Dielli | The Sun

Albanian American Newspaper Devoted to the Intellectual and Cultural Advancement of the Albanians in America | Since 1909

VATRA PROMOVOI LIBRIN “DHEAS TË FJALËS” TË PUBLICISTIT ALEKSANDËR ÇIPA

by

Sokol Paja/

New York, 22 Dhjetor 2022 – Në Selinë Qëndrore të Federatës Panshqiptare të Amerikës Vatra u promovua libri i gazetarit, analistit, poetit e publicistit Aleksandër Çipa. Me pjesëmarrjen ekskluzive të të gjithë drejtuesve të Vatrës e të shumë vatranëve, veprimtarëve të komunitetit shqiptar në Shtetet e Bashkuara të Amerikës, kryetarëve e anëtarëve të shoqatave kryesore në New York e më gjërë, libri “Dheas të fjalës” e ktheu promovimin në një festë të vërtetë letrare duke lënë mbresa të veçanta tek të gjithë pjesëmarrësit. Në fjalën hapëse të promovimit Editori i Diellit theksoi se ky libër është një ekskursion kulturologjik dhe historik në botën e medias, të letrave shqipe dhe mendimit filozofik, poetik dhe mediatik shqiptar.

Studiuesi Savdai Kastrati në fjalën e tij vuri theksin te veçoritë e publicistikës, kritikës dhe eseistikës në punimin më të ri të Aleksandër Çipës. Autori i librit Aleksandër Çipa në fjalën e tij shprehu falenderim dhe mirënjohje për Vatrën e Vatranët për pritjen e ngrohtë dhe bujare. Para të pranishmëve, rreth librit z.Çipa u shpreh: “Dheas të fjalës” është një libër me materie kulturologjike i ndarë në cikle të ndryshme shkrimesh. Në një ndër ciklet kryesore të tij ka qasje kulturologjike krahasimtare mes dy prej periodikëve më të famshëm sikundër ishin revista ” Shejzat” e Ernest Koliqit dhe ” Përpjekja” e Branko Merxhanit. Pjesë e këtij cikli janë edhe shkrimi i qasjes krahasimtare mes dy poetëve të pakrahasueshëm Frederik Reshpja dhe Fatos Arapi. Ndërsa cikli i shkrimeve in memoriam për shkrimtarë dhe personalitete të mendimtarisë shqiptare si dhe një grup esesh grishin lexues dhe studiues të filologjisë. Po aq pretenduese janë për mua edhe recencat për librat e Dritero Agollit, Petrit Rukës, Arben Dukës apo antologjinë e poezisë greke të sjellë në shqip nga Arqile Garo” tha ndër të tjera z.Çipa. Realiteti politik, publicistik, shoqëror e mediatik vijnë të shpalosura më së miri në publicistikën e Aleksandër Çipës i cili në këtë libër nderon figura të shquara të medias shqiptare, poezisë, kritikës letrare e mbi të gjitha i kushton rëndësi ikonës së shtypit të shkruar shqiptar “Përpjekja Shqiptare” e Branko Merxhanit dhe “Shejzat” e Ernest Koliqit. Shkrime publicistike dhe eseistike kushtuar Frederik Rreshpes, Fatos Arapit, Arbën Xhaferrit, Petrit Rukës, Arben Dukës, Moikom Zeqos e shumë figurave të shquara të letersisë e prozës e poezisë shqipe moderne e shëndërrojnë librin “Dheas të fjalës” në një monument nderimi dhe respekti për figurat tona të shquara të letërsisë, artit e mendimit të thellë politik e kombëtar shqiptar.

Ky libër është një tekst i shkëlqyr edhe për studentët shqiptarë në Universitetet Amerikane. Z.Cipa në përfundim të promovimit i dorëzoi kryetarit të Vatrës si dhuratë për Vatrën e vatranët dy albume me këngë dhe recitime: “Këngët e atdheut tim” dhe “Recitime nga krijimtaria e Lefter Çipës” përgatitur nga “Nderi i Kombit” Bujar Asqeriu. Festa e librit në Vatër zgjati deri në orët e vona të mbrëmjes mes autografëve të autorit, bisedave vëllazërore e një koktejli të dhuruar nga patrioti bujar Toni Musaj.

Foto: Dritan Haxhia.

Unioni i Gazetarëve Shqiptarë dhe Vatra nderuan Dalip Grecën me çmimin “Karriera”

by

Sokol Paja/

New York, 22 Dhjetor 2022 – Unionin e Gazetarëve Shqiptarë në bashkëpunim me Federatën Pan-Shqiptare e Amerikës VATRA nderuan Dalip Grecën, Editorin e Diellit (2009-2021), Pas Vdekjes, me çmimin “Karriera”. Në një mbrëmje të veçantë nderimi e vlerësimi në Selinë Qëndrore të Vatrës, me pjesëmarrjen e shumtë të familjarëve, drejtuesve kryesorë të Vatrës, miqve, bashkëpunëtorëve, veprimtarëve të komunitetit e

vatranëve nga disa shtete të Amerikës, u kujtua me nderim, respekt dhe vlerësim puna dhe kontributi i Dalip Grecës në median shqiptare dhe komunitetit shqiptar në Shtetet e Bashkuara të Amerikës.

Çmimi “Karriera” iu dha Dalip Grecës me motivacionin: “Gazetar i njohur me një kontribut të shquar në shtypin e shkruar shqiptar të më shumë se katër dekadave të fundit. Me një këmbëngulje dhe pasion të vullnetshëm, la në koleksionin e gazetave vendore dhe kombëtare si dhe ndërkombëtare, materien e pasur shkrimore në disa zhanre të gazetarisë. Raportimet, shkrimet, intervistat dhe investigimet memorialistike të tij, përbëjnë një pasuri profesionale në shtypin shqiptar në tërësi. Kontributi si Editor i “Dielli ” të Vatrës është kulmi i kontributit të tij në diasporë dhe në publicistikën shqiptare”.

Agim Rexhaj, Presidenti i Nderit të Vatrës në fjalën e tij ndër të tjera tha: “Na mungon shumë Dalip Greca. Ai familjarisht u përkujdes për Vatrën e për Diellin. Ai na deshi shumë të gjithëve. Në zemrat tona do të jetë përjetë”. Sekretarja e Vatrës Nazo Veliu në fjalën e saj tha se Dalip Greca ishte gazetar profesionist dhe trim. “Sot i themi Dalipit dhe familjes së tij mirënjohje pa kufi për kontributin, rolin e tij në gazetari dhe përkushtimin ndaj komunitetit shqiptar në Shtetet e Bashkuara të Amerikës. Puna e Dalipit ishte heroizëm. Ai çoi zërin atje ku i dhëmb Shqipërisë e shqiptarëve” tha zonja Veliu. Dr. Pashko Camaj kujtoi në fjalën e tij se Dalip Greca la gjurmë të pashlyeshme për median dhe kombin tonë.

Kryetari i Vatrës z.Elmi Berisha para të pranishmëve tha se “Është nder dhe privilegj që punuam me Dalip Grecën. Ai me punën e tij la gjurmë të jashtëzakonshme në Vatër e tek Dielli. S’do ta harrojmë kurrë” u shpreh z.Berisha. Kryetari i Unionit të Gazetarëve Shqiptarë z.Aleksandër Çipa në fjalën e tij e cilësoi Dalip Grecën si një “Personalitet i shtypit të shkruar. Një gazetar dhe njeri që mishëronte dhe unifikonte në shtyp inteligjencën shqiptare dhe qasjet plurale. Ishte bashkëpunëtor dhe gazetar i shkëlqyer për gjithë gazetarët nga krejt hapësira shqiptare. Kontributi i gjatë i tij në gazetarinë memorialistike dhe atë historike ishte i veçantë. Dalipi do jetë një emër i dashur për emrat që do vijnë në media dhe kryesisht studentët e gazetarisë. Ai bëri një punë madhështore për koleksionin e Diellit” tha ndër të tjera Z.Çipa.

Në përfundim të ceremonisë së dorëzimit të çmimit “Karriera”, z.Çipa i dhuroi familjes Greca dy albume me këngë dhe recitime: “Këngët e atdheut tim” dhe “Recitime nga krijimtaria e Lefter Çipës” përgatitur nga “Nderi i Kombit” Bujar Asqeriu. Në emër të familjes Greca, falenderoi vajza e Dalipit Alma Greca Sharka e cila mes lotësh shprehu mirënjohjen dhe falenderimin familjar për respektin e vlerësimin që iu bë babait, Dalip Greca.

Përgjatë katër dekadave në gazetari, Dalip Greca ka lënë gjurmë të pashlyeshme në shtypin e shkruar dhe mediat televizive në Shqipëri, trevat kombëtare shqipfolëse dhe Shtetet e Bashkuara të Amerikës, duke promovuar gjuhën shqipe, kulturën, historinë, identitin kombëtar dhe çështjen shqiptare. Dalip Greca si gazetar dhe drejtues mediash, kultivoi një stil të veçantë dhe i dha përparësi qëmtimit të fakteve historike, figurave të harruara historike dhe gazetarisë dokumentare dhe arkivore. Dalip Greca ishte gazetar i guximshëm, kurajoz në trajtimin e temave të vështira, i ndershëm në trajtimin e fakteve e provave në gazetari, ishte menaxher i shkëlqyer dhe frymëzues për brezat e gazetarëve të rinj shqiptarë.

Dalip Greca kishte durim dhe maturi të spikatur në trajtimin e problemeve publike në të gjitha mediat ku kontribuoi si gazetar dhe drejtues mediash.

Ky vlerësim është një mirënjohje për trashëgiminë e shkëlqyer mediatike, qytetare dhe komunitare që Dalip Greca na la pas largimit të tij në amshim.

110 VITE PAVARËSI, VATRA E DIELLI NË THEMEL TË SHTETIT SHQIPTAR

by

Sokol Paja/

Federata Vatra, gazeta Dielli e mërgata shqiptare e Amerikës ka dhënë një rol të jashtëzakonshëm në Pavarësinë e Shqipërisë dhe konsolidimin e shtetit të pavarur shqiptar. Në planin politik, në planin diplomatik, në planin ekonomik, kulturor e social, Federata Vatra i ka dhënë gjithçka shtetit shqiptar. Gazeta Dielli përveç se ka shënuar çdo moment historik të shtetit shqiptar, ka luajtur një rol shumë të madh informimi, publikimi, promovimi e ndërgjegjësimi për fatet e kombit e shtetit shqiptar. Federata Vatra dhe gazeta Dielli janë një aset i jashtëzakonshëm kombëtar që edhe sot pas 110 vitesh pavarësi të Shqipërisë punojnë fort në mbrojtje të interesave të larta të kombit shqiptar. Një shekull e një dekadë në veprim për shqiptarinë e bëjnë Federatën Vatra e Gazetën Dielli një pikë jashtëzakonisht të rëndësishme në gurin kilometrik të përpjekjeve për zhvillimin e Shqipërisë dhe mirëqënien e popullit shqiptar. Vatra e Dielli kanë qenë aty në çdo përpjekje për të dhënë kontributin e tyre të pamohueshëm në çdo fazë dhe etapë të shtetndërtimit shqiptar. Sakrifica e shqiptarëve në shekuj për liri është frymëzuese dhe epike në historinë e popujve. Lobimi i shqiptarëve në Amerikë për Pavarësinë, njohjen e Shtetit shqiptar dhe mbrojtjen e tërësisë territoriale të Shqipërisë që rrezikohej seriozisht ka pasur një rëndësi specifike në historinë tonë. Veprimtaria patriotike për mbrojtjen e territoreve shqiptare nga copëtimi duke organizuar takime me autoritete të larta në Arenën Ndërkombëtare ishin të shumta, organizuar nga Vatra. Intelektuali i madh, Faik Konica, konsideronte me vlerësimet më të larta Vatrën për rolin e saj në mbrojtje të Shqipërisë, i cili shprehej se, Vatra zëvendësoi shtetin e “vdekur” shqiptar. Po ashtu kontributi financiar i vatranëve për Shqipërinë ishte një ndihmesë e madhe. Në Dhjetor të vitit 1917 delegatët e Vatres i dërgojnë një kërkesë nga Bostoni Sekretarit të Shtetit për Punët e Jashtme të Britanisë së Madhe, Arthur Balfur dhe i kërkojnë për të siguruar pavarësinë e Shqipërisë me kufijtë e saj etnike. Ata i rendisin një sër faktorësh me padrejtësi në dem të tokave shqiptare të përgjysmuara. Vatranët shpreheshin se të sigurosh pavarësinë e Shqipërisë në kufijtë e saj etnografik, nuk është vetëm t’u japësh të drejta popullit shqiptar, por është mbi të gjitha të hedhësh bazat e një paqeje jetëgjatë në Ballkan. Përsa i përket luftërave, shqiptarët nuk kanë pasur qellim tjetër veçse të mbrojnë tokën e tyre. Pa ndihmën e jashtëzakonshme të Vatrës dhe rolin e gazetës Dielli në promovim, ndërgjegjësim dhe informim, këto përpjekje nuk do të ishin njësoj. Nëse i referohemi dokumenteve historike rreth rolit të Vatrës e Diellit në historinë e Shqipërisë kujtojmë “Memorandum i Federatës Pan-Shqiptare “Vatra” dërguar Presidentit Wilson, lidhur me protektoratin italian mbi Shqipërinë miratuar në mbledhjen e saj të mbajtur në Boston më 15 Mars 1918, apo Rezolutë e Kuvendit të jashtëzakonshëm të Federatës Pan-Shqiptare “Vatra”, drejtuar qeverisë së SHBA, Anglisë, Francës, Italisë dhe Japonisë Boston, më 4 Janar 1919, apo Memorandum i Mihal Turtullit dhe përfaqësuesve të Federatës Pan-Shqiptare “Vatra”, drejtuar Presidentit të SHBA Willson, lidhur me mbrotjen e të drejtave të kombit shqiptar ndaj pretendimeve territoriale të fqinjëve ballkanikë më 1919 apo Letër e Kostandin Çekrezit, drejtuar ministrit të Punëve të Jashtme Mehmet Konica, lidhur me veprimtarinë e tij dhe të Federatës Pan-Shqiptare “Vatra” për mbrojtjen e interesave të kombit shqiptar si dhe qëndrimin e qeverisë së SHBA ndaj Shqipërisë, Washington, më 10 Qershor 1920 e shumë raste të tjera që dëshmojnë rolin e jashtëzakonshëm të Vatrës për të mbrojtur shtetin shqiptar. Sot më shumë se kurrë me qëllim që shteti ynë, populli ynë e kombi ynë i shtrenjtë të përparojë, të zhvillohet e të lulëzojë duhet që të bashkojmë kontributet e përpjekjet tona, të bashkohemi si kapital e si shpirt me qëllim që të shkrijmë gjithçka për kombin, shtetin e popullin e dashur shqiptar. Federata Vatra e gazeta Dielli janë lider të padiskutueshëm në veprimtaritë patriotike, kulturore e atdhetare në mërgatën shqiptare të Amerikës. Federata Vatra e gazeta Dielli janë historia, identiteti dhe krenaria e shqiptarëve të Amerikës dhe kombit shqiptar.

Shembja e “Prestige” sulm ndaj lirisë së medias, sipërmarrjes, lirive e të drejtave themelore të njeriut

by

Sokol Paja/

Shembja e “Prestige Resort” nga qeveria e Shqipërisë është një sulm i pastër ndaj lirisë së medias, sipërmarrjes së lirë private dhe lirive e të drejtave themelore të njeriut. Një akt stalinist i neveritshëm. Një akt barbar i pa mëshirshëm ndaj medias më të fuqishme në Shqipëri kritike e vazhdueshme ndaj qeverisë. Një sulm i paprecedentë në historinë e shtetit të së drejtës ku dhe pse çështja është në gjykatë, prapë se prapë qeveria nuk pyet për ligjet e shtetit por përdor tritolin si të vetmin mjet taleban të realizimit të qëllimeve për të përhapur terror, panik, nënshtrim dhe frikë te kundërshtarët. Ashtu si etërit e tij historik e biologjik, kryeministri Rama që ditën kur erdhi në pushtet ka sulmuar në vazhdimësi pronën private, mediat, liritë e qytetarëve dhe çdo zë kritik ndaj regjimit të tij. Ekspozimi i krimit, korrupsionit e shkeljeve qeveritare prej medias së Hysenbelliut, shkaktuan një tërbim qeveritar, mesazh ky edhe ndaj mediave të tjera. Faturën e kësaj barbarie qeveritare do ta paguajnë qytetarët shqiptarë në Arbitrazh. Rama përfaqëson qeverinë më të korruptuar dhe më antishqiptare në historinë moderne të shtetit shqiptar. Qeveria është kthyer në rrezik për shtetin, për qytetarët dhe kombin. Qeveria e Ramës ka dëbuar 800 mijë shqiptarë nga Shqipëria dhe kushdo kundërshton sulmohet primitivisht prej banditëve shtetërorë. Shqiptarët në rrezik, Shqipëria në rrënim prej qeverisë së keqe. Shqipëria në diktaturë. Shqipëria nën sundimin e një diktatori të vetëm. Të thuash të vërtetën në Shqipëri kushton shumë…

VATRA DHE SHQIPTARËT E AMERIKËS NGRITËN FLAMURIN SHQIPTAR NË NEW YORK

by

Sokol Paja/

New York, 28 Nëntor 2022- Federata Pan-Shqiptare e Amerikës VATRA në bashkëpunim me Bashkinë e New York, Zyra e Emigrantëve dhe mbështetjen e shqiptarëve të Amerikës ngritën solemnisht me nderim e madhështi Flamurin Kombëtar në New York. Kjo ceremoni u bë e mundur nga Ravesa Bajo e cila kishte filluar diskutimet me Kyrebashkinë e New Yorkut për një ceremoni të tillë muaj më parë kur ajo ishte emëruar nga Kryebashkiaku Adams si Drejtoreshë Exekutive e Iniciativave Politike dhe Projekteve Speciale për Zyrën e Kryetarit të Bashkisë për Cështjen e Imigranteve. Nën organizimin dhe prezantimin brilant të patriotes çame Ravesa Bajo, tingujve të magjishëm të muzikës tradicionale shqiptare dhe valleve të grupit artistik Rozafati udhëhequr nga koreografia Angjelina Nika (Mjeshtër i Madh), festa kuq e zi pushtoi New York-un. Ravesa Bajo në fjalën e saj ndër të tjera tha: “Me ngritjen e flamurit shqiptar në Kryebashkinë e New Yorkut, ne nuk festojmë vetëm sa shumë përparim kemi bërë si një popull dhe komunitet që mbijetuan sfida të shumta dhe regjimin komunist, por edhe festojmë dëshirën tonë të përhershme që të vazhdojmë të ndërtojmë të ardhmen e ëndrrave tona”. Kryetari i Vatrës z.Elmi Berisha në fjalën e tij u ndal te rëndësia historike e 28 Nëntorit dhe kontributi i Federatës Vatra në historinë e lavdishme të shtetit shqiptar. Ambasadore Floreta Luli Faber në fjalën përshëndetëse u shpreh se “Nju York është shtëpi për qindra mijëra shqiptarë, dhe ngritja e flamurit në Manhattan tregon miqësinë speciale midis Shqipërisë dhe Shteteve të Bashkuara të Amerikës”. Edhe gazetari Beqir Sina para të pranishmëve foli rreth rëndësisë së Pavarësisë së Shqipërisë dhe falënderoi një sërë veprimtarësh e patriotësh si Rake Ruci për flamurin shqiptar gjigant që u valvit në qiejt e New Yorkut.

Komisioneri Manuel Castro deklaroi për të pranishmit se “Qyteti Nju Yorkut feston me komunitetin shqiptar sot dhe gjithmonë. Ne jemi krenar që jemi shtëpia e dytë e një komuniteti kaq të fortë dhe kaq të madh. Gezuar pavarësinë, Shqipëri”- uroi z.Castro. Komisioneri Edward Mermelstein tha se “qyteti New Yorkut me nder feston për Shqipërinë dhe komunitetin shqiptar në Amerikë në ditën e Pavarsisë – rroft Shqipëria”. Komisioneri Edward Mermelstein, Zyra e Marrëdhënieve Ndërkombëtare të Bashkisë vlerësoi bashkëpunimin me trupin diplomatik shqiptar dhe përfaqësuesitë e ambasadave në New Jork.

Arthur Piccolo drejtori i shoqërisë Bowling Green deklaroi se: “Shoqëria e Bowling Green është e lumtur që merr pjesë në ngritjen e flamurit kuq e zi”. Komisioner Piccolo, shprehu mirënjohjen për punëtorët shqiptarë, emrat e te cilëve nuk i kishte shënuar dhe tani të pensionuar, që morën nismën për ngritjen e flamurit. Z. Piccolo veçoi Kryebashkiakn Adams si të parin që merr pjesë në ceremoni të tilla për çdo komunitet që jeton në New Jork. Organizuese e Njësive lokale administrative pranë zyrës së Komisionerit të Çështjeve për Emigrantët Lidia Dobi prezantoi Komisionerin Manuel Castro.

Komisioneri Castro tha se mëson çdo ditë e më shumë për komunitetet e New Jorkut dhe për atë shqiptar. Prezantoi Kryebashkiakun Eric Adams. Z. Adams, djali i të cilit është në Shqipëri me rastin e festimeve të pavarësisë, e quajti Nju Jorkun “kryeqytetin e shqiptarëve në Amerikë” me rreth 100,000 banorë shqiptarë, që mishërojnë moton e tij për të arritur rezultate në të gjithë sektorët e jetës këtu” citoi ndër të tjera z.Adams. Kryebashkiaku i cilësoi shqiptarët si një popull shumë punëtorë, sipërmarrës të suksesshëm, qytetarë të angazhuar dhe njerëz që gëzojnë respekt falë punës së tyre. Kryebashkiaku Eric Adams i dhuroi Federatës Pan-Shqiptare të Amerikës VATRA një Proklamatë nderimi me rastin e 110 vjetorit të themelimit të Vatrës e 110 vjetorit të Pavarësisë së Shqipërisë. Kryetari i Vatrës z.Elmi Berisha i dhuroi kryebashkiakut Adams një portret të heroit kombëtar të shqiptarëve Gjergj Kastriotit dhe një portret të gdhendur më gurë dekorativ të shenjtores shqiptare Nënë Tereza. Më pas nën tingujt e hymneve kombëtare u zhvillua ngritja e flamurit kombëtar të Shteteve të Bashkuara të Amerikës dhe Republikës së Shqipërisë. Kjo ditë ishte një festë shumë e rëndësishme jo vetëm për kombin tonë por mbi të gjitha një traditë që ruhet, një mision që vazhdon dhe një miqësi e shenjtë me Shtetet e Bashkuara të Amerikës, aleatin më të madh e më të rëndësishëm të kombit shqiptar.