Shkruan: Vaxhid Sejdiu

Në Aachen të Gjermanisë, në prani të shumë bashkëkombësve, u bë promovimi i librit të  Mustafë Krasniqit me titull “Atdhetari i shtigjeve të lirisë” kushtuar heroit të kombit Xhavit Hazirit. 

Një mbrëmje që tuboi qindra bashkatdhetarë, të cilët kishin ardhur jo vetëm për të marrë monografinë, por edhe për ta nderuar, e për ta kujtuar heroin e kombit Xhavit Hazirin. Një mbrëmje që solli të kaluarën e afërt të shqiptarëve në atdhe dhe në mërgatë, përpjekjet e popullit shqiptarë në luftë për liri dhe çlirim kombëtar. Një mbrëmje, e cila ktheu kujtesën tonë në fund të shekullit XX, në ato ditë të vështira ku shqiptari nën thundrën e hekurt luftonte për jetë a vdekje. Një mbrëmje ku nëpërmjet personifikimit të figurës së heroit, u nderuan dhe u kujtuan të gjithë ata, të cilët u bënë themel të Lirisë së Kosovës.  

Programi u hap me himnin kombëtar në përcjellje edhe nga nxënësit e shkollës shqipe në Aachen, të cilët gjatë programit recituan edhe vargjet e heroit të shkruara nën hijen e tmerrit të burgjeve jugosllave, siç janë poezitë: ,, Duart shtrihen“, “Për Vitin e Ri”  apo vargjet “Në Pritje” të shkruar nga M. Krasniqi dhe “Për një trim hero kombëtar” të shkruar nga Sh. Salihu.

Udhëheqjen e programit e bëri mësuesja e shkollës shqipe Elizabeta Statovci, kurse në emër të Këshillit organizues mirë se ardhje pjesëmarrësve ju dëshiroi Arbër Haziri, i cili falënderoi anëtarët e Këshillit Organizues, veprimtarët, pjesëmarrësit e këtij promovimi, autorin, me një fjalë të gjithë ata, të cilët u bënë bashkë që kjo monografi dhe ky promovim të bëhen realitet.  Në pjesën e parë të programit, pjesëmarrësit patën rastin të dëgjojnë rrëfimin e z. Binak Berisha, i cili kishte përjetuar së bashku me Xhavitin burgjet jugosllave, kazamatet më të egra të kohës. Ai evokoi kujtime gjatë kohës si dhe portretizoi figurën e heroit, duke  e përshkruar si atdhetarë i pashoqë, idealist i veçantë, njeri familjar dhe shok tepër i dashur. Gatishmëria e tij deri në sakrificë për lirinë e Kosovës ishte veti që dallohej në shpirtin liridashës të Xhavitit. Ai asnjëherë nuk e kurseu veten, por gjithmonë priu në të gjitha dallgët e organizimit ilegal të kohës duke u bërë shembulli më i mirë në mesin e bashkëveprimtarëve. Nuk kishte detyrë që i jepej dhe nuk e pranonte Xhaviti. Po në të njëjtin përshkrim ishte edhe fjala e autorit, Mustafë Krasniqit, i cili kishte pasur rastin ta njoh nga afër dhe të bashkëveprojë me të. Ai, heroin e portretizon si luftëtar lirie me gjithë gatishmërinë për t`u përballur me sfidat e kohës ditë e natë. Shok besnik, atdhetar i përkushtuar, vizionar dhe trim, në vazhdimësi punoi dhe veproi me qëllim që detyrat e aktivitetit kombëtar të ndara në mes shokësh të realizohen. Për të nuk kishte pushim, çdo kohë  e humbur ishte më shumë jetë nën robëri, gjë që ai dhe bashkëveprimtarët e tij nuk mund ta duronin. Me të drejtë autori, M. Krasniqi citon fjalët e heroit “T’i mbyllësh sytë para kësaj gjendjeje të mjerë, që e ka kapluar popullin do të thotë të mos kesh kurrfarë ndjenje kombëtare”.

(Binak Berisha, i cili kishte përjetuar së bashku me Xhaviti Hazirin burgjet jugosllave evokon kujtime për heroin)

Në pjesën e dytë u fol për librin, për monografinë, për strukturën e saj, por përsëri në thelb ishte vijëzimi i portretit të heroit. Fillimisht recensenti i librit, Vaxhid Sejdiu, foli për vizionin kombëtar të heroit dhe gjeneratës së tij, të trajtuar mjaft mirë në monografi. Edukimi kombëtar i heroit mund të përkufizohet në nyjet e fjalëve: gjuha, kultura kombëtare, flamuri kombëtar, identiteti kombëtar, Atdheu, Kosova, Shqipëria…dhe padyshim arrijmë në përfundim se Xhavit Haziri i takon njërës nga gjeneratat më të ndritshme të kombit shqiptar dhe vetë është një ndër luftëtarët më të denjë të saj.

Redaktori i librit Isuf Ismaili nënvizoi jo vetëm guximin dhe gatishmërinë e heroit së bashku me atdhetarët tjerë për t`i dalë zot atdheut, por edhe kontributin e tij në  unifikimin e grupeve për bashkim që vepronin në atë kohë në Kosovë dhe më gjerë, në kuadër të LPRK-së me qëllim që rezistenca kundër planeve të pushtuesit të përgatitet edhe më fortë, për të penguar politikat antishqiptare në Kosovë dhe në trojet ku jetonin shqiptarët nën ish- Jugosllavi. Dhe kur flet për monografinë dhe heroin, ai thotë, se “Mustafë Krasniqi i ka përmbledhur shumë të dhëna konkrete e jetësore të heroit Xhavit Haziri, por edhe përjetime të njëmendta të tij dhe shokëve të tjerë, që kanë ecur së bashku, kanë vepruar së bashku, kanë sakrifikuar e luftuar së bashku. Një nga shokët e veprimtarët e denjë që ka qenë i një mendje, i një rruge të mundimshme, por krenare e të shenjtë atdhetare së bashku me Xhavit Hazirin është edhe Mustafë Krasniqi, prandaj Mustafa diti të shkruajë me përkushtim, por edhe me një dashuri, mallëngjim e me një ndërlidhje të gjithanshme të përkryer profesionale.”  

Për veprën krijuese të autorit Mustafë Krasniqi, foli edhe z. Hasan Qyqalla, i cili në pika të shkurtra radhiti veprat e botuara, angazhimin e tij letrar dhe mbi të gjitha punën dhe përkushtimin e autorit rreth monografisë për heroin e kombit Xhavit Hazirin. 

(Arbër Haziri, përshëndet pjesëmarrësit dhe anëtarët e Këshillit organizues të promovimit të librit) 

Në pjesën kryesore të promovimit u shfaq filmi dokumentar kushtuar heroit të kombit Xhavit Hazirit, ku pjesëmarrësit patën rastin të dëgjojnë dhe të shohin punën dhe angazhimin e tij në kuadër të LPRK-së, patën rastin të dëgjojnë prezantimin e konkluzioneve të organizatës për situatën politike të kohës, në Mbledhjen e tretë të LPRK-së, të mbajtur në tetor 1991 në fshatin Ujmirë, patën rastin të shohin disa sekuenca mbi veprën artistike të heroit kombëtar, punime të punuara në Burgun e Dubravës, fotografi të kohës dhe të aktivitetit patriotik. Zëri i tij liridashës zgjoi emocione të forta, jo vetëm te familjarët e tij, por te të gjithë pjesëmarrësit duke e kujtuar njërin nga atdhetarët më të mëdhenj të kohës.  Dhe në vend të përfundimit mund të shtojmë se aktiviteti kombëtar në shërbim të lirisë, arrestimi, burgu, proceset politike antishqiptare, vuajtjet, përpjekjet për të vepruar kundër pushtuesit janë në fakt pjesët e dramës së madhe shqiptare nëpër të cilat kaloi edhe vetë Heroi ashtu siç kaluan me qindra e mijëra shqiptarë. Me këtë filozofi politike identifikohet gjenerata e tij, atdhetarët, të cilët përpjekjet e tyre u sintetizuan në emblemën e shenjtë të Ushtrisë Çlirimtare të Kosovës, pjesë e së cilës ishte edhe vetë Xhavit Haziri.

(Autori i librit Mustafë Krasniqi së bashku me vëllanë e heroit, Arsim Hazirin)

Të pranishmit në emër të familjes Haziri, i përshëndeti vëllai i heroit, Arsim Haziri, i cili në mes emocioneve të forta përkujtoi heroin dhe falënderoi të gjithë për pjesëmarrjen, veçanërisht autorin e librit për përkushtimin rreth monografisë. 

Në fund të këtij promovimi familja e heroit dhe autori i librit “Atdhetari i shtigjeve të Lirisë-Xhavit Haziri” librin e shpërndanë falas për të gjithë pjesëmarrësit si dhe shtruan një apero.

Intervistoi: Mirela Kanini

Në Chicago kanë shkëlqyer plot shqiptarë që kanë emigruar dhe në fusha të ndryshme. Këtë radhë sjellim para jush historinë inspiruese të një nga grave më të njohura dhe më të sukseshme, me origjinë nga Prespsa e Maqedonisë Veriore, zonjën Lirie (Lydia )Memeti. Nuk do të mjaftonte as një memuar për të treguar historine e saj por jam e sigurtë që përgjigjet e goditura që ajo ka dhënë në keto 10 pyetje do ti gjejnë inspiruese të gjithë.⁃

Kush është Lirie Memeti?⁃

Une jam nënë e tre fëmijëve, gjyshe e 7 nipërve dhe mbesave, bashkëshorte, presidente e shoqatës Albanian American women association, pronare e Remax Legends (lifetime achievement, top 1% around the world).⁃ Që të arrini aty ku jeni sot sigurisht keni patur veshtirësi.

Na tregoni pak mbi jetën tuaj

-Në moshën 17 vjecare kam emigruar në Amerikë pa ditur as anglisht , pa para dhe madje me ëndrrat për shkollen të thyera në mes. Ishin vitet 70-të. U martova dhe në moshën 18 vjeçare u bëra nënë me lindjen e djalit . Në moshën 20 vjeçare u bëra nënë përsëri me lindjen e 2 vajzave binjake . Isha pra një 20 vjeçare me tre fëmijë tashmë. Më mundonte çdo ditë ideja se si do përparoja dhe kjo nuk ishte jeta që kisha ëndërruar. I ankohesha bashkëshortit që kjo nuk ishte Amerika që kisha përfytyruar unë. Dikush pastaj më tha të mos e humb shpresën se Zoti është I pari dhe Amerika e dyta, thjesht duhet të gjej rrugën time. Morëm një vendim me bashkëshortin, atë që ti dërgonin fëmijët tek vjehrra në Prespë ku i lamë për 3 vjet ndërkohë që ne punonim të mblidhnim para. Ishte një sakrificë e jashtëzakonshme larg tyre por nuk ishte e vetmja. Unë isha gruaja e parë të thyeja akullin në përparim. Në komunitetin tonë në atë kohë konsiderohej e turpshme të punonte gruaja edhe pse ishim në Amerikë. Ato nuk ngisnin makina gjithashtu ose të ndiqnin studimet. Gruaja sipas tyre e kishte vendin në shtëpi të kujdesej për burrin dhe të rriste fëmijët. Mu desh të shpërfill këtë mentalitet dhe kështu kam qënë femra e parë që kam ngarë makinën dhe e para të shkoj në shkollë për real estate broker. Theva me pak fjalë dy tabu ndërkohë që në atë kohë edhe në USA ky profesion dominohej nga burrat. Ky ishte pra një revolucion.

⁃ Kur menduat që kjo është rruga juaj?

Para se të merrja këtë drejtim për 4-5 vjet unë dhe bashkëshorti punuam shumë dhe me paratë e fituara morëm një restorant. Tërhoqëm dhe fëmijët por prapë nuk isha e kënaqur kur i shihja që i zinte gjumi nëpër kolltuqet e restorantit derisa ne të mbaronim punën. Ndaj puna si real estate broker me jepte mundësi të isha me fëmijët dhe merresha me edukimin e tyre. Njëra nga vajzat sot është doktoreshë me klinikën e saj private, njëra shkencëtare, ndërsa djali ka kompaninë e tij Iloan mortgage me shtrirje në 14 shtete të Amerikës. Vazhdimisht kam ndjekur kurse dhe programe të ndryshme për të edukuar më tej veten. Sot pothuajse të gjitha gratë e anëve tona ngasin makinën. Ndjej satisfaksion kur më përmendin që duke parë fëmijët e tu edhe ne I inkurajuam fëmijët tane të ndjekin studimet. Një vajzë që sot është producente në një nga stacionet kryesore të Chicagos më tha njëherë që prej teje duke të parë se sa lart u ngjite Ti babai na lejoi të vazhdojmë shkollën. Shumë të tjera më thoshin “ I wanted to be you” dhe vërtet sot ato janë doktoresha, mësuese ect. Mua gjithashtu më janë dhënë çmime të ndryshme nga Diaspora dhe mediat Jo vetëm për arritjet por edhe për ndihmën që i kemi dhënë komunitetit e bamirësitë e organizuara.

⁃ A ishte e vështirë të hapje biznesin tënd? Sigurisht, asgjë nuk është e lehtë në fillim por këmbëngulja dhe sakrificat janë natyra ime e dytë.⁃ Si arritët që sot të jeni një nga “top selling companies?”

⁃ Me punë, devotshmëri dhe duke ndjekur intuitën. Përpiqesha të ndihmoja klientët në bazë te buxhetit por edhe kam inspiruar dhe drejtuar disa që sot janë kthyer në multimilionerë duke ndjekur metodat e mia dhe drejtimin tim.

⁃ A keni pasur ndonjëherë momente që keni dashur të tërhiqeni? Jo, asnjëherë. Nuk I lë gjërat kurrë në mes të rrugës.

⁃ Kush janë planet tuaja për të ardhmen.

Të vazhdoj të punoj, të ndihmoj njerzit dhe të ndjek pasionin tim. Të ndihmoj gjeneratat e reja të jenë produktive.⁃ Çfarë është një gjë që do ti rekomandoje njerzve sot për ti inspiruar. Ndiq pasionin dhe çdo gjë që bën bëje duke dhënë maksimumin për të arritur objektivin.

⁃ Kush janë hobi tuajat?-Noti, basketbolli, kercimi madje tranoj në këtë fushë. Udhëtimet Ect.

⁃ Një citat që ju pëlqen?

-Mos u dorëzo kurrë. Kij besim në Zot dhe Amerikën.

Ish-Deputeti i Kuvendit të Kosovës nga rradhët e LDK-së dhe përkrahësi i më i zëshëm i kauzës kombëtare për Luginën në SHBA ka reaguar sot në lidhje me deklaratën e përfaqësuesëve politik shqiptarë të Luginës së Preshevës.

Ai ka kritikuar liderët politik shqiptarë në Kosovë e Shqipëri për mosseriozitetin e tyre karshi çështjes së Luginës. “Është për keqardhje kjo heshtje shurdhuese e klasës sonë politike në Shqipëri e Kosovë ndaj kësaj teme kyçe! Deklarata e përfaqësuesëve politikë të shqiptarëve të Luginës e publikuar sot do duhej të merrej me seriozitetin më të lartë nga spektri politik shqiptar kudo,” ka thënë Bislimi.

“Sot, para çdo pëpjekje për ndonjë pikë politike të brendëshme, liderët politikë shqiptarë (sidomos ata në Tiranë e Prishtinë) do duhej të shiheshin në konferenca për media e me deklarata përkrahëse për kërkesat legjitime e të drejta të Luginës! Ballafaqimi më i rëndësishëm me Serbinë dhe ruajtja e Kosoves nga koncesionet tjera është veç Lugina! Gjithëçka tjetër është farsë! Dinamika e zhvillimeve politike nuk të falë në kohë; nesër mund të bëhet vonë,” ka shtuar ai.

Tutje, sipas Bislimit, “Çështja e Luginës së Preshevës është pjesë e pandashme e kauzës sonë kombëtare. Vetëm trajtimi adekuat dhe zgjidhja e drejtë e saj ofron mundësi për paqe e stabilitet afatgjatë në rajon!  Vëllezërit e motrat tona që jetojnë atje, e bejnë këtë me vetmohim e si sakrificë për tokat e të parëve e si rezistencë ndaj spastrimit etnik të heshtur të orkestruar nga Beogradi!”

Faton Bislimi së fundi ishte pjesë e delegacionit të Luginës së Preshevës, në emër të Ligës Qytetare Shqiptaro Amerikane, në vizitën e fundit në Washington, DC e New York City, ku arritën të mbajnë brifingun e parë për Luginën në Senatin e SHBA-ve dhe të adresojnë zyrtarisht këtë kauzë për herë në OKB.

Please join us as we rally to support Kosova during negotiations of the European Union proposed plan for normalization between Kosova and Serbia. The EU has been pressuring Kosova to accept the creation of the Association of Serbian Municipalities that would violate Kosova’s constitution and threaten its sovereignty and stability. Kosova is a free and independent country that must maintain its autonomy of self-government and rule. We can’t allow Serbia to intervene and govern in Kosova. Stand with the people of Kosova!

When: Thursday, March 16, 2022 @ 1pm

Where: European Union Delegation to the United Nations 666 3rd Ave. NY, NY 10017

The Independence of Kosova has been paid for in Blood, Tears and decades of suffering at the brutal hands of Serbia. The Citizens of Kosova must control their own destiny without interference.

Serbia can’t rule Kosova!

Respectfully,

Mark Gjonaj

917-731-6850

Lush Culaj/

 Studimet që trajtojnë diplomacinë në të kaluarën e  shqiptarëve janë të rralla dhe jo vetëm në gjuhën shqipe, por edhe në gjuhë të huaja. Është pikërisht kjo është arsyeja pse çdo vepër me përmbajtje të tillë është me interes të veçantë. E tillë është padyshim edhe vepra e  studiuesit Lulzim Nika,  Diplomacia ndërkombëtare dhe çështja e Kosovës 1997-1999  e cila trajton një ndër periudhat më të ndjeshme të historisë më të re të Kosovës.

Çdo përpjekje për studime diplomatike, në rrafshin teorik apo historik, kërkohet të bëhet duke e pasur gjithnjë të qartë ndikimin e politikës së forcës, të së drejtës ndërkombëtare dhe të diplomacisë. Gjersa politika vepron paqësisht ose me forcë, sikurse edhe e drejta ndërkombëtare që imponon zgjidhje paqësisht ose me forcë, diplomacia është art i negociatave dhe instrument i zgjidhjeve paqësore të problemeve, ose i parandalimit të tyre. 

Pikërisht për arsyet e lartshënuara, në studimin që e po paraqesim autori do të vështrojë e analizojë aspekte të historisë politike aspekte të historisë dhe të teorisë së marrëdhënieve ndërkombëtare, aspekte të së drejtës ndërkombëtare të ndërlidhura e të ndërvarura ngushtësisht me historinë dhe me teorinë e diplomacisë. Në këtë kontekst të gjerë, pra të ndërlidhjeve ndërmjet politikës së forcës, diplomacisë dhe të drejtës ndërkombëtare, autori do ta pasqyrojë rolin e Kosovës në vitet 1997-1999  në rrjedhat e diplomacisë botërore, evropiane dhe rajonale. 

Duke e kuptuar se çështja e Konferencës të Rambujesë në fakt ishte çështje fillestare e zgjedhjes të çështjes të Kosovës dhe duke e parë ecurinë e ngjarjeve në terren dhe rolin e presionit ushtarak mbi procesin e negociatave, edhe faktori shqiptar reagoi konform sygjerimeve të miqeve ndërkombëtar në përgjithësi e sidomos amerikan në veçanti. Ky reagim i dha impulse pozitive procesit në favor të zgjidhjes të çështjes të Kosovës.

Krahas përiekjeve amerikane konsideroj se kjo temë paraqet risi në trajtimin e qasjes diplomatike të vendeve të ndryshme të botës, sidomos në rrafshin e standarteve të drejtës ndërkombëtare, të drejtës të popujve për të vendosur për fatin e tyre, si dhe vullnetit që shtetet demokratike, KS i OKB-së, BE-ja dhe NATO duhej të mbanin qëndrim ndaj zgjedhjes të drejtë të çështjes të Kosovës. Punimi është mbarështruar nga aspekti kronologjik i zhvillimit të ngjarjeve.

Autori Nika konstaton me të drejtë se në ketë periudhë ishin tri nivele të politikave ndërkombëtare të cilat çështjen e Kosovës e kanë vlerësuar nga aspekte të ndryshme, qoftë duke e mbështetur plotësisht si SHBA-ja dhe Britania e Madhe, qoftë duke hezituar në mbështetje si disa shtete të Evropës Perendimore apo duke e kundërshtuar çështjen e Kosovës si Rusia dhe aleatët e saj.

    Se mbështetja ameriane për çështjen shqiptare ishte shumë më e hershme  vlen për tu veçuar fjalimi i Fan Nolit në Parlamentin shqiptar me 11 shkurt 1924 me rastin e vdekjës të Presidentit amerikan Wilsonit ku ndër të tjera do të theksonte: “ Amerika dhe terë bota vajtuan keto ditë vdekjën e Woodrow Wilsonit. Pranë Amerikës merr pjesë në ketë zi edhe Shqipëria, e cila e quan amerikanin e madh, idealistin bujar dhe mbrojtësin e saj më të fortë. Presidenti Wilson provoi në shekullin e XX se ka një vend i cili edhe prodhon kalorës bujarë për ti mbrojtur jetimët, të vejat dhe të shtypurit. Qysh ta quajmë e ta vajtojmë ketë kalorës pa frikë e pa njollë, chevalier sans peur ni reproche! Amerika , ajo nënë bujare qe i dha Botës Wilsonin ka për të lindur edhe të tjerë kalorës si ai, kalorës të cilët do të vazhdojnë të përfundojnë veprën e Paqës, e vellazërimit, dhe mirëdashjës nderkombëtare”.

Profecia  e Nolit se “ Amerika, ajo nënë bujare qe i ka dhënë Botës Wilsonin, ka për të lindur edhe të tjerë kalorës si ai u jetësua pas 75 vitesh. Amerika  lindi  Bill Klinton, burrë i madh i shekullit qe ishte në ballë të aksionit për ti sjellë lirinë Kosovës.

 Monografia është mbështetur kryesisht në trajtimin e shtjellimin  e matrialeve nga dora e parë, pra burime arkivore ( letra , dokumente, akte marrëveshje shtypi etj. Për autorin shfrytëzimi i matrialeve të shumta burimore nga arkivat e SHBA-ve, të Britanisë të Madhe të Gjermanisë dhe të disa vendeve të Evropës ishte ndihmesë e madhe për trajtimin e kësaj monografie. 

  Në rrafshin metodologjik-hulumtues, me qëllim që lexuesi profesionist si dhe ai joprofesional të ketë para vetes një pasqyrë të ngjarjeve sa më komplete në vazhdimësi, duke mos i shkëputur ngjarjet nga konteksti historik, autori brumin e lëndës së këtij studimi e organizon në pesë pjesë të cilat janë të lidhura ngushtë mes veti dhe e përbëjnë boshtin e këtij studimi monografik. Në kapitullin e parë trajtohët historiku i çeshtjës të Kosovës. Në kapitullin e dytë shtjellohët çeshtja e Kosovës në analët e diplomacisë ndërkombëtare 1997-1999. Kapitulli i tretë trajton diplomacisë amerikane në raport me Kosovën kurse kapitulli  katërt trajton diplomacinë evropiane në raport me Kosovën. Kapitulli i fundit trajton diplomacinë ruse në raport me Kosovën.

Në fund pasqyrohën burimët dhe literatura si dhe faksimile të ndryshëm diplomatik në lidhje me çeshtjen e Kosovës.

Autori Lulëzim Nika në këtë studim ka qëllim mjaft të qartë, duke spikatur në të gjitha drejtimet e kjo përputhet më përpjekjet diplomatike ndërkombëtare në ato vite të mëdha të përcaktimit të fatit të Kosovës. Natyrisht që peshë të rëndësishme për autorin  kishin edhe shtjellimi me pedanti i shkaqeve që kanë ndikuar në to.

Ky libër, i shkruar me një stil të qartë dhe të rrjedhshëm, është rezultat i punës së palodhshme dhe të përzgjedhur të autorit Lulëzim Nika dhe paraqet një punë serioze që përmban  problematika të ndjeshme nga e kaluara dhe aktualiteti shqiptar e botëror dhe, si i tillë, plotëson një zbrazëti  për opinionin tonë shkencor e kulturor. Vlera e mirëfilltë e këtij libri qëndron në faktin se autori, për ngjarjet që i shtjellon, niset nga koha dhe hapësira e zhvillimit të tyre, duke i shkoqitur si duhet e në mënyrë të duhur si anët pozitive ashtu edhe anët negative të diplomacive që u zhvilluan në atë periudhë kohore në raport me Kosovën. 

Nga e terë kjo mund të përfundojmë se diplomacia  është më e pasur për një analizë të thukët diplomatike, ndërsa diplomatët, historianët dhe të gjithë lexuesit te libri i Lulzim Nikës gjejnë analiza të thelluara të ngjarjeve dhe momenteve diplomatike të cilat do të shërbejnë për t’i thelluar studimet dhe hulumtimet për kohën në shqyrtim.