Dielli | The Sun

Albanian American Newspaper Devoted to the Intellectual and Cultural Advancement of the Albanians in America | Since 1909

Kosovë – Universiteti i Prishtinës feston 54 vjetorin

by

-Në prag të shënimit të 54 vjetorit të themelimit të Universitetit të Prishtinës, Kryeministri i Republikës së Kosovës, Albin Kurti, ka pritur rektorin Qerim Qerimi\

Gazeta DIELLI nga korrespondenti në Kosovë Behlul Jashari

PRISHTINË, 8 Shkurt 2024/ Universiteti i Prishtinës “Hasan Prishtina” në këtë muaj Shkurt 2024 shënon 54 vjetorin e themelimit të vlerësuar ngjarje historike për popullin e Kosovës, por edhe për gjithë kombin shqiptar.

Universiteti i Prishtinës është themeluar me ligjin e miratuar nga Kuvendi i Kosovës në 18 Nëntor 1969 edhe si kërkesë e demonstratave studentore e gjithëpopullore shqiptare-kosovare një vit më herët – në 1968. Kuvendi themelues i Universitetit është mbajtur në 13 Shkurt 1970, ndërsa mbledhja solemne e tij dy ditë më vonë, në 15 Shkurt, dhe kjo datë është shpallur Dita e Universitetit të Prishtinës.

“Universiteti i Prishtinës do të japë dritë, shkencë e kulturë”, ishte, në 16 Shkurt 1970, kryetitulli në gjithë ballinën e gazetës tradicionale të Kosovës Rilindja, e cila ka nisë të dalë në 12 Shkurt 1945 në Prizren, në frymën e Konferencës së Bujanit, me angazhimin e intelektualëve më të shquar të asaj kohe, me shkronja plumbi që u sollën me arka nga Tirana, më të cilat u shtyp edhe abetarja e parë në gjuhën shqipe në Kosovë në nëntor 1946.

“Në Rilindja, që është edhe abetare e parë, i kanë rrënjët edhe Universiteti, edhe Akademia e Shkencave dhe e Arteve e Kosovës, edhe shumë zhvillime e aspiratat tona”, kam shkruar në Monografinë e gazetës historike.

Universiteti i Prishtinës i posathemeluar kishte Fakultetin Filozofik, Fakultetin Juridiko-Ekonomik, Fakultetin Teknik dhe Fakultetin e Mjekësisë, ndërsa tani ka 17 fakultete.

Kosova shtet i pavarur nga 17 Shkurti historik 2008 ka hapur universitete publike edhe në disa qytete të tjera.

Në prag të shënimit të 54 vjetorit të themelimit të Universitetit të Prishtinës, Kryeministri i Republikës së Kosovës, Albin Kurti, në 7 Shkurt 2024 ka pritur në zyrën e tij rektorin e Universitetit të Prishtinës “Hasan Prishtina”, profesorin Qerim Qerimi, bashkë me ministren e Arsimit, Shkencës, Teknologjisë dhe Inovacionit, Arbërie Nagavci.

Bisedë e diskutimit ishin arritjet dhe sfidat me të cilat përballet ky institucion. Rektori Qerimi e njoftoi Kryeministrin Kurti se me draft statutin e ri për Universitetin, përveçse dokument i rëndësishëm për institucionin, ai synon të sjellë ndryshime të nevojshme në ngritjen e standardeve të institucionit në tërësi, jo vetëm në vend por edhe më gjerë.

Ndryshimi i këtij statuti, i cili tani është për shqyrtim dhe miratim në Kuvendin e Republikës së Kosovës, vjen pas plot 11 vitesh. Rektori Qerimi e falënderoi Kryeministrin Kurti për ndihmën që Qeveria ka dhënë përmes skemës së bursave në fushat e shkencës, teknologjisë, inxhinierisë dhe matematikës, STEM, për vajza, e të cilat ai i cilësoi si investim i kthyeshëm për vendin.

Kryeministri Kurti e falënderoi rektorin Qerimi për kontributin e tij drejt përmirësimit të cilësisë në arsimin e lartë, e kësisoj edhe zhvillimit të shoqërisë në shtetin tonë. Ai gjithashtu shprehu përkrahjen e plotë të Qeverisë drejt avancimit dhe fuqizimit të Universitetit të Prishtinës.

Gjatë takimit u potencua edhe nevoja për angazhim shtesë rreth çështjes së profileve deficitare. Universiteti i Prishtinës deri më tani ka marrëveshje bashkëpunimi me 500 institucione akademike ndërkombëtare. Për të shtuar shkëmbimin e përvojave me shtetet e tjera, Universiteti i Prishtinës është duke krijuar programe të tjera alternative edhe në gjuhë angleze për studentë nga jashtë, si dhe programe të përbashkëta studimi në nivel të doktoratës dhe masterit.

Who Dr. Ibrahim Rugova Was, Is, and Will Be!

by

By Don Lush Gjergji

5 February 2024, European Parliament, Strasbourg

About 18 years since his passing and 80 years since his birth, after so many perspectives and

analyses, for me, the central question remains who the Historic of President of Kosova, Dr. Ibrahim

Rugova, was, is and will be! Answering this question is essential, but that is based on my own personal experience, friendship, brotherhood, knowledge of and cooperation with Dr. Rugova, and it is not intended to impose it on anyone, as a good Latin saying goes: Quot capita, tot sentetiae (so many heads, so many opinions). In light of this, in my perspective, Dr. Ibrahim Rugova was first a fruit of holy providence, an also a product of the dramatic history of the time—a time which hinged on the matters of life and death, light and darkness, good and bad, freedom and enslavement, lies and truths, democracy and dictatorship, existence and destruction, which could all be summed up the Shakespearean way with

the famous saying—to be or not to be. With Dr. Ibrahim Rugova, we, the Albanians of Kosova and beyond, stood on the side of life, justice, light, freedom, democracy, and independence through peaceful and non-violent means. He did not arrive at these determinations, commitments and brave and visionary directions easily, but through a very tough philosophical journey based on the history of our Illyrian and Arberian predecessors as well as that of our Mediterranean and European region, and in accordance with the school of thought of Gandhi, Martin Luther King, Havel, and especially Pope John Paul II, and

Mother Teresa.

His starting point was very pragmatic: it is better to be a live donkey than a dead bear; which meant

that it was essential to save the existential being of our people, in accordance with Mother Teresa’s

postulate: give your best. He expressed this with these words: “Our powerful weapons are antiquity, tradition, culture, roots, and our identity, as well as our youth… Albanian intellectuals want to serve the people. What do we need, a Kosovo diminished by massacres or exclusions?… Now it is crucial to save the people. We will seek from the international community a transitional phase, international protectorate for

several years, then we will work together for the independence of Kosovo… Two personalities have

positively influenced me: Pope John Paul II and Mother Teresa…” Therefore, he was and remains a visionary, a “sower,” in a way, even a “prophet,” an architect, the historic President of a free, independent, democratic, open Kosovo, open to all, to Belgrade and Tirana, always seeking dialogue, communication, and discussion for the good, the right, the truth, above all life and love, which are links in the common historical and current chain. I will never forget his life principle: “If the world recognizes who we have been and are, what we want and how we want to achieve it, then the world will be with us because antiquity, history, tradition, culture, civilization, our centuries-old Christianity, above all life and justice, equality are

with us… We want to seek human and democratic ways for them to accept us for who we are without harming anyone… The people, through experience, teach and guide us: Good comes slowly,

while evil comes quickly…” And history happened – the miracle, the world was with us, with small Kosovo, with our people, because our principles, attitudes, and our cause became the scrutiny of the conscience of all humanity. His far-reaching mind, his great heart, his human and national culture, allowed Dr. Ibrahim Rugova to be timely and timeless, both in the assessment of the past, history, antiquity, and martyrdom, as well as in the projection of the future, freedom, democracy, and independence, for the benefit and

good of all. Principles such as: “On our side is the truth, history, the land of Kosovo, the people… The peaceful and nonviolent strategy is a solution and a necessity to prove that we are a people who have chosen peace through peaceful and nonviolent means… Nonviolence is a choice, as we have remained

without police, without parliament, without government, because Serbs have expelled Albanians from these institutions. However, the peaceful and nonviolent strategy is more of a determination than a necessity, so that the world investigates that we are oppressed and abandoned by all…” (Valentino Salvoldi – Lush Gjergji, Resistenza nonviolenta nella ex – Jugoslavia, EMI Bologna, 1993, p. 29 -30).

This method, form, strategy has proven to be the best, even the only one, to avoid the oppression or

expulsion of the people, to avoid massacres and our destruction. Dr. Ibrahim Rugova never “knew” and never wanted to defend himself, but courageously, wisely, and very successfully, he defended the Albanian people, especially our Kosovo, everywhere. He never “knew” and never wanted to attack anyone, except for evil, injustice, dictatorship, hatred, falsehood, deception, and always with the power of Truth and Love, with the persistent and inspiring strategy of forgiveness, reconciliation, cooperation, and coexistence with all. My appreciation for Dr. Ibrahim Rugova is this: Some write history, some remain in history, some are history. Dr. Ibrahim Rugova writes history, remains in history, and what is even more important, he is historical and a marvel, our present and future, the Albanian “Gandhi,” the guide and inspirer of our freedom, independence, and democracy.

May be an image of 7 people, newsroom and text

Avni Hafuzi e jetësoi sheshin, tavolinën e mundjes dhe bustit të Skënderbeut në Eger të Hungarisë

by

“Busti i Skënderbeut në shesh është planifikuar të vendoset në fund të marsit ose nga gjysma e prillit, që sheshi Skënderbe të ketë edhe kryeheroin tonë, Skënderbeun. Ne jemi të gatshëm ta realizojmë dhe do të jetë ditë e madhe e historike, si dhe do ta jetësojmë, sportin e mundjes, që ka filluar nga kryeheroi ynë.“

Edhe një ngjarje e madhe, edhe një pjesë e historisë po shkruhet nga diaspora shqiptare. Të hënën e datës 05 shkurt, në prag të 16 vjetorit të pavarësisë së Kosovës, po jehon lajmi edhe ate me siguri të plotë, falë punës e angazhimit të sinqertë e me plot shpirt, nga veprimtari, modest e i punës, z. Avni Hafuzi, se u vendosën dy tabelat e sheshit në qytetin Eger afër Budapestit, në dy gjuhë shqip dhe hungarisht me emrin e kryeheroit tonë Skënderbeu. Në këtë solemnitet morën pjesë disa personalitete hungareze, në mesin e tyre edhe z.Attila Farkas, nënkryetar i bashkisë së këtij qyteti dhe miq të z.Hafuzi. Edhe z.Hafuzi e ndau këtë gëzim përmes një lajmi me foto në Facebook, duke shkruar „Dje në sheshin Skënderbej në Eger, bashkë organizuam vendosjen e tabelave dygjuhëshe me flamujt përkatës, ku shkruhet emri i sheshit. Ky shesh, pas mbjelljes së pemëve dhe vendosjes së këtyre tabelave, është zbukuruar edhe do të bëhet edhe më i bukur e madhështor me vendosjen së shpejti të tavolinës për mundje dore, e në fund të bustit të heroit tonë kombëtar!“ Edhe vetë, nënkryetari i bashkësisë së Eger, z. Attila Farkas e pasqyron në faqen e tij në Fb duke shkruar: „

Këtë mëngjes, falë Konsullit të Nderit të Shqipërisë Avnija Hafuzi kanë mbërritur dhe janë vendosur të ekspozuara shenjat e emrit të rrugës Skenderbeg.

ük Si rezultat i viteve të fundit, ne e kemi forcuar marrëdhënien tonë edhe më afër, kështu që zona publike në zonën time zgjedhore është pasuruar me zona të reja.

Në nëntor mbollëm pemë në vend me konsullin, dhe së shpejti zona para këndit të lojërave do të zgjerohet me një tavolinë të mundjes së dorës në natyrë, pllakat e sheshit dhe busti i Skënderbut“.

Për t`u informuar më shumë në lidhje me këtë ngjarje ne bashkëbiseduam, me veprimtarin e njohur, z.Avni Hafuzi, që jeton e vepron në Hungari dhe ja se çka na tha ai ndër të tjera: „

„Siç dihet, Sheshi „Skënderbe“ më 15 shkurt të vitit 2000 është emëruar. Ne patëm filluar së bashku nga viti 1999 në ambasadën e Shqipërisë në Hungari me ambasadorin e atëhershëm, z. Adhurim Resuli. Bashkë me iniciativën tonë e kemi biseduar, që ta kemi një bust të Skënderbeut dhe një shesh në Hungari. Në ate kohë nuk patëm mundësinë që shpejt ta realizojmë, por nuk u ndalëm dhe e gjetëm mbështjen te kryetari i qytetit Eger, z. Dr.Nagy Imre. Në shkurt të vitit 2000, Siç dihet ish presidenti i Shqipërisë, Prof.dr. Rexhep Mejdani erdhi dhe ne e inaguruam sheshin „Skënderbe“ dhe ishte ish ministri hungarez, z.Torgyàn Jözsef. Ishte padyshim një ngjarje e madhe. Nga viti 2000-2024 sheshi „Skenderbe“, nuk ka pasur tabela. Tash nga e hëna e 5 shkurtit i kemi tabelat në dy gjuhë dhe popullata apo vizitorët munden të orientohen më mirë. Me datë 17 janar, për çdo vjet, kam vendosur kurorë lulesh në sheshin „Skënderbe“. Duke kaluar koha dhe duke e parë se po shkojmë nga pleqëria, jam munduar edhe më shumë dhe duke forcuar kontakte me bashkësinë e qytetit, në vitin 2008-2009, propozova bashkë me ambasadorin Florian Nova nga Ambasada e Shqipërisë, që të kemi edhe më shumë ide të realizueshme për sheshin „Skënderbe“. Kemi krijuar miqësi të mirë me drejtues të qytetit të Egerit dhe do ta mbajmë për jetë.

Propozova dhe bëra kërkesën që ta kemi bustin e Skenderbeut në sheshin Skenderbeu. I kam të gjitha dokumentet. E dorëzova në votim te këshilli bashkiak i qytetit Eger dhe e votuan, pra të gjithë njezëri e pranuan kërkesën time.

Pastaj ishin procedurat tjera. Pasi mora pëlqimin komisionit, konkretisht pas disa muajve e dorëzova përsëri projektin tashmë, se si do të dukej dhe në votim te këshilli bashkiak dhe pastaj e fillova punën e bustit të Skënderbeu. Për bustin e Skënderbeut fillimisht kam folur me skulptorin, tashmë të ndjerë, z.Agim Rada i përjetshëm i qoftë kujtimi. Por për fat të keq ai ndërroi jetë. Por, projekti duhet vazhduar dhe nuk u ndala, bashkëbisedova me skulptorin z.Julian Musollari, koleg i të ndjerit, dhe e mori përsipër dhe e përgaditi bustin. Busti i Skënderbeut është i veçant që do të vendoset në Eger të Hungarisë. Ka një pamje madhështore e punuar me shumë finesë. Edhe diçka dua të shtoj, te sheshi, kur e bëra kërkesën e bustit e bëra paralel edhe për tabelat e rrugës, që të jetë me dy gjuhë hungareze dhe ate shqipe me dy flamuj. Falënderoj shumë edhe bashkëshorten time dhe gjithë fëmijëte mi, me një fjalë familjen time, që pata mbështetje dhe kam edhe sot e kësaj dite. Familja më ka ndihmuar shumë, që krahas punës për të mbajtur familjen, të mos ndalem edhe në çështjen kombëtare.

Me datë 02 mars me rastin e 2 Mars 1444, kur Kuvendi i Lezhës hodhi themelet e bashkimit të shqiptarëve, do të bëhet edhe përurimi i dy tabelave të rrugës në shesh. Po me ketë datë mundja e dorës, pak kujt ndoshta i ka shkuar mendja, se ky sport vjen nga Skënderbeu. Ne e dijmë, se Amerika, pra amerikanët, aty në vitin 1968 e kanë organizuar, apo kanë themeluar organizatën e Mundjes së dorës, por sporti vjenë nga kryeheroi ynë. Çdo sportist, mendon se ky sport vjen nga Amerika, por në realitet vjen nga Skenderbeu. Linkun e filmit të Skënderbeut ia kam dërguar shumë personaliteve për tu bindur dhe aty shihet ku Skënderbeu i provon ushtarët e tij, duke thyer dorën, pra sport me mundje, për ti shikuar ushtarët e tij, se cili e ka dorën më të fortë, ti jap shpatën më të rëndë dhe ti jap kali.

Kam filluar fushatën në Hungari, që ky sport të përmendet se Amerika e ka themeluar organizatën e sportit, por është zbuluar nga Skënderbeu. Do të bëhet promovimi i tavolinës së mundjes së Skënderbeut dhe do të marrin pjesë garues të shumtë, që do të garojnë, se kush e ka dorën më të fortë, ta trashëgojmë këtë sport. Aty do të ndahen edhe medalje, nga vendi i parë i dyti dhe treti. Në diplomën e fituesve, do të shihet edhe portreti i Skënderbeut dhe gjëra të tjera interesante. Zyrtarisht, pra më 2 mars 2024 do të filloj fushata e mundjes së dorës, se ky sport është nga heroi ynë kombëtar. Busti i Skënderbeut në shesh është planifikuar të vendoset në fund të marsit ose nga gjysma e prillit, që sheshi Skënderbe të ketë edhe kryeheroin tonë, Skënderbeun. Ne jemi të gatshëm dhe do të jetë ditë e madhe e historike“. Në një përshkrim lajmi, shumë lajme brenda tij, secili më i mirë se tjetri. Pllakat e Sheshit u vendosën, pastaj do të vendoset edhe tavolina e sportit të mundjes dhe të dihet botërisht, se ky sport vjen nga Skënderbeu si dhe kulmi i suksesit do të jetë në fund të marsit apo në mes të prillit, ku busti i Skënderbeut përjetësisht do të jetë në qytetin Eger në afërsi të Budapestit në këtë shtet mikë të kombit tonë. Me një fjalë, KonsulI nderi z.Avni Hafuzi i cili është i përfshirë në encikopedinë hungareze, i graduar me mirënjohje e mirënjohje, nga shteti hungarez dhe ai i Shqipërisë. Shkurt e shqip, mbi 50 mirënjohje të veçanta për kontributin e tij kombëtar në të gjitha fushat e jetës, nga ai atdhetarë, historikë, humanitarë, kulturorë dhe sportiv. I kanë kushtuar hungarezët edhe libër në gjuhën hungareze, këngë e poezi, bëmirësit preshevar, z.Avni Hafuzi. Shpirti i tij buron si krua nga lartësitë më të mëdha të kodrinave shekullore, por pa e humbur freskinë dhe qëllimin. Sheshi Skënderbe është një shesh në qendër të Tiranës dhe është me afërsisht 40 000 m² sheshi më i madh i Shqipërisë. Këtë emër e ka marrë në viti 1968. Pas Tiranës, Prishtinës e Shkupit, është edhe në Eger të Hungarisë, falë mundit e kontributit të veçant, të z.Avni Hafuzi me miq hungarez. Ky është shembulli më i mirë i mundshëm, se miqësia arrihet, por duhet ruajtur me miqtë tanë ndërkombëtarë dhe tash e tutje, sheshi Skenderbe në Hungari do të jehoj me pllakën e shkruar edhe në gjuhën shqipe, tavolina e mundjes e Skënderbeut dhe shpejt edhe busti i Skënderbeut. Të shkruash e të shkruash për këtë ngjarje është pak, sepse do të mbetet në historinë tonë kombëtare, si një arritje e madhe. Preshevari im, z.Avni Hafuzi, edhe kësaj here, por edhe gjithmonë, do ta përmendim emrin tënd dhe emri jot do të jetë i gravuar nëpër institucionet tona, herë do kurë dhe dëshira jonë është, sa të kemi gjallë fizikisht. Ke shkruar histori me dekada edhe ate me fakte ku e ke një kala me histori pa u ndalur me shumë sfida dhe mbi të gjitha, pa e rrahur gjoksin e suksesit, por me modesti dhe duke shpërndarë meritat në mesin e komunitetit tonë, pra mërgatës sonë në diasporë e konkretisht asaj në Hungari, ku je edhe duke jetuar e vepruar, që kurrë nuk e ke ndarë nga Shqipëria, Maqedonia, Kosova, Mali i Zi apo nga Lugina e Preshevës, sepse na bashkon gjuha. Pra, që të gjithë janë vëllezër. E gjithë mërgata jonë në Hungari e ka përkrahur shumë dhe z.Hafuzi i është mirënjohës dhe me këtë rast na kujton, njërën nga veprat më sublime të kryeheroit tonë kombëtarë: „Lirinë nuk e solla unë, por e gjeta këtu në mesin tuaj“. / TEKSTI: DASHNIM HEBIBI, FOTO NGA FB, A.HAFUZI

16 vjetori i Pavarësisë së Kosovës festohet në New York

by

Koncerti Gala i Përvitshëm dedikuar Pavarësisë së Republikës së Kosovës dhe muzikës së mirëfilltë Shqiptare!

Në këtë vit epik së bashku me ju festojme për të 6-ën herë në mënyrë dinjitoze, duke e shndëruar kështu këtë ngjarje në simbol të ruajtjes së vlerave dhe traditës sonë!

VATRA DO FESTOJË 16 VJETORIN E PAVARËSISË SË KOSOVËS

by

Federata Pan-Shqiptare e Amerikës “Vatra” në nder të 16 vjetorit të shpalljes së pavarësisë së Republikës së Kosovës, në Selinë Qendrore të Vatrës me adresë: 2437 Southern Blvd, Bronx, NY 10458, më 17 Shkurt 2024, ora 11 Am, do të organizojë një festë dedikuar ngjarjes historike për mbarë kombin shqiptar, shpalljen e Kosovës shtet të pavarur e sovran.

Në këtë ditë të shënuar do paraqiten kumtesa historike rreth pavarësisë e rrugëtimit 16 vjeçar të shtetit të Kosovës në liri, nga Prof.Dr. Roland Gjini, Frank Shkreli, Dr. Paulin Marku, Dr. Naim Musliu, Dr. Lulzim Nika dhe Halil Ahmeti. Në nder të kësaj ngjarje festive patrioti i shquar i Dardanisë, vatrani z.Toni Musaj në Vatër do të përgatisë një koktej për të gjithë të pranishmit.

Ftohet komuniteti dhe media që të marrin pjesë.