• Home
  • Politics
  • Opinion
  • Culture
  • Sports
  • Economy
  • Interview
  • Reporting
  • Community
  • Vatra

Dielli | The Sun

Albanian American Newspaper Devoted to the Intellectual and Cultural Advancement of the Albanians in America | Since 1909

MY MOTHERLAND!

July 5, 2021 by dgreca

My Motherland!/

Poezia “Atdheu im” –e poetit Astrit BllACA /

– Përkthyer  në  Anglisht nga Raimonda MOISIU 

My Motherland!

(Dedicated To All Immigrants)
Written in Albanian by Astrit BLLACA 

Translated into English by Raimonda MOISIU 

My Motherland, 

I was whispering so loud, 

In my mother’s tongue,

When I was a little kid,

In a strange and foreign land!

Bite after bite, 

Even with my eyes closed,

Memories are taking my mind,

Back to the nights as day, days as night,

When I had nothing left to eat,

And one small child running barefoot,

Like I always wanted to rest 

Upon the sweet lap of the motherland! 


My Motherland, my Fatherland,

I’m all grown up now; I’m a big man! 

My Homeland, I seek in vain, 

Out in the endless space I ride!  

A fully-grown man, but I still feel like a kid,

That wants his mother and shakes the door 

as it hurries past…

Oh, My Motherland, 

Tell me, where to find you, 

I don’t really know where to find you, 

There is no hint left on your ground, 

But here and there,

Still any broken bones whiten behind,

But here and there,

It’s a place where all searches end,

Where I planted my roots! 

Oh, My Motherland,

They’ve banished me from your lap,

Where I was born, since they grabbed you,

They want you for themselves!

They’ve banished me like a reckless son,

Being abandoned by a father, too! 

Oh Motherland,

I Left, taking to the open roads of the world, 

Left, leaving other half of my soul behind! 

My Motherland,

There’s been so many times,

I’m longing for you, 

And I wish I could get back there, 

Where I grew up as a barefoot kid, 

Soaking the bread in the river of tears, 

I can’t make it anymore, no longer an orphan,

That there is no place to live in!  

Oh Motherland,

Tell me, do you miss me?

Perhaps the greedy bastards have 

Nothing left for you and me and us!

My Motherland,

When you need me, just call me,

I am way too young to feel old  

I will always be there for you, 

‘Cause I am tired of running on the roads, 

 And the tears keep rolling down my eyes! 

Written in Albanian by Astrit BLLACA 

Translated into English by Raimonda MOISIU 

Atdheu im –poezi nga Astrit Bllaca 

(Për gjithë emigrantët) 

Atdhe, u ushqeva me ty kur isha fëmijë, pa e ditur,

kafshatë më kafshatë symbyllur të kapërdija,

dhe ditëve e netëve kur s’kisha asgjë për të ngrënë,

me vrap fëmijënor, në prehrin tënd unë vija.


Atdhe, jam rritur tani, jam bërë burrë,

e të kërkoj më kot në hapësirën pa fund,

nuk të kërkoj si burrë por prapë si fëmija,

që nënën kërkon e portën furishëm e tund.


Ku të kërkoj Atdhe, më thuaj, ku të të gjej,

s’ka ngelur nga trupi yt asnjë shenjë,

tek tuk gjej ndonjë kockë që zbardh që përtej,

tek tuk kur kërkoj, gjej nga ty ndonjë rrënjë.

Më ndoqën Atdhe, ata që të donin për vete,

më ndoqën si djalin plangprishës i ati, e ndjek nga shtëpia,

dhe ika Atdhe e mora rrugët e botës,

unë ika me gjysmën e shpirtit që prapa e lija.


Dhe sa herë për ty Atdhe, uria më merr,

të kthehem dua atje ku u rrita fëmijë,

ta ngjyej kafshatën në lotët që rrjedhin si lumë,

t’mos endem jetim që s’ka vend ku të rrijë.

Më thuaj Atdhe, unë a të dhimbsem ndopak?

Apo ata egërsirat asgjë s’kanë lënë më nga ty,

më thirr të vij, i ri në jam apo plak,

u lodha së enduri rrugëve me lotët në sy.

Written in Albanian by Astrit BLLACA 

Translated into English by Raimonda MOISIU 

July, 2021

Filed Under: LETERSI Tagged With: Astrit Bllaca, MY MOTHERLAND!, Raimonda Moisiu

LETËRSIA SHQIPE DHE TRANZICIONI

July 3, 2021 by dgreca

Departamenti i letërsisë në Fakultetin e Shkencave Shoqërore në Universitetin e Shkodrës “Luigj Gurakuqi” organizon në datat 5, 8, 9 dhe 12 korrik 2021 aktivitetin: “Letërsia shqipe dhe tranzicioni. Diskurs kulturor” në bashkëpunim me Vendi i Dëshmisë dhe Kujtesës; Biblioteka Shkencore e Universitetit të Shkodrës “Luigj Gurakuqi”; Biblioteka “Marin Barleti”, Muzeu Kombëtar i Fotografisë “Marubi”. Aktiviteti ka në fokus nxitjen e një diskutimi kulturor dhe shkencor përmbi letërsinë shqipe dhe artet tjera gjatë periudhës së tranzicionit në Shqipëri. Takimi i parë mbahet ditën e hënë, më 5 korrik, ora 11.00 në Vendi i Dëshmisë dhe Kujtesës, në Shkodër dhe moderohet nga prof.as.dr. Valbona Karakaçi, anëtare e departamentit të letërsisë. Në këtë takim paraqesin tezat e tyre për tranzicionin në letërsi dhe në antropologji, studiuesit: Arben Prendi, përmes studimit “Fatos Kongoli” dhe Albert P.Nikolla përmes studimit “Njeriu i ri shqiptar”. Në këtë aktivitet janë të përfshirë edhe studentët: Elsaida Zhejani, Deada Smajlaj, Klevisa Bardeli, Laura Kasteri në vitin e dytë të programit të studimit Bachelor në Gjuhë-Letërsi. Takimi i dytë mbahet ditën e enjte, më 8 korrik, në orën 11.00 tek Biblioteka Shkencore e Universitetit të Shkodrës “Luigj Gurakuqi”. Në këtë takim, përmes veprës eseistike të shkrimtarit Ridvan Dibra “Për romanin dhe romanet” do të diskutohen edhe disa çështje që kanë të bëjnë me letërsinë dhe pozitën e shkrimtarit në kulturën e tranzicionit. Në takimin e tretë, që mbahet ditën e premte, më 9 korrik, ora 11.00 në bibliotekën “Marin Barleti” organizohet një diskutim për rolin e botuesve dhe pozitën e tyre në periudhën e tranzicionit, sfidat dhe realitetet me të cilat përballen ata për të sjellë te publiku botime cilësore jo vetëm nga paraqitja fizike por edhe nga nveli estetik e kulturor. Pjesë e diskutimit do të jenë prof.as.dr Ag Apolloni botues i Bard Books, Prishtinë dhe Frano Kulli “Gjergji Fishta” Lezhë. Takimi i katërt mbahet ditën e hënë, më 12 korrik, ora 11.00 në bashkëpunim me Muzeu Kombëtar i Fotografisë “Marubi” dhe ka në qendër veprën studimore “arti bashkëkohor shqiptar” -kundrime estetike 1991-2011 të studiuesit Stefan Çapaliku. Përmes diskutimeve nga autori i veprës dhe moderatori i takimit, do të sillen disa analiza dhe interpretime interesante mbi teatrin, muzikën, kinemanë, pikturën dhe arkitekturën shqiptare gjatë periudhës së tranzicionit.(S P)

Filed Under: LETERSI Tagged With: Fatos Kongoli, Letersia e Tranzicionit

RRËFENJË NGA QYTETI STALIN

June 30, 2021 by dgreca

              Nga Agim Xh. Dëshnica/

     Pak histori/

Nëse dikur një shtegtar merrte udhën për Berat e pas Urës së Hasan Beut kthehej majtas në rrugën me plepa, herë në hije, herë në dritë, mbërrinte në qytetin, ku nxirrej naftë e bitum qysh në lashtësi. Ky vendbanim ndodhej në krye të fshatrave nën malin e Sulovës nga dielli del e zbret për nga perëndimi. Thonë se ajo qytezë ka ndërruar emrin disa herë, nga Seras në Zjarrishtë, më pas në Kuçovë. Ky emërrvend sllav, ndryshoi, edhe në kohën e miqësisë me Rusinë Sovjetike, e njohur për dimrin e gjatë, në hapësirat e gjera të pushtuara nga carët rusë.Nuk dihet dita e saktë, kur në qendër të qytetit u ngrit shtatorja e një burri të ngrysur, vetullzi me mustaqet e zgjatur anash buzëve. Nën shtatore qe gdhendur me daltë Josif V. Stalin.  Pas përurimit Kuçova mori emrin Qyteti Stalin, rusisht: Stalingrad, ndonëse ky qytet nuk njihej për beteja të përgjakshme! Pra, kujt i shkoi ndërmend ky emër i ri, gjysëm shqip e gjysëm sllav, të cilin populli e quante shkurt Qytet? Në biseda miqsh thuhej: “Do të shkoj në Qytet” “Ika nga Qyteti”, ose “Më caktuan në Qytet”. Ishte krejt e pamundur ta quanin shkurt, Stalin, sepse atëhere. duhej të sajonin, shprehje të pabesueshme e me rrezik si: “Vajta te Stalini,” “Ika nga Stalini.”, “U mërzita te Stalini!”,  “Më plasi shpirti  te  Stalini!”. 

Megjithëse nafta, qe shterruar dukshëm, skuadra e futbollit nga shefat e komitetit, u quajt Naftëtari dhe jo Stalini, ndryshe, do t’i gjente belaja me tifozët kundërshtarë, kur pas ndeshjes do të dëgjonin ulurimat e tyre: “Shkumbini i Peqinit e mbyti Stalinin,  Traktori i Lushnjës e dërrmoi Stalinin!’’

 Sot, edhe pse kemi alamet Akademie Shkencash, akademikët e quajnë prapë Kuçovë, ndaj historianët sërbë fërkojnë duart nga kënaqësia, kur hedhin sytë në harta e libra. Ndërkohë dijetarët tanë vrasin mendjen e thonë: “Ta quajmë Seras a Zjarrishtë, përsëri nuk shkon, sepse do të ngjalleshin kujtime të tmerrshme me tifozët e Naftëtarit, kur në mbarimin e një ndeshjeje, u sulën me tërbim të digjnin për së gjalli gjyqtarin tok me fubollistët e Dinamos. Nëse ia heqim Kuçovës mbaresën sllave ov, na del Kuç. Nuk mund ta quajmë as kështu, se Kuçin e kemi në malet e Kurveleshit, tek burronja nën rrepe.” 

Çudi! Sllavët, kudo tek shkelën, e harruan gjuhën, humbën etninë ose u larguan, lanë një varg marramendës emërvendesh, nga Novoselë në Zagori, nga Konispol në Poliçan e plot të tjerë. Ja, ç’do të thotë të jesh mikpritës e bujar ndaj ardhacakëve që kërkonin bukë e punë, për të mbajtur frymën. Pra, profesorët tanë ç’emër t’i vinin këtij qyteti që për çudi në kohë të ndryshme ndërron emrin?  Disa menduan ta quanin Plepas, disa Seras. Por, me urdhër nga lart i mbeti sërish emri sllav Kuçovë. Por, çudia më e madhe e kohëve të fundit, është se Ura e Hasan Beut, më pas Ura Vajgurore e ndodhur në truall fushor me lumin Osum mespërmes, nuk do te mbajë më ato emra. sepse disa burra fort të ditur nga qeveria e pagëzuan me emër te ri Dimal, si qyteti antik diku mbi Shpirag, Pra, vizitorët do të shohin jo një por, dy Dimale, njërin mbi mal, me  gropa, gurë e pluhur dhe heshtje, tjetrin në fushë me rrugë, urë, makina, lumë, shtëpi,  zyra, shkolla  e dyqane. Askush s’duhet të habitet, nëse edhe Beratit të njohur në histori me ndërrime emrash nga më të ndryshmit, me vendim po nga  ata burra, t’i ngjitet emrin Erdogan Kasaba,

 Portieri i Naftëtarit

  Në Qytetin Stalin të naftës, një ditë, ndërmjet dy djemve të rinj, plasi sherri për punë sporti, me fjalë pak si të ashpra. Njëri ishte  ndihmësmjek, i transferuar atje, nga Tirana, tjetri vendas, teknik nafte. Pas fjalëve nisën të flisnin grushtet. Tre policë kureshtarë, mbështetur në mur, e shikonin ndeshjen si në sallën e boksit. Në atë dyluftim, tiranasi, me goditjen e pestë, e hodhi kundërshtarin përtokë. Më pas, me urdhërrin e shefit, të dy i lidhën e i mbyllën në qeli. Ndihmësmjeku ishte edhe portier i Naftëtarit, madje i shquar në një ndeshje të bujëshme, në fushën sportive të Elbasanit, ku rrjeta e tij, u shqye keqas nga topat, e futbollistëve vendas, edhe për shkak të disa vajzave elbasanase të mbledhura tufë prapa portës. Ato, e qëllonin portierin, herë me guraleca, herë i tërhqnin rrjeten, duke bërtitur:

– O çuno!  Ktheje kryet!

– O çun i Qytetit, çile, çile portën!  

– Gol! Gol! Gol!

Në zyrën e shefit.

    Të  ngujuar në qelitë e ndriçuara keq,  të dy djemtë, pritën më kot të liroheshin po atë natë. Djaloshi nga Tirana, për të vrarë kohën, disa orë i kaloi duke hedhur e kapur një top ping – pongu në tavan e nëpër mure. Por, ja, erdhi çasti e u hap dera. Njëri prej tre policëve i thirri me zë të ashpër: 

-Ec me ne! Të pret shefi në zyrë! 

Toger Rakip Donofrosa rrinte ulur pas tavolinës me kokën mbi bllokun e  shënimeve dhe telefonin pranë. Nuk merrej vesh, flinte apo shkruante. Pas një heshtje të gjatë, ngriti ballin e gjerë.

– Hë, more portier, ulu e pëgjigju  drejt pyetjeve të mia! Emrin? 

– Kostandin.

– Mbiemrin?

– Vako.  

– Kur dhe ku ke lindur?

– Më 1933, në Londër.

– Si the!? Po ç’deshe gjer në Amerikë ti!?

– Jo, jo, në Angli  në Londër! Atje, më lindi nëna.

– Ç’bënte jot’ ëmë atje!? – uluriti togeri. – Fol!

– Ku ta di unë! 

– Kuptova! Më thuaj tani, merr vesh, e këndon apo jo gazetën e Partisë “ Zëri i  Popullit”? 

– Sigurisht!

-Pse ka atë emër ajo, gazeta?

– Sepse, nëpërmjet saj, populli, u thërret me zë  të lartë armiqve të brendshëm e të jashtëm.

– Po tjetër? Çfarë sheh mbi kokën e gazetës?

-Draprin e Çekanin. Drapri pret, çekani godet! Armiqtë e klasës, domosdo!

– Ashtu de! Më trego tani, nga cila faqe fillon ta këndosh gazetën ti?

– Nga faqja e parë, s’do mend! Shoh kryeartikullin dhe lajmet kryesore.

– Bukur! Pastaj?

– Kaloj te faqja e dytë, te “ Jeta e Partisë.”

– Vazhdo!

– E kështu me radhë! Në faqen e tretë gjej shkrime nga shendetësia, kultura , arti dhe…

 – Kaq? Po qysh e merr vesh ajo koka jote  se si është shtuar pambuku, misri, kupton, gruri ndër ara, kupton, dhe nafta tek ne në Qytet?! 

– Po si jo!

– Pastaj? 

– Hidhem në faqen e katërt, te lajmet e jashtme dhe sportive.

– Aty më qëndro! Te faqja e katërt mëson gjëra ti, kupton, edhe për qytetin ku je lindur? 

– Me raste.

– Si me raste!?

– Sepse kur ka raste, duhet të përfitojmë nga rastet, ka thënë Stalini.

– Si?

– Ja, për shëmbull, në Londër janë takuar Marksi dhe Engelsi.

– Ç’na përrallis, ore!? Ata qenë nga Rusia, ç’punë kishin me Londrën!? 

– Jo,  ishin nga Gjermnia!

– Pusho! – Për disa çaste pllakosi heshtja e plotë. Togeri, pasi u mendua, tha:

 – E di, e di. Vazhdo!

– Po, ja, në „Zërin e Popullit“ unë kam lexuar se në Londër, ka dalë për herë të parë  Manfesti i Partisë Komuniste.

– Manifesti? Ah po, nga Stalini ynë…

– Jo, jo, nga Marks dhe Engelsi.

– Pusho! Mos më jep mësime, po përgjigjju pyetjeve të mia, kupton?  Shefi nuk desh ta ngiste më atë udhë të vështirë hetimi, ndaj, e ndryshoi kahun, u hodh te gjimnastika e mengjesit, te puna vullnetare për korrjet e vaditjen e  ullishteve me fuçi e kova. Më në fund, u  kthye te sporti.

– Më thuaj tashti, përveç  Naftëtarit, me cilën skuadër  je?

– Me Partizanin. 

– Pse nuk je me Dinamon?! Mos ke qenë gjë partizan?

– Jo, ç’ne unë partizan.

– Ç’lidhje ke atëherë ti, me  Partizanin?

– Po, a nuk kam qenë pionier!? Kam mbajtur në qafë shallin e kuq! 

Për zënkën shefi nuk i bëri asnjë pyetje!

Doktor Vako në mërgim.

Në vitet e lirisë,  doktor Vako, mërgoi  në Angli. Me pasaportë angleze punonte mjek në klubin sportiv londinez me emrin “West Hamer.” Skudra e futbollit e atij klubi ndodhej në vendet e para të kategorisë së dytë të kampionatit anglez. Gjatë verës ajo zhvilloi dy ndeshje miqësore nëTurqi me skuadrën e mirënjohur “Fenerbahçe” të Stambollit. Ndeshja e parë  përfundoi 1-1 dhe e dyta 0-0. Skuadra angleze pushoi disa ditë në një nga plazhet e bukura të Izmirit. Atje lojtarët u njohën me dynmet apo si i thonë ndryshe me hanëmet e bukura, që shkuan nga Stambolli. Lozën tenis dhe vollejboll. Nuk thonë kot “Shih Stambollin pastaj vdis”! Biondët e Londrës mandej u larguan nëpër det, për në Greqi, me anijen turistike “Olimboz”. Në Selanik vizituan Lefkopyrgon. Natën u ndeshën me skuadrën vendase, “Aris”. Rezultati: 3-0.  

     Doktor Kosta, pas ndeshjes, në dalje të stadiumit pati një takim të këndshëm. Një djalë me pamje rreth të tridhjetave pranë autobusit po përshëndeste, me duart e ngritura lart, futbollistët.  anglezë.  Doktori iu afrua dhe e pyeti:

– Where are you come from?…

Djaloshi e pa i heshtur, u mendua pak dhe tha:

– Albania!

Doktorit i qeshi fytyra, e hoqi mënjanë për një kafe diku pranë. Atje, i foli shqip: 

– Shqiptar qenke!?  Po nga cili qytet? 

– Nga qyteti i Kuçovës.

–  Kuçova?! – thirri doktori me gëzim dhe i zgjati dorën. 

– Edhe ju shqiptar jeni?

– Po, nga Tirana. Si të quajnë ty?

– Josif –  pas pak shtoi: Donofrosa. 

         –  Ç’e ke Rakip Donofrosën?

– Baba. 

– Ou!  Pse, i biri i shefit qenke ti? Ç’ne, ky emër Josif?

   -E kam nga babai,  me atë kam çare këtu  për punë e strehim.

-Ashtu vërtetë. Po si është me shëndet babai yt tani?

– Mirë, mirë, por ca i plakur dhe i mërzitur. 

– Kur ta takosh, i bëj shumë të fala nga Kostandin Vako i Naftëtarit të Qytetit! Dhe pyete, a   e lexon më Zërin e Popullit?

Leximi i lajmeve

Doktor Vako, ndërsa pushonte në hotel, iu kujtua një ndodhi e largët e shkurtit 1975, me lexim gazete. Rrebeshi i shiut kishte vërshuar nëpër rrugët e Tiranës. Era përplaste shiun e rrëmbyer në trupat e kalimtarëve. Çadra nuk kishte më asnjë vlerë. Ftohtë. Doktori  i lagur qull u gjend në rrugën e Durrësit. Në shtëpinë e Naimit pa dritë. Tha me vete: „Sa të ulet  tërbimi i motit, po ngjitem pak lart!” 

Në katin e tretë trokiti fort. 

– Kush është?

– Hape! Jam unë! 

– O, kush paska ardhur! Kosta! Nga bredh kështu nëpër këtë kiamet! Qenke bërë ujë! 

Miku, pa përshëndetur, la çadrën afër derës, u përkul dhe zbathi këpucët. Pardesynë dhe xhaketën qull i vari në korridor dhe zuri vend në kuzhinën e ngrohtë. I mbërdhirë, edhe pse pranë sobës valë, thoshte i hutuar:

– Oh, çfarë rrebeshi! Ujërat e turbullta të kanaleve kanë shpërthyer lart. Lana ka dalë nga shtrati. Tirana  po mbytet!  

I zoti i shtëpisë i hodhi  në gotë çaj mali me pak sheqer. 

– Pije të ngrohesh! – i tha.-Dhe, për t’u qetësuar, merre ketë gazetë.  Ka lajme të reja.   

Kosta e pa në sy, pastaj nisi të shihte lajmet, radhë pas radhe.Në faqen e parë, në kryeartikullin me autor Brigata e Shtypit shkruhej:“Byroja  dhe Sekretariati i KQ të  PPSH, bëjnë thirrje për fitorje të reja.” Pastaj brodhi sytë lartë poshtë. Ktheu faqet në vijim e u befasua prej lajmeve për jetën e popullit në qendër e në rrethe, për arritjet nga puna në industri e bujqësi. Kudo rendimente të larta, thyerje normash e zotime!  Më tej me një farë kënaqësie hapi faqen e katërt. Lajme nga bota: nga Fronti i Fukienit. Krizë e rëndë financiare në Japoni.. Falimentim bankash amerikane. Kolaps ekonomik në Europë. Greva të fuqishme në Italinë e veriut. Bota kapitaliste në prag të katastrofës.“  Doktorin e kapi  papritur diçka, si turbullirë.  

-Të lutem, një gotë, por jo çaj! Ujë, ujë të ftohtë! – Piu me një frymë dhe iu kthye sërish gazetës. Për të larguar shqetësimin, hodhi sytë te rubrika sportive. Në lajmet për futbollin lexoi:  „17 nëntori i  Tiranës në prag  të ndeshjeve për turin e parë për kupën e Europës, në këtë vapë të nxehtë korriku, po kalon pushimet në plazhin e bukur të Durrësit, në ajrin e pastër buzë detit, me stërvitje të shumta, vrapime, vollejboll  dhe futboll  me porta të vogla.“ 

– Ç’dreqin bëhet kështu me këtë gazetë? – thirri. –  E kthehu me vrull  në faqen e parë.  I  befasuar pa: Zëri Popullit, organ politik i PPSH, n. 350 ( 8888877…)   20  korrik, 1965! 

  Naimi buzëgaz, iu qas dhe e pyeti: 

         -Hë, doktor! Si t’u dukën lajmet?-  

 Befas jashtë dritares  vetëtiu, shkrepi rrufeja  dhe më pas u degjua, diku afër bubullima pak si e zgjatur…

Filed Under: LETERSI Tagged With: Agim Xh. Dëshnica, Qyteti Stalin., Rrefenje

HISTORIA E LETËRSISË SHQIPE NË RUMANI – KRYEPUNË E DR. LUAN TOPÇIUT…

June 28, 2021 by dgreca

Shkruan: Visar ZHITI/

“Sot ka dalë nga shtypshkronja libri im më i ri: “Istoria Literaturii Albaneze, de la origini până în prezent” (Historia e letërsisë shqipe nga  zanafilla deri më sot). Është realizimi i një pune shumëvjeçare. Vëllimi ka 868 faqe. Me këtë rast falenderoj të gjitha ata që bënë të mundur botimin e tij.”
Kaq shkruan në FB e tij Autori i Veprës me modesti heroike si ata studiuesit e manasatireve dhe  kuvendeve… 868 faqe… punë shumë vjeçare… falenderim botuesve…
Por flet Verpra e madhe, është e para Histori e Letrave Shqipe që del në Rumani, kur në përmasa të tilla gjithëpërfshirëse mungon dhe në Shqipëri.
Kjo histori, që është shumë më me rëndësi  se ajo e luftarave, se është histori e shpirtit dhe e krijimit,  pra dhe e identitetit, nis që nga hershmëria e gjuhës shqipe, kalon te letërsia e saj e vjetër, mesjeta, rilindja, e cila nën pushtimin otoman i shtypte veprat e veta në Rumani, te arbëreshët magjepsës, pavarësia, letërsia pas Luftës II Botërore, e reja, ajo e burgjeve dhe internimeve, e diasporës, deri në SHBA, etj, e deri më tani në shekullin XXI, shoqëruar me dokumente, imazhe, pasazhe librash, etj. E gjitha mahnitëse, do të thosha. Ngjarje kulturore – e kanë quajtur menjëherë në Rumani.
Duhet ta kishim në gjuhën shqipe së pari, por ishte Rumania ajo, tashmë vend i Bashkimit Europian, e cila kaloi nëpër kalvarin e diktaturës komuniste, jo aq rëndë si vendi ynë dhe nuk pati ndonje realizem socialist aq vrastar sa letërsia jonë, pra s’do të ishte Atdheu, por Rumania, që do ta mbante Dr. Luan Topçiun që të shpaloste punë dhe vlera, sa kombëtare, shqiptare dhe rumune, po aq dhe europiane e universale, duke arritur i vetëm të bënte atë që duhej tē bënin akademitë, universitetet, duke forcuar ndërkaq miqësinë dhe lidhjet me Rumaninë e dashur, më shumë se sa ambasadat e pergjumura, më shumë se sa Ministria e Punëve të Jashtme.
Na nëpërmenden ndërkaq arritjet e shumta të albanalogut kanadezo-gjerman Dr. Robert Elsie në kulturen shqiptare. Dhe pritej vazhdimi…
Luanin shqiptar, me afërisht 1.000 faqet e Historisë së Letërsisë Shqipe, duket sikur permbushi një punë mijëvjeçare, duke ngritur këtë Katedrale hijerëndë, ku Shqipëria është më e bukur, por dhe e përjetëshme…


Filed Under: LETERSI Tagged With: Historia e Letersise, Luan Topciu, Rumani, Visar Zhiti

Çmimi për letërsi “Ali Podrimja” shkrimtarit boshnjak Abdulah Sidran

June 27, 2021 by dgreca

-Shkrimtari boshnjak, poet dhe skenarist i njohur nga Bosnja, Abdulah Sidran,  është laureat i Çmimit Ndërkombëtar për Letërsi dhe Art “Ali Podrimja”, të cilin e ndan Kolegji AAB. Kryeministri i Kosovës, Albin Kurti  mori pjesë në ceremoninë e ndarjes së çmimit/

PRISHTINË, 26 Qershor 2021-Gazeta DIELLI/

Kryeministri i Republikës së Kosovës, Albin Kurti, mbrëmë mori pjesë në ceremoninë e ndarjes së Çmimit ndërkombëtar për letërsi “Ali Podrimja”, që sivjet iu nda poetit, shkrimtarit, skenaristit e gazetarit të njohur boshnjak, z. Abdullah Sidran.

Çmimin që e mban emrin e poetit të njohur kosovar, Ali Podrimja, e ndanë Kolegji AAB çdo vit, për personalitete që kanë dhënë kontribut në fushën e letërsisë.

Në fjalën e tij, kryeministri Kurti tha se ndjehet i nderuar që merr pjesë në ceremoninë që nderon krijimtarinë artistike të një poeti, me një çmim që mban emrin e një poeti po ashtu të madh.

Kryeministri Kurti tha se nëpërmjet vargjeve z.Sidran na bashkoi me dhimbjet, plagët e katrahurat që mbijetoi populli i tij, e që pak vite më vonë do të bëheshin realiteti dhe e vërteta edhe te populli ynë.

Ai tha se gjurmët që ka lënë z. Sidran në letërsinë boshnjake dhe në atë të Ballkanit janë të pashlyeshme. Ato do t’i shërbejnë fort kujtesës kolektive të popujve ndaj të cilëve historia shumë herë u tregua e pamëshirshme, tha kryeministri Kurti dhe i dëshiroi z. Sidran shëndet të plotë, jetë të gjatë dhe shumë frymëzim për libra e poezi të tjerë.     

Në përfundim të ceremonisë, z. Abdullah Sidran i dhuroi kryeministrit Albin Kurti dy librat e tij më të fundit, “Otkup sirove kože” dhe “A Nurija veli”.

Shkrimtari boshnjak, poet dhe skenarist i njohur nga Bosnja, Abdulah Sidran, po qëndron në Kosovë.

Sidran, fitues i disa çmimeve vendore e ndërkombëtare për letërsi, i njohur edhe për skenarët e tij në kinematografi (“A të kujtohet Dolly Bell”, “Babai në udhëtim zyrtar”, etj.), gjatë qëndrimit në Kosovë, do të ketë takime me intelektualë, shkrimtarë, artistë e lexues të tij.

Abdullah Sidran është edhe anëtar i rregullt i Akademisë së Shkencave dhe të Arteve të Bosnjë e  Hercegovinës.

Fjala e plotë e Kryeministrit Kurti në ceremoninë e ndarjes së çmimit ndërkombëtar për letërsi “Ali Podrimja”

I nderuari z. Sidran,

I nderuari rektor i Kolegjit AAB, z.Bujar Demjaha

I nderuar kryetar Këshillit Drejtues të Kolegjit AAB, z. Lulzim Tafa

E nderuara familje Podrimja,

Të nderuar artdashës,

Profesorë, studentë të kolegjit AAB, të kolegjeve e të universiteteve të tjera e të Universitetit të Sarajevës,

Zonja dhe zotërinj,

Lajme jo të mira vinin fundvitin e kaluar për shëndetin e poetit që me vargje na afroi me shpirtin dhe zemrën e qytetit të tij të lindjes, Sarajevën.

Por, siç do të thoshte vetë ai në një intervistë, forca e jetës i mund të gjitha forcat  tjera së bashku.

 “Nga respiratori drejt e në Prishtinë”, tha kur erdhi sot për vizitë në zyrën time. Gjersa bisedonim për librin, evokonim kujtime për Sarajevën e sotme dhe të dikurshme, vëreja sesi gjurmët e virusit tinëzar herë pas herë ia ngadalësonin frymëmarrjen. Por, kurrsesi mprehtësinë e mendimit, dellin për humor dhe frymëzimin për të shkruar.

Nëpërmjet vargjeve z.Sidran na bashkoi me dhimbjet, plagët e katrahurat qëiI mbijetoi populli i tij, e që pak vite më vonë do të bëheshin realiteti dhe e vërteta edhe te populli ynë.

Sonte kam nderin të jem këtu dhe së bashku ta nderojmë krijimtarinë artistike të një poeti, me një çmim që mban emrin e një poeti po ashtu të madh.

I vetmi njeri që do të gëzohej më shumë për këtë çmim sonte, më shumë se Sidran, e madje edhe më shumë se ne të tjerët, do të ishte vetë Ali Podrimja, poeti ynë që na shërben e na shpërblen edhe kur s’është më fizikisht me neve.

Në njërën nga poezitë e librit “Tabuti Sarajevas”, poeti Sidran pyet: “A do të dijë çfarëdo për mua ai/ i cili natën do t’i lexojë këto vargje/ Me llambë dhe me terrin përreth?”. Një poezi tjetër e përfundon me fjalinë: “Për veten asnjë gjurmë nuk do të lësh”.

Dhe ne i themi sonte poetit Sidran: Gjurmët që ke lënë në letërsinë boshnjake dhe në atë të Ballkanit janë të pashlyeshme. Ato do t’i shërbëjnë fort kujtesës kolektive të popujve ndaj të cilëve historia shumë herë u tregua e pamëshirshme.    

I nderuari z. Sidran,

Faleminderit që na e ke pasuruar shpirtin e mendjen me vargjet e bukura dhe të mprehta. Faleminderit po ashtu për shkrimet e tjera e për skenarët e shkëlqyeshëm, që burojnë nga një zemër e çiltër dhe një mendim i thellë.

Të urojmë shëndet të mirë dhe shumë lojë të fituara të shahut. Si dhe shumë frymëzim për poezi e libra të tjerë.    

Čestitam vam gospodine Sidran. Želim vam svako dobro i dug život.

Ju faleminderit.​

Filed Under: LETERSI Tagged With: Abdulah Sidran, Çmimi Ali Podrimja

  • « Previous Page
  • 1
  • …
  • 173
  • 174
  • 175
  • 176
  • 177
  • …
  • 301
  • Next Page »

Artikujt e fundit

  • VATRA URON BESIMTARËT ORTODOKSË: GËZUAR DHE PËRSHUMËVJET PASHKËT
  • Fan Noli, apostull i ringjalljes shqiptare
  • KOSOVA NË NATO DHE ASNJËHERË ASOCIACION SERB
  • ELIOT ENGLE DHE HARRY BAJRAKTARI: NJË BASHKËPUNIM QË FUQIZOI ZËRIN SHQIPTAR NË SHTETET E BASHKUARA TË AMERIKËS
  • “Ngërçi Presidencial në Kosovë Zbulon një Dobësi të Kushtetutës”
  • KUJTIME PER ITALIANIN DOM ANTONIO SHARRA
  • MASAKRA E TIVARIT MARS-PRILL 1945
  • Kuptimi i Pashkëve Ortodokse – midis ritualit dhe ringjalljes së ndërgjegjes
  • RIKTHIMI I MUSTAFA MAKSUTIT NË FAQET E HISTORISË
  • Shqipëria në politikën ballkanike të Austro-Hungarisë
  • Eliot Engel, in memoriam…
  • VATRA TELEGRAM NGUSHËLLIMI PËR NDARJEN NGA JETA TË ELIOT ENGEL, MIKUT TË MADH TË KOMBIT SHQIPTAR
  • Përkujtojmë në përvjetorin e lindjes një nga figurat e Rilindjes Kombëtare, Aleksandër Stavre Drenova
  • GËRSHËRA E ARGJENDTË
  • Përgjithmonë vetëm mirnjohës për Kongresmenin Eliot Engel

Kategoritë

Arkiv

Tags

albano kolonjari alfons Grishaj Anton Cefa arben llalla asllan Bushati Astrit Lulushi Aurenc Bebja Behlul Jashari Beqir Sina dalip greca Elida Buçpapaj Elmi Berisha Enver Bytyci Ermira Babamusta Eugjen Merlika Fahri Xharra Frank shkreli Fritz radovani Gezim Llojdia Ilir Levonja Interviste Keze Kozeta Zylo Kolec Traboini kosova Kosove Marjana Bulku Murat Gecaj nderroi jete ne Kosove Nene Tereza presidenti Nishani Rafaela Prifti Rafael Floqi Raimonda Moisiu Ramiz Lushaj reshat kripa Sadik Elshani SHBA Shefqet Kercelli shqiperia shqiptaret Sokol Paja Thaci Vatra Visar Zhiti

Log in

This website uses cookies to improve your experience. We'll assume you're ok with this, but you can opt-out if you wish. Cookie settingsACCEPT
Privacy & Cookies Policy

Privacy Overview

This website uses cookies to improve your experience while you navigate through the website. Out of these cookies, the cookies that are categorized as necessary are stored on your browser as they are essential for the working of basic functionalities of the website. We also use third-party cookies that help us analyze and understand how you use this website. These cookies will be stored in your browser only with your consent. You also have the option to opt-out of these cookies. But opting out of some of these cookies may have an effect on your browsing experience.
Necessary
Always Enabled
Necessary cookies are absolutely essential for the website to function properly. This category only includes cookies that ensures basic functionalities and security features of the website. These cookies do not store any personal information.
Non-necessary
Any cookies that may not be particularly necessary for the website to function and is used specifically to collect user personal data via analytics, ads, other embedded contents are termed as non-necessary cookies. It is mandatory to procure user consent prior to running these cookies on your website.
SAVE & ACCEPT