Prof.Dr.Fejzulla BERISHA/

Evropë, Ktheja Borxhin Shqiptarisë!

Kosova në Thelbin e Shqiptarisë dhe Evropës

Kosova, ose Dardania e lashtë, nuk është thjesht një territor i vogël në hartën e Ballkanit, por zemra e civilizimit ilir dhe trung i shqiptarisë. Historia e saj është një dëshmi e qartë se shqiptarët kanë qenë ndër popujt autoktonë të Evropës, duke dhënë një kontribut të pamohueshëm në zhvillimin politik, kulturor dhe strategjik të kontinentit. Për më tepër, Kosova ka qenë një fortesë e rezistencës kundër pushtimeve të huaja dhe një faktor kyç në ekuilibrin e fuqive në Evropën Juglindore.

Por, ndërsa shqiptarët kanë kontribuar në historinë dhe sigurinë e Evropës, kontinentit i mungon reciprociteti historik ndaj tyre. Për shekuj me radhë, fuqitë evropiane kanë neglizhuar të drejtat e shqiptarëve, duke i lënë jashtë strukturave shtetërore dhe shpeshherë duke i sakrifikuar për interesat gjeopolitike të tjera.

Kjo analizë do të thellohet në tre drejtime kryesore:

1. Kosova si trung i Shqiptarisë dhe pasardhëse e Dardanisë ilire

2. Kontributi i shqiptarëve në Evropë dhe borxhi historik i Perëndimit ndaj tyre

3. Përse Evropa duhet t’i kthejë borxhin historik shqiptarëve për një të ardhme të përbashkët në BE dhe NATO

1. Kosova – Dardania Ilire dhe Trung i Shqiptarisë

Kosova nuk është thjesht një krahinë e zakonshme shqiptare, por një truall i lashtë me rrënjë të thella në qytetërimin evropian. Në antikitet, Dardania ishte një mbretëri e fuqishme ilire, e cila luajti një rol të rëndësishëm në ndërtimin e identitetit kulturor të Ballkanit. Dardanët njiheshin si luftëtarë të pathyeshëm dhe kontribuuan në zhvillimin e qytetërimeve të hershme në këtë rajon.

Pas rënies së Perandorisë Romake dhe më vonë me invazionet sllave, shqiptarët e Dardanisë u përballën me përpjekje të shumta për t’u asimiluar dhe për të humbur identitetin e tyre. Megjithatë, ata mbijetuan dhe vazhduan të ruanin gjuhën, kulturën dhe lidhjen e tyre të pandashme me qytetërimin evropian.

Në mesjetë, Kosova u bë një qendër e rëndësishme e Principatës së Arbërit dhe më vonë e Perandorisë Osmane, ku shqiptarët u dalluan si faktorë kyç politikë dhe ushtarakë. Gjatë shekujve, Kosova u bë djepi i kryengritjeve kundër sundimeve të huaja, që kulmuan me Lidhjen Shqiptare të Prizrenit (1878) dhe luftën për pavarësinë e Shqipërisë.

Megjithatë, Konferenca e Londrës (1913) dhe Fuqitë e Mëdha i bënë padrejtësinë më të madhe historike shqiptarëve, duke i ndarë dhe lënë Kosovën nën Serbinë, pavarësisht se shumica e popullsisë ishte shqiptare. Ky vendim i padrejtë e vendosi Kosovën në një rrugë të vështirë rezistence dhe lufte për liri.

2. Kontributi i Shqiptarëve në Evropë dhe Borxhi Historik i Perëndimit

Shqiptarët nuk kanë qenë vetëm viktima të padrejtësive historike, por edhe kontribuues aktivë në sigurinë dhe stabilitetin e Evropës.

Kontributi ushtarak dhe politik:

Në mesjetë, shqiptarët me në krye Gjergj Kastriotin – Skënderbeun mbrojtën Evropën nga pushtimet osmane për më shumë se 25 vjet. Pa këtë rezistencë, mundësia që Perandoria Osmane të kishte pushtuar Evropën Qendrore do të ishte shumë më e madhe.

Në Luftën e Dytë Botërore, shqiptarët ishin ndër të paktët popuj në Evropë që shpëtuan hebrenjtë nga Holokausti dhe kontribuuan në çlirimin e rajonit nga fashizmi.

Në fund të shekullit XX, shqiptarët e Kosovës u ngritën kundër regjimit gjenocidal serb, duke u mbështetur nga NATO në një operacion humanitar që shpëtoi qindra mijëra jetë.

Padrejtësitë historike të Evropës ndaj shqiptarëve:

1913 – Kosova dhe territoret shqiptare u copëtuan padrejtësisht.

1945 – Tito dhe fuqitë komuniste e mbajtën Kosovën jashtë Shqipërisë, duke vazhduar shtypjen e shqiptarëve.

1990-1999 – Perëndimi vonoi ndërhyrjen për të ndaluar gjenocidin serb në Kosovë.

Pavarësisht këtyre padrejtësive, shqiptarët vazhduan të mbështesin vlerat demokratike perëndimore dhe të kërkojnë një integrim të plotë në Evropën e Bashkuar.

3. Përse Evropa Duhet t’i Kthejë Borxhin Shqiptarëve?

Sot, Evropa ka një detyrim moral, historik dhe politik ndaj shqiptarëve, duke u bazuar në disa faktorë:

1. Pranimi i Kosovës në BE dhe NATO – Kosova është një shtet demokratik që ka dëshmuar stabilitet dhe përkushtim ndaj vlerave evropiane. Mospërfshirja e saj në BE dhe NATO është një padrejtësi që duhet korrigjuar.

2. Njohja e plotë e Kosovës nga të gjitha vendet e BE-së – Shtetet si Spanja, Greqia, Rumania, Sllovakia dhe Qiproja duhet ta njohin Kosovën, duke përfunduar kështu izolimin e saj të padrejtë.

3. Më shumë mbështetje për zhvillimin ekonomik të Kosovës dhe Shqipërisë – Evropa duhet të investojë më shumë në rajonin shqiptar për të forcuar stabilitetin e Ballkanit dhe për të ndërtuar një aleat të fortë në Evropën Juglindore.

4. Përfundimi i hegjemonisë serbe në rajon – Politika evropiane duhet të ndalojë mbështetjen e Serbisë si faktor kryesor në Ballkan dhe të vendosë prioritet shqiptarët, të cilët janë partnerë të besueshëm të Perëndimit.

Një Thirrje për Evropën e Bashkuar

Shqiptarët nuk kërkojnë lëmoshë nga Evropa, por një rikthim të drejtësisë historike. Kosova dhe Shqipëria duhet të jenë pjesë e plotë e BE-së dhe NATO-s, si një investim strategjik për paqen dhe stabilitetin e kontinentit.

Evropë, ktheja borxhin shqiptarëve! Ata kanë mbrojtur dhe kontribuar për ty për shekuj me radhë – tani është koha që ti t’i mbështesësh ata për një të ardhme të përbashkët dhe të drejtë.

Prof.Dr.Fejzulla BERISHA/

Lëvizjet guerile kanë luajtur një rol kyç në historinë e njerëzimit, sidomos në rastet kur një popull ose një grup shoqëror ka qenë i shtypur dhe i privuar nga të drejtat e tij. Në shumë raste, këto lëvizje kanë nisur si organizata të vogla të armatosura, të cilat më pas janë rritur duke përfaqësuar një kauzë më të gjerë. Ushtria Çlirimtare e Kosovës (UÇK) është një nga shembujt më të spikatur në Evropë në fundin e shekullit XX. Përmes një lufte të organizuar kundër represionit serb, UÇK arriti të krijonte kushte për çlirimin e Kosovës dhe pavarësimin e saj.

Megjithatë, UÇK nuk është një rast i izoluar. Në vende të tjera të botës, guerilat kanë luajtur një rol vendimtar në historinë e popujve të tyre. Nga Lëvizja e Rezistencës Franceze gjatë Luftës së Dytë Botërore, te Viet Cong në Vietnam, IRA në Irlandë, ANC në Afrikën e Jugut dhe FARC në Kolumbi, këto lëvizje kanë ndikuar në mënyrë të ndryshme në ndërtimin e paqes dhe të rendit të ri politik në vendet e tyre.

Ky studim do të analizojë ndikimin e UÇK-së dhe lëvizjeve guerile të tjera, duke theksuar rolin e tyre në krijimin e shpresës dhe ndërtimin e paqes. Krahasimi do të përfshijë faktorët e përbashkët dhe dallimet mes tyre, si dhe mësimet që mund të nxirren nga këto përvoja historike.

1. UÇK – Lufta për Liri dhe Pavarësi

1.1. Lindja dhe veprimtaria e UÇK-së

Ushtria Çlirimtare e Kosovës (UÇK) u formua si një përgjigje ndaj dhunës dhe represionit të vazhdueshëm serb mbi shqiptarët e Kosovës në vitet 1990. Pas përfundimit të Luftës së Ftohtë dhe shpërbërjes së Jugosllavisë, regjimi serb i Sllobodan Millosheviqit intensifikoi shtypjen ndaj shqiptarëve të Kosovës, duke ndaluar institucionet e tyre, duke ndërmarrë aksione policore dhe ushtarake kundër popullsisë civile dhe duke mohuar të drejtat elementare.

Në këtë kontekst, UÇK u shfaq si një lëvizje çlirimtare që synonte të mbrojë popullsinë shqiptare dhe të luftonte për pavarësinë e Kosovës. Me një strukturë të decentralizuar dhe bazuar kryesisht në mbështetjen e diasporës dhe të vetë popullsisë shqiptare në Kosovë, UÇK u rrit shpejt dhe arriti të bëhet një forcë ushtarake e organizuar.

1.2. Ndikimi në rrafshin kombëtar dhe ndërkombëtar

Ndërhyrja e NATO-s: Një nga momentet kyçe të luftës së UÇK-së ishte ndërhyrja e NATO-s në vitin 1999. Duke pasur parasysh spastrimin etnik dhe krimet e luftës të kryera nga Serbia, NATO vendosi të ndërhyjë ushtarakisht për të ndaluar gjenocidin serb dhe për të mbështetur përpjekjet e shqiptarëve për liri.

Transformimi pas luftës: Pas përfundimit të luftës, UÇK u shpërbë dhe u transformua në Trupat e Mbrojtjes së Kosovës (TMK), një forcë e cila më vonë u bë bazamenti për Forcën e Sigurisë së Kosovës (FSK).

Pavarësia e Kosovës: Lufta e UÇK-së dhe përpjekjet diplomatike të pasluftës çuan në shpalljen e pavarësisë së Kosovës më 17 shkurt 2008.

1.3. Krahasimi me guerilat e tjera

UÇK mund të krahasohet me guerilat që kanë luftuar për të drejtat kombëtare dhe çlirimin nga sundimi i huaj, sikurse Viet Cong në Vietnam ose ANC në Afrikën e Jugut.

Ndërsa ANC u përqendrua në përpjekje kundër aparteidit, UÇK luftoi kundër një pushtimi ushtarak dhe një regjimi shtypës.

Ndihma ndërkombëtare ishte kyçe për suksesin e UÇK-së, ashtu siç ishte për ANC dhe Rezistencën Franceze.

2. Guerilat në Evropë – Lufta për Liri dhe Rezistencë

2.1. Lëvizja e Rezistencës Franceze (1940-1944)

Gjatë Luftës së Dytë Botërore, francezët krijuan celula guerile për të luftuar kundër pushtimit nazist. Ata vepronin në fshehtësi, organizonin sabotime dhe ndihmonin forcat aleate për çlirimin e Francës.

Paralelizmat me UÇK:

Të dyja lëvizjet vepruan fillimisht në fshehtësi dhe u përballën me një forcë ushtarake shumë më të fuqishme.

Pas çlirimit, shumë anëtarë të Rezistencës franceze u përfshinë në ushtrinë dhe politikën franceze, ashtu si ish-komandantët e UÇK-së në Kosovë.

2.2. Ushtria Republikane Irlandeze (IRA)

IRA luftoi për pavarësinë e Irlandës dhe më vonë për ribashkimin e Irlandës së Veriut me Republikën e Irlandës.

Paralelizmat me UÇK:

IRA dhe UÇK ishin të përbëra nga luftëtarë vendas që luftonin kundër një force shtypëse.

Të dyja lëvizjet kishin mbështetje të fortë nga diaspora (IRA nga irlandezët në Amerikë, UÇK nga shqiptarët në Evropë dhe SHBA).

Marrëveshja e Paqes e Good Friday (1998) dhe Marrëveshja e Rambujesë janë shembuj se si lufta guerile mund të çojë në negociata dhe ndërtimin e paqes.

3. Guerilat në Botë – Nga Lufta në Paqe

3.1. Viet Cong – Lufta e Vietnamit

Viet Cong ishte një lëvizje guerile komuniste që luftoi kundër Shteteve të Bashkuara dhe qeverisë së Vietnamit të Jugut.

Paralelizmat me UÇK:

Të dyja lëvizjet luftuan kundër një armiku shumë më të fuqishëm.

Viet Cong dhe UÇK kishin mbështetje popullore të gjerë dhe operonin në terren të vështirë.

3.2. ANC dhe Umkhonto we Sizwe (Afrika e Jugut)

Lufta kundër aparteidit në Afrikën e Jugut është një shembull tjetër i një lëvizjeje çlirimtare që çoi në ndërtimin e një shteti të ri.

3.3. FARC në Kolumbi

Ndryshe nga UÇK, FARC u përfshi në trafik droge dhe konflikti i saj u shndërrua në një luftë të gjatë civile.

Përfundim: Lufta Guerile si Mjet për Ndryshim dhe Paqe

Historia ka treguar se lëvizjet guerile shpesh lindin si rezultat i shtypjes dhe padrejtësisë. Ndërsa disa prej tyre kanë sjellë ndryshime pozitive dhe paqe, të tjerat kanë degraduar në konflikte të pafundme. UÇK është një shembull i suksesshëm i një lëvizjeje guerile që çoi në një shtet të pavarur dhe të njohur ndërkombëtarisht.

Në zgjedhjet parlamentare të cilat do të mbahen në Kosovë me 9 shkurt do të marrin pjesë 27 subjekte politike e 1232 kandidatë për deputetë për të siguruar një nga 120 vendet e Kuvendit, ndërsa risi e tyre zgjedhjeve është në rritjen e numrit të kandidatëve për deputet nga pesë në dhjetë për të cilët qytetarët do të votojnë sipas preferencave të tyre duke rritur cilësinë e përfaqësimit politik.

Nail Draga

Ndonëse në Kosovë fushata elektorale ka filluar ma herët ajo zyrtarisht ka filluar më 11 janar, ku partitë politike për katër javë kanë shpalosur programin para votuesve të tyre. Subjektet politike nuk kanë heshtur sepse ata kanë organizuar tubime me qytetarë, si brenda ashtu edhe jashtë vendit, duke dëshmuar për përparësitë e tyre në zgjedhje si nga pozita dhe opozita. Por, ajo qe bie në sy gjatë kësaj fushate del se kemi pasur një gjuhë polarizuese, ku nuk janë kursyer jo vetëm individët e as partitë politike, ku ma e arsyeshme ka qenë qe partitë politike të fokusohen në programet ekonomike në katër vitet e ardhshme si kudo në vendet demokratike.

Votimet e para të rregullta

Votimet e shkurtit janë të parat të rregullta që prej shpalljes së pavarësisë dhe do të zhvillohen bazuar në Ligjin e ri të Zgjedhjeve, i cili sjell ndryshime në proces. I miratuar në verën e 2023-s, Ligji parasheh ndryshime në mënyrën e votimit, në numërimin e votave, në votimin e diasporës dhe në menaxhimin e fushatës.Ndërsa risi është në rritjen e numrit të kandidatëve për deputetë, për të cilët qytetarët mund të votojnë.

Qytetari mund të votojë për dhjetë deputet

Një prej ndryshimeve kryesore që i parasheh Ligji për Zgjedhje është se çdo votues do të mund të zgjedhë deri në 10 kandidatë për deputetë, të një parti politike, ndryshe prej pesë sa ishin në zgjedhjet e fundit parlamentare.

Në lidhje me këtë çështje analist të ndryshëm vlerësojnë se kjo mënyrë e votimit hap mundësi për manipulim të elektorati votues. Fjala është se mund të ndodhë që nga pakujdesi votuesi mos të rrumbullakojë të dhjetë kandidatët, duke lenë mundësi qe ne rast të tillë anëtaret e komisionerëve të intervenojnë sipas shijes së tyre.

Nga ana tjetër votuesit i mundësohet të zgjedhë më shumë kandidatë për deputetë sipas preferencave të tyre profesionale duke rritur cilësinë e përfaqësimit politik.

Votohet edhe në diasporë

Të drejtën për t’i zgjedhur kandidatët për deputetë do ta kenë edhe qytetarët në diasporë. Deri më 24 dhjetor, KQZ-ja pranoi rreth 70 mijë kërkesa nga diaspora për regjistrim si votues. Por ndryshe nga zgjedhësit në Kosovë, ata para kutive të votimit do të dalin më 8 shkurt.

Mërgata e Kosovës ka mundësi të votojë me prani fizike apo votën e përcjellë me postë nëpër përfaqësi diplomatike(ambasada e konsullata) në 22 vende të botës, ndryshe prej më herët kur u është dashur të udhëtojnë në Kosovë apo që votën ta dërgojnë me postë. Një veprim i tillë nuk do të thot se eliminon mundësinë e ardhjës së mërgimtarëve për të votuar drejtpërdrejt në vendbanimet dhe vendvotimet e tyre në Kosovë. Madje, praktika e zgjedhjeve të fundit dëshmon për gadishmërinë e tyre për të qenë pjesëmarrës si votues në vendlindje, çështje e cila është ekskluzive personale.

Dy procese numërimi

Teksa vota e mërgimtarëve do të numërohet pas mbërritjes së saj në Kosovë, ndryshe do të veprohet me atë të qytetarëve rezidentë. Për ta, numërimi do të ndahet në dy procese. Në ditën e zgjedhjeve, nëpër vendvotime do të kalkulohet fillimisht vota për subjektin politik e një ditë më vonë dhe në qendra komunale të numërimit, ajo për deputetë.

Mundësia që numërimi i kandidatëve nëpër qendra komunale nuk ka dilemë se do ta përshpejtojë certifikimin përfundimtar të votave, që është në favor të transparencës, sepse kandidati për deputet do të mund ta mësojë rezultatin që të nesërmen e ditës së zgjedhjeve. Behët me dije se në favor të transparencës do të jetë i hapur portali i KQZ-së, ku do të plasohen të gjitha rezultatet, formularët e po ashtu edhe rezultatet që numërohen në qendra komunale të numërimit.

Ndryshime në procesin e votimit

Njoftohet se ndryshime ka edhe në procesin e votimit me kusht, i cili do të lejohet veç në një vendvotim në secilën prej komunave. E për votimin e asistuar do të kërkohet arsyetim i bazuar mirë. Po ashtu zgjedhjet e përgjithshme do të monitorohen për herë të parë edhe nga kamerat, xhirimet e të cilave do të vihen në dispozicion të institucioneve me qëllim të zbardhjes së keqpërdorimit.

Mbi 2 milionë votues

Nga ana e KQZ kanë njoftuar se janë gjithsej 2 milionë e 75 mijë e 868 qytetarë me të drejtë vote, ndërsa numri i të rinjve që do të votojnë për herë të parë në zgjedhjet për Kuvend është llogaritur të jetë afro 210 mijë.Në zgjedhje do të marrin pjesë 27 subjekte politike e 1232 kandidatë për deputet në Kuvend. Bëhet me dije se KQZ ka akredituar 18 mijë e 163 vëzhgues të 21 subjekteve të ndryshme politike të cilat janë të certifikuara për pjesëmarrje në zgjedhjet për Kuvendin e Kosovës, të cilat do të mbahen më 9 shkurt 2025.

Sondazhet favorizojnë Vetvendosjën

Si më parë por edhe gjatë fushatës zgjedhore nuk kanë munguar publikimi i sondazheve të ndryshme për partite politike të cilat do të marrin pjesë në zgjedhjet parlamentare. Të gjithë sondazhet e publikuara nuk e vejnë në dyshim se Lëvizja Vetëvendosje do të jetë e para, por çështja është se sa do të jetë në përqindje ajo mbeshtetje nga qytetarët. Kështu një sondazh i publikuar me 31 janar 2025 nga PolitPro del se për LVV do të votojnë 52% e votuesve, ndërsa për PDK 19%, LDK 15% AAK-NISMA 8%, ndërsa subjektët e tjera nga 1 deri në 3%. Ndërsa nëse këto të dhëna i krahasojmë me votimet e mbajtura me 14.02.2021 këto subjekte politike kanë rritje: LVV +1.7%, PDK +2%, LDK +2.3% dhe AAK +1.0%.

Theksojmë se në këto sondazhe nuk është llogaritur votimi nga ana e diasporës, që do të ndikojë ndjeshëm në rezultatin përfundimtar të subjektëve politike.

Çështja e Veriut favorizon LVV

Një mbeshtetje e tillë për LVV përkatësisht Qeverinë e udhëhequr nga Albin Kurti në vitin 2024 vlerësohet se ka vendosur sovranitetin edhe në Veri të Kosovës mbi bazën e Kushtetutës dhe zbatimin e ligjeve të saj demokratike, sepse e ndaloi korrupsionin, e legjitimoi euron valutë shtetërore të Kosovës dhe e ndaloi dinarin serb, i zëvëndësoi targat e automjeteve të serbëve me targa RKS, konvertoj patentet e shoferëve në RKS, e ndaloi kontrabandën serbe në Veri të Kosovës, e zbrapsi agresionin terrorist serb të Manastiri Ortodoks Serb në Banjskë në Zveçan të udhëhequr nga kryeterroristi M.Rqadojçiq, e konfiskoi tërë atë arsenal të madh të armëve, ia konfiskoi pasuritë e patundshme të M.Radojçiqit, i mbylli institucionet e strukturave paralele ilegale serbe, i mbylli filialet bankare ilegale serbe, i dëboi terroristët dhe kontrabandistët ilegalë serbë nga Veriu i Kosovës dhe miratoi Ligjin për Verifikimin dhe Konfiskimin e Pasurisë se Pajustifikueshme, riktheu nën kontroll liqenin e Ujmanit, filloi ndërtimi i shtëpive të shqiptarëve në Veri, rikthimi i pronave të shqiptarëve në Veri etj.

Zgjedhjet si referendum

Të dhënat e mësipërme janë transparente dhe të njohura për qytetarët e Kosovës, ndërsa çdo minimizim apo politizim i tyre nga opozita aktuale apo individë të ndryshëm e vlerësojmë si pjesë e retorikës së fushatës zgjedhore. Pavarësisht prej sondazheve dhe disponimit të qytetarëve në fushatën zgjedhore, fitohet përshtypja se kemi të bëjmë me referendum e jo zgjedhje të rregullta parlamentare, ku fjala e fundit iu takon qytetarëve të cilët do të marrin pjesë në votimet e 9 shkurtit, sepse do të votohet për stabilitetin dhe sovranitetin e Kosovës.

Zija Vukaj/

Simbologji

Në simbologji është një zog i rëndësishëm në formën e çafkës; simbolika e tij shpreh një koncept që lidhet me pavdekësinë dhe me ringjalljen. Emri i tij rrjedh nga një fjalë greke që ka kuptimin “i kuq”, (flakë), i kthyer në legjendën e rilindjes së tij nga flakët purifikuese. Në origjinë imazhi i Feniksit është zogu i shenjtë Benu (Bennu, Benhu), i nderuar në Egjiptin e lashtë, një çafkë që është e para krijesë në botë që është ulur mbi kodrën zanafillore të baltës, duke u personifikuar pastaj në pamjen e perëndisë Diell. Ishte i nderuar në Heliopolis dhe thuhet se shfaqet vetëm një herë në pesëqind vjet. Mitografët e lashtë e zbukuruan më pas këtë motiv me detaje të shumta. Tregojnë se Feniksi ushqehet vetëm me vesë (zogu i parajsës), fluturon në tokë të huaj, ku mbledh barëra erëmira, i vendos mbi altarin e Heliopolisi-it, rri pastaj mbi flakë, duke u djegur deri sa bëhet hi. Por pas tri ditësh ngrihet sërish. Mitet e lashta i atribuojnë zogut edhe pupla të arta apo të larme. Në Romën e lashtë Feniksi bëhet simboli i përtëritjes së energjisë së jetës së Perandorisë dhe me këtë domethënie e gjejmë mbi monedhat perandorake dhe mbi mozaikët e epokës. Etërit e kishës e trajtojnë atë si simbol i shpirtit të pavdekshëm dhe i ringjalljes së Jezuit tri ditë pas varrimit. Tek “Physiologus”, tekst i shekullit II pas Krishtit, lexohet: “ Po nëse një kafshë e paarsyeshme që nuk e njeh Zotin në gjithçka, ngrihet nga vdekja ku ishte, në një jetë të re dhe mund të marrë pjesë edhe ajo në ringjallje, siç nuk do të na ndodhë njëlloj as neve që nderojmë Zotin dhe pranojmë vullnetin e tij?” Në ikonografinë e krishterë Feniksi i kundërvihet shpesh për antonomazi pelikanit. Në simbologjinë alkimike paraqet asgjësimin dhe prodhimin e substancave të reja, përmes shndërrimit të “lëndës së parë”, për të arritur së fundi gurin filozofik.

Në përfytyrimin e Kinës së lashtë, feniksit i përgjigjet zogu magjik Feng huang, me të cilin harmonizohen si tek njëbrirëshi. Ky- lin, dy cilësitë e origjinës, ying e yang, kuptohen si një tërësi ku konsiston dualizmi i origjinës. Edhe në lidhje me një domethënie të tillë ky zog simbolik ka treguar pastaj harmoninë martesore. Mjaft problematik është ballafaqimi që shpesh është bërë mes Feniksit dhe Quetzal-it, i pranishëm në simbolikën e qytetërimeve të Perusë.

Në sagat e popujve hebrenj Feniksi është quajtur Milcham (J. Bin Gorion 1980, Bibla, 24) dhe ringjallja e tij interpretohet kështu: kur nëna e parë Eva, u bë fajtore se kishte këputur frutin e pemës së njohjes, qe përfshirë nga lakmia për krijesat që kishin mbetur të pastra dhe i shtyu kështu të hanin frutin e ndaluar. Vetëm zogu Milcham i rezistoi tundimit, duke marrë si shpërblim nga Engjëlli i Vdekjes vetinë që të mos vdiste kurrë. Atëherë Milcham u mbyll në një qytet të sigurt ku jetoi për një mijë vjet pa frikën e vdekjes: “Një mijë vjet është e gjatë jeta e tij dhe kur një mijë vjet kalojnë, çerdhja e tij digjet. Shpëton vetëm një vezë, nga e cila del një zog që pastaj jeton një mijë vjet.” Disa të tjerë thonë se me të kaluar një mijë vjet, trupi i tij vyshket dhe zogu humbet pendët dhe krahët. Pastaj përtërihen krejt puplat e tij dhe fluturon lart si shqiponjë, duke u bërë i pavdekshëm.

Gjeneral Piro Ahmetaj/

Në pamundësi t’iu përgjigjem emër për emër, dëshiroj që të falënderoj publikisht dhjetëra mijëra kolegë/ushtarakë aktivë, në rezervë dhe pension (brenda dhe jashtë vendit); intelektualë dhe gazetarë të mirënjohur, patriotë të përkushtuar, qytetarë të zakonshëm në gjithë hapësirën kombëtare, si dhe atashetë ushtarake të vendeve të NATO-s në Tiranë, për mesazhet inkurajuese që kam marrë pas konfirmimit në funksionin politik: “Koordinator për Sigurinë Kombëtare dhe marrëdhëniet me NATO në PDSH”!

Me këtë rast, përsëris respektin për mediat në Shqipëri, Kosovë, SHBA, etj., për publikimin edhe në 4 vitet e fundit (vetëm nga kapaciteti i “Ekspertit”, pra pa asnjë funksion zyrtar apo politik), të 10-ra kontributeve, deri dhe mesazhet e fundvitit 2024 nga Uashingtoni, mbi kërcënimet kritike dhe shpresat nga Trump-2 për paqen dhe ardhmërinë Euroatlantike të 6 vendeve të Ballkanit Perëndimor, përfshi RSH dhe Kosovës”. Shpresoj nuk jam i panjohur, jo vetëm për gradën madhore “gjeneral” dhe funksionet e larta që kam ushtruar, si zëvendësshef i Shtabit të Përgjithshëm, Këshilltar Ushtarak i Presidentit, si dhe themelues i Përfaqësisë Kombëtare në Komandën Supreme të NATO-s, por edhe për vlerësimet strategjike të prezantuara në Bruksel, Kolegjin e NATO-s, Qendrën Marshall dhe 31 vendet e Aleancës. Përtej modestisë, garantoj se sigurisht më është dhënë mundësia, por asgjë nuk më është dhuruar. Përkundrazi, përfshi edhe kjo përgjegjësi politike, janë arritur me përkushtim, integritet dhe përgjegjshmëri. Edhe gjatë 10 viteve të fundit, kam mbështetur publikisht dhe pa paragjykime politike reformat e mbrojtjes, rritjen e buxhetit 2%; përmirësimin e trajtimit të personelit, hapjen e bazës Ajrore të Kuçovës, ngritjen e forcës rezerviste, kontributet për/me Ukrainën etj..

Por, kam bërë edhe oponencë të fortë (me kosto personale/familjare) për të ndalur arrogancën bolshevike; për buxhetin e mbrojtjes (nën 1% të GDP-së deri 2017), për balancimin e pushteteve kushtetuese (rrëzimin e dy ligjeve nga Gj.K (që Presidentin e bënin lolo (siç e kanë katandisur) ndërsa Kryeministrin edhe sharlatan-Komandant edhe Komisar fuqiplotë]; kundër dhuratave si të Sulltanatës për infrastrukturat strategjike, si bazën detare të Sarandës dhe mijëra objekteve ushtarake si dhe kundër punësimeve elektorale në strukturat e mbrojtjes Kombëtare si psh., të ishin ndërmarrja e bonifikimit të Korçës! Thënë këto, garantoj se edhe në angazhimet politike në vijim, do të ulëras edhe më fort për gjithëpërfshirje, konsensus të gjerë, balancim të pushteteve kushtetuese dhe kundër shpërdorimit elektoral të strukturave dhe personelit të Sigurisë Kombëtare (Rendit, Mbrojtjes, Inteligjencës, emergjencave etj.). Po ashtu, do të mbështes pa kompromis reformat, rritjen 3% të GDP-së buxhetit të mbrojtjes deri më 2030, modernizimin e kapaciteteve të sigurisë së jetës, pronës, mirëqenies së qytetarëve si dhe mbrojtjes dhe zhvillimin e interesave kombëtare në rajon dhe Mesdhe. Kështu, edhe nga kjo përgjegjësi politike dhe çdo pozitë shtetërore në vijim, rikonfirmoj zotimin tim ndaj ushtarakëve, punonjësve të Policisë, emergjencave dhe cilido të angazhuar në institucionet e sigurisë dhe mbrojtjes kombëtare, se sakrificat sublime, integriteti spikatur dhe përkushtimi shembullor do të adresohen me dinjitetin që meritojnë në “programin e PDSH 2025- 2033”.

Në vijim, gjeni 3 gjetje dhe 3 mesazhe, që mbeten fokusi i përballjes politike të 11 majit 2025:

Mesazhi nr 1: E çmoj me peshë strategjike dhe i bashkohem shqetësimit legjitim të shumicës së shqiptarëve brenda dhe jashtë vendit: “Shqipëria 2025 është rrokullisur në krizën më të rëndë të demokracisë prej 1990, shumë më qesharake se bashkimet profesionale që ofroi Ramiz Alia më 1990, fatkeqësisht edhe të ngjashme në mos më cinike, se ajo e Rusisë-Putiniste, Kim-Jongut etj.”. Praktikisht janë përdhosur balancat demokratike të pushteteve (Check & Balance), bashkë me këtë ka rënë Republika Parlamentare e RSH! Në 12 vjet Kuvendi (përveç borderosë për pagat e deputeteve të listave natën) ka zero peshë, pasi asnjë rezolutë, marrëveshje dhe ligj nuk është miratuar me konsensus. Asnjë! Ndërsa për korrupsionin e politikanëve dhe pushtetarëve të lartë, faktet e publikuara nga “dora vetë Tigri/Nr.2 i Organizatës Kriminale” janë ulëritëse, pasi shumica e kusarëve të skalionit të I (2013) ose “skuadrës së qiejve të pastër janë nën prangat e SPAK për grabitjen e 430 milionë eurove nga djegësit, 200 milionë euro nga shëndetësia falas; 400 milionë euro për rrugët e florinjta” si dhe për bandat që urdhërojnë Kryetarin e Madh për renditjen në listat e mavro-deputetëve, emërimin e palo-ministre/ ave dhe sekser-drejtorët e Agjencive Shtetërore, përfshi edhe në Institucionet e Sigurisë dhe Mbrojtjes Kombëtare. Ndërsa fuqia e (mbi)Pushtetshmit i ka shndërruar institucionet dhe administratën shtetërore, si një ushtri elektorale (200 mijë patronazhiste si dhe bonuse/sheqerka për 740 mijë pensionistë), sikur RSH të ishte Bukina Faso apo Mali. Parë kështu, i bëj thirrje SPAKut për ta hetuar “këtë krim shtetëror me pasoja të rënda mbi pluralizmin, demokracinë, balancat e pushteteve si dhe Sigurinë Kombëtare”! Po ashtu, u bëj thirrje shumë miqësore “elitës me kockë në PS”, që përveçse të kujtojnë (si B.C) me nostalgji kohën kur psh., Nano lobonte të forumet/ata deri për votat e anëtarëve të kryesisë etj., që në vend të statuseve/fotove “kafeneve konfidenciale”, të zgjojnë vetëdijen e përgjegjshmërisë kombëtare për ta ndalur këtë sekt-delikuentësh si dhe për ta ritransformuar Partinë Socialiste, në një institucion politik, që mbart peshë kritike për demokracinë funksionale si dhe ardhmërinë euroatlantike të RSH.

Mesazhi nr 2: E përsëris që edhe aktorët dhe faktorët e opozitës zyrtare i gjej bashkëpërgjegjës jo vetëm për humbjet në 12 vjet, por edhe për demokracinë fasadë dhe shtetin e kapur nga krimi elektoral! Tek e fundit, kurrkush nuk mundet të bëjë triumfalin dhe të krenohemi për “betejat diskretituese për/me bravat, apo dalldisjen e vetëquajturit krye-atlantikas etj.” dhe as me këtë degradim të opozitarizmit. Kështu për të djathtën, ulërin më fort mesazhi atëror i Mit’hat Bej Frashërit: “Shqiptarët do t’i fitojnë të gjitha luftërat, sapo të kenë përfunduar betejat mes vedit”! Për protagonistët e listave si dhe leadership-in e PD-së ripërsëris edhe publikisht këshillën strategjike: “Sa më parë edhe më mirë, do të duhet të dalin nga llogoret e luftës cinike për listat e mbyllura, që fatkeqësisht, por sigurisht do rezultojnë pa fitimtarë”. Për më tepër, na duhet të mblidhemi dhe përulemi para misionit historik dhe përgjegjësisë kombëtare që në 11 maj, pra mbas 100 ditëve, të realizojmë rotacionin e pushtetit që meritojnë mbarë shqiptarët!

Mesazhi nr.3: Përsëris edhe më fort (për këdo të gëzuar apo të mërzitur) se nuk po angazhohem në politikë të bëhem sekser, as pronar, as profet i së vërtetës shteruese se: “kush është djalli, kush engjëlli”, por ngaqë kam vite që kam vendosur për të mos heshtur, po ndaj këtë shqetësim ulëritës për pluralizmin fasadë si dhe demokracisë digjitale (5D). Po ashtu, më duhet të rikonfirmoj edhe publikisht se: “Nuk jam rreshtuar në llogoren opozitare për spaleta ‘Gjenerali’, as për t’u punësuar në krye listës”, por sepse besoj fort në projektin e të djathtës Trampiste, pra “te familja tradicionale, tek atdheu i shenjtëruar, te liria, vota, prona, tregu dhe interesat kombëtare”, si dhe misioni fisnik për ta kthyer RSH në shinat e demokracisë funksionale si gjithë Europa. Mbetem shpresëplotë se fitorja historike e Trump-2 do të inspirojë valë atomike për ta çliruar edhe kombin tonë nga “Deep State, demokracia burokratike dhe interesat e filantropistëve”, që kanë përdhosur aspiratat e 1990 si dhe ende mbeten kërcënim serioz për sigurinë dhe interesat kombëtare.

Në përmbyllje, iu bëj thirrje vëllazërore bashkëqytetarëve (sigurisht edhe emigrantëve), që më 11 maj 2025 është jo radha, por detyrimi dhe misioni i mbarë shqiptarëve për ta çliruar Shqipërinë e pushtuar nga korrupsioni i politikanëve; listat e mavro-deputetëve, kamikaz-ministrave, sekser-drejtorëve të emëruar nga bandat e krimit, të gjithë në rresht si makineri elektorale, në shërbim të të gjithëpushtetshmit, në mos Sulltanit të Madhërishëm!

* Koordinator për Sigurinë Kombëtare dhe marrëdhëniet SHBA/NATO.