e Serbisë dhe e Vuçiqit nga Uashingtoni, nga Parisi dhe nga Berlini.
Për trazirat e ditëve të fundit në veri, Uashingtoni dhe Parisi fajësuan palën kosovare. Të njëjtën e bëri edhe Moska. Nga kjo rezulton se edhe ShBA-ja me BE-në edhe Moska, mbajnë anën e Serbisë. Çfarë paradoksi?! Aty ku është Moska, si mund të jenë edhe perëndimorët?! Kosova përçon interesin perëndimor në Ballkan, Serbia ndërkaq është përçuese e interesit rus në rajon.
* * *
Amerika dhe fuqitë evropiane duan ta nxjerrin Serbinë nga zona ruse e ndikimit dhe nga sfera ruse e interesit. Dhe kjo ka një çmim, e ky çmim është formimi i asociacionit të komunave me shumicë serbe.
Me fjalë të tjera, ShBA-ja Kosovën e ka me vete, tani synon ta bëjë për vete edhe Serbinë. Nxjerrja e Serbisë nga kthetrat e ariut rus do të kishte qenë një punë e mirë për rajonin, por çmimin për këtë nuk mund ta paguajë Kosova.
Fuqitë e Mëdha të Perëndimit duhet ta dinë se nuk janë duke e mbështetur një Serbi demokratike, por një Serbi millosheviqiane. “Problemi” ka zgjidhje: të përjashtohet Serbia nga Këshilli i Evropës; të pezullohen në Serbi investimet perëndimore; t’i mbyllet Serbisë perspektiva e integrimit në BE; t’i mbyllen Vuçiqit dyert e kancelarive perëndimore.
Në anën tjetër, Kosova të pranohet në Këshillin e Evropës, në BE dhe në NATO.
* * *
Kryeministri i Kosovës, Albin Kurti nuk duhet të ndërmarrë asnjë veprim pa pëlqimin e SHBA-as. S’ka Kosovë pa Amerikën!

Foto:https://www.abendblatt.de

Filed Under: Reportazh

Mbyllja e vitit shkollor në Qendrën Kulturore Shqiptaro-Amerikane, Riverdale

June 6, 2023 by s p

Gjuha është sendi më i çmueshëm i një populli dhe për popullit shqiptar është i vetmi thesar! Çdo të shtune mësueset e shkollës shqipe në Riverdale kanë dhënë kontributin e tyre duke mos thënë asnjëherë “sot jemi të lodhura”. Nuk ka kënaqësi më të madhe, kur, ne mësueset dëgjojmë fëmijët që flasin dhe shkruajnë shqip. Prandaj, mbrojtja dhe ruajtja e gjuhës shqipe është detyrë dhe obligim i joni që t’a trashëgojmë tek brezat tanë.

Drejtuesja e shkollës Gonxhe Meta së bashku me drejtuesit e Qendrës dhe mësueset Fatjona Limanaj, Artemisa Jazxhi, Orkida Agaj, Eglantina Mataj dhe Valdete Cenalia në mënyrë të organizuar bënë mbylljen e vitit shkollor duke shpërndarë çertifikata për të gjithë nxënësit dhe organizuan një festë për mbylljen e vitit shkollor. Gjuha mësohet aty ky flitet!

Filed Under: Reportazh Tagged With: valdete cenalia

  • « Previous Page
  • 1
  • …
  • 78
  • 79
  • 80
  • 81
  • 82
  • …
  • 174
  • Next Page »

Artikujt e fundit

  • Shqiptarët dhe parimet themelore të së drejtës ndërkombëtare dhe përgjegjësia evropiane
  • Në Ditën e Gjenocidit në Kosovë, nevoja e Kualifikimi Juridik Ndërkombëtar për Krimet e Kryera në Kosovë (1998–1999)
  • FUNDI I REZISTENCËS SË NACIONALIZMËS 1946-1947
  • ZBULOHEN KONGRESET E BALLIT KOMBËTAR
  • 15 janari është Dita e Përkujtimit të Gjenocidit ndaj Shqiptarëve në Kosovë!
  • Editori Diellit Dr. Athanas Gegaj përkujtohet në New York më 25 Janar 2026
  • Arsyet e vërteta pse ngriu procesi i vizave emigruese për në Amerikë për shqiptarët!
  • ERNEST KOLIQI ( 20 MAJ 1903 – 15 JANAR 1975)
  • SHQIPTARËT NË SANREMO!
  • “Punë hajnash-punë krajlash” dhe mendtarë që heshtin
  • MBRETI ZOG (1933) : “BASHKIMI I KOSOVËS ME SHQIPËRINË, NJË DËSHIRË E MADHE PËR TË CILËN NUK DO TË KURSEJMË ASNJË PËRPJEKJE PËR TA REALIZUAR…”
  • Perspective of a Trauma Surgeon and Former Health Minister of Health of Kosova
  • “I huaji”
  • JO NE EMRIN TIM!
  • Krimi kundër njerëzimit në Reçak dhe lufta e narrativave

Kategoritë

Arkiv

Tags

albano kolonjari alfons Grishaj Anton Cefa arben llalla asllan Bushati Astrit Lulushi Aurenc Bebja Behlul Jashari Beqir Sina dalip greca Elida Buçpapaj Elmi Berisha Enver Bytyci Ermira Babamusta Eugjen Merlika Fahri Xharra Frank shkreli Fritz radovani Gezim Llojdia Ilir Levonja Interviste Keze Kozeta Zylo Kolec Traboini kosova Kosove Marjana Bulku Murat Gecaj nderroi jete ne Kosove Nene Tereza presidenti Nishani Rafaela Prifti Rafael Floqi Raimonda Moisiu Ramiz Lushaj reshat kripa Sadik Elshani SHBA Shefqet Kercelli shqiperia shqiptaret Sokol Paja Thaci Vatra Visar Zhiti

Log in

This website uses cookies to improve your experience. We'll assume you're ok with this, but you can opt-out if you wish. Cookie settingsACCEPT
Privacy & Cookies Policy

Privacy Overview

This website uses cookies to improve your experience while you navigate through the website. Out of these cookies, the cookies that are categorized as necessary are stored on your browser as they are essential for the working of basic functionalities of the website. We also use third-party cookies that help us analyze and understand how you use this website. These cookies will be stored in your browser only with your consent. You also have the option to opt-out of these cookies. But opting out of some of these cookies may have an effect on your browsing experience.
Necessary
Always Enabled
Necessary cookies are absolutely essential for the website to function properly. This category only includes cookies that ensures basic functionalities and security features of the website. These cookies do not store any personal information.
Non-necessary
Any cookies that may not be particularly necessary for the website to function and is used specifically to collect user personal data via analytics, ads, other embedded contents are termed as non-necessary cookies. It is mandatory to procure user consent prior to running these cookies on your website.
SAVE & ACCEPT