Dielli | The Sun

Albanian American Newspaper Devoted to the Intellectual and Cultural Advancement of the Albanians in America | Since 1909

Intervistë me studiuesin Anton Çefa, hartues i veprës në dy vëllime “Një sprovë e pasikologjisë etnike të popullit tonë”

by

Intervistojë Beqir SINA/
Çefa: “ Gjatë punës sime si mësues, më ka mahnitur psikologjia e popullit tonë, të cilën e kam gjetur virgjin sidomos ndër malësorët e Veriut
11027443_954180461313541_8853333864230268558_n.jpg

Anton Çefa – u lind në Shkodër në v. 1934, në një familje antikomuniste me tradita atdhetare e kulturore.  I ati, Shtjefen Çefa ka qenë një ndër themeluesit kryesorë të Shoqnisë kulturore atdhetare “Bogdani”.

Ka kryer shkollën fillore e të mesme dhe Institutin Pedagogjik 2-vjeçar në Shkodër,   dy vitet e fundit të arsimit të lartë në Universitetin e Tiranës, në Fakultetin e Gjuhës, Letërsisë e Historisë së Shqipërisë – Dega e Korrespondencës. Ka shërbyer si mësues në shkollat 8-vjeçare dhe të mesme.

Mbas rënies së diktaturës, ka qenë një ndër themeluesit e gazetës demokratike “Shkodra”, e para gazetë lokale demokratike në Shqipëri, dhe anëtar i këshillit botues të saj. Gjithashtu ka qenë anëtar i këshillit botues të revistës “Rrezja e jonë” dhe “Kumbona e së Dieles”. Për një periudhë të shkurtër, ka punuar si drejtor i Radio Shkodrës.

Në vitin 1993, ka emigruar familjarisht në Shtetet e Bashkuara të Amerikës. Në vitet 1994-2006 ka qenë editor i gazetës “Dielli”, organ i “Federatës Panshqiptare Vatra”.

Gjatë periudhës së diktaturës ka shkruar në heshtje poezi që nuk pajtoheshin me ideologjinë komuniste dhe metodën letrare të realizmit socialist. Është një ndër disidentët e heshtur të Shkodrës. Është nderuar me Distinktivin me titullin “Mësues i Merituar” (mbas rënies së diktaturës komuniste).

Veprimtaria

Ka botuar

Përmbledhjet poetike:

  • “Dritarja e një britme” (1999)
  • “Heshtja ka tingull guri” (2002)
  • “Fjalë në vargoj të muzgët” (2003)
  • “Flatrime me krahë të premë” – Antologji poetike – (2008)
  • -Një antologji poetike e tij është përkthyer në gjuhën rumune (2008)
  • “Bardhësi me zdritje bore”, përmbledhje poezish.
  • Vepra shkencore:
    • “Në hullitë e fjalës artistike – Kritikë letrare” (2009)
    • “Noli e Konica” (2010)
    • “Sprovë e psikologjisë etnike të popullit tonë” – Pjesa e parë – (2012)
    • “Sprovë e psikologjisë etnike të popullit tonë” – Pjesa e dytë – (2015)

    “Krijimtari e nivelit të lartë shkencor e artistik” (Mbi disa vepra shkencore dhe letrare të Anton Nikë Berishës).(2015).

    “Gjurmëve të vlerave të fjalës artistike” – Kritikë letrare (2015).

    “Libri I portreteve” (2015).

  • Ka gati për botim librat·      Fjala e huaj në gjuhën tonë  (përmbledhje poezish të përkthyera nga italishtja dhe anglishtja).

    ·        Tradita e didaktikën popullore” (në proces botimi).

    ·      “Ftillime publicistike”

    “Faik Konica :“Për shpiritën e Vatrës jam responsible unë” (në proces botimi).

Me profesor Anton Çefa bisedoi bashkëpunëtori i Diellit në New York, Beqir SINA.

-Fillimisht urime për librin “Psikologjia etnike” !
Ju falem nderës !
Zoti Çefa, sa kohë ju mori shkrimi I këtij libri ?
Çefa – Libri nuk është shkruar në një kohë. Gjatë punës sime si mësues, më ka mahnitur psikologjia e popullit tonë, të cilën e kam gjetur virgjin sidomos ndër malësorët e Veriut. Po është e njëjta psikologji e mbarë popullit tonë. Mahnitja ka thënë Aristoteli është fillimi i filozofisë. Dhe është fillimi i cdo pune në lëmin studimor. Kështu kam filluar të mbajë shënime dhe kam vazhduar për shumë e shumë vite, derisa e kam gjykuar materialin e grumbulluar të mjaftueshëm me e sistemue në një libër.
-Përse zgjodhët këtë temë,? 
-Populli ynë si popull i lashtë ka një psikologji krejt të veçantë, që e kanë vënë në dukje dhe e kanë vlerësuar edhe të huajt. Të njohësh vetveten është gur themeli i organizimit të jetës tënde, aq më shumë për një popull. Njohja e vetvetes në rang kombëtar është para së gjithash njohje e psikologjisë etnike, njohje e tipareve morale, mendore dhe volitive, që e karakterizojnë dhe e dallojnë një popull nga një tjetër.
-Në çfarë dokumentash e keni bazuar studimin tuaj për këtë çështje? 
-Vepra ime e botuar në dy vëllime është një vepër pioniere. Ajo është mbështëtur kryesisht në kulturën time rreth këtij problemi, në vëzhgimet e mia të vazhdueshme, për çka më ka ndihmuar puna ime si mësues, sidomos për 20 vite në fshatra të ndryshme, ku kam pasur mundësi të njihem sidomos me fusharakun e malësorin, që janë më konservatorë në ruajtjen e kultivimin e natyrës së vet psikologjike të trashëguar prej të parëve. Shumë studiuesve dhe udhëtarëve të huaj u ka bërë përshtypje karakteri i veçantë i shqiptarit dhe kanë botuar përshtypjet e tyre. I kam çekur këto në punën time. Kam studiuar me vëmendje folklorin tonë. Një ndihmë të madhe më kanë dhënë proverbat, që përbëjnë një koncentrat të dijes dhe sidomos të filozofisë dhe psikologjisë së popullit tonë. Në fund të secilës pjesë të veprës kam dhënë bibliografinë ku jam mbështetur dhe, po ashtu, pas çdo teme kam shënuar referencat. Nga botimet tona në mënyrë të veçantë, më ka ndihmuar libri i Shpëtim Memës “Shqipëria dhe shqiptarët në veprat e udhëtarëve anglezë”.
-Çfarë elementesh psikologjike kanë të përbashkëta shqiptarët me ilirët ? 
-Trashëgimia shpirtërore ilire në psikën tonë është e gjërë, e larmishme dhe e një rëndësie të dorës së parë. Ajo përfshin të gjitha hiset e saj. Ideali i lirisë, në radhë të parë, ndjenja e fuqishme për lirinë, qëndresa e vazhdueshme për ta mbrojtur dhe për ta fituar lirinë e humbur, trimëria e heroizmi që e shoqërojnë dhe e jetësojnë këtë ideal dhe këtë ndjenjë, janë atribute shpirtërore të ilirëve, të arbërve dhe të shqiptarëve. Lidhur ngusht me idealin dhe ndjenjën e lirisë qe ngjitur në shpirtin ilir karakteri luftarak, që u trashëgua tek ne shqiptarët.Të parëve tanë ilirë dhe ne, na është dashur të luftojmë tërë jetën për t’u bërë ballë sulmeve pushtuese të perandorive të fuqishme: Perandorisë Romake, Perandorisë Bizantine, Perandorive mesjetare kalimtare Bullgare e Serbe, Perandorisë Osamane, dhe pushtuesve tjerë të mëvonshëm italianë e gjermanë. E edhe kur kemi qenë të pushtuar, ne këmi ruajtur me dinjitet veten tonë dhe nuk jemi asimiluar.
Si ilirët edhe shqiptarët kanë qenë të njohur për grindjet ndërmjet fiseve, por në kohën e rreziqeve të përbashkëta janë bashkuar në luftë kundër armikut. Ambienti i fuqishëm luftarak ushqeu në shpirtin iliro-shqiptar një nderim thuaj mistik për armët. Si ilrët ashtu edhe ne, bijtë e tyre, jemi dalluar për aftësi organizative e administrative, bile për problemet më të larta shtetërore. Mjerisht, rrethanat historike kanë kushtëzuar që këtë veti të çmueshme karakteri ta vemë në jetë kryesisht në dobi të të huajve. Perandorët me origjinë ilire e shpëtuan Perandorinë Romake, kur ajo qe gati të shembej kur e sulmuan fiset barbare. Dhe sa e sa vezirë e udhëheqës të lartë shqiptarë, mjafton të përmendim vetëm Qiprilinjtë, e qeverisën Perandorinë Osmane për aq e aq kohë.
-A është trajtuar , gjuha shqipe  si shprehja më e gjallë dhe prova më e palëkundshme e vijimësisë së një etnie ? 
-Gjuha në vetvete nuk është gjithnjë element dallues i personalitetit të një kombi., sepse popuj të ndryshëm si p.sh. francezët e belgjikasit flasin të njëjtën gjuhë; po kështu anglezët, irlandezëy dhe amerikanët. Shqipja jonë ka plotësisht vlera etniciteti. Ajo është krejt e veçantë. Në Pemen e gjuhëve indpeuropiane ajo zë një vend më vete. Një studiues i kësaj fushe në Kaliforni shqipen e ka quajtur nëna e gjuhëve indoeuropiane.
-Duke iu referuar historisë, Çabej ka aritur në përfundimin që “është fuqia e personalitetit ajo që luan tek shqiptarët si edhe tek stërgjyshët e tyre ilirë një rol më të rëndësishëm sesa gjetiu … A pajtoheni ju me këtë, dhe si e argumentoni ?
-E si të mos pajtohem ! Kultura shqiptare ka pasur fatin të veprojë në gjirin e saj një Eqrem Çabej. Është më se i vërtetë roli i personalitetit në historinë dhe në kulturën tonë në përgjithësi. Një personalitet i fuqishëm i ka bashkuar gjithnjë shqiptarët dhe ka ngjallur tek ata ndjenjën e bashkëjetesës shqiptare, me gjithë individualitetin e theksuar që ka karakterizuar karakterin e shqiptarit. “Historia e Shqipërisë është histori e personalitetit” ka thënë Çabej. Këtë tipar të psikës sonë, ai e ilustron me Heroin tonë Kombëtar Skendërbeun dhe me Ali Pashë Tepelenën. Gjithsesi, duhet përcaktuar çka përfaqëson ky personalitet. Para së gjithash, duhet të dallojmë autoritetin e zgjedhur ose të fituar me merita nga ai i imponuari. Në rastin e parë, nëse duam t’i vemë këtij atributi shpirtëror një argument psikologjik që qëndron si shkak i kësaj dukurie, duhet të pranojmë se shqiptari njeh me ndërgjegje autoritetin e zgjedhur prej tij dhe është kundërshtar i atij që përpiqet t’i imponohet.
-Libri “Psikologjia etnike” a është shkruar më parë, dhe a ka tendenca manipulative, sidomos kur flasim për etnitetin ?, mbasi, një kritik, anaonim shkruan se :” Që në momentin që lexon se, ilirët erdhën këtu para aq e kaq vjetësh dhe u gërshetuan me Pellazgët e “blablabla”, e kupton që është një shkrim i manipuluar,” simbas tij,  pasi, Pellazgët-Ilirët-shqiptarët – janë NJË! , thotë ai tek gazeta Illyria(11/05/2013)
-Si e thamë më parë, shumë studiues, tanë dhe të huaj, kanë folur për tiparet e karakterit që cilësojnë popullin tonë, janë shkruar jo vetëm ese, por edhe libra për virtyte të veçanta morale; por deri më sot nuk është bërë ndonjë përpjekje t’i trajtojë ato si hallka të një sistemi të lidhura me njëra-tjetrën në një strukturë të veçantë etiko-morale dhe ta trajtojë këtë strukturë. Vepra ime gëzon vlerën e parësisë.
Mungojnë të dhënat e nevojshme që të na lidhin ne me pellazgët. Partizanja e flaktë e lidhjeve tona me pellazgët, Ermin Vlora Falaschi, të vetmin mbishkrim ekzitues pellazg tek e ashtuquajtura Shtylla e Lemnos, e ka shpjeguar me shqipen. Kundërshtari i rreptë i këtij interpretimi, historiani Kristo Floqi, e ka mohuar plotësisht. Gjithsesi, nuk duhet tepruar me zanafillën pellazge të popullit e të gjuhës sonë. Shkencërisht, është vërtetuar vetëm origjina ilire e popullit tonë dhe e gjuhës shqipe.
-Edith Durham ka shkruar në parathënien e librit “High Albania”: “Nëse një njeri është i hirshëm dhe i sjellshëm ndaj të huajve, kjo tregon se ai është Qytetar i Botës, dhe se zemra e tij nuk është ishull i shkëputur nga tokët e tjera, por është kontinent që i bashkon ato”. “Psikologjia etnike” a e ka kapur këtë element etnik, dhe si e sqaroni ju ?
-Po, ashtu ka shkruar dhe ashtu është e vërteta. E tillë është psikologjia e popullit tonë. Shqiptari e vlerëson, e nderon, e pret si mik dhe e mbron çdo të huaj që i troket në derë. Ms. Durham na ka dashur dhe ka shkruar shumë mirë për ne, sidomos për malësorët e Veriut, tek të cilët ka jetuar për shumë kohë. Jo vetëm ka shkruar, por edhe ka ndihmuar popullin tonë dhe çështjen shqiptare para botës. Ka vlerësuar lart moralin e shqiptarëve dhe vlerat etnopsikologjike tonat. Në parathënien e librit “High Albania”, “një portret magjepës i fiseve krenare e të pavarura të Shqipërisë Veriore”, siç është shprehur botuesi i kësaj vepre, Durham na ka lënë vlerësimin e lartë e fisnik të shqiptarit të malevet të Veriut; por që është  i vërtetë për gjithë popullin tonë. Marr leje këtu të jap ndonjë prej vlerësimeve të panumërta të saj për psikologjinë e popullit tonë. “Shqiptari mbetet gjithnjë shqiptar. Ai është në radhë të parë shqiptar. Feja vjen në radhë të dytë.”, “Edhe në fiset më të egra, me gjithë punët shumë të rënda që kanë mbi supe, gratë nuk janë aq të shtypura sa duken. Burrat i trajtojnë më njëfarë fisnikërie të ashpër dhe i respektojnë. . . . Nderi i gruas shqiptare është i panjollosur.”, “Shqiptari, edhe kur duket se i nënshtrohet rrethanave, e bën këtë për t’i detyruar rrethanat t’i nënshtrohen atij”, “Nga gjithë popujt e Ballkanit, vetëm shqiptari është artist. Në personalitetin e tij të pashtruar, ai del gjithnjë mbi të tjerët”.
-Siç keni thënë edhe në shkrimet e mëparshme, ligjet kanunore qenë ndërtuar nën frymëzimin dhe mbi bazën e virtyteve të çmueshme të shpirtit tonë etnik: burrërisë dhe nderit, besës dhe ndores, mikpritjes dhe faljes, ndjenjave dhe idealeve për liri e drejtësi, respektit për njeriun, etj. A i patën ilirët këto ?
-Kanuni etiko-moral ka qenë dhe është një kod etnopsikologjik i përgjithshëm për të gjithë shqiptarët. Burrëria, nderi, besa, ndorja, mikpritja, falja, idealet e lirisë,të drejtësisë, të respektit për njeriun etj., kanë qenë e janë tipare shpirtërore të të gjithë shqiptarëve. Periudha që kaluam nën diktaturë dhe kjo që po kalojmë sot i dobësuan, por nuk arritën t”i shlyejnë. Ky kanun etiko-moral ka rrënjë shumë të thella në kohë. Studiuesi japonez i Kanunit, Kazuhiko Yamamoto, ka shtruar hipotezën në formë pyetjeje: “Struktura etike e Kanunit: a përbën ai formën fillestare të etikës së shoqërisë njerëzore?”. Pa u zgjatur, këto rrënjë tejet të hershme, na japin plotësisht të drejtën të pranojmë që ilirët e kanë pasur të vetin këtë kod moral, dhe ne e kemi trashëguar prej tyre.
-Ju shkruani se Psikologjia etnike shqiptare është dëshmi e origjinës ilire të popullit tonë, Përse ?
-Trashëgimia ilire në psikën shqiptare, për të cilën kemi folur më lart, vjen si element vazhdimësie, dhe, si rrjedhim si argument i origjinës ilire të popullit tonë, i mbijetesës shqiptare nga ama ilire.
-A keni në plan të shkruani ndonjë libër tjetër mbi këtë studim ?
-Unë i kam shprehur mendimet e mia në këtë fushë të dijes. Nëse do të ketë ndonjë vërejtje a kritikë, pa tjetër do t’i përgjigjem.
Ju falem nderës !
Gjithashtu !
Intervistoi Beqir Sina

Flet Kryetari i Bashkësisë Shqiptare për Badenwürttemberg Skenderbeg Kaliqi

by

Intervistë me Skenderbeg Klaiqin iniciues i themelimit të Lobit Euro-Atlantik Shqiptar Global/

Intervistoi Asllan Dibrani/

Buja rreth  Lobit shqiptar që u krijuar  në kohët e fundit   ma imponoj që ta zhvillojmë një intervistë me atdhetarin,veprimtarin,përkthyesin,koreografin,humanistin,regjisorin, hulumtuesin shkencor,kryetarin e Bashkësisë Shqiptare për Badenwürttemberg dhe së fundmi  kryetarin e Lobit Euro-Atlantik Shqiptar Global,zotin Skenderbeg Kaliqin. E takuam në  vlugun  e punës   në themelimin e degës së Lobit Euro-Atlantik Shqiptar  në Shtutgard të Gjermanisë.

Aty  nga ai  takim shkëputëm një kohë sa për ta realizuar këtë intervistë  duke filluar me  pyetjen e parë:

A.D:Zoti Skenderbeg a mund të na flisni, si ju lindi ideja që ta kemi edhe ne së fundmi një Lob gjithëkombëtar?
S.K: Bashkimi shqiptarë është ide e kamotshme, ide që edhe shumë bashkatdhetarë më herët e kanë pas në mendje, madje edhe ka pas tentativa të ndryshme në kohëra të ndryshme dhe periudha të ndryshme,për ta gjetur një rrugë rreth bashkimit shpirtërorë të shqiptarëve. Që nga koha e Gjergj Kastriotit Skënderbeut, kur bashkoj principatat dhe i doli përballë një armikut shumë herë më të fuqishëm dhe shumë herë i  fitoj betejat. Madje shumë patriot në kohërat e Rilindjes Kombëtare provuan por  u penguan nga  armiqtë, po edhe,nga  pjella e vet   popullit shqiptar  qe ishin gjithnjë  zorrë nëpër këmbë e  armiqve etj. Te tillët janë edhe sot! Kemi edhe historinë  e viteve të 70-80 , kur mërgata Shqiptare tentoj që të bashkohet dhe të punon në interesa kombëtare. Vlen t’i përmendim edhe vëllezërit Gëvalla dhe Kadri Zeka,që dhanë edhe gjënë më të çmuar,jetën për një bashkim. Si burim i suksesit çdo kund është puna grupore dhe në bashkësi andaj edhe ne presim te bashkohemi.

Lind ideja vetvetiu dhe përgjigjja vjen vet. Marrim shembull Gjergjin e madh kur i bëri shqiptaret bashkë e mundi armikun më të fuqishëm, ka edhe shembuj tjerë dhe natyrisht që secili e din që vetëm të bashkuar e mundim çdo armik e armiku më i tmerrshëm tani në trojet tona autoktone është  ,mos uniteti ynë,varfëria e skajshme, jo zhvillimi ekonomik, pakënaqësitë sociale, ikja masive etj. Ndërsa armiku i jonë në mërgatë dhe diasporë është:,asimilimi, humbja e lidhjeve me vende te origjinës,ndarja e mërgatës nëpër shumë parti, shoqata, grupe, përçarja që mbretëron dhe mos koordinimi i punës grupore.Ne kemi tentuar që të bëjmë bashkimin dhe depolitizimin e mërgatës edhe në fundin e viteve 90, por edhe para 5 vitesh, ku i bashkuam të gjitha shoqatat, klubet dhe individët e Baden Würtembergut nëpërmjet Bashkësisë Shqiptare për Baden Württmberg qe ishe edhen vet anëtar i atyre përpjekjeve tona për ti bashkuar shqiptarët këtu në Mërgatën  e madhe. Si model edhe e morëm për formimin e Lobit Euro-Atlantik Shqiptarë. Kemi pas aktivitete kulturore që organizonim herë pas here, pjesëmarrja në debate ishte ndihmës me ide për përpilimin e ligjit për diasporën nëpërmjet të Ministrisë së diasporës së Kosovës.

Sidomos në dy vitet e fundit posaçërisht nga Kosova dhe nga trevat tjera Shqiptare u bë një ikje masive, një eksod më i madhi që nga përfundimi i luftës së Kosovës, me ç’rast thuhet se ikën 200 deri në 300 mijë shqiptarë, pikërisht për shkak të gjendjes së rëndë ekonomike dhe varfëria e skajshme, për mua dhe bashkëmendimtarët e mi, ky ishte një alarm për mobilizim dhe aktivizim  të mërgatën në radhë të parë. Synimi  ishte në mënyrë që të ndihmojnë jo vetëm në ngritjen e nivelit ekonomik, por edhe të angazhohet potenciali intelektual me tërë fuqinë që ka mërgata që të nxirret atdheu nga kriza, pasi edhe ashtu, i vetmi burim financiar për momentin është mërgata, jo vetëm në Kosovë, por edhe ne trevat tjera shqiptare.

Pra pas këtyre që i pamë, hetuam se diçka e tmerrshme është duke ndodhur atje, e tmerr më i madh se me vuajt nga uria nuk ka!

Dallimi në mes te të ikurve të viteve të luftës së vitit 98-99 ishte se: Në vitin 99 të ikurit thonin, se ne do të kthehemi në Kosovë, porsa Kosova të çlirohet dhe ashtu ndodhi, ndërsa të ikurit e kohës së fundit nuk dëshirojnë më kurrë të kthehen në vendin e lindjes. Për fat të keq ky është realiteti i Gadishullit Ilirik. Është interesante se nga Gadishulli Ilirik dhe si quhet tani Ballkanik, atdheun e lanë vetëm Shqiptarët dhe Romët eventualisht Boshnjakët, ndërsa shumë rrallë popuj tjerë.

Kjo më shtyu që të angazhohem në çështjen e bashkimit të shqiptarëve edhe pse nuk është lehtë. Ekzistojnë interesa të ndryshme të grupacioneve, individëve që tentojnë që të kenë ndikimet e tyre dhe ta drejtojnë sipas dëshirës, por unë jam i bindur se do të ja dalim, sepse është koha e fundit kur ne duhet menduar me kokën tonë pa na dirigjuar i huaji.

A.D:Pos themelimit të tij ne Lorach të Gjermanisë si Lobi qendror, a keni
themeluar degët e tij edhe në vende tjera, pasi vet emërtimi po dikton
një pyetje të këtillë?

S.K:Po kemi arritë të themelojmë edhe në disa shtete të Evropës perëndimore dhe jemi në përgatitje e sipër të angazhohemi edhe në Australi, Zelandë të re, SHBA dhe Kanada . Deri më tani janë themeluar në : Norvegji, Austri, Suedi, Zvicër, dhe Gjermani.
A:D:Pas këtyre themelimeve qe keni bërë në disa shtete siç theksuat edhe
ju, tani ku i keni synimet ti themeloni ?

Skenderbeg Klaiqi: Presim së shpejti në Belgjikë, Holandë, Angli, Finlandë, Kroaci, Slloveni ,Bosnje dhe kudo që ka shqiptarë.

A.D:Shpeshherë po flitet se në mërgatën shqiptare ka mbi 15 milion
shqiptarë , a e keni në plan të regjistroni numrin e popullsisë kudo qe
janë?

S.K:Patjetër do të mundohemi ta jepmi kontributin tonë rreth regjistrimit të mërgatës bashkarishtë edhe me ministritë e shteteve të rajonit.

A.D:Unë sa e di ky mbiemri i juaj u trashëguar nga
toponimi i një vendbanimi nga shqiptarët në Serbi diku afër Leskovcit?
S.K:Po mbiemri im është histori në vete. Atëherë kur pushtuesit shekullor dhe armiqtë tonë, ndanin Ballkanin, bënin spastrimin e trojeve autoktone me shqiptarë. Pra ishte viti 1878 viti më fatkeq për të parët e mi që u shpërngulën me dhunë nga trojet e tyre mijëravjeçare. Unë emrin dhe mbiemrin e mbajë me mburrje dhe krenari duke i kujtuar të gjithë ato treva që dikur ishin të banuara me shqiptarë dhe tani nuk ekziston as edhe një më atje. Dua ti kujtoj edhe Evropës se ky mbiemër ka historinë e vetë.
A.D: A loboni edhe për atë rajon kur dihet se mbi 700 fshatra shqiptare u
përndoqën nga atje duke përfshirë edhe Kosovën Lindore që akoma gjendet
nën administrimin serb.
S.K:Thash më lartë, sa herë që më bëhet pyetja nga ndonjë i huaj se nga rrjedh emri Skenderbeg, unë e shfrytëzoj rastin, përpos që e shpjegoj historinë e Skënderbeut edhe më me vrull e shpjegoj mbiemrin Klaiqi, dhe pikërisht ju shpjegoj dhe ju bëj krahasimin e shpërnguljes masive me dhunë të vitit 1878 dhe  1998-99 nga Millosheviqi dhe dallimin e atëhershëm të shpërnguljes së më shumë se 700 fshatrave të Sanxhakut të Nishit. Ju shpjegoj edhe këtë se atëherë nuk na ndihmoj askush, ndërsa tani i patëm Shtetet e Bashkuara të Amerikës që i priu Alenacës së shteteve perendimore.
A.D:Po kur pretendoni ta themeloni Lobin Euro-Atlantik Shqiptar dega
ne Turqi kur dihet se atje jetojnë mbi 10 milion shqiptarë?
S.K:Po Turqia donë trajtim të veçantë sepse shqiptarët, jo që nuk kanë të drejtat elementare të ruajtjes së gjuhës, traditave dhe kulturës, por edhe nuk janë të pranuar si pakicë kombëtare. Ne kemi lidhej shumë të ngushta me shqiptarët e Turqisë dhe së shpejti do ta themelojmë edhe atje.
A.D: Po me krahinën shqiptare të Çamërisë a ka gjasa të jeni edhe atje me Lobin, kur përkundër gjenocidit grek atje ka akoma shqiptarë që flasin shqipen. Edhe a ka ndikim që sot janë mbi 1 milion shqiptarë të ikur nga Shqipëria në Greqi?
Skenderbeg Klaiqi: Kemi kontakte edhe me Arvanitasit dhe shqiptarët atje dhe me siguri që ne do të angazhohem për themelimin e degës edhe atje, krejt varet nga vullneti i tyre edhe pse shqiptarët rrespektivishtë Arvanitasit në Greqi janë shumë të diskriminuar, prandaj kërkon maturi të madhe atjedhe angazhim.
A.D:Për ta shtrirë Lobin Euro-Atlantik në Itali të Arbëreshët besoj se do
ta kemi ma lehtë pasi atje qe 6 shekuj që i rezistuan ruajtjes se identitet
të vet kombëtar ?
S.K:Arbëreshët e Italisë janë shumë të organizuar, atje mungon vetëm një shkëndijë dhe të formohet, janë duke na pritur dhe me siguri shpejtë do ta themelojmë edhe atje. Ndoshta ne shqiptarët që jemi në mërgatë, duhet mësuar shumë nga Arbëreshët që edhe pas gati 700 vitesh e kanë ruajtur me shumë përkushtim identitetin e tyre se sa ne qe dje kemi dal nga Kosova apo shqipëria.
A.D: Shqipëria, Kosova dhe Maqedonia si e kane pritur këtë iniciativë dhe
sa kanë kontribuar ato ?
S.K:Shqiptarët kudo janë duke pritur mirë këtë nismë, janë duke e pritur si një diçka shumë të mirë dhe shpresëdhënëse për tërë kombin shqiptarë.
A.D:Ju jeni në fillim ende, a pretendoni që të keni përfaqësuesit e
juaj në Parlamentet e këtyre vendeve qoftë edhe me deputet drejtpërsëdrejti nga  mërgata?
Por sa të konstituohemi mirë, do ti informojmë parlamentet dhe qeveritë e të gjitha shteteve ku ka shqiptarë dhe ti parashtrojmë kërkesat e bashkëpunimit, jo vetëm pjesë në parlamentet e vendeve në rejon por do të jemi  edhe ndihmesë në të gjitha fushat  që do te epet nga mërgatae fuqishme shqiptare.
A.D:PLatforma e Lobit ka si synim ti bashkoj te gjitha Shoqatat
,Klubet,intelektualet,dhe  formacionet tjera të organizuara në mesin e mërgimtarëve.
Skenderbeg Klaiqi: Po, ka synim, ti bashkoj të gjitha shoqatat, klubet, federatat, bashkësitë, subjektet politike duke e ruajtura autonominë e vet secila dhe duke mos ju përzier në punët e tyre të mëtutjeshme. Synon ti bashkoj edhe individët pa marrë parasysh çfarë profili ka, të strukturohen nëpërmjet grupeve punuese apo komisioneve dhe vazhdimin e dhënies së kontributit të secilit aty ku është i profesionalizuar.
A.D: Është një zgjim që do na lidhë me Arbëresh,Arvanitas,shqiptarë nga
Turqia,shqiptarët nga Ukraina dhe kudo që ata jetojnë Lobi a do të jetë urë
lidhëse qe ti bashkoj të gjithë shqiptarët.
S.K:Patjetër, ky është edhe synimi. Sot e kemi më lehtë duke ju falënderuara avancimit të teknologjisë informative.
A.D:A mundesh të na folesh diçka për Lobin hebre njeri ndër ma të fuqishmit
e qe numerikisht nuk janë edhe aq popull i madh?
S.K:Lobin hebre është më i fuqishmi në botë pa dyshim, por ekzistojnë edhe disa lobe tjera në botë e që janë të suksesshëm. Pa tjetër duhet marr si model Lobin Hebre, që të jemi të suksesshëm edhe ne .
A.D:Sipas jush qe theksuat se Lobi hebre është njëri qe e dridh botën .Pse
shqiptarët nuk bashkëpunojnë dhe ta praktikojnë një platforme të tyre pasi edhe historikisht na lidh një miqësi  me këtë popull?
S.K:Thash ne duhet marr modele të ndryshme se si punojnë Lobet, por ne duhet përshtatur edhe mentalitetit tonë. Bashkëpunimi nuk na mungon kur e kemi parasysh   ndikimin  e figurave të ndryshme   politike dhe ushtarake ne Luftën e Kosovës. Shqiptarët  në Amerikë  kanë një bashkëpunim te shkëlqyeshëm me  Lobin Hebre dhe  përfaqësuesit  e këtij  populli.

A.D:Po me Lobi shqiptaro -Amerikan si qëndron  gjendja dhe bashkëpunimi?

S.K:Edhe se  atje ka një zbehje në kohet  e fundit e gjitha si pasoje  e  fërkimeve të partive politike te formuara edhe atje, besoj se   do te jetë tejkaluese dhe   në të ardhmen do të  jete  faktor  ne veti siç ishte edhe ma herët ne  strukturat shtetërore amerikane.
A.D:Sa kanë ndikuar “Partitë politike ” tek mërgata kur dihet se asnjëra nga to pothuajse nuk janë pozitive në mesin tonë më që kanë shkaktuar ndasi dhe përçarje ?
S.K:Ne kemi thënë, Lobi nuk do të jetë politik dhe jo fetarë. Partitë politike edhe ato që veprojnë këtu në mërgatë nuk e kanë edhe asnjë ndikim në atdhe, prandaj ne i pranojmë nën kulmin tonë edhe partitë politike që veprojnë, por pa ju dhënë të drejtë që ato të Lobojnë për subjektet e tyre, apo për religjionet e tyre. Pse e bëjmë këtë? Pikërisht për shkak të mundësisë së përçarjes së mërgatës dhe Lobit.
A.D:Zoti Skenderbeg Klaiqi ju ishit një veprimtar shumë vjeçar në fushën e humanizmit, kulturës, shkencës e teknologjisë, ku ishit gjatë luftës dhe pas luftës së Kosovës si kryetarë i dytë i Shoqatës humanitare Gjermano – Shqiptare „Lebenshilfe für Kosovo“ e.V , të  SH.K.Sh Scanderbeg“ ,të Bashkësisë Shqiptare, nismave të ndryshme kulturore, hulumtime dhe  investime të huaja në Atdhe dhe më në fund kryetar i Lobit Euro-Atlantik Shqiptar Global. Na flisni se a gjeni kohë te lire edhe për jetën private,siç shihet keni një agjendë të ngjeshur?

S.K:Kohë të lirë? Ah fare pak, këtë detyrë dhe projekt që ja kemi parashtrua vetvetes, po kërkojnë përkushtim, sakrificë, disiplinë, investim në kohë dhe financa, financat po i ndajmë edhe nga buxheti familjarë shumë pasi që çdo kush është në baza vullnetare.

A.D:Ju falënderojmë për kohën që gjetët për ketë interviste më që i prekëm
bukur do  tema të nxehta .A keni ndonjë mesazh për publikun ?
Skenderbeg Klaiqi: Ju falënderoj z. Dibrani që edhe ju gjetët kohë për këtë intervistë. Ju falënderoj edhe për faktin se ju keni qenë çdoherë një zë i fuqishëm i mërgatës dhe diasporës, posaçërisht në Gjermani dhe ma gjerë.Unë do ta përsërisë  mesazhin e të madhit tonë kryelegjendarit tonë. „ Të bashkuar jemi më të fuqishëm“ dhe mesazhin e të madhit ish presidentin e Amerikës: „Mos pyet çfarë bëri shteti për ty, por pyet çfarë bëre ti për shtetin“ në këtë ratë Atdheun tonë të dashur. Prandaj ftoj  që të bashkohuni rreth Lobit që ti përballojmë pengesat që kanë qenë dhe po na dalin  si ndërskamza  tani edhe nga vete  faktori shqiptar… Japë një kushtrim të fuqishëm, ti lëmë bajraktarizmat, ti lëmë inatet personale, ta gjejmë formulën e bashkëpunimit dhe t’i rrekemi punës bashkërisht.

 

ELZA ZAGREDA PER AKTORET E RINJ:Nëse nuk ka punë, krijoni punën tuaj! Mos u dorëzoni kurrë!”

by

FLET EKSKLUZIVISHT PER DIELLIN/*

*Shqiptarja e Mailt te Zi ‘’Elza Zagreda  e pranon me krenari,  se të qenit shqiptare e formoi shumë identitetin e saj si aktore dhe kreativitetin e saj.’’në Amerikë/

*Elza Zagreda ka një këshillë për ata që aspirojnë të bëhen aktorë. “Vazhdoni të ecni e të rriteni profesionalisht. Nëse nuk ka punë, krijoni punën tuaj! Mos u dorëzoni kurrë!”

Aktorja  Shqiptare  Elza Zagreda shkon përtej kufijve për të krijuar personazhe të adhurueshëm  në NEW YORK dhe  rinumëron triumfet/

Elza Zagreda është përshkruar në shumë mënyra, duke përfshirë “bjonde, elegante, gazmore, me një mimikë të mrekullueshme, ambicioze, e mprehtë, e gjallë, e sofistikuar, por gjithsesi realiste e me këmbë në tokë.” një grua me shpirt të lirë.

Ajo ka një performancë të shkëlqyer ne deputimet e saj si artiste.

Zagreda është një performuese e shkëlqyer dhe ka një mimikë të mrekullueshme… Elegante, plot vetbesim — Elza  eshte një aktore profesioniste.”

Nga këndvështrimi i saj, ajo e konsideron veten inteligjente e plot intuitë.

Elza e lindur ne Bronx dhe banuese në New York, nga dy emigrantë shqiptarë nga Ulqinji, Mal i Zi.

“E rritur në Bronx dhe Westchester, kaloi shumë kohë në Manhattan duke eksploruar ndërkohë që rritej.

U diplomua në Fordham University në shkenca politike dhe teatër.

 Më pas morri diplomen e masterit në NYU për shkrim dramatik/film.

  Shumica e njerëzve shkruajnë një skenar apo tezë për t’ë marrë diplomë në programin tim,- thotë Elza-  ndërsa unë vendosa të shkruaja një skenar dhe një tezë për ta mbrojtur atë.

 ‘’Elza e pranon me krenari  se të qënit shqiptare formoi shumë identitetin dhe kreativitetin e saj.’’

“Une nuk kam frikë të shprehem në punë. Kjo më lidh mua me të tjerët. Kur mundem, gjej një mënyrë për ta bërë situaten gazmore – .thote ajo ”

Elza ka një listë të gjatë me merita impresionuese në aktrim, në teatër, televizion dhe filma.

Detyra më e fundit ka qenë një rol kryesor në një film të shkurtër SAG, Beneath the Surface.

Karriera e saj përfshin shfaqje në televizion ne programin Law and Order: SVU, One Life to Live, The Unusuals dhe 30 Rock.

Ajo ka performuar për një publik të madh në “The Helen Hayes Theatre” dhe “Classic Stage Theatre”. Kur nuk është dukë punuar me produksionet e të tjerëve,

Elza është duke shkruar e krijuar shfaqjet e saj solo, kështu që ajo është mjaft e motivuar për karrierën e saj.

Shfaqjet e saj kanë marrë kritika dhe opinione nga njerëz të njohur në New York, Los Angeles, Detroit dhe Boston.

Elza ka luajtur ne produksionin e vitit 2010 New York City Fall.

Elza në revistën Eastern Europe’s Glamour.

 Si një aktore ajo ka punuar në vende të tilla si The Helen Hayes Theatre (ku ka ndarë skenën me Vanessa Redgrave dhe Tim Robbins), Classic Stage dhe në west End Theatre në qytetin e New York-ut. lën “One Life to Live” dhe së fundmi “30 Rock” dhe shoën televiziv “The Unusuals”. Kohët e fundit ajo mund të shihet në komedinë hit të Bravos “Odd mom out”

Një komediane e talentuar, Elza paraqitet si një nga bjondet e adhurueshme në reklamën 1-800-CALL-ATT. Ajo performon rregullisht në vend dhe u listua si një nga femrat më komike në New York.

Si aktore dhe producente, Elza mund të shihet në Beneath the Surface, një film i shkurtër SAG i përfshirë në Festivalin e Filmit në Kanë.

Për filma, pjesë teatrale apo çeshtje televizive, Elza përfaqësohet nga Robyn Bluestone i Robyn Bluestone Management.

Shfaqjet e saj kanë marrë kritika dhe opinione nga njerëz të njohur në New York, Los Angeles, Detroit dhe Boston.

***

Ndiqni bashkebisedimin e zhvilluar nga Dr. Lilana Pere enkas per Gazeten DIELLI ne SHBA

***

Pyetje- E dashur Zonja Elza, desha te di une dhe lexuesi, si ka qënë  historia e largimit nga vëndi juaj , dhe sa te veshtirë e patët ta ndertonit karrieren ne Amerike?

 

– Largimi? …. baba im erdhi në këtë vend me 20 dollarë në xhep dhe gruan(nënën time) shtatzënë.

Unë linda ekzaktësisht tre javë më pas. Flisni tani për ndërmarrjen e rreziqeve! Ai më mësoi të ndërmerrja rreziqe dhe kurrë të mos e lija gjininë të më pengonte.”

***

Zonja Elza, pervec talentit tuaj si një performuese e lindur, ju vendoset  ta kthenite eksperiencën e dhimbshme të fëmijërisë tuaj  në komedi, sa I dhimbshem  ishte ky rol dhe c’farë mesazhe jepni për teleshikuesit ?

***

“Kështu lindi ideja për dramat e mia të para Corn Bread & Feta Cheese: Growing up FAT & Albanian.

Ushqehesha për të menaxhuar ndjenjën e parehatshme të rritjes si jashtetokësore.

Nuk isha plotësisht amerikane, por nuk isha as shqiptare. Njerëzit e kanë të vështirë ta besojnë, por dikur unë peshoja 90 kg.”

Risku i im për të kthyer tragjedinë e saj në komedi dha rezultat.

“Në atë komedi e gjetën veten të gjithë ata që kishin një familje jofunksionale e të gjithë ata që ishin ‘fëmija jo interesant, i shëndoshë apo i huaj’ në shkollë, dhe kush nuk është ndier të paktën një herë ashtu?

***

Zonja Elza, Sa e suksesshme ishit ju si ne krijimtarine e skenarëve që në  thelb kishin kontekstin e jetes tuaj dhe ne deputimet tuaja, dhe sa afeksion krijonit ne public?

****

Ajo e pranon se i ka dashuruar të gjitha eksperiencat e saj të aktrimit. Shfaqja pati një sukses të jashtëzakonshëm në NY, saqë unë vendosa të shfaqej në Los Angeles dhe Detroit, ku pati të njëjtat arritje. Kam shkruajtur edhe dy komedi të tjera solo që atëherë, të bazuara në eksperiencën e jetës sime; Divorce! Albanian Style! dhe Dating, Depression & Dirtbags: A Love Story.Të dyja ishin komerciale dhe suksese kritike gjithashtu.”

“Kam punuar për gjithcka që nga 30 Rock to Laë and Order.

Tina Fey dhe Mariska Hargatay ishin të dyja mrekulli për të punuar. Tek Laë & Order gjithnjë më thonë të luaj ‘Svetlana’, ‘Slavic Mail Order Bride’, ose çdo gjë e lidhur me Rusinë pasi dukem si ruse.

Unë u them ma jepni menjëherë!”

****

 Zonja Elza, Përveçse të jetë përpara kamerave, Elza gjthashtu e dashuron të jetë në skenë.

Zonja Elza, ju lutem tregoni disa kujtime dhe sensibilitete nga jeta juaj artistike?

***

“Një kujtim qesharak që më ka mbetur në mendje është eksperienca e pare e aktrimit me Ricardo Cordero dhe Luan Bexhetin duke performuar komedinë Chee-Chee në west End Theatre.Bëmë aq shumë prova, por ashtu si çdo aktor, harron pjesën dhe ngrin.

Ricky, duke qenë një aktor me eksperiencë, më mësoi një truk.Ishin disa revista në tavolinë, dhe Ricky më tha ta fshihja skenarin atje.‘Nuk është nevoja ta përdorësh, por e di që është atje,’ tha ai. E gjeni dot?

Unë NGRIVA. Por Ricky kishte të drejtë; thjesht duke e ditur që ishte atje më ndihmoi. Mora revistën me skenarin e fshehur dhe ABRAKADABRA!

Ai kishte të drejtë, kujtova çdo gjë. Dhe e tundëm skenën!

–Zonja Elza,Kush jane projektet tuaj ne te ardhmen, permendni nje ju lutem I cili ju duket me kompleks ?

 –Projekti aktual, filmi i shkurtër SAG Beneath the Surface, i ofroi Elzës një rol sfidues e kompleks. “Të gjithë kemi rënë pre e bullizmit në një mënyrë ose në një tjetër.

-Kjo histori eksploron keqperceptimet dhe thyen steriotipet që kemi për njerëzit që duken apo sillen ndryshe nga norma ‘amerikane’.

-Një baba dhe djalë me origjinë arabe janë duke udhëtuar për në shtëpi, duke pritur trenin në një platformë, ku konfrontohen me një grup prej 4 vetësh.

– Ata lëshojnë ofendime raciale detyrojnë familjen ‘të bëjë diçka për këtë’. Të gjitha acarimet e pavenda, profilizimet raciale dhe steriotipet e medias luajnë një rol në zhvillimin e situatës. Filmi u shfaq në Festivalin e Filmit në Kanë 2014 këtë vit dhe po bën xhiron e festivaleve të filmave.”

-Elza luan rolin e Beate, një grua me shpirt të lirë që po kalon një kohë të bukur e cila e gjen veten në vendin dhe kohën e gabuar.

“Ajo përfundon me njerëzit e gabuar, duke bërë zgjedhje të gabuara. Beate është një bulliste dhe ka pirë – një kombinim jo dhe aq i mirë. Ajo nuk është shumë e pëlqyeshme, por thotë gjëra që shumë prej nesh i mendojmë.

Unë e dashuroj komedinë, kështu që ishte një shans shumë i mirë të luaja një kuçkë dhe të futesha në një personazh të papëlqyeshëm.”

-Zonja Elza,Kush kane qene eksperiencat më frytdhënëse  mbeshtetesit dhe bashkëpunetoret tuaj qe ju ruani mirenjohje dhe respect?

–Bashkëpunimi me regjizorin dhe stafin për të sjellë në jetë projektin, ishte mjaft produktiv…“Punova nga afër me Dhimitër Ismailaj-Valona, shkrimtarin e talentuar dhe regjizorin për projektin. Së bashku me ndihmën në krijim, ndihmova edhe në përzgjedhjen e aktorëve.Aktorët ishin të gjithë të përkryer! Për mua, ka qenë një nga eksperiencat më frytdhënëse gjatë punës për një film.

Kur një skuadër bashkohet për të realizuar një projekt -duke filluar që nga kostumografët, fotografët, parukierët – ndihesh jashtëzakonisht mirë sepse së bashku bëtë diçka të vlefshme realitet.

E dashuroj kamarderinë dhe lidhjet që krijohen duke punuar në grup. është si të kthehesh pas në shkollë, duke mësuar me ngut për një provim përfundimtar.”

Me përmbledhjen dhe eksperiencat e saj, Elza është plotësisht e përgatitur kur Hollyvood të telefonojë. “Nuk do ta refuzoja kurrë Clooney ose Scorsese, meqë ra fjala! Apo Jake Gyllenhaal.

Kam kënaqësinë të jem me të në Soul Cyle këtu në qytet dhe përveç syve të mrekullueshëm blu, mendoj se është një aktor jashtëzakonisht i talentuar.”

Jam duke finalizuar dosjet e fundit ndërkohë që flasim, dhe po planifikojmë të xhirojmë në pranverën e 2015, dhe ne vazhdim.  Kemi kaluar kaq shumë kohë për ta bërë, dhe jam shumë e emocionuar që do ta kthej këtë ëndërr në realitet. Kjo më drithëron!

Opininione te ndryshme për Elzën.

“Kam qenë në disa shfaqje femrash solo, por nuk janë tipi im. Por ti? Ti ishe e mrekullueshme!” Susan Rabin, autore e “Si të tërheqim këdo, kurdo dhe kudo”.

“Mbretëresha e komedisë Elza Zagreda rikthehet në skenë për të treguar sagën e saj” Prishtina Press

“Unë kam shkuar në shfaqje të performuara nga një grua e vetme dhe ato nuk janë të preferuarat e mia. Por ju? Ju ishit e mrekullueshme!

“Susan Rabin, autore  e “How to Attract Anyone, Anytime, Anyplace”.

“Mbretëresha e komedise Elza Zagreda kthehet në skenë për të të treguar sagën e saj”

Prishtina Press /PrishtinaPress.info

“… Kronikat e shkurtra të saj për mjerimin janë ndër më gazmoret në shfaqje dhe unë dua të dëgjoj më shumë.”

Adrienne Urbanski / (theasy.com)

“… Ndëkohë qe shfaqja është për një përvojë aktuale që të copëton zemrën, Zagreda arrin te gjejë dhe te ndajë humorin me audience e saj.”

Patrick McCormick /nytheatre.com

“Shfaqja e fundit e Elza Zagredës”

Nick Leshi / City Of Kik (blog)

Gjeniu komik – një intervistë ekskluzive me 3 faqe nga Dr. Ermira Babamusta

“Një komedi rreth shqiptarve të jugut”

… Shfaqja e mrekullueshme Ngritja përballueshme e Fatlinda Paloka për një familje shqiptarësh të cilët lëvizin në Gjeorgji nga Nju Jorku, pasi një prej tyre është e kërcënuar me dëbim…

… Prania komanduese e  Elzës është vështirë ti rezistosh …

Aktorja me 5 yje & komediania Elza Zagreda

“Ne e adhuruam atë! Çfarë mund të them tjetër ?! ”

Comedy Central TV

“Te shikosh zonjën Zagreba ështe një kënaqësi e madhe … Ardhja e saj është totalisht e pëlqyeshme. Mimika e saje mrekullueshme dhe vokali i saj i hapur, efektiv dhe bindës …

Unë vecanërisht e shijova fokusimin e saj dhe aftesinë e saj për të qeshur me veten e saj kur përjetonte karakteret e tjera nga tregimi i saj.

 

Duke e bëre atë perseri të mrekullueshme për tu parë. Pastaj është një paradoks vizual i një gruaje të habitur dhe tërheqëse duke luajtur një të shkuar “të shëndoshe sikur po ndodh në të tashmen … ajo arrin ta bëjë ketë gjë … ”

 Akiva Danube / Teatri Co. Republika

 ” ‘ Bukë misri dhe djath i bardhë” do të bëjnë ty të qeshësh, qash dhe do të vëne  në dyshim lirinë tuaj … do të shokojnë ndjenjat e një gruaje të shekullit të 21-të …

Ajo është një autore/ dramaturge e mrekullueshme. ”

Catherine Wayland, Editor / IF Magazine

“Shfaqja është më personale kur ajo rinumëron triumfet… është emocioni më i fortë kur Zagreda kalon në historitë e të tjerëve — të hallës së saj në Shqipëri që ka përjetuar martesën me mblesëri që në një moshë të re…

Ajo flet gjithashtu kalimthi për femra të tjera shqiptare të cilat i ka intervistuar për tezën e diplomës; Zagreda duke personifikuar të tjerët duket sikur prek i prek thellë njerëzit dhe i shkakton emocion. Këto momente të thyejnë zemrën…

Zagreda është një performuese e shkëlqyer dhe ka një mimikë të mrekullueshme… Elegante, plot vetbesim — një aktore profesioniste.”

Loren Noveck / Nytheatre.com

“Cfarë performance frymëzuese dhe prekëse! Qesha, qava, mësova shumë… E dashurova!… Emocioni autentik e i ndjerë që Elsa paraqiti duke iu adresuar sprovave dhe vuajtjeve që sjell rritja  e një femre një një kulturë ku gratë shihen si qytetare të klasit të dytë (pa përmendur të shëndosha!) më hipnotizoi.

Ajo godet në shenjë çdo herë qoftë një moment komik apo një moment i trishtë humbjeje dhe dhimbjeje ndërsa ajo tregoi historinë e gjësdjes së vështirë të hallës së saj që më dha mornica. Do t’ua rekomantoja të gjithëve!

Nick Nickaj / WBTU Radio

“Monologu më i mirë i këtij muaji vjen nga Elza Zagreda në punën e saj ‘Corn Bread and Feta Cheese: Growing Up Fat and Albanian’… është shumë komike dhe audienca qesh shumë por në fund duhet të duartrokasësh këtë shkrimtare dhe aktore për punë kaq të mira. Ajo meriton të lavdërohet”

Mario Fratti / America Oggi

“Ky shou  hedh një vështrim në një tjetër familje “jofunksionale” dhe e bën të duket komike, argëtuese, shokuese. Edhe pse e trishtuar, Elza paraqitet e fortë. Kjo shfaqje ka zgjuarësi, sharm dhe shumë bukë e djathë!”

“Accessibly Live” / Los Angeles

“E DASHUROVA! Një armene takon një shqiptare kur ulen për të ngënë bukë dhe djathë gjatë një aventure të çuditshme etnike të shfaqjes së Elzës… Mos e humbisni!”

Joan Quinn / Profiles / Los Angeles

Çfare kanë thënë të tjerët…

“Shfaqja dhe Elza ishin absolutisht të mrekullueshme. Ajo dha një performancë të shkëlqyer. Isha i mahnitur.”

Stan Dragoti/ Direktor, Producent (Zoti mama, Dashuri me kafshim të parë, Njeriu me një këpucë të kuqe)

“Isha jashtë mase i impresionuar dhe i argëtuar nga shkrimi… Performanca magjepsëse e Elzës dhe zërat e të afërmve të saj. Efektet e dritave, muzika ndihmuan ta gjallëronin nje akt në 25 segmente të qarta. Mësova kaq shumë për shqiptarët.”

Rich McKeever / Shkrimtar i pavarur

“Pjesa e Elzës është shumë më tepër personale sesa ‘Nine Parts Desire’, edhe pse të dyja pjesët janë shkruar për gratë. Ajo ka bërë një punë mahnitëse!”

Shannon Sindelar / Ansambli i Teatrit të Manhattan

“E shkruar shumë mirë… Shkrimi është super dhe historia ishte e pasur, isha shumë i impresionuar nga ajo që bëri ajo.”

Eric Butler / HBO

“Çfarë udhëtimi i mrekullueshëm! E shijova vërtet. Elza dukej e mahnitshme. Zëri i saj ishte në formë shumë të mirë — ai do të bënte një film perfekt.”

Darnell ëilliams / “All My Children” – ABC-TV

“Ishte një kënaqësi të shikoje shfaqjen. Kishte sigurisht shumë gjëra tek të cilat e gjeja veten por për mua momentet personale, ato që shkëputeshin nga territori familjar ishin më efektivet.”

Barbara Ghammashi / Shoëtime

“Shijova çdo moment të shfaqjes… Ç’mënyrë e mrekullueshme për të kaluar pasditen! Shfaqja ishte një gëzim i vërtetë… Do vazhdoj ta shpërndaj lajmin!”

 

-Zonja Elza. Ne kendveshtrimin e gjerë të  nje artisteje, intelektualeje , desha nje koment  per pozicionin e gruas shqiptare dje,  dhe sa e integruar është  sot.

-“ Të rritesh në një kulturë ku meshkujt janë ata që vlerësohen më tepër se femrat të bën të ndjesh dhimbje.

‘’Dikur  arsimimi lihej  pas dore në mënyrë që  vajzat të martoheshn .

Martesat me mblesëri ishin normale  per dekadat e hershme’’.

‘’ Kishe shumë pak mundësi për të vendosur fatin tend rrjedhën e jetës tënde’’.

Thjesht duhet të bindeshe, sepse ishe vajzë. Këto ishin gjërat që femrat përjetonin duke u rritur në kulturën shqiptare, në Amerikë.

Sa herë ndonje nga kusherirat e mija do të martohej, me deshiren dhe vendimin e saj dëgjoja këngën.

Ajo ndihej  me fat që ishte e bekuar me një baba shumë progresiv i cili besonte se fëmijët e tij duhet të merrnin një arsimim cilësor.

Babai I Elzes i donte vajzat e tij njësoj si të ishin djem; për të nuk ishte e rëndësishme gjinia. Isha me fat të kisha atë si një model.

Ai është një baba i mrekullueshëm që më mësoi së puna shpërblehet.

Ndoshta jo gjithmonë, por të paktën mund të jetosh një jetë me integritet dhe krenari,ecila cdo dite duhet te behet e jona e gruas shqiptare.

I wanted really to thank sincerely, Liliana for interviw.Thank You.

Une doja t’u falenderoja vertet Liliana sinqerisht per intervisten.Ju faleminderit.

 

-Ju faleleminderit nga zemra autorja/ dramaturge e mrekullueshme me famë përtej kufijve te Shqiperisë , atje ne Amerikën e mundesive te mëdha. ”

E dashur artistja e madhe shqiptare Elza Zagreda.Komunikimi yne edhe pse ishte pak I vështire sepse gjuhën shqipe e kuptonit shume mire, por e kishit veshtire per te shkruajtur , ishte mjaft mbreslenes , shume i ngrohte dhe shume i embel , mesazh dhënës per forcen , talentin , këmbenguljen, dëshiren dhe dashurinë për profesionin, per të ecur përpara,  për tu bërë nje yll.

Dëshiroj të shoh gjithmone yll në deputimet  plot sharm, finessë  e profesionalizëm në skenat Amerikane.

Ju uroj suksese te mëtejshme. Faleminderit.

Dr. Liliana Pere

International Organization.

Albanian Woman in the World

Peace Missionary & Honorary Advisor of DMPP

* Ndalohet ribotimi pa lejen me shkrim te redaksise se Diellit

 

 

Intervista- Flet ambasadori amerikan: Kam 10 muaj qe e shoh proamerikanizmin e Kosoves

by

Ambasadori i SHBA-ve, Greg Delawie: Mendoj që populli i Kosovës meriton më mirë/

-Dëshiroj ta shoh Kuvendin të vijë plotësisht në rend, dëshiroj ta shoh Kuvendin të ketë arritur kuorumin çdo herë, dhe patjetër, dëshiroj të shoh proceset qeverisëse të Kosovës të vazhdojnë të zhvillohen më së miri për ti shërbyer popullit të Kosovës i cili i ka zgjedhur ata/

-Ka rreth 10 muaj që jam në Kosovë dhe personalisht e shoh thellësinë e pro-amerikanizmit, pro-perëndimit, pro-evropianizmit të qytetarëve të Kosovës/

-Intervistë ekskluzive e Ambasadorit të SHBA-ve në Kosovë, Greg Delawie, me TV21

TV21: Duhet të flasim në fillim lidhur me situatën aktuale politike, dhe duke pasur parasysh çdo gjë që është duke ndodhur. A do të thoshit se jemi duke hyrë në një fazë më të qetë, apo është kjo “qetësia para stuhisë” duke pasur parasyh atë që opozita e ka paralajmëruar, sidomos Vetëvendosja?

 Ambasadori Delawie: Topi im i kristaltë është thyer sot disi por më lejoni të ju them që sigurisht jam i lumtur që nuk ka pasur dhunë në Kuvend apo rrugëve të Prishtinës në muajt e fundit. Kurrë nuk mendoj se dhuna politike është përgjigja. Nuk mendoj se ajo ishte përgjigje vjeshtën e kaluar, nuk mendoj që është përgjigje tani, dhe pa dyshim se nuk mendoj që ajo është përgjigje për të ardhmen.  Sigurisht që shpresoj se situata do të bëhet më normale. Shpresoj që deputetët e opozitës në Kuvend do të kthehen aty për ta kryer punën për të cilën qytetarët i kanë votuar. Gjithashtu, dëshiroj ti shoh edhe deputetët që vijnë nga radhët e partive qeverisëse që të paraqiten në Kuvend dhe në takimet e komisioneve më shpesh. Për mua është zhgënjyese kur shoh që Kuvendi apo komisioni nuk mund të arrijnë kuorumin për arsye se deputetët nuk janë paraqitur për ti përfaqësuar votuesit e tyre. Gjithashtu, unë zhgënjehem kur zyrtarët qeveritarë nuk paraqiten për ti bërë prezantimet e tyre para deputetëve për ligjet dhe gjëra të ngjashme. Pra, të gjithë këta zyrtarë, deputetët, qeveritarët, dhe të tillët – punojnë për qytetarët e Kosovës. Mendoj që populli i Kosovës meriton më mirë. Dëshiroj ta shoh Kuvendin tërësisht në gjendje të rregullt. Dëshiroj ta shoh Kuvendin të vijë plotësisht në rend, dëshiroj ta shoh Kuvendin të ketë arritur kuorumin çdo herë, dhe patjetër, dëshiroj të shoh proceset qeverisëse të Kosovës të vazhdojnë të zhvillohen më së miri për ti shërbyer popullit të Kosovës i cili i ka zgjedhur ata.

 TV21: Sidoqoftë, a mund të presim përshakallëzim të mëtutjeshëm të gjendjes të nxitur qoftë nga opozita apo nga hartimiu i Statutit të Asociacionit të Komunave me Shumicë Serbe, apo nga ratifikimi i demarkacionit të kufirit me Malin e Zi? Apo mendoni se këto procese do të shkojnë më mirë, pa probleme?

Ambasadori Delawie: Edhe një herë: Nuk do të tentoj ta parashoh të ardhmen – ju dhe shumë kolegë tuaj këtu në Kosovë keni shumë më tepër përvojë dhe mund të provoni ta bëni këtë. Megjithatë, sigurisht se është një punë me rëndësi që Kuvendi duhet ta kryejë dhe shpresoj që gjërat të zhvillohen normalisht. Mendoj që mënyra për t’i zgjidhur problemet politike është duke debatuar për ato apo duke votuar për ato në Kuvend. Nuk mendoj se mënyra për t’i zgjidhur problemet politike është duke dalur nëpër rrugë apo duke provokuar dhunë.

TV21: Edhe një çështje tjetër që mund të ngritet – dhe shumë njerëz e ndjejnë se kjo mund të ketë potencial për ta përshkallëzuar gjendjen – është kur të bëhen publike aktakuzat e para nga Gjykata Speciale (SITF). Brenda qarqeve politike kjo është cilësuar madje edhe si bombë e kurdisur…

 Ambasadori Delawie: Do të shohim se çfarë do të ndodhë kur të krijohet ajo (Gjykata). Për momentin, Parlamenti i Holandës duhet ti miratojë marrëveshjet me Kosovën. Nuk e di se sa do të zgjatë e tërë kjo dhe njëherësh nuk do të kisha dashur të parashoh se çfarë pikërisht do të ndodhë në të ardhmen.

 TV21: Ajo që dijmë në bazë të asaj që ka ndodhur në të kaluarën është se shumë kohë është humbur me këtë krizë olitike dhe proceset kanë stagnuar. A mendoni se dikush në veçanti duhet të japë llogari apo edhe të mbahet përgjegjës për gjithë këtë situatë dhe për problemet e mundshme në të ardhmen?

 Ambasadori Delawie: Si i huaj që jam nuk më takon të vlerësoj udhëheqësit e Kosovës apo  partitë politike të saja. Konsideroj që kjo është punë për votuesit e Kosovës kurdo që të mbahen zgjedhjet – të vendosin nëse janë të kënaqur me shërbimet e kryera nga njerëzit të cilët i kanë zgjedhur apo jo. Apo mos dëshirojnë të bëjnë një përzgjedhje tjetër – dhe së fundi, nuk është një gjë me të cilën kisha dashur të merrem.

  TV21: Jemi në një situatë kritike ku çështja e sigurisë është diskutuar shumë së fundi. A mund të themi se situata e tanishme politike aktualisht paraqet kërcënim të sigurisë dhe si korrespondon kjo situatë me rreziqet e tjera të sigurisë në Kosovë, duke përfshirë terrorizmin dhe islamin radikal?

 Ambasadori Delawie: OK. Ndoshta mund ta ndani atë në disa pjesë dhe të merremi me atë se “a paraqet dhuna në Kuvend kërcënim për sigurinë e Kosovës?”, dhe ta lëmë pjesën lidhur me islamin radikal për pak më vonë. Ndoshta do të duhesh të më përkujtosh për këtë.

 TV21: Sigurisht se do t’ju përkujtoj.

 Ambasadori Delawie: Faleminderit. Po, mendoj që dhuna në Kuvend është kërcënim për sigurinë në Kosovë. Problemi është nëse dhuna politike fillon të funksionojë vetëm për një grup njerëzish dhe ata fillojnë të besojnë se janë duke arritur ndonjë lloj qëllimesh nga e tërë kjo. Në anën tjetër, një grup tjetër do të mësojë nga të parët dhe pastaj edhe këta ndoshta do të fillojnë ta përdorin dhunën politike. Dhe pas një kohe jo fort të gjatë do të jeni në këtë fazë të veprimit dhe kundërveprimit nga ana e grupeve të shumta, dhe do të jeni në një teposhtëze të rrëshqitshme drejtë kaosit dhe anarkisë. Por, edhe përtej kësaj unë mendoj se dhuna në Kuvend ndikon negativisht në Kosovë për shkak të efektit që shkakton jashtë kufinjve të saj. Siç e dini, ne e pamë këtë gjatë votimit në UNESCO vjeshtën e kaluar ku, ta them të drejtën, Qeveria ime përkrahi anëtarësimin e  Kosovës në UNESCO dhe ambasadat tona në mbarë botën bënin thirrje tek qeveritë e huaja për ta përkrahur anëtarësimin e Kosovës gjatë votimit në Paris. Sigurisht që 90 apo më shume shtete e bënë këtë e që është mirë, por, fatkeqësisht, në fund na munguan tri vota. Fatkeqësisht, shumë, tepër shumë nga kolegët e mi nga mbarë bota dëgjuan nga homologët e tyre nëpër vendet ku ata shërbejnë diçka të këtillë: “Për çfarë arsye të votojmë për një vend për të ju bashkëngjitur një organizate e cila ka për qëllim të mbrojë trashëgiminë kulturore kur ai vend nuk është në gjendje ta mbrojë as Kuvendin e vet?” Prandaj, mendoj se është e rëndësishme që njerëzit ta kuptojnë që veprimet që ndërmarrin në Kosovë për arsye të ndryshme të brendshme shumë lehtë mund të qarkullojnë në tërë botën dhe të kenë pasoja negative për vendin e tyre.  Mund ta them të njëjtën gjë edhe për investimet e huaja. Kam shpenzuar shumë kohë duke biseduar me kompanitë amerikane nëpërmjet telefonit duke tentuar t’ua spjegoj që Kosova me të vërtetë është një vend i sigurt ku ata mund të vijnë dhe të investojnë paratë e tyre këtu. Fatkeqësisht, problemi është – ta dini – se ajo çfarë ata shohin në televizion dhe përshtypjet që ata krijojnë për Kosovën është gazi lotsjellës në Kuvend dhe koktejet e Molotovit nëpër rrugë. Këto, pra, janë gjërat që janë parë anekënd botës dhe secili di për ato. Dhe, do të na duhet kohë për t’i tejkaluar këto gjëra dhe që njerëzit ta shohin Kosovën ashtu sikurse në të vërtetë është. Pra, është një vend i sigurt ku njerëzit mund të vijnë, vend i sigurt për të investuar dhe një shtet i cili është i gatshëm ta marrë hisen e vet në skenën botërore.

TV21: A keni vërejtur, të themi, ndonjë përpjekje veçanërisht të fuqishme të institucioneve qeveritare që të shkojnë përtej….

 Ambasadori Delawie: Ju jeni njeriu i lajmeve. Ju e dini këtë më mirë se unë. A është lajmi i mirë lajm? Nuk doni të përgjigjeni në këtë apo jo. Fatkeqësisht, pamjet dramatike janë lajme dhe është shumë e vështirë ti kundërpërgjigjesh gjërave të tilla. I kujtoj momentet kur kam shërbyer në Kroaci para 10 vitesh, isha zëvendësshef i misionit në ambasadën tonë atje. E kemi ditur rreth një vit më parë se po shkojmë në Kroaci dhe i themi miqve tonë dhe kolegëve çfarë do të bëjmë atje dhe ata thoshin: “O zot, po çfarë do bëni me fëmijët tuaj?” Unë u thosha se fëmijët do të vijnë me ne. Atje është një shkollë, ata do vijojnë mësimin dhe do të jetë në rregull për ta. Dhe njerëzit më thonin, përfshirë njerëzit nga Departamenti i Shtetit – po çfarë lidhur me luftën? Mirë, lufta kishte mbaruar para 10 viteve. Por, lufta ishte gjëja e fundit për çfarë Kroacia ishte në lajme në Shtetet e Bashkuara. Dhe kjo është ajo që njerëzit kishin mbajtur në mend. Njerëzit kujtojnë gjërat që ju i transmetoni në TV e që janë dramatike, kjo pra është interesante për ata. Fatkeqësisht, nga këndvështrimi i Kosovës gazi lotsjellës ishte dramatik dhe interesant dhe druaj se do të mbetet në kujtesën e njerëzve. Dhe unë nuk dorëzohem – ne do të vazhdojmë të punojmë lidhur me këtë çështje dhe e di se shumë njerëz këtu do ta bëjnë të njëjtën gjë.

 TV21: OK, të kthehemi te islami radikal si njëri nga rreziqet për sigurinë. Së fundi patëm një artIkull në “New York Times” që në të vërtetë e quajti Kosovën tokë të plleshme për rekrutuesit e terroristëve. A mendoni se Qeveria e Kosoës është aktualisht duke bërë mjaft për ta luftuar terrorizmin dhe islamin radikal?   

 Ambasadori Delawie: E kam lexuar atë artikull. Në fakt, të gjithë miqtë e mi dhe familjarët e lexuan atë artikull, gjithashtu. Dhe tani “email inbox-i” im është i stërmbushur me kopjet e artikullit të “New York Times”. Më duhet të them se atij artikulli i mungon një pjesë shumë e rëndësishme e stories për veprimet shumë të rëndësishme dhe shumë të suksesshme të ndërmarra nga dy qeveritë e fundit të Kosovës, e sidomos që nga gushti i vitit 2014. E dini, kemi patur pjesëmarrjen e Kosovës në samitin për  luftën Kundër Ekstremizmit të Dhunshëm të mbajtur në SHBA, u mbajt edhe një samit rajonal në Shqipëri. Është ligji për luftëtarët e huaj terroristë i cili është miratuar në vitin 2015. Mendoj se më shumë se 50 njerëz janë arrestuar për pjesëmarrje në luftërat e popujve tjerë – njerëz që janë kthyer në Kosovë nga Siria apo Iraku. Disa njerëz janë dënuar të premten e kaluar, përfshirë edhe dikë që është dënuar për radikalizimin e qytetarëve të rinj të Kosovës dhe inkurajimin e tyre për t’iu bashkangjitur luftës. Ky person u dënua me 10 vite burgim e që është, për aq sa ne dijmë, ndëshkimi më i gjatë për krimin e llojit të tillë në tërë rajonin. Pra, mendoj që është e qartë që Kosova është duke bërë shumë dhe ne jemi duke punuar me Kosovën, dhe kemi punuar me Kosovën lidhur me këtë çështje gjatë gjithë kohës. A do të them se ne të gjithë e dijmë saktësisht se çfarë duhet bërë lidhur më këtë problem? – Jo, natyrisht se jo. Nuk e dijmë saktësisht por jemi duke luftuar kundër kësaj dukurie në Kosovë. Vendet tjera evropiane janë duke luftuar gjithashtu. Kemi problemin e ekstremizmit të dhunshëm edhe në Shtetet e Bashkuara me të cilin po mundohemi të ballafaqohemi. Të gjithë jemi duke provuar qasje të ndryshme. Disa do të funksionojnë më mirë se të tjerat dhe kjo është thjeshtë ajo mënyra se si merreni me një problem të ri. Provoni vazhdimisht metoda të ndryshme – disa nga ato do të funksionojnë më mirë dhe disa më pak se mirë. Por, besoj se kemi një partner të mrekullueshëm në Kosovën dhe mendoj se Kosova është duke bërë shumë në këtë drejtim.

 TV21: Thatë “kemi një partner të mrekullueshëm në Kosovën”. Artikulli duket se pandeh se Kosova nuk është më aq pro-amerikane. A e keni edhe ju këtë mendim apo mos e keni fituar një përshtypje të tillë duke e lexuar artikullin? A mendoni se kjo është e vërtetë?

 Ambasadori Delawie: Druaj se artikulli e lë atë përshtypje. Më duhet ta them se fare nuk pajtohem me atë. Ka rreth 10 muaj që jam në Kosovë dhe personalisht e shoh thellësinë e pro-amerikanizmit, pro-perëndimit, pro-evropianizmit të qytetarëve të Kosovës. Ka vende në Kosovë,  në qendër të Prishtinës, ku shoh më shumë flamuj amerikanë se sa në disa vende në SHBA. Njerëz të panjohur më ndalojnë në rrugë dhe më falënderojnë apo dëshirojnë të fotografohem me fëmijët e tyre. Vërtetë mendoj se është e padrejtë të njolloset një shtet i tërë, 2 milion njerëz, për shkak të pikëpamjeve të një përqindjeje shumë, shumë të vogël të njerëzve. Pandeh se kjo është një përgjigje e gjatë në pyetjen tuaj të shkurtër. Jo, nuk shoh ndonjë rritje të anti-amerikanizmit këtu. Ky është një vend i lirë – njerëz të ndryshëm kanë pikëpamje të ndryshme, dhe kjo është në rregull. Por, më duhet të them se më ka lënë shumë përshtypje që shumica dërrmuese e njerëzve duket se ende me të vërtetë e respektojnë shtetin që unë përfaqësoj, dhe kjo më bën shumë të lumtur.

  TV21: Aktualisht ky artikull disi ktheu vëmendjen e opinionit publik të Kosovës kah islami radikal dhe terrorizmi, dhe disi e zhvendosi atë nga kriza politike. Por, duke pasur parasysh gjendjen e tanishme politike, korrupsionin, gjendjen në veri – a do të thoshit se ky [terrorizmi] është rreziku numër një opër sigurinë apo ka çështje tjera me të cilat Kosova duhet të merret?

 Ambasadori Delawie: Brenda kornizave të sigurisë do të thoja se luftimi i ekstremizmit të dhunshëm është jashtëzakonisht i rëndësishëm për Kosovën sikurse që është edhe për vendin tim. Kemi parë sulme shumë serioze kundër vendeve tjera evropiane. Nuk e di nëse diçka e tillë është planifikuar për këtu, shpresoj se asnjëherë nuk do të vijë këtu, por, është një gjë të cilës duhet t’i kushtojmë shumë vëmendje të gjithë ne. Duhet të punojmë shumë afër me policinë, institucionet e sigurisë, institucionet gjyqësore, dhe nuk mund vetëm ta injorojmë dhe të shpresojmë se do të largohet. Dhe tash nuk shoh asnjë njeri, asnjë zyrtar qeveritar këtu, qoftë policët në detyrë apo ndonjë ministër, që ka për qëllim ta fshehë këtë problem duke shpresuar se problemi do të largohet vetvetiu.

TV21: Poashtu, siç e thashë: Një nga kërcënimet më të mëdha për shoqërinë dhe njëri nga problemet që është identifikuar si njëri nga prioritetet e mandatit tuaj është korrupsioni. Aktualisht çfarë është duke u bërë për të luftuar korrupsionin? Përveç asaj që të gjithë e dijnë ju thuani se SHBA është aktualisht duke investuar miliona për këtë por cilat janë rezultatet?Ambasadori Delawie: Siç e thatë edhe ju, luftimi i korrupsionit është një ndër prioritetet e mia më të larta. Pra, sundimi i ligjit është teknikisht prioriteti im kryesor dhe luftimi i korrupsionit është pjesë e rëndësishme e kësaj. Ky është një problem i madh këtu dhe ju të gjithë e dini sigurisht më mirë se unë – mendoj se kjo paraqet një barrë të madhe për Kosovës dhe është e rëndësishme që në vitet në vijim Kosova të merret me këtë problem suksesshëm, nëse pretendon t’i arrijë ambiciet e saja për tu integruar plotësisht në Evropë dhe të anëtarësohet në të gjitha klubet e rëndësishme evropiane. Dhe, çfarë është bërë? Po, ne jemi duke investuar afro 12 milion dollarë gjatë këtij viti  në diçka që quhet “Projekti i Forcimit të Sektorit të Drejtësisë” i cili punon me degën e gjyqësorit për të përmirësuar efikasitetin, logjistikën, transparencën – transparenca është çështja kyçe e cila e vështirëson korrupsionin. Pra, jemi duke punuar me sektorin e gjyqësorit, me prokurorët, me policinë, në identifikimin korrupsionit, në ndjekjen e korrupsionit dhe gjykimin e rasteve të korrupsionit.  Po të kisha një shkop magjik për ta eliminuar korrupsionin – më besoni, do ta kisha bërë këtë. Është një problem të cilin shumë shtete anekënd botës po mundohen ta luftojnë. Edhe shteti im, natyrisht, ka korrupsion, dhe kjo nuk më pëlqen. Është problem shoqëror, problem edukimi, problem shëndetësor, problem i zbatimit të ligjit, dhe natyrisht, është problem politik. Por, është diçka me të cilën po merremi dhe ne vazhdojmë ta kemi si prioritet të lartë për arsye se është shumë e rëndësishme për të ardhmen e Kosovës, për ekonominë e Kosovës dhe për t’i ndihmuar qytetarëve të Kosovës të ndihen më rehat – se Qeveria e tyre po punon për ta.

 TV21: Qeveria ka pranuar ndihma nga USAID-i dhe programe të ndryshme për shumë vite për t’u marrë me këtë çështje. A mund të thuhet se institucionet e Kosovës janë partnerë të besueshëm për ju në luftimin e korrupsionit, apo mendoni se ka nevojë për një ndryshim të tërësishëm të qasjes?  

 Ambasadori Delawie: Kkemi një numër të madh të partnerëve të besueshëm në sektorët e ndryshëm të sundimit të ligjit këtu. Ne punojmë me ata që t’jua përmirësojmë aftësitë dhe shkathtësitë. Ky programi i USAID-it që përmenda më herët është një element i rëndësishëm. Unë mendoj se shumica dërrmuese e njerëzve brenda sistemit të sundimit të ligjit – policia, prokuroria, gjykatësit – janë duke bërë çmos për ta zbatuar ligjin dhe Kushtetutën. Fatkeqësisht, ka të tillë që nuk janë duke vepruar ashtu apo edhe janë duke e shkelur ligjin. Raste të tilla bëhen  famëkëqija dhe ulin besimin e qytetarit të Kosovës në tërë sistemin. Jemi duke punuar me partnerët tonë të cilët besojmë se janë të besueshëm, jemi duke bërë çmos, po trajnojmë njerëz, po ofrojmë mjete dhe do të vazhdojmë të punojmë në këtë drejtim. Mendoj se edhe një partner shumë i rëndësishëm këtu është EULEX-i i cili para disa javësh ka arrestuar 50 apo më shumë njerëz për të cilët supozohet se kanë vjedhur nga qytetarët e Kosovës. Ne e mbështesim EULEX-in fuqishëm – kemi 16 amerikanë të cilët punojnë në EULEX. Është pra mision evropian për sundimin e ligjit por ne kontribuojmë në te sepse mendojmë se detyra e tij është vërtetë shumë e rëndësishme, dhe mendojmë se është shumë e rëndësishme që EULEX-i të mbetet, t’i shqyrtojë rastet deri në përfundimin e tyre, dhe të dënojë fajtorët dhe të vazhdojë punën në këtë projekt i cili është shumë i vështirë.

 TV21: Me shënimin e trevjetorit të Marrëveshjes së Brukselit para disa ditëve dhe momenteve të tjera të rëndësishme në procesin e gjatë të dialogut a kemi ardhur në pikën ku mund të analizojmë suksesin e përgjithshëm të procesit?

 Ambasadori Delawie: Ne mendojmë – unë mendoj se është shumë e rëndësishme për Kosovën të gjejë vendin e vet brenda Evropës. Të bëhet anëtare e të gjitha klubeve kyçe evropiane ku ajo dëshiron të anëtarësohet. Nuk shoh ndonjë rrugë tjetër për të arritur aty përveç se me marrëdhënie të mira me të gjithë fqinjët e saj, përfshirë këtu edhe Serbinë. Mendoj se dialogu gjatë viteve që lamë pas ka shënuar progres. Kam folur në të kaluarën lidhur me gjërat sikurse zgjedhjet lokale në tërë territorin e Kosovës, zgjedhjet e përgjithshme në tërë territorin e Kosovës, mbledhjen e taksës doganore në kufijtë veriorë të Kosovës tash, gjë që nuk do të ndodhte në të kaluarën. Marrëveshja e vitit të kaluar mbi policat e sigurimit të automjeteve ishte dashur të hyjë në fuqi këtë verë dhe ka për qëllim ta lehtësojë lëvizjen për qytetarët në të dyja anët. Pra, e refuzoj idenë që dialogu me Serbinë nuk ka sjellë të mira  — mendoj se përkundër historisë së vështirë, përkundër këndvështrimeve dalluese të Kosovës dhe Serbisë  lidhur me shumë gjëra të rëndësishme, ka fakte të qarta se shtetet mund të punojnë së bashku për të sjellë ndryshime praktike në jetyët e njerëzve të zakonshëm. Pra, kjo është e mira. Tani, e pranoj se dialogu nuk është duke lëvizur aq shpejtë sa do të kisha pasur dëshirë. Ka një dozë të caktuar lodhjeje nga dialogu por ne fuqishëm do të inkurajojmë të dyja shtetet të gjejnë mënyrën të vazhdojnë to arrijnë progres Të vazhdojnë të punojnë drejt marrëdhënieve më normale dhe të tentojnë të bëjnë gjëra të cilat në fakt sjellin ndryshime praktike në jetët e njerëzve në mënyrë që ata të shohin pse po ndodhë dialogu. E pranoj se disa nga gjërat sikurse inkasimi i taksave doganore në veri është paksa abstrakte, ajo nuk ndikon tek unë apo tek ju por ajo ndikon në mbarë ekonominë e Kosovës por jo në mua dhe në ju personalisht. Por gjërat tjera sikurse është sigurimi i veturave, ato ndikojnë drejtpërdrejtë në jetët e njerëzve dhe i përmirësojnë ato.

 TV21: Kjo është marrëveshja të cilën të dyja palët me të vërtetë e kanë pasur të vështirë ta zbatojnë, ka probleme në atë drejtim dhe në zbatimin e shumë marrëveshjeve tjera, të cilat ose janë ndërprerë ose kanë stagnuar. Thatë se ju inkurajoni të dyja palët që të vazhdijnë dialogun, a do të thotë kjo se do t’i inkurajoni ata që të vazhdjnë dialogun në këtë mënyrë, në formatin e tanishëm, apo keni arritur në pikën ku mendoni se duhet riformatizuar apo ndryshuar, apo reviduar i tërë procesi?

 Ambasadori Delawie: Dialogu i përket Kosovës dhe Serbisë. BE-ja e lehtëson dhe ne ofrojmë mbështetje të fuqishme morale dhe nganjëherë edhe ca ide. Pra, dialogu nuk më takon mua, apo SHBA-ve – nuk mund ta ndryshoj përnjëherë – i takon Kosovës dhe Serbisë, dhe ne e mbështesim fuqishëm dhe mundohemi të ndihmojmë – i ndihmojmë BE-së, i ndihmojmë dy shteteve – çfarëdo që ndodhë në të ardhmen do të jetë për shkak se dy shtetet janë dakorduar. Dhe kjo të shpije drejt projektimit të së ardhmes, gjë të cilën unë nuk do ta bëj.

 TV21: Mendoj se kjo është e tërë koha që kemi për sot. Ju faleminderit.

 Ambasadori Delawie: OK, faleminderit. Nëse më lejoni, do të kisha pasur dëshirë të theksoj edhe diçka.. Mu kujtua për shkak të dialogut edhe pse lidhja është e hollë – nuk e di nëse mund ti ndërlidhi. Por, me Kosovën më të integruar me pjesën tjetër të Ballaknit, e dini se gjërat pozitive po ndodhin sikurse vendimi i UEFA-s para dy jave, patëm vendimin e FIFA-s një javë pas – ju them se mirëpres ta shoh skuadrën e futbollit të Kosovës  të luaj kundër skuadrave tjera evropiane dhe botërore në fushë ndërkombëtare. Kjo do të jetë shumë ngazëllyese për mua dhe jam i bindur se ashtu do të ndjehen edhe qytetarët e Kosovës.  Lidhur me këtë, kemi edhe lojërat olimpike që do të mbahen në Rio de Janeiro ku për herë të parë Kosova do të përfaqësohet nga atletët e vet dhe mendoj se kjo gjithashtu është gjë shumë e mirë. Vazhdoj ta përsëris, e thashë tri herë më parë – kërkoj ndjesë dhe mund ta fshini këtë pjesë por dëshirojmë ta shohim Kosovën të jetë njëjtë sikurse shtetet tjera dhe të jetë në zemër të Evropës – nuk ndodh gjithmonë aq shpejt sa dëshirojnë njerëzit  e sidomos jo aq shpejtë sa ka dëshirë rinia e Kosovës dhe kjo nuk më shqetëson fare, ata duhet të jenë të padurueshëm. Kur të rinjtë janë të padurueshëm të vjetrit sikurse unë janë më të inkurajuar për të bërë gjëra të rëndësishme. Por, ka progres: sukses në futboll, progres në olimpiadë, dhe jam i bindur se do të vazhdohet me progres për Kosovën në marrjen e vendit të vet që i takon në skenën evropiane.

 TV21: Në të vërtetë, më befasuat me këtë të fundit sepse nuk e dija se dinit për futbollin.

 Ambasadori Delawie: Kam kaluar një të tretën e jetës sime në Evropë dhe kam mësuar ca gjëra lidhur me futbollin.

 TV21:  Kjo pra e spjegon këtë.

 Ambasadori Delawie: Po. Më pëlqen basketbolli gjithashtu.

 TV21: Mendova herën e ardhshme ndoshta playoffi i NBA-së do të ishte tema. Ishte kënaqësi të bisedoja me ju, zotëri ambasador. Faleminderit.

Ambasadori Delawie: Faleminderit shumë. Ishte kënaqësi.

 

Albanian Needs to Do More on Fight Against Women’s Violence

by

Exclusive Interview with Dr. Elda Sinani, LL.M./

 Interviewed by Raimonda MOISIU/

.Dr. Elda Sinani L.L.M., is  a highly accomplished and  educated Albanian-American Woman. She’s an inspiration to all of them, who leave their life behind in Albania for  pursuing the dream and  making it true, in America. Dr. Elda Sinani performed the studies  for Law Degree in Albania, then she graduated for  Law Degree from the University of Connecticut Law School and a Doctorate, from Northeastern University in Boston, MA. She has attended and spoken  trainings at well-known institutions such as Yale and Harvard University,  on subjects such as Human Trafficking, Leadership and International Human Rights.  She’s a part-time professor teaching international negotiations to high profile figures such as the ambassadors to Nigeria and Ghana, among other political figures. Her teachings and research areas include women’s human rights, social justice, peace building, international development, human trafficking, education, crime prevention, negotiation, leadership development, conflict resolution, immigration, and gender discrimination.

Dr. Elda Sinani is the author of several reports and articles on human rights, racial and gender discrimination, and immigration issues. Her name was added to the Wall of Tolerance in Montgomery, Alabama,  providing inspiration to all those who’re choosing to take a stand against hatred and racial discrimination. Pretty soon, she’s going to  be an author and is the “go-to” advisor to some of the most successful businesses men and women in the Greater Hartford, Connecticut area. Among others, she is a prominent figure of Albanian Diaspora in USA.

Under her coordination and initiative, an event to celebrate the Albanian Independence Day, it  was held for the first time in Hartford, CT on November 28th, 2007. Also she’s a well-known public speaker. For her precious contribution to the community, she’s honored with   international and national recognition on her research into human trafficking, crime prevention, negotiation, leadership development, and conflict resolution.

 –Dr. Elda It’s nice to talk with you. You’ve accomplished so much in your life in such a short period of time. Tell me, how are you taking all of this in? I mean all this success, and how do you feel about the spiritual and moral obligations of being an Albanian woman in multicultural America?

Thank you for having me and thank you for such a warm introduction. First I don’t see myself as being any better than anyone else. As you say, I just feel a calling from God on a spiritual level and a responsibility to not only Albanian Americans,  but to the society as a whole standing up for the rights of all of us. So, we may all live together in a peaceful society, where everyone is recognized of their own values, that they bring to this wonderful world, living in and sharing together. Besides of that, I think, it’s  time  describing  my experiences and hopes,  that the reader will be inspired, especially all immigrant women out there.

–That is really wonderful Dr. Elda. So what would you say is the most important thing you’ve learned in the course of your life?

  I’ve learned so many important things, and  beautiful thing through the difficult   sittuations in life, when I was thinking the things were going the way I wanted them to go. The life, really, it  has a way of cutting you down at the knees, only  to build  you back up stronger with more street smarts,  than you had before and with a real sense of appreciation for having conquered another obstacle that you didn’t let trip you up. If I were to name one thing above all,  I would say the most important thing I’ve learned,  -it is -that it’s not what you d,  when the sun is shining,  but what you do,  when the sun doesn’t come out for days, weeks or even months or years. Do you lay your head down and quit or do you get back up and persist in the face of adversity knowing the sun will shine for you again and much brighter than before?! I learned that with the almighty God, there is really nothing that I cannot do and anyone with unshakable faith in Him and the drive to take massive action can and will make their dreams come true.But what is the meaning of life really? For me, it is every breath, every love, and every moment of peace, that we give and receive from each other. Life is a chain of ongoing moments that are transformed continually. Those moments are the energy, the breath, and the beats of our hearts creating our universe. Often in the evenings, when I get back from work, I glance up and see the sky filled with stars, and then I say to myself; Everything is perfect. If a situation is difficult or beautiful it is just a moment, thus they do not last. But foremost, it is important for us to embrace those moments with an open heart, by saying, this time created a nice memory, or the moment created a lesson to me. This way we realize that we never lost.  Expecting and experiencing life in a positive way and with an open heart to whatever happens, is the key for us, as humans, to survive in a society where we are surrounded often by negativity and ego. In addition, being adaptable to whatever happens gives us a positive perspective to understand life, and inspires us to go forward.I migrated to America with my first born son Klint and my husband at the time. The moment I left my country, I realized I was missing something. A part of my soul was gone and it was still in my home town with my family who I left behind for a better life. Strange thing is I was a Prosecutor in Albania and when I came to America I was a dishwasher in a restaurant making very little money. It was a reality check. You need to start from the bottom and work your way up, nothing is handed to you. During these years I faced many challenges as any new immigrant does in a foreign country.  However, no matter how many challenges I was facing as a single parent or as an immigrant woman, I put myself through law school at Uconn Law and got my law degree. I didn’t stop my education there but I pursued my Doctorate from Northeastern University, Boston. My dissertation was titled, “Stepping Up from the Shadows: Creating a Model for Leadership Development Among Immigrant Women.” I wanted to do this specific research because from my own experience, I knew that there are many immigrant women who are overcoming the numerous barriers they face and becoming leaders both within their own communities and in the general population. I wanted to tell their stories and create a leadership model in order to inspire other immigrant women and women in general to take full advantage of the opportunities this country offers. If I can go from the bottom to top then anyone who sees a rainy day as another day of opportunity can do anything they dream of. There so many things in life that we just cannot control like death, accidents, and for the most part illnesses, but we can control how we react and decide to respond to these unexpected events that come before us. We can control our thoughts and our actions. How we manage to adapt to these events in life, it is the key to understanding life itself. The meaning of life is not found in a certain faith or sentence, but in the process of many beautiful moments that we experience on its way.

-You have a “list”, of educational accomplishments and you have been a receiver of national and international awards. How did you get up there and to whom, do you dedicate your accomplishments?

-Again hard work is how I got here but I must also give my parents and my sons Klint and Aaron credit for where I am today. My boys inspire and motivate me every single day.

I have been developed and educated by two families, two countries, and two societies at the same time. I am a mix of Albanian and American culture. It is strange where you end up sometimes.  My life was turned around. It is nothing that I expected it to be. It’s nothing like what I had planned when I was young.  In my youth, my passion was fashion design and fashion shows, passion which I never left, even when I went to a different profession.  However my passion for art helped me to some degree to see the stormy cloudy world with an artist’s eye as a beautiful world. After I graduated from law school in my homeland, I worked as a lawyer and as a prosecutor, which was not very easy at that time in my country. But I gained great experience, and became passionate about the fight against the human trafficking, human rights, organized crime, and corruption. I understood how hard is to be put in a position to fight for justice, a fight that continues in different ways today as well.

When you walk in with a steady pace no matter how long it will take you, and it  will reach the right destination,  you will realize your dreams. The key is to be firm and clear in your vision. The understanding your life is the purpose and planning the believe and work hard is to achieve that purpose.

 -You are successful and very popular in the community with a dedication to work in public service, City of Hartford. Can you tell us in greater details how you started the job and what are the challenges working in the public sector?

I have been working for almost ten years for the City of Hartford. As an administrator I expect compliance with laws, rules, regulations, policies and applying them effectively on day to day work.All smarts and degrees you have won’t get you anywhere if you can’t work with people. If I started work based on my qualifications, my subsequent success has been achieved due to my continuing positive results of my work and professional networks. A leader’s success is the ability to conduct and direct the energies of his/her employees in the right direction. Great leaders value the abilities of their employees and they learn what is the  best to integrate them into a coordinated plan. They take personal responsibility and initiative, and they don’t walk and talk like victims. However, one of the interesting things when you are in public life, it is that you are constantly prey to the pressures of the media, prey to people with their own personal interests, agendas, and different interpretations.  Apparently, today’s society is drawn quickly to negative news. People pay more attention to negative news for some reason. Perhaps this is due to hate and venom that some people have in their veins, which gives me a little bit of hope for society and humanity in general. If people will be fed with negativity, what do you expect?  They will reflect that negativity. It’s our job as women, mothers, as human rights advocates to change the perception of media and negative news. Everyone is entitled to their own opinions and interpretations. And I am fine with that, as long as you don’t misinterpret or lie.  I have a very small toleration for negativity and judgmental people. If you don’t have anything positive to say or do, please don’t do or reflect negativity. Don’t poison, but love. This is what we humans are supposed to be and develop. We are where we are,  because we loved and collaborated.

Do I have challenges?  A lot! But I love them. You are every day in the scrutiny of public. These days, the internet is the opportunity for anybody to say or do anything. What can I say? You aren’t ready for success if you can’t handle being talked about, right? I respect those who write openly with their true names, I respect even the ones who are ignorant of facts and misinterpret the stories, as long as they are expressing their free opinion. I just smile and say “too bad,” they don’t know what they’re doing.  I know who I am. I am happy, and I am not what you say or hear! We are all surrounded somehow by haters. What frustrates me is, when I read the anonymous commenters, which are nothing but cowards. I am not what some people write anonymously based on their jealousies, insecurities, xenophobic ways, racism or hate that they have. I really don’t pay attention to what people say or do. I didn’t get where I am based on nepotism or favoritism. I got where I am, through hard work, ethics, professionalism, education and determination!I have cope with these challenges by maintaining my moral compass, and I have chosen strategically to remain calm by asking myself – whether it is worth it to worry about them? The answer is very clear – “No.”Actions, facts, and my experience will tell my story and the truth. As Nietzsche said, “What doesn’t kill us makes us stronger.”

– You are very integrated with the Human Rights issues, especially about women empowerment and their progress in the global society. How do you consider the gender equity around the world?

Human rights, especially women’s rights and gender equality are my passions. It’s all about understanding and respecting women in general. As simple as that!If you want to understand a woman, just take a moment and look at her eyes. They have a language that only love and justice understands. Their eyes are the windows of their pure soul. The beauty of a woman it’s not how she looks and how she dresses. It’s how she makes you feel. It’s her soul.  Women are the nurturing force of the world. They are the creators of the world. Sometimes women are reluctant to talk openly about their needs, their desires and their concerns, because they are so afraid of the fact what others may think or say.  Please again, try to understand them. They are your mothers, sisters, daughters, aunts, granddaughters, grandmothers. They are your fruit of love. My persistence and determination for gender equality, eliminating pay disparities, empowering women in the political and social arena won’t stop until His-Story becomes Her-Story. I made this promise to myself and to all the women all over the world when I speak. I will fight for our rights through my research, speaking and advocacy.

Dr. Elda, you are in the process of publication of your first book about gender equality and the role of immigrant women in political and social leadership. How did you get the idea for this book? What are some of the challenges that women face in leadership?

I wanted to do a study on leadership among immigrant women in this country. I soon found that virtually all existing academic work on immigrant women focused on negative aspects, such as spousal abuse and substance abuse. So, during my research, I’ve witnessed that as the role of American women is growing in political and business leadership, immigrant women are being left behind. No matter how smart, or knowledgeable, or educated they may be, they are not treated the same. During my research, I found that a low percentage of immigrant women and women in general, are in the key positions of leadership, and this is due to the opinions some immigrant women have brought with them from their countries, the harsh realities that they find when they arrive in US, their jealousies and insecurities that they have for one another, the discriminatory practices that they experience not only as women but also as immigrant women due to xenophobic views.  Looking at all these factors, I was able to create a model of how women should identify, encourage, develop and strengthen their leadership skills. A woman’s leadership development and their meaningful participation in peace processes, political leadership and social institutions is a very important factor for building peace throughout the world.  There are still people who underestimate us as leaders because of gender. It is sad sometimes when you see that women are underestimated by women leaders themselves, and this is due to their insecurities that these women have. But at the end, we as woman leaders need to talk often and educate the public about our abilities and successes.

-As far as I know you teach around the world international negotiation and conflict resolution classes. Can you tell us more?

I am fortunate to have been given the opportunity to teach and lecture on some of my favorite subjects, conflict resolution, negotiation, and international human rights in different universities around the world. I have visited and taught in different countries such as in Dubai, Turkey, Ghana, and South Africa. Through these lectures students are fully provided with the elements and practices of negotiation, conflict resolution, and multilateral agreements in the international arena. The students examine the role of government and the strategies that are followed during international negotiations. They analyze, review, and learn how to analyze each situation, set up agreements in ways that are helpful for their side, manage the cultural differences, negotiation styles, and managing the international negotiation process to reach a deal.

-As a woman and a mother, how do you feel when you hear about crime, violence, drugs, prostitution, and human trafficking? In your opinion, what is the solution to these painful phenomena?

Words can’t describe how sad I feel emotionally about crime towards women.

We need to understand that our human society historically has created these phenomena. It was created by families that are dominated by the male power structure.

During my time as a prosecutor I remember some human trafficking cases that I had to investigate. I feel emotionally drained just remembering those cases. There was one where I found that innocent girls were taken and promised a different life by men that these girls had fallen in love with, but instead they were sex-trafficked by these men. Human trafficking is a form of modern day slavery and society need to be educated. From my experience investigating these cases, traffickers target women and girls who are vulnerable by promising them a better life, and then they force them to work for them, and if they don’t comply they get abused physically and emotionally. They get raped or even killed.

We, as a human society need to understand that violence against women has a devastating effect, not only on their families, but on the society itself. Many victims suffer physical damage and even death in some cases. This violence can lead abused women to suicide and mental illness. There are times that due to the violence that these women suffer they may lose their jobs, homes or become isolated from society, family and friends.  Please, I call for everyone to look for these signs and assist these abused women.  They are not in that situation because of their choice but because someone abused and tortured them. We as a society need to do a better job to address the violence against women. This requires more humanitarian and social activities to educate society on the prevention of this brutal violence. Our governments should provide financial assistance, mental health support, and emotional support for the victims, and bring the perpetrators to justice.

Worldwide, the reality of the abuse towards women is unclear. Discriminatory practices and social norms in different countries continue to delay the full enjoyment of human rights by many women. Insufficient political representation by women in positions of decision-making and lack of resources to address the violence towards women are obstacles to the further progress of women’s rights in society. The fight against this violence is nothing less than a demand for full respect of our rights as humans.

-What is your concept for the political power, political parties, and democracy in our homeland Albania?

Unfortunately, our Albanian political parties have not established a pleasant reputation for the people. In my opinion, they need to understand both sides of the coin in the political process. First, their duty is to create programs that link their political processes and the public. Second, their programs need to be transparent and reflect the best interest of Albanian people. True leaders put the interests of their people before their own personal interests. Enough, now it is the time for all Albanian political leaders to unite, work together and transform the unpleasant current situation to a better situation. It’s sad to see our people suffer daily as a result of current policies, poor governance and corrupt programs of our current political actors. Usually, the voice of the people transforms everything. If they don’t change their course of actions, I predict that the younger Albanian generation will rise up and create a new movement. History has shown that youth is the key force in transforming every system for the sake of democracy!

-In a world with so many problems, how to achieve a balance between the needs of our own individuality and our responsibilities to others?

We, as human being have a right to live and pursue life and goals without interference from other individuals, by creating our unique individuality, by creating the family, the community, country, state, and society in which we live, work and contribute. So being peaceful and responsible in society are the duties and obligations of each individual that makes up this community. Peace starts from each of us as individual by doing what is necessary for the better of our community. We all have an obligation to our future generations to make the community and the world we live a better place than we found it. Let’s do it! We can strike a balance between our needs and our responsibilities by working together to address injustices, change directions, and pursue benefits for the common good of the humanity. It starts from each of us!

-How do you balance your life between your career, studies, books, academic engagement, and lobbying for Albanian National issues?

I can say that I balance my life by focusing my attention on things that I have complete control. Such as; spending time with my two sons, writing or painting, do yoga and foremost through my hobby which is fashion design, because when I go to my sewing machine and create my wardrobe, I really forget any stress that I have because I am focused in creativity where I am completely myself. Professional work is a part where I feel an obligation to serve the public, community and my family, but art and fashion design is a part where I serve myself.

-For readers of this interview -Who is Dr. Elda Sinani?

Look, it is different how you see yourself and how others perceive you. I am not a perfect woman.  I have my strengths and weaknesses like everyone else. But above all, I am an exemplary mother of Klint and Aaron. My sons are my motivation and my life. I see people with compassion and generosity. Usually people are drawn to me by my forgiveness, loyalty, and my understanding to them regardless of race or gender. I have a loving personality but rebellious at the same time. I am not tolerant of injustices. I am responsible, pay attention to detail, without bias, and am adaptable in every situation. My mission in this world is to serve everyone in need, and this is shown by my continued work against discrimination. Advancing human rights and especially the rights of women in society is my purpose in life.

-What advice would you give yourself?

I say to myself: If you can think of an idea or dream about it you have the same potential to realize it. Believe your own instinct and do not be afraid to take risks. Never use the excuse that you cannot make or realize a dream. Never use gender, age, country as an excuse. The main advice I give myself is: Whatever life’s clashes are, do not give up, do not lose yourself, but follow your passion and you will see that you will prevail along the way. Keep the faith in almighty God, and stay focused. Everything good or bad happens for a reason.

 -How would you describe your leadership style?

I am a woman of vision. My leadership style is servant leadership. I am able to articulate my goals and my vision in a way that people understand my humanitarian mission. Being positive and enthusiastic and having a willingness to serve others are the main factors of being a good leader.  Usually a leader is as good as the team that surrounds him or her. Where I work we have a great team of capable, intelligent, smart and positive employees. I am surrounded by motivated people who are willing to take as much responsibility as I am.

-How a leader should motivate people?

First, by understanding what motivates people. If you as a leader are able to make your team believe in change, you’ve managed to motivate them. In my opinion a leader could use emotional intelligence, empathy and vulnerability as a tool to understand and overcome a difficult situation. The leader should serve and offer employees the opportunity to learn and improve their skills. I personally believe that I am a leader who serves others more than myself.

-A difficult moment for Elda?

One of my many difficult moments was,  when for the first time I left my country for America. Also, when I found out that my father was sick and spent a long period in chemotherapy, which was another difficult moment.Look, we all face various difficulties in our lives, but how strong we stand toward these difficulties, it is important for us. Our growth and transformation depend on our ability to practice what we have learned in life, and how we face and handle another struggle. I’ve learned that no one has the right to judge me, but to accept me as I am.

-An impressive situation?

One of the most impressive situations was the moment when I graduated with Doctorate degree from Northeastern University. The moment when my two sons Klint and Aaron hugged me and said – “Mom we are so proud of you.” They were 14 years old and 10 years old. Today, I am the one who is proud of them. Klint is a first year student at the well-known University of Syracuse and Aaron is in the eighth grade, both very smart and wonderful boys.  I am blessed mother where every day I feel proud of them.

-And finally, your message to all the women out there.

Always believe in yourself and your instincts. Make choices that improve your life. Don’t give up on your dreams despite obstacles and unpredictable storms. You are adorable, strong, smart, beautiful, delightful, elegant, and worth it! Contribute positively to the society where you live, because the future is not written, but it is determined by the choices you make and the opportunities that are given!

Thank you!

Interviewed by Raimonda Moisiu