• Home
  • Politics
  • Opinion
  • Culture
  • Sports
  • Economy
  • Interview
  • Reporting
  • Community
  • Vatra

Dielli | The Sun

Albanian American Newspaper Devoted to the Intellectual and Cultural Advancement of the Albanians in America | Since 1909

Kërkohet një Kandidat për Sekretar të Përgjithshëm të OKB-së

July 24, 2026 by s p

Rafaela Prifti/

Mbrëmë mundësia apo shansi për këtë mbeti i hapur. Takimi dhe debati publik të enjten, më 23 korrik 2026, me gjashtë kandidatët garues për postin e Sekretarit të Përgjithshëm të OKB-së nuk nxori asnjërin prej tyre në krye të garës. Temat kyçe ishin zgjidhja e krizave dhe konflikteve globale, autoriteti moral dhe diplomacia, reformat dhe reformimi i Organizatës së Kombeve të Bashkuara përballë defiçiteve serioze buxhetore, qasja konstruktive ndaj sfidave aktuale, diversiteti.

Risia e këtij debati është shumica numerike e kantidateve femra, (katër nga gjashtë prej atyre në podium) që e vuri në qendër të vëmendjes temën e diversitetit duke rritur mundësinë për të pasur për herë të parë në 80 vite të historisë së OKB-së një Sekretare të Përgjithshme.

Kryetari i Asamblesë së Përgjithshme ishte “nikoqiri” i takimit 90 minutash që transmetohej drejtpërdrejt nga Bloomberg TV dhe UN Web TV.

Garuesit mbrëmë: Michelle Bachelet Jeria (Kili) – ish Presidente e Kilit dhe Drejtuese e Agjencisë së OKB për të drejtat njerëzore.

María Fernanda Espinosa Garcés (Ekuador): Ish Kryetare e Asamblesë së Përgjithshme të OKB dhe Ministre e Jashtme e vendit

Rafael Mariano Grossi (Argjentina), Drejtori i Përgjithshëm i Agjencisë Ndërkombëtare të Energjisê Atomike

Rebeca Grynspan Mayufis (Kosta Rika): Sekretare e Përgjithshme e OKB-së për Marrëdhëniet Tregtare dhe Zhvillimin.

Carolyn Rodrigues-Birkett (Gujana): Ambasadore e Përhershme e Gajanës pranë OKB-së

Macky Sall (Senegal): Ish President i Senegalit dhe Kryetar i Unionit African.

Pas debatit dhe prezantimit të vakët publik të mbrëmshëm, nisin seleksionimet me dyer të mbyllura. Këshilli i Sigurisë i OKB-së prej 15 vendeve anëtare fillon filtrimin në fund të këtij muaji. Kandidati i përzgjedhur prezantohet formalisht në fund të dhjetorit 2026 dhe merr detyrën nga Sekretari i Përgjithshëm Antonio Gutierrez në 1 janar 2027.

Duke qenë se të paktën dy nga garuesit nuk kanë marrë as mbështetjen e vendeve të tyre dhe se OKB-ja është në një krizë ekistenciale, të gjashtë kandidatët e gjetën veten më shumë në pozita mbrojtëse me përgjigje të balancuara për të mos dalë nga loja në këtë fazë. Për fat, kjo u hap rrugën kandidatëve të tjerë. Nuk është sekret që President Trump po e bën të njohur parapëlqimin e tij per Infantino-n, zvicerano-italianin në krye të FIFA-s.

Garuesit që hyjnë “në fushë” tani mund të kenë madje edhe një zar rezervë si zgjidhje apo kandidat kompromisi.

Pyetja është, a ka ardhur momenti të mendojmë apo edhe të kërkojmë të propozojmë një kandidati/e shqiptare ose me origjinë shqiptare?

Filed Under: ESSE

Mira Murati, krenari për femrat shqiptare

July 24, 2026 by s p

Mimoza Dajçi/

Duke ju referuar arritjeve dhe sukseseve të gruas shqiptare në SHBA, dhe përfshirjes së saj në sistemin administrativ amerikan, edhe ne si femra krenohemi me vajzën nga Vlora, i cila në moshë fare të re u shkëput nga familja dhe Shqipëria për të vazhduar studimet në Kanada e më pas në SHBA.

Quhet Mira Murati, inxhinire e njohur shqiptare e teknologjisë dhe drejtuese biznesi, më së shumti e njohur për rolin e saj si ish Drejtore e Teknologjisë (CTO) në kompaninë e njohur të inteligjencës artificiale, OpenAl. Emri i saj radhitet në listën e “100 femrave më të fuqishme në biznes”.

Mira Murati njihet si një nga figurat më me ndikim global në zhvillimin e etikës së inteligjencës artificiale. Përpara se të hynte në fushën e inteligjencës artificiale të avancuar, ajo punoi në Tesla si menaxhere e lartë produkti, ku udhëhoqi zhvillimin e makinës Model X, dhe punoi në zhvillimin e realitetit virtual (VR/AR).

Për kompaninë OpenAl, punoi që nga viti 2018, ku mori ngritje në detyrë si Shefe e CTO, dhe udhëhoqi skuadrat që zhvilluan produkte revolucionare si ChatGPT.DALL-E (gjeneruesi i imazheve) dhe Sora (gjeneruesi i videove). Atë kohë Mira Murati komentoi rreth humbjes së mundshme të vendeve të punës krijuese për shkak të IA-së, Në nëntor të vitit 2023, shërbeu pak ditë si CEO e përkohëshme e kompanisë, ku mbikqyri krijimin chatbot-it që ndryshoi botën, duke arritur mbi 100 milionë përdorues në vetëm dy muaj.

Tek kompania e GPT- 4, Mira Murati punoi në kërkime për sigurinë në sistemin më të fuqishëm gjuhësor të kohës. Në shtator të vitit 2024, largohet nga OpenAl për të eksploruar projekte të reja personale dhe profesionale. Ajo njihet si një nga zërat globale më aktive për vendosjen e rregullave të etikës në zhvillimin e inteligjencës artificiale.

Mira Murati është Drejtore Ekzekutive (CEO) e Kompanisë së re të inteligjencës artificiale “Thinking Machines Lab”, kompani e cila ka tërhequr vëmendje të madhe në industrinë teknologjike dhe ka mbledhur investime kryesore nga fondet dhe kompanitë më të mëdha globale. Sipas medias së shkruar “Thinking Machines Lab”, është një kompani – startup amerikan i Inteligjencës Artificiale, e udhëhequr nga Mira Murati, vendosur në San Francisko dhe e strukturuar si një korporatë për përfitime publike.

Filed Under: ESSE

Shqipëria dhe alergjia ndaj revolucioneve

July 22, 2026 by s p

Artan Nati/

Le ta shtrojmë pyetjen troç, pa dorashka. Pse, pas më shumë se pesëdhjetë ditësh protestash të “Revolucionit të Flamingove”, sheshet ende nuk janë mbushur me qindra mijëra njerëz? Pse shumica vazhdon ta shohë revoltën nga celulari, sikur të ishte një serial telenovelash turke dhe jo historia që po shkruhet para syve të tyre. Dhe menjëherë pas kësaj shtrohet pyetja edhe më e bezdisshme. Mos vallë problemi nuk është vetëm politika? Mos vallë problemi jemi edhe ne? Sepse është shumë e lehtë ta shpallësh politikanin fajtor universal. Është shumë më e vështirë të pyesësh veten nëse sistemi ushqehet edhe nga zakonet tona, nga kompromiset tona të vogla dhe nga gatishmëria jonë për ta zëvendësuar ligjin me mikun, meritën me ndërhyrjen dhe të vërtetën me rehatinë. Ne e urrejmë korrupsionin. Vetëm se, në praktikë, besojmë se gjithçka shkon më mirë kur lubrifikohet siç duhet. Kur korrupsioni është i tjetrit, quhet krim. Kur është i yni, quhet hall, nder, mik, mundësi ose: “S’kishte rrugë tjetër”, apo: “Zgjodha të keqen më të vogël.” Korrupsioni është tragjedia jonë morale. Por çdo ditë zgjedhim mes ndryshimit të botës në protestë dhe marrjes së një certifikate mjekësore fallco nga kushëriri ynë. Ndoshta nuk jetojmë vetëm në një shtet të korruptuar. Ndoshta jetojmë në një kulturë që shpesh e toleron korrupsionin derisa ai të prekë xhepin tonë.

Pastaj pyesim: “Pse nuk bashkohen njerëzit me protestën?” Ndoshta sepse revolta kërkon sakrificë, ndërsa ne jemi mësuar me përshtatjen. Protestat kërkojnë qytetarë dhe intelektualë, ndërsa sistemi prodhon klientë besnikë, politikanë dhe analistë. Dhe, të jemi të sinqertë, askush nuk ngre krye kundër qeverisë kur ende shpreson se ajo do t’i hedhë një kockë falas.

Intelektuali që pret të tjerët të bëjnë historinë

Po ndiqja një intervistë në “Arnautistan”, ku Mustafa Nano bisedonte me Kastriot Çipin, një nga drejtuesit e protestës. Në një moment, biseda mori një kthesë që, për mendimin tim, foli më shumë për krizën e elitës sonë intelektuale sesa dhjetëra libra sociologjie apo analizash “intelektuale”.

Mustafa Nano shtroi një pyetje që, në sipërfaqe, tingëllon logjike: “Pse nuk krijoni një parti të re? Kjo është rruga për të ndryshuar sistemin.” Kastriot Çipi iu përgjigj me një pyetje shumë më të pakëndshme:

“Po ti, si intelektual, pse nuk bashkohesh?”

Nano u përgjigj qetësisht: “Nuk kam energji. Por ju kam mbështetur.” E mbylla televizorin, sepse ishte një shaka tragjike që “Eureka!” e madhe e inteligjencës shqiptare ishte thjesht një flamur i bardhë, një dorëzim pa kushte, i mbështjellë me një inkurajim të sjellshëm. Ndoshta kjo është fjalia më e sinqertë që është thënë prej kohësh në televizionet shqiptare. Sepse ajo nuk flet vetëm për një njeri, ajo flet për një mentalitet. Është filozofia e intelektualit spektator.

Ai analizon, komenton, kritikon dhe këshillon. Por, kur historia troket në derë, përgjigjja është: “Nuk kam energji.” Intelektuali, por edhe qytetari i virtytshëm, jo vetëm që e di se çfarë është gjëja e mirë për të bërë, por është edhe i lidhur emocionalisht me të. Pikërisht kur arsyeja takohet me emocionin, aty lind mençuria e intelektualit. Atëherë lind pyetja tjetër: Nëse intelektuali nuk ka energji për të marrë pjesë në jetën publike, kush duhet ta ketë? Shitësi i byrekëve apo punëtori i ndërtimit? Studenti apo pensionisti? Nëse ata gjejnë energji për të protestuar pas një dite pune, pse njeriu që jeton nga idetë nuk gjen energji për t’i mbrojtur ato? Në fund të fundit, energjia nuk është naftë. Nuk nxirret nga nëntoka. Ajo vjen nga bindja, nga përgjegjësia dhe nga ndërgjegjja. Historia nuk i ka njohur intelektualët si komentatorë të realitetit, por si njerëz që kanë hyrë në konflikt me realitetin.

Volteri nuk tha: “Nuk kam energji.” As Emile Zola nuk tha: “Nuk kam +energji.” Po ashtu, Aleksandër Solzhenicini nuk tha: “Nuk kam energji.” Ata paguan një çmim të lartë për idetë e tyre. Kjo është arsyeja pse kujtohen. Në Shqipëri, ndërkaq, kemi shpikur një zanat të ri: intelektualin arbitër. Ai nuk hyn kurrë në fushë; fishkëllen, jep kartonë dhe shpall fitues. Analizon skemat taktike, por nuk prek topin. Sepse arbitri nuk djersitet; ai vetëm gjykon. Dhe sa më gjatë zgjat ndeshja, aq më i bindur bëhet se pa fishkëllimën e tij nuk mund të luhet futboll. Kjo është ndoshta sëmundja më e madhe e elitës sonë. Kemi shumë njerëz që dinë të shpjegojnë pse të tjerët nuk po bëjnë mjaftueshëm. Kemi shumë pak njerëz që pyesin: “Po unë, çfarë po bëj?” Pyetja “Pse nuk krijoni një parti?” është legjitime.

Por ajo bëhet shumë më e rëndë kur vjen nga dikush që e përjashton veten nga çdo përgjegjësi aktive. Është si të shohësh një njeri në breg të lumit që i thërret dikujt që po mbytet: “Duhet të notosh më mirë!” Dhe kur e pyesin: “Po ti pse nuk hyn në ujë?” Ai përgjigjet: “Ju mbështes moralisht.” Kjo nuk është domosdoshmërisht mungesë patriotizmi. Është diçka më e rafinuar. Është patriotizëm pa kosto. Patriotizëm që jeton në studio televizive. Patriotizëm që prodhon analiza, por rrallë prodhon angazhim. Patriotizëm që ndihet komod në rolin e gjykatësit, sepse gjykatësi nuk rrezikon të humbasë. Por këtu lind pyetja thelbësore. Kush është intelektuali? A është ai njeriu që ka shumë libra në bibliotekë? Ai që flet bukur në ekran? Ai që citon filozofë? Apo ai që, në çastin kur ndërgjegjja përplaset me komoditetin, zgjedh ndërgjegjen? Sepse detyra e parë e intelektualit nuk është të ketë gjithmonë të drejtë.

Detyra e tij është të mos e lërë të vërtetën vetëm. Jo të bëhet zëdhënës i një partie. Jo të bëhet tribun i një turme. Por të jetë i gatshëm të dalë nga rehatia e studios dhe të paguajë çmimin e ideve që mbron. Nëse intelektuali kërkon vazhdimisht që të tjerët të veprojnë, ndërsa vetë rezervon për vete rolin e komentatorit, ai mund të jetë një analist i shkëlqyer. Por historia rrallë i mban mend komentatorët, as ata që i bashkohen protestës pesë minuta para fundit vetëm për t’u shpallur heronj. Ajo mban mend ata që, kur erdhi momenti, zbritën nga auditorët dhe hynë në fushë. Ata janë heronjtë e vërtetë.

Ndoshta problemi ynë më i madh nuk është mungesa e heronjve. Është dashuria jonë për legjendat. Ne shpesh preferojmë një histori të bukur sesa një histori të vërtetë. Një biografi të zbukuruar me tone heroizmi sesa një të vërtetë që na tregon edhe frikën, edhe kompromiset, edhe heshtjet. E vërteta nuk të lejon të ndihesh gjithmonë krenar. Por vetëm mbi të vërtetën mund të ndërtohet një shoqëri që nuk ka më nevojë të shpikë revolucione çdo tridhjetë vjet. Pyetja nuk është nëse Shqipëria ka intelektualë të vërtetë apo jo. Pyetja është shumë më thelbësore: A jemi gati të heqim dorë nga përfitimet e vogla që na lidhin me sistemin, për të fituar një shoqëri më të drejtë? Sepse çdo revolucion fillon duke rrëzuar një pushtet. Por fiton vetëm kur arrin të ndryshojë karakterin qytetar të shoqërisë dhe raportin e saj me të vërtetën.

Filed Under: ESSE

Bardi i modernizmit në poezinë shqipe

July 21, 2026 by s p

Dr. Dorian Koçi*/

Një zë poetik që ndërtoi vetëdijen e Kosovës moderne.

Nga fundi i viteve ’60 dhe fillimi i viteve ’70, letërsia shqipe përjetoi një nga periudhat e saj më delikate. Në Shqipëri, letërsia zyrtare i ishte dorëzuar Realizmit Socialist si ideologji estetike, ndërsa në Kosovë, ndonëse nën trysninë e një federalizmi jugosllav që tentonte të gërryente çdo përpjekje për vetëdije kombëtare, nisi të shpërthente një rrymë poetike ndryshe: moderne në formë, autentike në përmbajtje dhe të ngulitur në dramën ekzistenciale të shqiptarit të Kosovës. Një nga zërat më të shquar të kësaj rryme ishte Ali Podrimja, i cili me vargun e tij të shkurtër, të vrullshëm dhe shpesh dramatik, solli një frymë të re në poezinë shqipe.

Poezitë e tij u shfaqën në Shqipëri për herë të parë në përmbledhjen antologjike “E di një fjalë prej guri” më 1971, krahas poetëve si Azem Shkreli, Esat Mekuli e Din Mehmeti. Kjo përmbledhje përbënte jo vetëm një pasqyrë të nivelit të lartë të krijimtarisë letrare të Kosovës, por edhe një sinjal të qartë se poezia mund të përfaqësojë një ndërgjegje politike dhe kulturore më të thellë sesa propaganda e kohës. Në këtë kontekst, Ali Podrimja shfaqej si “biri i Kosovës”, që dinte t’i jepte zë dhimbjes, mallit, kujtesës, por edhe revoltës së brendshme që buronte nga mohimi historik.

Poema e tij emblemë, “Unë, biri yt Kosovë”, nuk është thjesht një shprehje e dashurisë për vendlindjen, por një akt i njohjes intime të plagëve historike të një kombi. Ai e njeh Kosovën si të ishte vetë trupi i tij: me gjak, me vdekje, me lindje të bardha, me netë të pagjumta. Vargjet e tij shndërrohen në një hartë ndjenjash që lexohen si akte poetike të vetëdijes kombëtare.

Në veprën “Republika”, Platoni kishte përjashtuar poetët nga shteti ideal me arsyetimin se dobësonin shpirtin luftarak të qytetarëve. Historia e letërsisë botërore, por sidomos ajo shqiptare e shekullit XX, ka dëshmuar të kundërtën. Në rastin e Kosovës, pikërisht poetët si Podrimja ishin ata që ruajtën gjallë identitetin shpirtëror të kombit në një kohë kur ai rrezikohej të tretet nën ideologjitë internacionaliste dhe kolonializmin kulturor. Arti i tij nuk ishte thjesht estetikë; ishte mjet rezistence.

Poema “Ankthi” është një kulm i ndjenjës së braktisjes dhe përgjegjësisë njëkohësisht. Aty gërshetohen simbolika mitike dhe konkrete: toka që digjet, skamja që lidh këmbët, zogjtë e ngrirë në ajër — të gjitha këto shndërrohen në metafora të një realiteti të vështirë për t’u përballuar, por të pamundur për t’u mohuar.

Stili i Podrimjes ishte një refuzim i hapur i retorikës së zbrazët. Ai e përmbyste hierarkinë tradicionale të vargut, duke u fokusuar tek fjala si akt i shenjtë. Fjalët e tij janë të kursyera, të ngjeshura, të përzgjedhura me një intensitet që i jep poezisë një dimension etiko-ekzistencial. Tek “Me jetue”, ai i drejtohet të birit, Lumit, me një testament poetik të thjeshtë por të thellë: të jetosh, të ecësh më tej, të mos lehtësosh kurrë veten përballë historisë.

Ky modernizëm formal nuk ishte eksperiment për hir të estetikës, por pasqyrë e fragmentimit të shpirtit shqiptar në një epokë ndarjeje dhe përjashtimi. Poezia e Podrimjes nuk përpiqej të stoliste dhimbjen, por ta shfaqte lakuriq, me tërë tragjikën e saj. Tek “Epika” ai shpall me ton biblik: “Kosova është gjaku im që nuk falet”, një varg që ka hyrë në ndërgjegjen kolektive shqiptare si një stigmë e papërpunueshme.

Poezia “Parisi, vendlindja” e paraqet më së miri dimensionin universal të poezisë së Podrimjes. Ai ndërton një urë mes fshatit të tij të thellë dardan dhe metropolit europian, por nuk dorëzohet përballë shkëlqimit të Parisit. Ai shkon atje me fyellin — simbol i memories dhe identitetit shqiptar — si mjet për të ruajtur qenien e vet dhe për të treguar se moderniteti nuk është harrim, por integrim i kujtesës. Ai nuk do të përkulet para perëndive të krisura të kohës; përkundrazi, përballë klosharëve të natës pariziene, do të ndiejë erën e ftoit të vendlindjes.

Shuarja e Podrimjes në vitin 2012, në një mënyrë të mistershme në Francë, ishte si një simbolikë e fundit poetike: bardët nuk vdesin në vendin e tyre, por në udhëtim — të vetmuar, si yje që bien në një natë të zezë. Por vdekja e tij nuk ishte heshtje. Ai vetë e kishte parashikuar: “Në trupin tim / plaga më e thellë”. Në poezinë “Rënkimi”, ai i drejtohet rrafshit të Dukagjinit me një klithmë që i kapërcen kufijtë e letërsisë: është një klithmë metafizike për një drejtësi të munguar, për një plagë që nuk mbyllet, për një atdhe që nuk mund të ndalet në vaj.

Ali Podrimja nuk ishte vetëm një poet i Kosovës. Ai ishte një poet i Shqipërisë në kuptimin më të thellë të saj: i trungut të ndarë, i fjalës së mohuar, i kujtesës së rrezikuar. Ai ishte bashkëkohës me të gjitha sfidat e shekullit XX, por njëkohësisht përtej tyre: një udhëtar mes gjuhës dhe vetëdijes.

Nëse Homeri rrëfeu epopenë e Trojës, Podrimja rrëfeu epopenë e Kosovës. Në vend të kalorësve, ai kishte metafora. Në vend të shpatave, kishte fjalë. Por plagët ishin po aq të thella.

Prandaj, nëse sot duam të kuptojmë historinë, kulturën dhe identitetin e Kosovës moderne, nuk mund ta bëjmë pa kaluar përmes vargjeve të këtij bardhi modern, që me një trup të pakët e zë të butë, bëri që fjala shqipe të ushtonte në bjeshkët dhe në metrotë e Evropës.

“Ma jep besën, Lum Lumi,

se nuk do të harrojmë vendlindjen.”

— Ali Podrimja

*Ripostim.

Filed Under: ESSE

FATOS ARAPI, IN MEMORIAM…

July 19, 2026 by s p

Saimir Kadiu/

Poeti ynë i madh do të mbushte sot 96 vjeç…

Fatos Arapi përfaqëson një nga majat më të larta të poezisë moderne shqipe të shekullit XX. Ai nuk ishte vetëm një poet i talentuar, por një zë i veçantë që solli në letërsinë shqiptare modernizmin, filozofinë e jetës, simbolikën dhe një ndjeshmëri të thellë njerëzore.

Në panoramën e poezisë shqiptare, Arapi qëndron si një urë midis traditës dhe modernitetit. Nëse Naim Frashëri ishte poeti i idealit kombëtar, Gjergj Fishta poeti i epikës dhe i identitetit historik, ndërsa Lasgush Poradeci poeti i shpirtit, i liqenit dhe i muzikalitetit të vargut, Fatos Arapi ishte poeti i ndërgjegjes moderne shqiptare, i vetmisë njerëzore, i kujtesës dhe i dhimbjes së heshtur.

I lindur në Zvërnec të Vlorës 96 vjet me pare me 19 korrik më 1930, pranë detit Jon, ai e mori nga bota mesdhetare një nga shenjat më të forta të poezisë së tij: dritën, detin, horizontin dhe pafundësinë. Deti te Arapi nuk është thjesht peizazh; ai është simbol i lirisë, i udhëtimit shpirtëror dhe i kërkimit të kuptimit të jetës.

Ajo që e dallon Fatos Arapin është aftësia për të bashkuar emocionin e drejtpërdrejtë me mendimin filozofik. Poezia e tij nuk kërkon vetëm të përshkruajë botën, por të depërtojë në misterin e saj. Ai shkruan për dashurinë, vdekjen, kujtesën, luftën, kohën dhe fatin njerëzor me një gjuhë të përmbajtur, por shumë të fuqishme.

Një nga meritat më të mëdha të tij ishte se ndihmoi në rinovimin e vargut shqip. Në vitet 1960, kur poezia shqiptare ende mbizotërohej nga forma më tradicionale dhe skemat ideologjike të kohës, Arapi solli një frymë më të lirë, më simbolike dhe më universale. Ai ishte ndër poetët që i dhanë më shumë hapësirë vargut të lirë dhe përvojës së brendshme njerëzore.

Vepra të tilla si “Shtigje poetike” (1962), “Poema dhe vjersha” (1966), “Ritme të hekurta” (1968) dhe “Drejt shekujve shkojmë” (1977) tregojnë evolucionin e tij nga poeti i realitetit konkret drejt një poeti gjithnjë e më metaforik e filozofik.

Por madhështia e Fatos Arapit nuk qëndron vetëm në teknikën poetike. Ajo që e bën të veçantë është fisnikëria e zërit të tij. Ai nuk bërtet; ai pëshpërit. Nuk ndërton retorikë të madhe; krijon emocione të thella. Poezia e tij ka një trishtim të bukur, një melankoli që nuk është dobësi, por një mënyrë për të kuptuar më mirë njeriun.

Në letërsinë shqipe, ai mund të krahasohet me poetët më të mëdhenj për nga thellësia e vizionit. Ashtu si T.S. Eliot në poezinë angleze apo Pablo Neruda në poezinë botërore, Arapi kërkoi të gjente lidhjen midis historisë dhe shpirtit njerëzor. Nuk ishte vetëm kronikan i kohës së tij; ishte kërkues i së vërtetës së brendshme.

Në vitin 2008 ai u bë poeti i parë shqiptar që mori çmimin prestigjioz “Kurora e Artë” në Mbrëmjet Poetike të Strugës, një nga vlerësimet më të rëndësishme ndërkombëtare për poetët.

Fatos Arapi mbetet sot një nga shtyllat e poezisë moderne shqiptare: poeti i detit dhe i kujtesës, i dritës dhe i dhimbjes, i heshtjes dhe i mendimit. Ai e ngriti poezinë shqipe nga përshkrimi i realitetit drejt një hapësire më universale, ku njeriu kërkon kuptimin e ekzistencës së vet.

Në historinë e letërsisë shqiptare, emri i tij qëndron jo vetëm si i një mjeshtri të vargut, por si i një arkitekti të shpirtit modern shqiptar.

“TE VARFERIT”

Gjithnje me te varfer te varferit,

gjithnje me te mjere te mjeret.

Te shitur ne piken e gjakut,

ne piken e djerses te blere.

Te veshur me vuajtje te vjetra,

te vjetra te nesermet presin.

Perpara uritur shkon shpresa,

t’uritur pas shpresen e ndjekin.

E dine: me duar lypsare

gatuajne meshiren e mitur.

Ne varrin e tyre qe s’kane,

Vete vdekja fle e uritur.

Filed Under: ESSE

  • 1
  • 2
  • 3
  • …
  • 631
  • Next Page »

Artikujt e fundit

  • GURËT E KULTIT QË QAJNË, PLAGOSJA E SHKUPIT SHQIPTAR
  • UNESCO duhet ta njohë edhe Malin e Tomorit
  • KUR SHKRIMTARIA I NGJAN NJË LUTJEJE PËR LIRI
  • “IDENTITETI PA MBROJTJE INSTITUCIONALE”
  • Heshtja e elitës intelektuale shqiptare: krizë e guximit, e institucioneve apo e besimit?
  • Dialogu Strategjik me SHBA-në dhe bllokada institucionale, Kosova nuk guxon ta humbë momentin strategjik
  • Tezat e kryeministrit…
  • Portreti politik e diplomatik i Skënderbeut
  • 𝐎𝐒𝐁𝐄-𝐣𝐚 𝐧𝐮𝐤 𝐦𝐮𝐧𝐝 𝐭𝐞̈ 𝐬𝐡𝐩𝐞̈𝐫𝐛𝐥𝐞𝐣𝐞̈ 𝐚𝐦𝐛𝐢𝐠𝐮𝐢𝐭𝐞𝐭𝐢𝐧 𝐬𝐭𝐫𝐚𝐭𝐞𝐠𝐣𝐢𝐤 𝐭𝐞̈ 𝐒𝐞𝐫𝐛𝐢𝐬𝐞̈
  • Kandidate për Këshillin Bashkiak në Oshawa, Ontario, Kanada, Danjeza Danglli: ” Shqiptarët janë të suksesshëm dhe me kontribute të çmuara në jetën publike, ekonomike dhe shoqërore”
  • Teoria Hegemonike e stabilitetit shoqëror dhe iluzioni i diversitetit social
  • Jeta e Shumëfishtë e Odisesë
  • DARDANUS ULPIANUS VËSHTRON ME KEQARDHJE NË BRUKSEL
  • Ultimatumi austro-hungarez dhe tërheqja serbe nga territoret e shtetit shqiptar në vitin 1913
  • Dëshmitë e Agimit Gjeografik: Iliria dhe Hapësira Shqiptare në hartografinë mitike të Antikitetit

Kategoritë

Arkiv

Tags

albano kolonjari alfons Grishaj Anton Cefa arben llalla asllan Bushati Astrit Lulushi Aurenc Bebja Behlul Jashari Beqir Sina dalip greca Elida Buçpapaj Elmi Berisha Enver Bytyci Ermira Babamusta Eugjen Merlika Fahri Xharra Frank shkreli Fritz radovani Gezim Llojdia Ilir Levonja Interviste Keze Kozeta Zylo Kolec Traboini kosova Kosove Marjana Bulku Murat Gecaj nderroi jete ne Kosove Nene Tereza presidenti Nishani Rafaela Prifti Rafael Floqi Raimonda Moisiu Ramiz Lushaj reshat kripa Sadik Elshani SHBA Shefqet Kercelli shqiperia shqiptaret Sokol Paja Thaci Vatra Visar Zhiti

Log in

This website uses cookies to improve your experience. We'll assume you're ok with this, but you can opt-out if you wish. Cookie settingsACCEPT
Privacy & Cookies Policy

Privacy Overview

This website uses cookies to improve your experience while you navigate through the website. Out of these cookies, the cookies that are categorized as necessary are stored on your browser as they are essential for the working of basic functionalities of the website. We also use third-party cookies that help us analyze and understand how you use this website. These cookies will be stored in your browser only with your consent. You also have the option to opt-out of these cookies. But opting out of some of these cookies may have an effect on your browsing experience.
Necessary
Always Enabled
Necessary cookies are absolutely essential for the website to function properly. This category only includes cookies that ensures basic functionalities and security features of the website. These cookies do not store any personal information.
Non-necessary
Any cookies that may not be particularly necessary for the website to function and is used specifically to collect user personal data via analytics, ads, other embedded contents are termed as non-necessary cookies. It is mandatory to procure user consent prior to running these cookies on your website.
SAVE & ACCEPT