Nga Dimal Basha – New York/
Secili prej nesh ka të drejtë të pyes pse Kosova po dështon gjenerata të tëra dhe gjasat për të prodhuar artistë, sportistë apo biznismen të suksesshëm janë shumë të vogla? Si ka mundësi që Kosova me 1.8 milion banorë arrin të nxjerr shumë pak talent derisa diaspora shqiptare korrë suksese në të gjitha sferat pavarësisht se janë minoritet në secilin shtet ku ata jetojnë?
Një mik në rrjetet sociale me shaka tha se sikur Xherdan Shaqiri të kishte jetuar në Kosovë ai me siguri se ishte duke shitur fara të zeza. Sigurisht se nuk ishte qëllimi denigrmi i të rinjëve shqiptarë në Kosovë, apo përulja e Shaqirit që e dëshmon të kundërtën, por një përshkrim i një gjendje reale e një vendi ku talenti vdes i paeksploruar.
Kjo vie rrjedhimisht nga krahasimi i suksesit të shqiptarëve në diasporë dhe dështimi i të njejtit popull në Kosovë. Shembulli i parë është kombëtarja e Zvicrrës. Shteti helvetikë që ka gati 8 milion banorë besohet të ketë përafërsisht 150 mijë shqiptarë. Nëse zbërthehet më tutje kjo i bie se shqiptarët nga të gjitha trevat Ballkanike përbëjnë jo më shumë se 6% të populates zvicerrane. Të njejtën kohë, jemi dëshmitarë të sukseseve të shumta të shqiptarëve atje dhe njëra prej tyre është kombëtarja e futbollit të Zvicrrës që dëshmon se edhe pse shqiptarët përbëjnë vetëm 6% të popullatës totale, ata kanë arritur që të kenë gati 40% të kombëtares që fillon në njëmbëdhjetëshen e parë.
Nëse kaloni përtej Atlantikut, gjithashtu gjeni rrëfime të shumta suksesi të diasporës shqiptare. Shqiptarët në SHBA, për shembull, vazhdojnë të citohen në shtypin amerikanë si shembull i suksesit në biznes pavarësisht numrit të vogël të tyre. Vitin e kaluar gjatë një takimi me z. Mark Gjonaj, asembleistin e pare shqiptaro-amerikanë në asamblenë e New York-ut, ai tregonte për suksesin e madh të shqiptarëve në New York. Përveq tjerave, ai citoi një reviste revistë të njohur biznesi në New York ku theksonte se shqiptaro-amerikanët janë pronarë të mbi 30% pronave komerciale në Bronx. Kjo komunë ka përafërsisht 1.5 milion banorë derisa, sipas burimeve të vitit 2009, komuniteti shqiptarë përbënë vetëm 3% të popullsisë totale. Pra, 3% të komunitetit shqiptarë janë pronarë të mbi 30% të pronës komerciale me një komunë që ka mbi 1.4 milion banorë.
Diaspora shqiptare gjithashtu ka prodhuar intelektual e nobelistë të shquar. Shqiptarët kanë talentin dhe aftësitë të jenë edhe biznismen, edhe intelektual por edhe sportistë me renome botërore. Gjatë fushatës zgjedhore shpesh u përsërit nga elita politike se “ne nuk mundemi të prodhojmë kompjuterë, makina apo makineri të përsosur.” Unë besoj se është një pikënisje e gabuar dhe mesazh i keq i politikës që synon ndryshime me sllogane “nuk mundemi. Jam i bindur se nëse shteti ofron mundësitë dhe kushtet gjithçka është e mundur. Dallimi kryesorë pse Xherdan Shaqiri “nuk shet fara” por është një sukses janë kushtet dhe mundësitë që i ka ofruar shteti helvetikë. Të njejtën kohë arsyeja pse shqiptaro-amerikanët vazhdojnë të jenë rrëfim i suksesit në biznesin amerikanë është mundësia dhe kushtet që ofrojnë SHBA-të për të gjithë qytetarët e saj.
Çka është me rëndësi të theksohet është se populli shqiptarë duhet të kuptojë se shteti nuk krijon fabrika, biznese apo sportistë. Kanë përfunduar kohërat ku shteti është punëdhënësi kryesorë me dhjetëra ministri e zavendësministra koti. Roli kryesorë i pushtetit është të krijojë kushtet dhe mundësitë bazike për secilin individ që të zhvilloj talentin apo biznesin e tij, diçka që Kosova vazhdon të dështoj tash e sa vjet. Raporti i individit me shtetin janë sikur natyra me bimët. Sikurse drita, ajri dhe uji që janë faktorë që ofrojnë zhvillimin e një bime dhe mungesa e njëra prej tyre shkakton vdekjen e bimës dhe rrjedhimisht shteti gjithashtu duhet të ofroj kushtet bazë ku individi është i lirë të zhvillohet.
Prandaj, është e domosdoshme që pushteti i ardhshëm të mos vazhdoj traditën me qeveri të madhe dhe të funksionalizoj një pushtet të vogël që punon mençur dhe ofron kushte dhe mundësi te barabarta për zhvilllimin e individit, përndryshe, nëse vazhdohet me këtë qasje, sikur bimët, rinia do të vazhdojë të “thahen” në mungesë të kushteve dhe mundësive bazë.
Bergoglio begins with “A”
by Fr.Gjergj Meta*/
“A” is for Albania! Certainly the alphabetical order of the European countries is not the reason for the choice made by Pope Francis, yet Albania is the first European country which he plans to visit on September 21, 2014. Fr. Federico Lombardi commented on the news about the upcoming papal visit in Albania, saying:
“Beautiful news. Pope chooses Albania, he wants to meet the outskirts, the poor, and contribute to interreligious and ecumenical dialogue”
A person such as Bergoglio, continuing what he had had done as Archbishop of Buenos Aires, positioned as the “Pope of the suburbs”. Hence he could not but enter Europe through Albania. Albania is now the Pope’s door to Europe as we Albanians have been waiting for Europe’s doors to be opened to us.
The Pope of the outskirts chooses a peripheral country to encourage and give hope to Albanians and this hope is one which does not disappoint, because it comes from the Lord. Still today, after so many years of freedom from the ideological communist regime, we are a country that needs to powerfully walk toward the development, the good and the welfare of the country. Though we are a peripheral country, we still have something to give to Europe.
The Pope will come to meet the Albanian Catholic Church. I say Albanian, because I am sure that many people will come not only from Albania but also from all Albanian regions to see the successor of Peter. Yes, he is the successor of Peter and the spiritual relationship with the Catholic faithful is an organic relationship…I would even say vital, like the strong vitality of our faith in our lives.
Pope Francis said that he comes “to confirm the Church of Albania in the faith” and he quotes the words of Jesus addressed to Peter, when He said, “Simon, Simon, behold Satan has demanded to sift all of you like wheat, but I have prayed that your own faith may not fail; and once you have turned back, you must strengthen your brothers” Lk. 22:31-32
At a time when the Albanian Catholics, like many other Albanians, fell through a big sift, that of communist atheism ideology, their belief was threatened by an unprecedented and brutal regime. So we do need someone to Confirm us. Pope Saint John Paul II did that in 1993 and now, Pope Francis is doing it again. Nobody should be afraid of this visit, because it is not a visit to show power but a visit to encourage a nation. The situation of faith is not any easier today, especially at a time when Albania is experiencing the consequences of a destructive past ideology. Today we need faith for the future, a hope which does not disappoint. The long journey needs good friends to encourage us. Catholics in Albania are a vibrant part of the nation and were the same people who suffered along with the rest of the population, a long Calvary. Therefore the spiritual dimension of this visit lies in its foundation as any other Papal visit in any other place. The strengthening of the faith of a man or a group of people not only does not threat others, but turns into an added value for coexistence between people of different faiths.
Moving towards the outskirts, the Pope seeks to turn the attention of “centers”, even to say that the true centers are those peripheries where human suffering can be touched by hand and where the wounds are not dried yet.
Albania is certainly going through serious social problems such as poverty, unemployment, smuggling, domestic violence, a widening gap between the rich and the poor (a conflict of extreme political and economic factors). All these things make the country seem for some people to be an annoying, peevish and unworthy place listed amongst the European countries, while for the Pope it is the subject of love and care. In this journey of ours he becomes and is a friend and a father to us.
The Pope’s visit to the Holy Land is still fresh in our memory. The gestures and fruits of that visit are numerous. In a land where different ethnicities and religions dwell together, messages of peace and dialogue were given and received. This dialogue also continued in the Vatican, where various religious and political leaders met and prayed together. I am convinced that the Holy Father is interested in our pluralistic reality, where different religions coexist, not only to encourage, but also to promote this coexistence. Together, we as Muslims and Christians can make the best efforts possible, along with all other factors, to have a better Albania, in the name of God and the values that we represent. The Pope’s visit in the midst of our journey cannot be anything other than an expression of his love and encouragement so that we don’t get tired and never cease seeking what is good, true, and beautiful.
*Fr. Gjergj Meta is a catholic priest from the diocese of Durrës, Albania. He is the responsible person for the media on the upcoming Papal Visit to Albania.( June 19, 2014)
ARISTIDH KOLA- një libër i ri i Kolec Traboinit
Më rastin 8 korrik 2014, ditën e 70 vjetorit të lindjes së arvanitasit te madh (1944-2000)/
….Edhe pas 14 vjetëve të vdekjes së Aristidh Kolës, ende vegjeton një zili për keq, tek ata që kanë veshur papuçet akademike të Obllomovit. Lënia jashtë vëmendjes, thuajse në harrim e kësaj figure, duke mjaftuar me emërtimin “Aristidh Kola” një rrugicë të vogël në periferi të Tiranës, diku fshehur pas pallatit të Brigadave a fshatin Sauk, është vërtetë shprehje e qëndrimit tonë cinik ndaj kulturës arbërore, e mendësisë sonë të vetizolimit, për të mos thënë frikës se mos bash për këtë mbeten prishaqejf diplomatët e fqinjëve. Vështirë është ta pranojmë të vërteten, por pa e pranuar atë nuk ka as dhe një shans të vetëm të gjejmë një udhë të drejtë në këtë mishmash kombëtar, ku flitet veç për politikë, ku prodhohen veç konflikte e kultura konsiderohet si një handikap shoqëror i bezdisshëm.
Aristidh Kola ishte nje mendje e ndritur qe e tejkalonte kohen e tij. Kultura, tradita, gjuha, prejardhja, historia ishin gjithçka në jetën e tij. Ai e shihte Shqipërinë me sytë e shpresës. Ai kishte udhëtuar katër herë në Shqipëri e një herë në Kosovë, por edhe në Kalabri e Siçili, gjithnjë me dëshirën e zjarrtë për ta thyer atë barrierë që na kishin vënë në mes nesh, në mes të njerëzve të një gjuhe dhe një gjaku. Ndaj është krejt e kuptueshme çiltërsia me të cilën e priti dyndjen e emigrantëve shqiptarë në Greqi me mendimin, se kjo do të ishte një rast ideal për të krijuar lidhjet e mungura në mes të krahëve të shqiponjës.
Ai u afroi shqiptareve emigrantë një miqësi pa asnjë rezervë e pa asnjë kusht. Ai nuk përdori për ta asnjë herë fjalën emigrant. I quante me gjuhën e tij të bukur shqipo-arvanite “djemt”. Kush e di ç’bëjnë djemt. Kush e di ku janë djemt. I thërriste ashtu siç thërriste të birin e vet Panajotin. Me të njëjtën dashuri. Ishte një miqësi e dashuri që buronte prej gjakut të përbashkët që na rridhte në damarë e gufonte në zemrat tona arbërore. E më së shumti nuk ishim ne që e kërkonim atë, sepse edhe druheshim, por ishte ai që interesohej se çfarë ndodhte me emigrantët shqiptarë në Greqi. Që kur e takuam për herë të parë, ashtu do ta ruajmë në kujtesë, të gjallë e plot energji , të përzemërt ,me fytyrë plot dritë e të qeshur, gjithmonë i mirë e bujar. Kush tjetër si ai!
E kjo ndodhte se ai kishte nje vizion te madh e nuk i shihte shqiptarët e Shqipërisë së vitit 1913 si njerëz të përtej sinoreve, por vëllezer gjaku, sepse e dinte se kufijt ishin krijuar nga të tjerët e jo nga shqiptarët, se pengesat i sjellin qeveritë e politika, por jo popujt.
Aristidh Kola ishte si një diell që lind, kalon në zenit dhe perëndon, e gjatë gjithë udhës në qiell ndriçon për njerëzit. Kështu ndriçoi gjatë tërë jetës së tij miku ynë i madh e i paharruar që sot e kujtojmë me nostalgji. Veç perëndimi ishte tejet tragjik për diellin metaforik me emrin Aristidh Kola….
Nga libri “ARISTIDH KOLA”, Kolec Traboini, botim i Pantheon Books 2014
S’KA DILEMË PËR TË ZGJEDHUR MIDIS REPUBLIKËS SË HASHASHIT APO SHTET LIGJOR
Nga ELIDA BUÇPAPAJ/
Lazarati shkoi shumë mirë – faleminderit Zotit, pa viktima dhe ngjarje tragjike. Për këtë duhet falënderuar policia e shtetit dhe pushteti lokal.
Tani po thonë se Lazarati nuk është metropoli i marihuanës në Shqipëri. Se metropolët e marihuanës janë tjetërkund, andej nga Vlora për shembull.
Ok, le t’i marrin me rradhë. Modelin tashmë e kanë.
Tani po thonë se bosët e marihuanës janë në Tiranë. Shumë mirë që i kanë aty afër. Këtë gjë në fakt gjithkush e ka ditur. Po problem është se si t’i çojnë përpara bankës të të akuzuarve, kur sistemi i drejtësisë është kokë e këmbë i korruptuar. Ta zemë se Policia e Shtetit i prangos shkelësit e ligjit, por nga ana tjetër, drejtësia i liron. Ose, nëse nuk i çprangos drejtësia, i fal një ish-President i Republikës me dekret e pastaj del në media e thotë se nuk ishte përgjegjësia e tij kur fali një person të dënuar me 23 vite burg, por e atyre që i bënë ish-Presidentit të Republikës kërkesë për të liruar një shkelës të ligjit! Ata kanë gabuar. Ata janë fajtorë. Ndërsa ish-Presidenti i Republikës viktimë e tyre!
Sipas burimeve tashmë të njohura të Guardia di Finanza, Lazarati prodhonte marihuanë me një shifër fitimesh prej 4.5 miliardë Euro në vit, pak më shumë se një e treta e GDP të Shqipërisë. Spartak Ngjela i intervistuar nga News 24 e kundërshtoi këtë shifër të Guardia di Finanza dhe tha se përfitimi në vit nga hashashi që prodhohej në Lazarat shkonte në 200 milionë Euro !
Lind pyetja, po përse Avokat Ngjela e ditka më mirë se Guardia di Finanza, një institucion i specializuar që merret me atë punë dhe ka mjete e mundësi hulumtimesh e hetimesh.
Gjithsesi, po të bëjmë disa llogari sipas atyre statistikave që jep Ngjela, për 20 vite, fitimet e hashashit nga Lazarati kanë shkuar në 4 miliardë Euro, ndërsa po t’i referohemi Guardia di Finanza, që është një institucion me besueshmëri të padiskutushme, këto fitime kanë arritur në 80 miliardë Euro!
Por nëse në Lazarat është mbjellë vetëm 5% e sipërfaqes që prodhon hashash, ashtu si po thuhet sot rëndom, deri edhe në Facebook, dhe 95% e sipërfaqes është tjetër kund, kjo do të thotë se fitimet për 20 vit janë miliarda e miliarda Euro.
Ku është gjithë kjo pasuri? Kush e ka? Ku ka shkuar ? Ku është investuar?
Në Shqipëri nuk ka as fabrika dhe as uzina, nuk ka as industri të lehtë dhe as turizëm. Dhe nga e gjitha dhe gjithçka që prodhohet aty, 50% shkon në llogari të informalitetit, dmth të tregut të zi. Dhe kjo shifër është shumë e zbutur po t’i referohemi realitetit që e pohojnë vetë biznesmenët shqiptarë, të cilët punojnë në kushte heroike.
Vetëm ky fakt, që është shumë kokëfortë, tregon se ku gjendet sot Shqipëria, një vend ku nuk pranojnë kurrësesi që të investojnë investitorët e huaj.
Për këtë mosprani të investitorëve të huaj u fol për here të parë hapur gjatë pritjes zyrtare që Kancelarja Merkel i bëri kryeministrit të Shqipërisë, ku ajo tha qartë dhe hapur se, që të vinë investitorët e huaj, duan siguri. Këtë siguri e garanton shteti ligjor. E në Shqipëri shteti ligjor është virtual.
Spartak Ngjela tek TV24 tha se lazaratasit nuk janë përfituesit të prodhimit. Se ata që i kanë përfituar të mirat e hashashit e Lazaratit janë në Tiranë.
Për policinë e shtetit do të ishte më lehtë se do t’i kishte aty shkelëst e ligjit, po ecë e dërgoi para ligjit bossët e hashashit.
Avokati shtoi se për të zgjidhur këtë katrahurë, Shqipërisë i duhet një institucion si FBI apo Scotland Yard. Problemi është se Shqipërisë i duhen njerëz me integritet dhe të ndershëm, në çdo segment të shtetit. Diçka që Shqipëria nuk e ka. Sepse nuk funksionon meritokracia. Por interesat klienteliste që i krijojnë fushe veprimi shkeljes të ligjit.
Prandaj, aksioni antimarihuanë është shumë i vështirë, sepse milionat e marihuanës i kanë përfituar ata që gjatë këtyre 23 viteve nuk e kanë lejuar shtetin të futet në Lazarat!
A nuk duket paradoksale që në Shqipëri paska më të fortë se shteti! Është tabu, por po ta themi shqip, është antiligji më i fortë se shteti! Ose mafia. E njëjta gjë.
Ajo çfarë ka ngjarë në Lazarat këta 23 vjet tregon se shteti është gjunjëzuar përpara bosëve të hashashit, që natyrisht nuk janë lazaratasit.
Hyrja e shtetit në Lazarat është një hap pozitiv, por është vetëm fillimi i fillimit.
Shteti është përpara një misioni shumë të vështirë që ka shumë gjasa të mbetet një mision i pamundur, por megjithatë ekziston mundësia që shteti të triumfojë kundër të keqes që ia ka marrë frymën vendit.
Të gjithë shqiptarët duhet të jenë në anën e shtetit, të shtetit ligjor, sepse vetëm shteti i së drejtës, është aleati i qytetarit, që i garanton qytetarit lirinë e tregut, sigurinë e jetës dhe prosperitetin e mirëqënien.
Andaj, të gjithë për shtetin e së drejtës!
UDHËTIM TË MBARË DR. PRRENJO IMERAJ
Të Shtunën me 21 Qershor 2014, në një nga restorantet e Astorias në Queens-NY, një grup lushnjarësh dhe miqësh u mblodhën në një takim të vecantë për t’i uruar udhëtim të mbarë dr. Prenjo Imeraj, i cili ka vendosur që ta lërë Amerikën. Takimi ishte surprizë, pasi organizatorët Kristaq Papa, Barhyl Demi dhe Kristaq Foto, në bashkëveprim me djalin e dr. Prrenjos, Sokolin, ishin përpjekur që ta ruanin sekretin. Ndërkohë që dr. Prenjo vjen në lokal, i pari që surprizon është i nipi I tij, Jeffrey, i cili i del përpara dhe i dhuron një tufë lule.
Në takim është edhe shkrimtari Naum Prifti, mik i dr. Prenjos, edhe Bujari nga Përmeti, i cili me të qeshur thotë se mbesa e tij dhe nipi i dr. Prenjos, ishin urëlidhësit e miqësisë mes tyre. Kristaq Papa, me të qeshur, i uron doktorit:”Të udhëtosh e të na kthehesh shëndoshë”!, urim që ka brenda vetes mirësi e respekt. Secili fletë fjalë shpirti për njohjen me dr. Prenjon, mirësinë e tij, marrdhëniet e shkëlqyera, komunikimin brilant. Ngjarjet zhvendosen nga Nju Jorku, në Lushnjë ku punoi një jetë të tërë dhe të gjithë e deshën dhe e respektuan, që nga qyeteti e deri tek kampet e internimit, më pas shkojnë në Tragjasin e lindjes, në Vlorë, për ku është nisë. Flasin me radhë; Ilo Foto, Mihal Jano, Jorgji Muzaka, Selim Molla, Naum Prifti, Kristaq Foto, Bardhyl Demi, Veiz Belliu, Sokol Imeraj, Bujari, Dalip Greca. Kujtohen ngjarje të gëzuar a të hidhëruara, të ndodhur këtu, kujtohet veprimtaria intelektuale e dr. Prenjos, kafetë e mëngjesit,bisedat,veprimtaritë, gjithcka që ka tv bëjë me dr. Prenjon.
Në fund, dr. Prenjo i emocionuar i falenderon organizatorët dhe të gjithë ata që kanë ardhë për të kaluar pak caste me të.
Me urimin”Rrugë të mbarë dhe të na kthehesh sërish!”, u mbyll ky takim miqësh.