Dielli | The Sun

Albanian American Newspaper Devoted to the Intellectual and Cultural Advancement of the Albanians in America | Since 1909

VOTONI PËR FORUMIN SHQIPTAR DHE NIK GJELOSHAJN, SOLOMONIN E MALËSISË

by

Nga Gjekë Gjonlekaj /

New YorkNë fillim të këtij muaji Nik Gjeloshaj ishte i ftuar nga Shtëpia e Bardhë për Lutjet e Mëngjesit, ku si zakonisht marrin pjesë personalitete të shquara nga vende të ndryshme të botës. Disa analistë amerikanë e cilësojnë këtë si një pelegrinazh modern dhe Washingtonin e quajnë Meka e demokracisë botërore. Ftesa e një malësori shqiptar në këtë ceremoni ishte një nderim i jashtëzakonshëm për Malësinë dhe për vetë z. Gjeloshaj i cili në këtë vend ishte takuar me disa politikanë dhe diplomatë të njohur në Shtetet e Bashkuara. Në fushatën e parë zgjedhore për kryetar të Komunës së Tuzit, z. Gjeloshaj kishte premtuar se do të krijojë lidhje të mira me Shtetet e Bashkuara dhe me diasporën e Malësisë në Amerikë dhe Evropë. Pesë vjet më parë premtimet e tij ishin të mrekullueshme, por realizimi dukej pak i vështirë. Deri në kohën e z. Gjeloshaj diaspora ishte lënë pas dore totalisht. Por një politikë e tillë i përshtatej politikës serbo-malazeze, që diaspora e Malësisë të izolohej sa më shumë. Përgjegjësit e politikave serbo-malazeze për pothuajse një shekull e gjysmë bënë çmos për t’i larguar malësorët nga vendlindja e tyre e dashur. Që prej Lidhjes Shqiptare të Prizrenit e deri sot Malësia u vra, u shtyp dhe u terrorizua nga forcat policore dhe ushtarake serbo-malazeze. Ata sot e kësaj dite bëjnë përpjekje për ta demoralizuar Malësinë, bile edhe me botime qesharake. Një shembull i tillë ishte botimi i Enciklopedisë malazeze nga Akademia Malazeze e Shkencave dhe e Arteve. Malësorët që janë në tokën e tyre tash mijëra vjet, ata i quajnë ardhacakë! Si mund t’i arsyetojnë ato çmenduri historike kur xhubleta e Malësisë u vendos në Muzeun Historik të UNESCO-s, duke e vlerësuar mes tjerash edhe vjetërsinë e saj prej për më shumë se 4000 (katër mijë) vjeçare.Në kohën kur posa kishte dalë nga shtypi botimi, gjoja i asaj Enciklopedie, shumë shqiptarë, sidomos malësorë atdhetarë ishin shqetësuar shumë për ato trillime dhe falsifikime monstruoze. Pothuajse askush, bile as akademitë shqiptare nuk kishin reaguar kundër atyre shpifjeve monstruoze. Në atë kohë Nik Gjeloshaj ishte deputet në Kuvendin e Malit të Zi dhe ishte fyer rëndë dhe ndier keq për këto shpifje, prandaj ndërgjegjja e tij kombëtare e kishte detyruar që para gjithë deputetëve serbo-malazezë t’i fuste ato faqe të Enciklopedisë në koshin e plehrave. Kuvendi i Malit të Zi ishte tronditur për aktin e tij shumë të guximshëm, por Nikës nuk ishte lodhur fare, pavarësisht se ata ishin tërbuar për këtë akt të guximshëm që mund të quhej vepër historike dhe patriotike. Zyrat më të larta kombëtare e uruan Nikën për atë akt shumë të guximshëm. Si pasojë, për një kohë të gjatë e kishin kërcënuar banditët e Podgoricës deri në atë masë sa për një kohë nuk i merrte me vete fëmijët e tij për t’i shëtitur në qytetetin e Podgoricës, sepse kishte frikë se ato banda mund ta sulmonin fizikisht përpara fëmijëve të tij, gjë që mund t’u shkaktonte atyre trauma të mëdha. Nik Gjeloshaj dhe bashkëpunëtorët e tij patriotë kishin vendosur që në Malësinë tonë të mos festohej 13 Korriku ngase kjo datë ishte dita e pushtimit të Malësisë nga serbo-malazezët. Nik Gjeloshaj dhe bashkëpunëtorët e tij nuk pranuan diktatin e qeverisë qendrore për ta mbyllur Tuzin dhe Malësinë në kohën e pandemisë, për ç’gjë nuk kishin asnjë arsye sepse Tuzi dhe Malësia e kishin kaluar këtë faze. Bile edhe gjatë periudhës së virusit ata, domethënë Komuna në krye me Nik Gjeloshajn kishin vepruar më mirë se asnjë vend tjetër në botë për shpëtimin e popullit të vet. Por qeveria qendorore e kishte bërë këtë qëllimisht për të penguar zhvillimin e këtij vendi. Si pasojë, sot e kësaj dite qëndron padia në Gjykatën e Podgoricës kundër Nikës dhe Rexhep Çunmulajt.Sivjet është 110-vjetori i copëtimit të tokave shqiptare, ku për fatkeqësi bën pjesë edhe Malësia jonë. Qysh atëherë e sot trojet dhe populli i Malësisë u shtyp pa mëshirë nga diktaturat mbretërore dhe ato komuniste. Malësia filloi të marrë frymë pak më lirisht atë ditë kur fitoi të drejtën e themelimit të Komunës së pavarur. Ardhja e Nik Gjeloshajt në detyrën e kryetarit u prit mirë para katër vjetësh. Mund të thuhet lirisht se që prej ndarjes së Malësisë nga Shqipëria e deri sot Malësia jonë nuk ka lindur burrë më të rreptë dhe më të drejtë se Nik Gjeloshaj. Ai është politikan dhe demokrat i vërtetë dhe s‘ka dyshim se këto cilësi i ka trashëguar nga të parët e tij. Ata kanë traditë të shkëlqyeshme kombëtare për pothuajse tash 250 vjet. Kjo administratë dhe Nik Gjeloshaj jo vetëm që e ringjallën Malësinë, por ringjallën edhe diasporën malësore të Amerikës dhe Evopës. Para një shekulli Atë Gjergj Fishta kishte botuar poemën shumë të dhimbshme, ku thotë “Çonju të Vdekur se maroi Malësia”. Këtë poemë kushtrimi e kishte botuar pas masakrës së Hotit të vitit 1919. Në atë poemë i thërret të vdekurit ta shpëtojnë Malësinë. Gjergj Fishta thërret Dedë Gjo’ Lulin dhe Bibë Dodën, që të dy kishin qenë të vdekur. Bile për Malësinë disa herë kishte thënë se “çka han ujku s’e zën gjarpni”. Kështu e parashikonte të ardhmen e Malësisë poeti ynë kombëtar Gjergj Fishta. Kjo poemë tragjike mua personalisht më shqetësonte shumë. Por Zoti i Madh që ka krijuar Malësinë e Gjithësinë, pas 100 vjetësh solli në Malësi një burrë-shteti për ta shpëtuar Malësinë. Pavarësisht se Malësia nuk është shtet, brenda përbrenda ka të gjitha atributet e një shteti. Nik Gjeloshaj dhe administrata e tij e ngjalli Malësinë gjatë këtij mandati, duke bërë mrekulli që nuk ishin paramenduar as nga optimistët më të mëdhenj. Kjo administratë po realizon tri objektiva të domosdoshme për një shoqëri të përparuar. Po ndërton dhe rindërton rrugët e Tuzit dhe Malësisë sipas standardeve evropiane, të shoqëruara me rrymë elektrike dhe ujësjellës. Veprat e kësaj administrate, në krye me Nik Gjeloshajn, janë kolosale. Punime të tilla mund të jenë pare në kohët antike, por në një stil tjetër. Kështu kishin punuar Agroni e Teuta dhe Perandori Dioklecian. Qysh atëherë e deri sot civilizimi i Malësisë ishte rrënuar dhe groposur nën dheun e Labeacisë. Hordhitë e ndryshme barbare, duke përfëshirë edhe ato sllave, kishin bërë çmos për ta zhdukur të kaluarën e Labeacisë, ku bën pjesë Malësia sot. E gjithë kjo ishte bërë për zhdukjen e identitetit iliro-arbëror. Kjo që po ndodh sot, mund të quhet renesanca e Malësisë, më mirë të them Rilindja e Malësisë. Diaspora malësore kurrë nuk ka qenë më optimiste për përparimin dhe zhvillimin e Malësisë. Nik Gjeloshaj kurdo që ka vizituar Shtetet e Bashkuara është pritur me nderime të mëdha. Diaspora ka fituar mirëbesim të jashtëzakonshëm te Nik Gjeloshaj dhe administrata e tij. Diaspora ka filluar investimet e veta dhe vizita të përhershme në Malësi, sepse ata priten me nderime nga autoritetet e vendit. Asnjë politikan nga Malësia nuk është nderuar dhe pritur ashtu siç pritet Nik Gjeloshaj. Tuzi dhe Malësia ka mbështetjen e Shteteve të Bashkuara dhe këtë mbështetje e jep nëpërmjet zyrave të ndryshme, sidomos përfaqësive diplomatike amerikane. Kështu veprojnë edhe vendet perëndimore të Evropës.Për të folur për administratën e Komunës së Tuzit në krye me Nik Gjeloshajn duhet orë e ditë të tëra. Një pjesë të madhe të tyre i kemi parë në transmetimet e Televizionit BOIN. Nik Gjeloshaj është politikani më ekumenik i Malësisë tash një shekull. Për Pashkë Nika shkon në kishë, por edhe për Bajram shkon në xhami, duke i trajtuar njësoj. Malësia sot është një oaz midis dy shteteve shqiptare dhe Malit të Zi. Një pjesë e madhe e liqenit të Shkodrës dhe fushat e Dheut të Zi deri ne Majën e Komit janë pasuri e patundshme e Malësisë. Këtu bën pjesë Cemeri, Korita dhe lumi Cem që janë shumë piktoreske dhe të mira për turizëm. Kjo administratë po e vë në përdorim teknologjinë e re dhe sistemin më modern kompjuterik që janë të domosdoshme në këtë kohë. Komuna ka krijuar fonde dhe fondacione për të mirën e studentëve të dalluar dhe për shumë çështje të tjera. Nik Gjeloshaj ka themeluar Kryqin e Kuq të Pavarur të Tuzit. Si pjesë e veprimtarisë së Komunës janë gjithë ato dikastere të cilat i drejtojnë specialistë dhe ekspertë të njohur nga shkollat më të njohura të Ballkanit dhe më gjerë. Kjo administratë ka zhvilluar bujqësinë, pemtarinë dhe blegtorinë, që janë shumë të domosdoshme. Tani po zhvillon edhe industrinë, që siç duket Tuzi dhe Malësia do të jenë një vend industrial modern. Pra, Komuna ka afruar rreth vetes elitën e profesionistëve malësorë shqiptarë.Fushata e FORUMIT SHQIPTAR në krye me Nik Gjeloshajn na kujton fushatën presidenciale të Presidentit Ronald Reagan në vitin 1984, për fitoren e mandatit të dytë. Reagan gjatë mandatit të dytë kishte thënë: “Nuk keni parë çka do të shihni” (You haven’t see nothing yet). Kështu do të veprojë edhe administrata e Nik Gjeloshajt. Përparimet e mëdha do t’i shihni në mandatin e dytë, bile aq të mëdha që nuk mund t’i paramendoni sot. Nik Gjeloshaj mendon edhe për themelimin e shkollave të larta dhe mundësisht edhe të një universiteti në Tuz. Pas përfundimit të mandatit të dytë, Tuzi dhe Malësia do të duken si ato malësitë e Zvicrës ose Austrisë. Kush kishte menduar se Klubi Futbollistik “Deçiq” do të ngritej aq lart në Ligën Kombëtare të Malit të Zi?! Para 20 vjetësh, një miku im, specialist e çështjeve ballkanike, autoritet pranë qeverisë amerikane, kishte kaluar nëpër Tuz drejt Shqipërisë. Pas kthimit në Amerikë, më tha miqësisht me keqardhje se Tuzi ishte për dëshpërim. Edhe unë personalisht kur jam kthyer pas 35 vjetësh, jam larguar nga Malësia i dëshpëruar për gjendjen e mjerë të Tuzit. Dukej si ato vendet e banuara të Kandaharit! Por Zoti dërgoi një djalë malësor dhe besnikët e tij për të rindërtuar Tuzin dhe krejt Malësinë.Koalicioni FORUMI SHQIPTAR duhet t’i fitojë zgjedhjet e 5 marsit që vjen. Ata janë shumë më të kualifikuar se të tjerët për ta zhvilluar Tuzin dhe Malësinë. Dashuria dhe respekti për këtë koalicion dhe mandatin e kaluar e tregon më së miri vullneti i diasporës e cila do të bëjë një udhëtim patriotik dhe historik “për shpëtimin e Malësisë”. Sakrifica e tyre për të marrë pjesë në ato zgjedhje do të jëtë kapitull i shkëlqyeshëm në historinë e Malësisë sonë legjendare. Nik Gjeloshaj është si ata kalorësit e Mesjetës, është burrë shteti dhe biznismen. Anglisht Nik Gjeloshaj është: gentleman, statement & businessman, i cili ka për të hyrë në histori si Solomoni i Tuzit dhe i Malësisë.

Presidentja Osmani takohet me gjeneralin e NATO-s Christopher Cavoli

by

Presidentja e Republikës së Kosovës, Vjosa Osmani, në kuadër të Konferencës së Sigurisë në Mynih, është takuar me Gjeneralin Christopher Cavoli, Komandantin Suprem të Forcave Aleate për Evropë (SACEUR) në NATO.

Në takim me Gjeneralin Cavoli, Presidentja Osmani ka folur mbi punën e NATO-s në Republikën e Kosovës përgjatë 23 viteve të fundit në mbrojtje të sigurisë e stabilitetit.

Tutje, në takim u diskutua për zhvillimet e fundit të sigurisë në rajon e më gjerë, me ç’rast Presidentja Osmani shprehu përkushtimin e institucioneve të Republikës së Kosovës për bashkëpunim të ngushtë me aleancën e NATO-s për të siguruar paqe të qëndrueshme në këtë kohë përcaktuese për kontinentin evropian.

Gjenerali Cavoli shprehu mirënjohje për mënyrën se si Republika e Kosovës menaxhoi situatën me refugjatët afganë, ndërsa ka vlerësuar lartë bashkëpunimin e institucioneve të Republikës së Kosovës me KFOR-in.

Më e madhe se karrierat e politikanëve, është çështja e Kosovës

by

Secila parti që vjen në pushtet mundohet ta ndërtojë narrativin e vet mbi procesin e shtetndërtimit të Kosovës dhe kjo ka ndikuar që të humb sensi i traditës dhe i kontinuitetitit të këtij procesi.

Shkruan Mehmet Prishtina

Sot kur po kremtojmë 15 vjetorin e Pavarësisë së shtetit të Kosovës, pak kujt i ka shkuar ndërmend se mbi qiellin e atdheut tonë sërish do të paraqiten mjegulla të cilat do ta bënin disi konfuze ecjen tonë si shtet dhe si shoqëri. Kemi ngritur institucione, kemi ndërtuar infrastrukturë, kemi integruar brenda nesh shumë atribute shtetërore, por nuk kemi aritur të krijojmë një strategji të mirëfillt shtetërore e cila do t’iu përgjigjej të gjitha pritave që ngre koha. Dhe kur jemi te koha, ajo nuk matet vetëm me akrepat e orës, por edhe me tiktakun e veprimeve tona shtetndërtuese. Kjo madje është mirë të thuhet pikërisht në këtë 15 vjetor të Pavarësisë së shtetit tonë, sidomos tani kur nuk e kemi një doktrinë të përbashkët shtetërore e cila do t’i mbronte interesat tona nacionale në çfarëdo kohe e rrethane.

Nëse i referohemi rrjedhave aktuala nëpër të cilat po kalon Kosova, do të vërejmë një diskordancë të palejueshme në mes të pushtetit dhe opozitës, në mes të asaj çka nënkupton moment aktual dhe taktizime politike, në mes të unitetit kombëtar dhe politikave partiake etj.

Në demokracitë parlamentare gjithçka është e lejueshme brenda debatit konstruktiv, por kur një debat nuk jep përgjigje kreative pë të dalë nga një situatë e palakmueshme, atëherë sigurisht që nuk është diçka në rregull me atë debat. Atij debati, ose i mungon sinqeriteti, ose vetkritika, ose të gjtha ngapak.

Në radhë të parë, nuk është në rregull me mënyrën se si politikanët tanë iu qasen problemeve, sepse fitohet përshtypja se më e madhe se çështja e Kosovës, janë fatet e karrierave të tyre politike.

Pastaj, fuqia mobilizuese e shoqërisë kosovare ende kalon vetëm nëpër kapilarët partiakë dhe për rrjedhojë ne sot nuk e kemi një reagim popullor, bie fjala, ndaj çështjes së Asociacionit të komunave serbe, apo një dokument akademik që shtron në mënyrë shkencore argumentet pro dhe kundër kësaj çështjeje.

E treta, secila parti që vjen në pushtet mundohet ta ndërtojë narrativin e vet mbi procesin e shtetndërtimit të Kosovës dhe kjo ka ndikuar që të humbë sensi i traditës dhe i kontinuitetitit të këtij procesi.

Kur të bëhen bashkë të gjitha këto anomali, nxjerrin si produkt final një ekzaminim socio-politik të shoqërisë sonë e cila ende vuan pasojat e mosrregullimit të statusit të vitkimës së luftës, sepse politikanët tanë gabimisht e kanë përjashtuar komponentën viktimizuese të popullit. Për pasojë ne ende nuk e kemi një Institut apo Muze të gjenocidit mbi popullin tonë. Ne ende nuk e kemi një aktakuzë të plotë që e ka firmën e shtetit të Kosovës kundër Serbisë për gjenocid ndaj popullit shqiptar.

Është detyrë e shtetit të bashkëpunojë me opozitën, me ekspertët dhe shoqërinë civile që të evidentojë dhe sistemojë krimet serbe mbi shqiptarët, kurse detyrë e intelektualëve, akademikëve, kineastëve është të shkruajnë në gjuhë të huaja libra dhe të xhirojnë filma mbi barbaritë serbe në Kosovë.

Kush ua ka ndaluar gjithë këtyre të merren secili në fushën e vet me vënien e Serbisë në shtyllën e turpit për krejt ato maskra, dhunime, djegie e plaçkitje në Kosovës?!

Ka pasur jo pak popuj në botë që nuk janë bërë shtet, prandaj ne duhet të jemi me fat që sakrificat për shetndërtim nuk na shkuan huq. Duhet të jemi me fat që patëm edhe miqë që na ndihmuan në rugëtimin tonë drejt pavarësisë, duke veçuar me këtë rast sidomos miqësinë me Amerikën, e cila u dëshmua se është aleatja më e sigurt e popullit tonë.

Tani kur po shënojmë këtë bilanc të pavarësisë, Kosova ndodhet sërish para sfidave të reja për të na kthyer në kohë të vjetra. Sërish Kosova është e kërcënuar nga idetë famëkeqe për ta bërë atë shtet sa më jofunksional. Prandaj, më tepër se kurdo herë më parë, tani na nevojitet një mirëkuptim brendakombëtar dhe një tejkalim i kapricioziteteve personale për të refuzuar këto ide sot, sa s’është bërë vonë nesër.

Megjithatë, Kosova meriton më shumë përkushtim dhe më shumë dashuri, në mënyrë që e ardhmja e saj të jetë më kuptimplote në të gjitha aspektet.

Prishtinë, 17. 02. 2023

Roli i Diasporës Shqiptare në SHBA për çështjen kombëtare!

by

Ambasador Flamur Gashi/

Drejtor per Çeshtjet e Rajonit dhe Diasporen ne Bordin e Drejtoreve te Keshillit te Ambasadoreve Shqiptare

Në kapërcyell të shekullit të kaluar mërgata shqiptare ishte promotori i Lëvizjes Kombëtare, së pari i Rilindjes sonë Kombëtare, e pastaj edhe i Pavarësisë së Shqipërisë së sotme zyrtare.

Mërgata jonë e fillim shekulli të kaluar janë në themelet e zhvillimeve kulturore dhe politike të kombit tonë, atëherë kur fatet e tij ishin në zgrip të ekzistencës.

Nga takimi me Mërgatën shqiptare të Rumanisë dhe me ndihmën financiare të tyre, Ismail Qemaili shkoi në Vlorë dhe ngriti flamurin e Skënderbeut si dhe shpalli pavarësinë e Shqipërisë. Po aty u shkrua edhe “Himni i Flamurit” nga Asdreni.

Mërgata shqiptare është në themelet e çdo vlere të lartë kombëtare që kemi sot, si në gjuhë, kulturë, arte, politikë dhe shtet-formim.

Pa rolin e Mërgatës shqiptare në botë, e kryesisht të mërgatës shqiptare në SHBA, sot fatet e kombit tonë do të ishin krejt ndryshe.

Qe nga themelimi i Organizatës Pan-Shqiptare “VATRA” dhe gazetës “DIELLI” (e cila dje kishte 114 vjetorin e themelimit), e deri në ditët e sotme të gazeta “ILLYRIA”, radiot dhe televizionet, si dhe mediat e tjera, shoqatat e organizatat shqiptare, klubet sportive dhe shkollat për mësimin e gjuhës shqipe, mërgata jonë në SHBA qëndron në ballë të lëvizjeve kombëtare.

Mërgata jonë botoi librat, gazetat dhe revistat e para në gjuhën shqipe, shkroi librat e parë për heroin tonë kombëtar Gjergj Kastriotin Skënderbeu, solli bandën e parë muzikore nga Amerika dhe krijoi grupin patriotik e kulturor “Lira” në Korçë, krijuan fondin e parë për shtetin e pavarur shqiptar, por ata erdhën dhe kapën armët në dorë për lirinë dhe pavarësinë e Shqipërisë.

Shqiptarët e Amerikës, në këtë vend të madh të lirisë dhe demokracisë, që nga shqiptari i parë i cili u vendos zyrtarisht në Shtete e Bashkuar të Amerikës në vitin 1889, Kolë (Nikola) Kristofori nga fshati Katund i Korçës, jo vetëm që u zhvilluan materialisht dhe ekonomikisht, por ata u bënë qytetar të denjë amerikan me kontribute të veçanta në të gjitha fushat e jetës. Ata morën pjesë edhe me armë në dorë në forcat ushtarake amerikane që nga Lufta e Parë Botërore, Lufta e Dytë Botërore, Lufta në Vietnam, Irak, Afganistan dhe Siri, shumë prej tyre duke dhënë edhe jetën.

Shqiptarët e Amerikës u bënë emra të shkuar në gazetari, art, kulturë, mjekësi, avokati, shkencë e sporte, kohëve të fundit po angazhohen çdo ditë e më shumë edhe në institucione dhe politiken amerikane si, nobelisti Ferid Murati, Sejfi Protopapa, Nexhmije Zajmi, Skender Xhilaga, Sami Repishti, Nikolla Cako, Bardhyl Tirana, Isuf Luzaj, Qemal Butka, Nexhat Peshkëpie, Arshi Pipa, Van Kristo, Villiam Gregori, Vëllezërit Belushi, Sten Dragoti, Pjeter Malota, Nikolla Pano, Peter Prifti, Bill Kovaç, Rose Dosti, Eliza Dushku, Emine Cunmulaj, Toni Dovolani, dr. Rifat Latifaj, Dr.Sylejman Çelaj, vëllezërit Ylli e Ylber Bajraktari, i mirënjohuri Fadil Berisha dhe shumë të tjerë.

Shtetet e Bashkuara të Amerikës u bënë strehë për patriotët shqiptarë të cilët përndiqeshin nga sistemi diktatorial komunist në Shqipëri dhe ai pushtues komunist në ish-Jugosllavi. Në SHBA gjetën strehë dhe zhvilluan veprimtarinë e tyre patriotike që nga Mit’hat Frashëri, Abaz Kupi, Hasan Dosti, Xhafer Deva, Ago Agaj, Luan Gashi, Rexhep Mitrovica, Vëllezërit Mulosmanaj, dr.Fuad Myftia, Xhemal Laçi, Jonuz Ndreu, Rasim Sina, Hysen Tërpreza, Ismet Berisha dhe shumë e shumë patriotë dhe veprimtarë të tjerë…

Në SHBA gjithashtu u vendosën shumë pjesëtarë të familjeve të njohura dhe të dëshmuara patriotike që ishin në kundërshti me sistemet komuniste në Shqipëri dhe në trojet e tyre nën pushtimin ish-Jugosllav, si familjet: Ndreu, Balaj, Mirakaj, Kupi, Gjonmarkaj, Dine, Kaloshi, Perolli, Mulosmanaj, Biberaj, Zherka, Bajraktari, Berisha dhe familje të tjera patriotike të dëshmuara…

Shqiptarët e Amerikës punuan natë e ditë për rrëzimin e sistemit diktatorial dhe demokratizimin e Shqipërisë, por edhe për Lirinë dhe Pavarësinë e Kosovës, mbrojtjen e të drejtave të shqiptarëve kudo që jetojnë në trojet e tyre amtare në Maqedoninë e Veriut, Medvegjë, Bujanovc, Preshevë e Mal të Zi, por edhe për të drejtën e kthimit të pronave të shqiptarëve dhe shtetësinë e tyre në Çamëri.

Një kontribut të veçantë në mbajtjen gjallë të frymës kombëtare dhe të mos asimilimit në kombe të tjera për shkak të fesë të njëjtë me to, në SHBA gjatë gjithë historisë sonë dhanë edhe komunitetet fetare që u organizuan nga mërgata jonë, si:

Komuniteti Orthodoks Shqiptar me prijësit fetar që nga, At Fan Noli, At Vani Çani, At Stefan Lasko e deri të vëllezërit At Nikon dhe At Artur Liolini.

Komuniteti Katolik Shqiptar me prijës fetar që nga Imzot Zef Oroshi, Imzot Rrok Mirdita,Dom Pengë Ndrevashaj, Dom Anton Kçira e deri të prijësit e sotëm të Kishës Katolike Shqiptare kudo në Amerikë si, Dom Pjetër Popaj e të tjerë.

Komuniteti Mysliman Shqiptar, që nga Salih efendi Myftiu, Rexhep Kumbarçe, Imam Isa Hoxha, Imam Vehbi Ismaili, e deri në ditët e sotme të Imam Tahir Kukaj dhe shumë drejtues të tjerë fetar kudo në SHBA.

Komuniteti Bektashi Shqiptar, me prijës fetar të shquar si, Baba Rexhepi, Baba Arshiu e deri në ditët e sotme të Baba Eliton Pashaj.

Të gjitha komunitetet fetare shqiptare në SHBA kishin në krye të tyre burra të zgjuar, besimtarë të denjë por edhe patriotë të vërtetë.

Një rol të veçantë në lidhjen shpirtërore dhe politike të shqiptarëve në gadishullin Ilirik me Shtetet e Bashkuara të Amerikës, ka luajtur ra dio“Zëri i Amerikës” në gjuhën shqipe, që nga themelimin e deri me sot.

Radio “Zëri i Amerikës” për shqiptarët kudo që jetojnë në trojet e veta etnike, ishte zëri i shpresës dhe i lirisë, zëri i së vërtetës. Nuk mund të mos i përmendim disa nga emrat e shquar të gazetarisë të “Zërit të Amerikës” që u bën pjesë e çdo familje shqiptare patriotike, që nga Nexhmije Zajmi, Elez Biberaj, Frank Shkreli, Shaqir Salihu, Isabela Çoçoli, Laura Kondo, dr.Faton Gashi, Idriz Lamaj,

Ilir Ikonomi, Vehbi Bajrami e deri në ditët e sotme të Arben Xhixho, Mirela Milori, Klejda Kostreci dhe shumë të tjerë.

Një rol të rëndësishëm kanë luajtur dhe po luajnë në prezantimin e realitetit që po ndodh në trojet tona gazetarët Beqir Sina, Halil Mulaj, Dalip Greca, Muhamet Mjeku, Sylejman Gashi, Hys Shkreli, Ruben Avxhiu, Rafael Floqi, Sokol Paja dhe të tjerë gazetarë të shumtë shqiptar në mediat në gjuhën shqipe dhe atë angleze, në dhjetëra gazeta online, portale, radio dhe televizione në gjuhën shqipe në të gjithë SHBA-në.

Roli i Mërgatës Shqiptare në SHBA, në 100 vjet të Marrëdhënieve diplomatike në mes të Shqipërisë dhe SHBA, por edhe në 15 vite të Pavarësisë së Kosovës, ka shumë emra të përveçëm të cilët me lidhjet e tyre personale krijuan miqësi të mëdha jo vetëm për vete por për të mirën e kombit tonë në përgjithësi.

Është rasti të përmendim disa nga emrat e përveçëm me kontribute të mëdha në ketë drejtim, si: Fan Noli, Faik Konica, Antonio Athanasi e deri në ditët e sotme si, Xhim Xhema, Harry Bajraktari, Elez Biberaj, Ekrem Bardha, arbëreshi Jozef Dioguardi, vëllezërit Osmani, vëllezërit Bytyqi, Rexhë Xhakli, Bruno Selimaj, Rrustem Geci, vëllezërit Gojçaj, Turhan Rusi me te bijtë (Sal, Ilirian, Benjamin), Ricard Lukaj, Bruno Ceka, Din Derti, Dino Hasanaj, Ramadan Gashi, Martin Shkreli, Ramiz Tafilaj, Skënder Perolli, Albert e Lui Fundo, Nazar Mehmeti, Ilir Zherka, Avni Mustafaj, Mark Gjonaj, Elmi Berisha, dhe shumë e shumë personalitete të cilët nuk po i përmendim të gjithë me emër, jo për shkak të rëndësisë së tyre, por për shkak të listës së gjatë të këtyre emrave dhe të kohës së shkurtër në dispozicion. Të gjithë ata kanë dhënë shumë për demokratizimin e Shqipërisë, pavarësinë e Kosovës, të drejtat e shqiptarëve në trojet e tyre etnike, si dhe lidhjet me kombin dhe shtetin amerikane.

Një rol të veçantë dhe të jashtëzakonshëm gjatë më shumë se një shekulli në marrëdhëniet shqiptaro-amerikane ka luajtur Organizata Pan-Shqiptare “Vatra” dhe veteranët pa përjashtim, që nga themelimi i saj nga Fan Noli e Faik Konica me shokë, kryetari i përjetshëm i nderit Antonio Athanas, e kryetarët e “Vatrës” në vazhdimësi deri të Agim Karagjozi, dr. Gjon Buçaj e kryetari i saj aktual Elmi Brerisha.

Për rolin e “Vatrës”, të gazetave “Dielli” e “Illyria”, si dhe të Lobit Shqiptaro-Amerikan, Këshillit Kombëtar Shqiptaro-Amerikan, si dhe dhjetëra organizatave, shoqatave dhe mediave të tjera duhet të mbahet një simpozium i veçantë shkencor që të mund të shterohet pjesërisht kontributi i tyre në SHBA, për çështjen kombëtare shqiptare.

Pa kontributin e emrave dhe organizatave të sipërpërmendura, si dhe qindra e mijëra shqiptarëve të tjerë të Amerikës, emrin shqiptar, Shqipëri dhe Kosovë, asnjëherë nuk do ta mësonin dhe nuk do të ishin kaq të informuar dhe të interesuar dhe dashamirës për fatet e kombit tonë, që nga Presidenti Wilson, senatoret dhe kongresment si, Bob Dole, Alfons D’Amato, Benjamin Gilman, Cak Shumer, Ted Kenedy, Eliot Engel e Tom Lantos, të dy Presidentet Bush, Presidentet Klinton e Baiden, sekretaret e shtetit Ollbrajt e Klinton, Gjenerali Klark, Ambasadoret Wolker e Wisner, e deri ne ditët e sotme të kongresmeni Torres. Si dhe shumë e shumë personalitete të tjera të rëndësishme të Kongresit, Senatit, Shtëpisë së Bardhë, Departamentit të Shtetit, Pentagonit, dhe në të gjitha nivelet e tjera të politikë bërjes, të sistemit të sigurisë dhe vendimmarrjes në SHBA.

Rezolutat e shumta në Kongres dhe Senat, qëndrimet e Departamentit të Shtetit, qëndrimet dhe veprimet e Ambasadorëve, Kongresmeneve, Senatoreve, Sekretareve të Shtetit e deri të Presidenteve të SHBA. Vizitat e Kongresmenëve dhe Senatorëve në Kosovë të udhëhequr nga miku i madh i kombit tonë Robert Dole, vizita e Sekretarit të Shtetit Xheims Bejker, e deri të vizita e Presidentit Xhorxh W. Bush në Tirane, që solli lajmin e madh se më në fund është koha që, Kosova të jetë shtet i pavarur (enough is enough), në themel e kanë kontributin e madh të shqiptarëve të Amerikës e në ballë të kësaj pune çdoherë ishte patrioti i madh dhe i dëshmuar nga Tupalla e Medvegjës, z. Xhim Xhema.

Dëshmia më e freskët dhe kuptimplote e kontributit të mërgatës shqiptare të Amerikës për çështjen kombëtare është pjesëmarrja në Ushtrinë Çlirimtare të Kosovës dhe luftërat e fundit që ndodhën në trojet tona. Shqiptarët e Amerikës jo vetëm që kontribuuan materialisht dhe financiarisht, por ata ishin pjesëmarrës aktiv në luftën e UCK-së me Batalioni “Atlantiku”, ku dhanë edhe dëshmorë si vëllezërit Ylli, Mehmet dhe Agron Bytyqi.

Siç nuk imagjinohej dot fati i kombit tonë në kapërcyell të shekullit të kaluar, atij XX-të, as sot nuk konceptohet e sotmja dhe e ardhmja jonë pa kontributin e mërgatës sonë kombëtare.

Pa rolin parësor dhe ndihmën e Shteteve të Bashkuara të Amerikës, nuk do të kishim Shqipëri të pavarur, demokratizim të Shqipërisë në vitet ’90-të as anëtarësim në NATO, nuk do të kishim as çlirim dhe pavarësi të Kosovës dhe njohjen e saj nga shumica e shteteve të botës demokratike. Për të gjitha këto si djepër lidhjet e thella dhe miqësore me popullin dhe institucionet e Shteteve të Bashkuara të Amerikës, thellësisht mirënjohës duhet ti jemi mërgatës sonë.

Presidenti historik i Republikës së Kosovës Dr. Ibrahim Rugova thoshte: ”Shtëpia nuk mbahet pa miq…”.

Shqiptarët e Shteteve të Bashkuara të Amerikës, më së miri e kanë dëshmuar dhe vërtetuar më vepra ketë gjë.