Patriotët e Vatrës në Long Island zhvilluan një vizitë zyrtare në Selinë Qendrore të Federatës Vatra. Kryetari Dr. Paulin Marku, nënkryetari Afrim Gega, arkëtari Besnik Bajraktari, sekretari Klaudio Turkaj e mbështetësi i grupit nismëtar David Turkaj të cilët u pritën nga arkëtari i Vatrës Besim Malota, këshilltari për art e kulturë Nazim Salihu dhe editori i Diellit. Në fjalën e mirëseardhjes arkëtari z.Malota përgëzoi degën më të re të Vatrës me 45 anëtarë, vlerësoi seriozitetin dhe angazhimin maksimal të patriotëve që drejtojnë degën dhe vlerësoi punën e çmuar atdhetare për shkollën shqipe “Gjergj Fishta”. Nga ana tjetër kryetari i Vatrës në Long Island dhe themeluesi i shkollës shqipe Dr. Paulin Marku shprehu vlerësim e mirënjohje për Federatën Vatra, falenderim kryetarit Dr. Elmi Berisha, Kryesisë e Këshillit, gazetës Dielli, ekipit drejtues të degës në Long Island, patriotëve që po bashkohen me Vatrën, prindërve dhe fëmijëve që po i japin jetë shkollës shqipe “Gjergj Fishta” e komunitetit shqiptar në Long Island. Ndër të tjera Dr. Marku tha se qëllimi i Vatrës e Shkollës është për ti shërbyer kombit, atdheut dhe komunitetit shqiptar në Long Island për avancimin e çështjes kombëtare dhe ruajtjen e gjuhës shqipe, kulturës dhe identitetit kombëtar shqiptar në mërgatën e Shteteve të Bashkuara të Amerikës.

Sokol Paja/

Arbëreshët nga Kalabria Ettore Bonanno përgjegjës i marrëdhënieve publike e ndërkombëtare në shoqatën “Fili Meridiani” në Pallagorio, Kalabri dhe Alessandro Frontera përgjegjës i guidës turistike vizituan Federatën Vatra. Ata u priten nga z.Ilir Cubi anëtar i kryesisë së Vatrës dhe Editori i Diellit. Ata u njohën në detaje me historinë e lavdishme të Vatrës e Diellit, kontributin e jashtëzakonshëm për komb, atdhe e komunitet shqiptar në Amerikë. Editori u shpjegoi rrugëtimin patriotik të figura të shquara kombëtare në mërgatën e Amerikës. Arbëreshët shpalosën punën e fuqishme kulturore dhe komunitare për të ruajtur traditën kombëtare dhe identitetin shqiptar në Kalabri. Shoqata “Fili Meridiani” është themeluar prej 4 vitesh dhe ka në fokusin e saj zhvillimin e turizmit, kulturës, gjuhës dhe historisë te arbëreshët e Italisë. Kjo shoqatë viziton për herë të parë Amerikën dhe është prezantuar para shqiptarëve të Amerikës me disa aktivitete kulturore shumë dinjitoze. Ata i dhuruan Vatrës përzëmërsisht një kopje të gazetës “La Nazione Albanese” gazetës së famshme të shqiptarëve të Kalabrisë që u shërbeu arbëreshëve për 27 vite. Aktivitetet e shoqatës kulturore e sociale “Fili Meridiani” kanë në thelb komunitetin shqiptar me synim lidhjen e gjallë të Arbëreshëve me mërgatën shqiptare në Shtetet e Bashkuara të Amerikës.

Dr. Elmi Berisha*/

Në emër të Federatës Pan-Shqiptare të Amerikës Vatra dhe të gazetës Dielli, përcjell urimet më të përzemërta për aktivitetin e sotëm kushtuar Sotir Panit, nga ku përgëzoj organizatorët për nxjerrjen në pah të figurave të shquara kombëtare shqiptare. Familja Pani nga Dardha e Korçës është ndër familjet më të shquara patriotike shqiptare që i kanë dhënë shumë atdheut dhe komunitet shqiptar në Boston, Shtetet e Bashkuara të Amerikës. Ky telereportazh mjeshtror i RTSH Korça nxjerrë në dritë kontributin historik e patriotik të familjes së nderuar Pani që shërbeu si frymëzim e vazhdimësi e trashëgimisë së shkëlqyer patriotike të shqiptarëve në Amerikë. Sotir Pani i ndarë nga jeta afro 5 vite më parë, ishte njeri model i përkushtimit patriotik, komunitar, atdhetar e fetar.

Urtësia, pjekuria, mençuria dhe fisnikëria e tij rrezatohej në çdo takim e pjesëmarrje në ngjarjet kulturore e patriotike të komunitetit në Boston e më gjërë. Përmes medias zbardhen të vërtetat, nxirren në dritë kontributet, promovohen vlerat e njerëzve patriot e humanistë, kultivohen traditat patriotike e shembujt më të mirë të komunitetit siç ishte Sotir Pani. Dokumente të familjes, histori, dëshmi të reja, fakte të panjohura e dëshmi autentike të reportazhit nxjerrin në dritë një kryevepr patriotike që mban emrin familja Pani. Kjo familje dha kontribut të madh në mbajtjen gjallë të traditave historike dhe të lidhjes së gjallë të shqiptaro-amerikanëve me atdheun mëmë, Shqipërinë e viset e tjera etnike.

Telereportazhi “Sotir Pani në gjurmët e të parëve” është një kryevepër mediatike që lë gjurmë të pashlyeshme në morien publike të komunitetit tonë. Sotir Pani e deshti Dardhën e tij, Shqipërinë e tij, Amerikën e tij, Vatrën e tij e Diellin e tij. Sotir Pani e familja patriotike Pani bëjnë pjesë në emrat e ndritur të mërgatës së Amerikës duke shënuar historinë e shqiptarëve me kontributet e tyre të përshpirtshme dhe frymëzuese. Nderim e mirënjohje për familjen Pani, për trashëgiminë e tyre të shkëlyer ndër breza dhe amanetin e tyre për të dashur përjetë atdheun e kombin tonë.

*Fjala përshëndetëse në emër të Federatës Vatra e gazetës Dielli.

Letër e kryetarit të Federatës Pan-Shqiptare “Vatra”, Anastas Pandele, drejtuar delegatit të saj në Konferencën e Paqes në Paris Mid`hat Frashërit

Boston, më 25 janar 1921

The Pan Federation of America
The Hearth (Vatra) Inc
Headquartes: 456 Tremont Street
Zotit Midhat Frashëri, delegat i “Vatrës”
Hotel Campbell
Paris, France

I dashun zoti Midhat,
Me anë të kësaj letre kam nderin t’u vërtetoj marrjen e letrave tuaja datuar Paris, 24 nëntor, 26 dhjetor dhe 6 janar. Gjithashtu kabllo datuar Paris, 24 dhjetor, 7,1,9,3,17 janar.
4 janar – ju dërguam nji letër, besonjë ta kini marrë. Tani të vimë në përmbledhjen e letrave si dhe kabllove të sipër shënuar.
Është shum mirë ajo që juve bëni suggestion për shkolla që të hapen, mjerisht më duket që na ësht e pamundur tani për tani që të munt të bëjmë gjë mbi atë çështje.
Ju lutemi na shkruani se sa munt të bëhen harxhet që të munt të gjurmojm të drejtën, si në çështjen e të ndyerit Themistokli Gërmeni dhe të tjerëve, që ashtu të kemi nji bazë mbi të cilën të përfundojm.
Ju kablluam të 2 000 dollarë, edhe ju kablluam prap për vendimin e këtushëm që nuk do të dërgojmë të holla qeverisë gjer të na vinë bondet. Dje muarm nji kabllo tjetër ku na kërkojnë 50 000 dollarë, po mjerisht, sido që dëshëronj, nuk mundim të bëjm ndryshe kundër vendimit dhe marrëveshjtjeve që patmë.
Ju shkrova në letrën e fundit që “nesër” do t’u dërgojmë të gjithë ato që juve kërkoni, me vjen keq t’u thom, dhe t’u çfaq një mungim të madh, me qenë që edhe nuk i kena mbledhë ato që juve kërkoni. Shkaku është ndrrimi i sekretarëve, edhe mbyllja e huas (teftereve). Pa fjalë që, sa të lirohemi dhe të nisim me të gjitha në një vijim të mirë, do t’u dërgojm të gjitha sa juve kërkoni. Na ndieni për vonimin. Për zotin dita-ditën dëshironjë t’u shkruanj, po nuk di si shkon koha se menjëherë, pa mos parë dritën mirë, erret.
Mbyllur do të gjeni rekordin e mbledhjes të Këshillës Kombëtare mbajtur më 2-3 janar 1921, që të kuptoni rrjedhjen e bisedimeve edhe të veprimeve më mirë. Do të shikoni që Këshilla vendosi të dërgohet në Shqipëri z. Kirka me nji mision nga ana e “Vatrës”, i cili do të niset për pak ditë, sikundër ju lajmëruan më parë.
Nuk kemi as ndonjë të re këtu, po më ndieni se tani sa muarm një kabllo të çuditshme nga zoti Vrioni, ku na jep leje të dërgojm nji delegat “konditional”. Këto janë fjalët që përmban kabllo-ja: “Pas vendimit ministerial për zgjedhjen e një deputeti nga ana e “Vatrës”, Këshilla e Naltë pëlqen zgjedhjen e nji deputeti nga ana e “Vatrës”, po me kondita që kandidati të ndodhet të paktën prej tre vjetësh n’Amerikë dhe të gjindet tani atje”. Ipni leje ju lutem t’u thoni që ata të Tiranës mejtojn të bëjn edhe nji vepër ‘Capo D’Opera’ si atë që bënë me mos qasjen në Shqipëri të imzot Nolit.
T’u thom të drejtën, më duket që zotnit e Këshillës Naltë, ose nuk dinë, dhe ashtu që nuk meritojnë të mbajnë atë pozitë, ose nuk dojn të bëjn punëra pa “prapa – mejtime” dhe ca më tepër nuk meritojn atë pozitë. Neve muarm nji javë të shkuar kabllo nga zoti Vrioni si përgjigje të nji pyetje që i bëm, në qoftë se pranojn delegatë të “Vatrës” në bisedimet e mbledhjeve që do të bëhen në Shqipëri, ku na thoshte që pranonte dhe tani pas ca ditësh mir-mejtuan, edhe than- prit të vemë ca kleçka.
Komisioni i “Vatrës”, në mbledhjen e mbajtur më 16 janar, vendosi që përfaqësimi i shqiptarëve të Amerikës me anë të “Vatrës” t’i ngarkohet imzot Nolit, të cilin e lajmëruam mbi këtë vendim, ashtu edhe qeverinë.
Nuk kam tjatër, përveç lutjeve që të pranoni i nderuar zotni përshëndetjet tona plot nderime.
I juaji me besë,

Anastas Pandeli

AMPJ, V.1921, D. 52, fl.1-2.

Vatra Jacksonville – Florida fton të gjithë shqiptarët e Amerikës në festën e Flamurit Kombëtar.