• Home
  • Politics
  • Opinion
  • Culture
  • Sports
  • Economy
  • Interview
  • Reporting
  • Community
  • Vatra

Dielli | The Sun

Albanian American Newspaper Devoted to the Intellectual and Cultural Advancement of the Albanians in America | Since 1909

“BANALITETI I SË KEQES”, NUK KA TË NDALUR SHQIPËRI

October 21, 2020 by dgreca

 Nga Frank Shkreli-

Të marten në Tiranë gjëndej për vizitë Ministri i jashtëm grek, Z. Nikos Dendias për takime me udhëheqsit më të lartë të shtetit dhe qeverisë shqiptare.  Ndër të tjerë, Kryediplomati grek pati takim me Kryeministrin e Shqipërisë, Z. Edi Rama, të pasuar me një konferencë për mediat nga zyrtarët e lartë të dy vendeve fqinje. 

Kryeministri i Shqipërisë, Z. Rama e ka zakon, që në raste të tilla publike të komunikojë, jo vetëm, nepërmjet fjalëve e deklaratave, por përdor edhe simbole, sipas nevojës dhe rrethanave.  Disa javë më parë, ai deklaroi nga foltorja e parlamentit të Shqipërisë se “komunizmi dhe komunistët ishin në anën e duhur të historisë”, një deklaratë kjo që u pasua, 2-3 javë më vonë, me një deklaratë tjetër, në të njëjtën frymë dhe domethënje, në mbrojtje të komunizmit nga Kryetari i Kuvendit të Shqipërisë, Z, Gramoz Ruçi, i cili tha me krenari se, “Jemi ndarë komunistë dhe ballistë, që në vitin 1944…”

Unë jetoj dhe kam punuar në Shtetet e Bashkuara Amerikës për 50-vjet dhe falënderës Zotit nuk kam asgjë të përbashkët me ballistët, e me komunistët, jo se jo. Prandaj nuk dëshiroj t’i futem ndonjë debati  për të mbrojtur njërin as tjetrin, por si shqiptaro-amerikan më shqetësojnë prirjet e kohëve të fundit, të udhëheqësve më të lartë aktualë të Shqipërisë, ndërsa mbrojnë një ndër periudhat më të zeza të historisë së Shqipërisë dhe të shqiptarëve – komunizmin sllavo-aziatik — madje edhe 30-vjet pas shembjes së komunizmit zyrtar.  

Sipas fotografive dhe disa portaleve në takimin me Ministrin e Jashtëm grek, Kryeministri i Shqipërisë, kësaj radhe, nuk bëri ndonjë deklaratë në mbështetje të komunizmit enverist, por dërgoi një mesazh të qartë, realisht dhe simbolikisht — me veshjen e tij — me një kollare pra, me flamurin kuqezi — simbolin më të shenjtë dhe përbashkues të të gjithë shqiptarëve pa dallim — dhe shqiponjën dykrenore, të përdhosur me yllin komunist, simbol i një ideologjie të dështuar e kriminale sllavo-aziatike, të hedhur tanimë në koshin e plehrave të historisë — siç thonte dikur ish-presidenti i Amerikës, Ronald Reagan — nga mbarë bota e qytetëruar, por, siç duket, jo nga Kryeministri i Shqipërisë dhe nga Kryetari i Kuvendit të atij vendi.  Kishim menduar dhe shpresuar se ky yll  –që nuk shëndriti kurrë për askënd dhe të cilit ia pau sherrin mbarë bota për krimet që u bënë në emër të tij, e sidomos Shqipëria dhe shqiptarët — ishte shlyer njëherë e mirë nga simbolet kombëtare të shqiptarëve.  

Por, jo, paskemi qenë gabim dhe vazhdojmë të jemi gabim. Banaliteti i së keqës së komunizmit shqiptar vazhdon, me shfaqjen zyrtare të mjeteve, deklaratave dhe simboleve të tjera nostalgjike të komunizmit.  “Banaliteti i së keqës…” dhe “Banaliteti burokratik…” do t’a quante, Hannah Arendt,  ndoshta filozofja më me influencë dhe ndër shkrimtarët më të njohur të shekullit të kaluar, edhe sot në 45-vjetorin e vdekjes së saj – 30-vjet pas shembjes së komunizmit zrytar  në Shqipëri.  

Kështu e ka përcaktuar Hannah Arendt bashkpunimin e kategorisë së këtyre njerzëve duke përshkruar të keqën e nazizmit dhe të komunizmit, në periudhën e jetës dhe veprimtarisë së saj:  “Subjekti ideal i sundimit totalitar nuk është nazisti i bindur ose komunisti i bindur, por njerëzit për të cilët dallimi midis faktit dhe trillimit, dhe dallimi midis të vërtetës dhe gnjeshtrës, nuk ekzistojnë më.” (Hannah Arendt, Origjinat e Totalitarizmit).

Më habit tepër fakti se pse përfaqësuesit ndërkombëtarë në Tiranë nuk reagojnë ndaj këtyre dukurive dhe prirjeje, por edhe deklaratave publike, pro-komuniste të autoriteteve më të larta të Shqipërisë, një vend që gjithnjë pretendon se dëshiron të bëhet anëtare e Bashkimit Evropian. 

Të nderuar ambasadorë, duhet të jeni të sinqertë me shqiptarët: me Enver Hoxhën dhe me nostlagji për komunizëm, sidomos të atij të llojit enverist, nuk shkohet në Evropë!  Ambasadori i nderuar i Gjermanisë në Tiranë, Z. Peter Zingraf, paralajmëroi sot nga Shkodra se, “Shqipëria ka shumë për të bërë…”.  Një ndër ato kushte që duhej të plotësonte Shqipëria është përballimi i saj — i udhëhequr, zyrtarisht, nga qeveria dhe entet shtetërore, përfshir parlamentin – me të kaluarën e saj komuniste dhe me krimet e regjimit të Enver Hoxhës.  Është kjo një kërkesë kjo në përputhje të plotë dhe të domosdoshme me vendimet që kanë marrë, vite më parë, shumë prej vendeve të tjera anëtare të Bashkimit Evropian dhe në NATO, përfshir Gjermaninë, e cila është shembull i përballjes së saj me nazizmin dhe me komunizmin.  

Thuhet se diplomatët ndërkombtarë të perëndimit në Tiranë nuk reagojnë ndaj këtyre dukurive në Shqipëri sepse janë të interesuar më shumë në stabilitetin e vendit se sa në zhvillimin e një demokracie të vërtetë.  Hannah Arendt do të këshillonte se edhe, “Hitleri e Stalini i mbajtën premtimet për stabilitet, për të fshehur qëllimin e tyre të vërtetë, për të krijuar një gjëndje paqëndrueshmërie të përhershme.”  Për 30-vjet tani, ju flisni dhe shpenzoni fonde për vendosjen e drejtësisë në atë vend. Për çfarë drejtësie e kini fjalën, kur Kryeministri i vendit marshon para kamerave të televizionit me kollare kuqezi me yll të kuq në qafë, simboli i regjimit më të pa drejtë e kriminel komunist në Evropë.  Të nderuar diplomatë perëndimorë!  Nëqoftse vazhdoni me heshtjen tuaj ndaj këtyre dukurive pro-komuniste në Shqipëri — ndaj këtyre prirjeve nostalgjike komuniste të autoriteteve shqiptare – atëherë ju ia kini arritur qëllimit drejt krijimit të një paqëndrueshmërie politike të përhershme në Shqipëri dhe jo objektivit të përfolur për forcimin e një demokracie perëndimore, ashtu siç e gëzoni ju në vendet tuaja. Me ndihmën tuaj, të na rrojë, jo vetëm i ashtuquajturi “stabilitet” por dhe përjetësimi i frymës komuniste në Shqipëri! U lumtë! Efkaristo dhe ejvalla, u qoftë të gjithëve!

Frank Shkreli

Image may contain: one or more people

Nga takimi i Kryeministrit të Shqipërisë, Z. Edi Rama me Ministrin e Jashtëm grek, Z. Dendias të marten në Tiranë, 20 tetor, 2020 – Vini re yllin e kuq në kollaren kuqezi të Z. Rama, me shqiponjën dy krenore të Gjergj Kastriotit – Skenderbe, të njollusor me yllin komunist sllavo-aziatik) të Kryeministrit shqiptar.

Filed Under: Politike Tagged With: Frank shkreli, Ministri i Jashtem grek, Nikos Dendias

SHQIPTARËT KANË NEVOJË PËR PAJTIM KOMBËTAR!….

October 19, 2020 by dgreca

-“TURPI NË RADHËT E TË PATURPSHËMVE-

 -Një libër i ri në anglisht dhe reagimi i Profesor Sami Repishtit ndaj Kryeministrit Rama-

Shkruan: Frank Shkreli-

“Sa për komunizmin, ballist, unë nuk kam asnjë lidhje emocionale ose intelektuale me të, im atë po, ka qenë komunist si shumë të tjerë, dhe kanë qenë në anën e duhur të historisë…”. Kryeministri i Shqipërisë, Z. Edi Rama në parlament, 30 korrik, 2020.

“Jemi ndarë komunistë e ballistë, që në vitin 1944…” dhe shton, “Është shekulli i mendjes dhe jo i forcës, se po të ishte e tillë…”, Kryetari i Kuvendit të Shqipërisë, Z. Gramoz Ruçi, 24 Shtator, 2020.

Nga ana e tij, deputeti i Ballit Z. Adriatik Alimadhi bllokon foltoren e Kuvendit dhe shanë, Z. Gramoz Ruçin, “komunist i ndyrë”, 24 Shtator, 2020.

Kur njeriu dëgjon deklarata të tilla nga udhëheqsit më të lartë të Republikës së Shqipërisë – Kryeministrit të vendit, Kryetarit të Parlamentit dhe një interlokutori të ashtuquajturës opozitë – të një Shqipërie 30-vjet pas shembjes së komunizmit zyrtar, vend anëtar i NATO-s, aleancë ushtarake që për një gjysëm shekulli mbrojti lirinë dhe demokracinë perëndimore nga hordhitë komuniste sllavo-aziatike dhe të një Shqipërie të shekullit XXI, që të pakën me fjalë aspiron të bëhet anëtare e Bashkimit Evropian – lind pyetja: quo vadis Shqipëri? Kush janë këta njerëz dhe në cilin vend tjetër evropian do të toleroheshin deklarata të tilla në mbështetje të një ideologjie sllavo-aziatike – jo nga ndonjë pseudo-historian nostlagjik i komunizmit – por nga foltorja e parlamentit të një vendi anëtar i NATO-s? 

Këto deklarata janë provokime të rënda ndaj një përqindjeje të madhe të shqiptarëve dhe familjeve të tyre, që për pothuaj 50-vjet kanë vuajtur dhe vuajnë gjithnjë pasojat e tmershme të komunizmit.  Me të thënë të drejtën nuk kisha në plan ta prekja prap këtë subjekt, pasi jam lodhur me nostalgjikët e komunizmit në nivelet më të larta politike të Tiranës, si dhe në radhët e akademikëve, gazetarëve, opinionistëve dhe publicistëve shqiptarë, të të gjitha ngjyrave, të cilët po helmojnë brezin e ri të shqiptarëve.  Por gjithnjë nuk mund të heshtë dhe detyrohem të pyes veten, në cilin vend tjetër ish-komunist të Evropës së NATO-s dhe të Bashkimit Evropian do të toleroheshin deklarata të tilla nga zyrtarët më të lartë të qeverisë e të shtetit nga tempulli i gjoja “demokracisë” shqiptare?

Kam në dorë një libër të posa botuar në anglisht këtu në Shtetet e Bashkuara, titulluar, “Shame Among the Shameless”, ose (“Turpi në Radhët e të Paturpshëmve”, nga autorja e re shqiptaro-amerikane, Monika Koleci.  Në këtë libër, ajo përshkruan historinë tronditëse të zemrës së një familje me nëntë anëtarë nga fshati Fishtë në rrethin e Lezhës në Shqipëri– të familjes së saj të gjerë pra — të cilët u persekutuan ashpër pasi i rezistuan regjimit komunist në fillimet e tij.  Protagonisti kryesor, Vasa, djali i madh i çiftit Toma dhe Lina, pasi mori vesh se regjimi komunist i kishte burgosur prindërit e tij, ai la ushtrinë dhe u bashkua me çetat antikomuniste që vepronin brenda vendit për të rrëxuar regjimin komunist.  Veprimet e tij përshkruhen si heroike, por tepër të dëmshme për familjen e tij, veçanërisht për vëllain e tij Lukën, i cili është torturuar për disa muaj nga regjimi komunist dhe më pas kaloi disa vite në një kamp përqendrimi. Pjesa tjetër e vëllezërve dhe motrave të tij, sipas librit, u dërguan në një kamp internimi.  Gjatë gjithë kësaj kohe, motra e madhe, Çilja, bëri të pamundurën për të mbajtur familjen Koleci, së bashku.  Askush në familje nuk është kursyer nga vuajtjet, sipas tregimit në librin në fjalë.  Etja e antarëve të kësaj familjeje për liri u ndesh me shtypje, tortura, madje edhe vdekje. Vuajtja dhe turpërimi i pamerituar me të cilin janë përballur anëtarët e familjes Koleci, pasqyrojnë vështirësitë e të gjithë shqiptarëve që në atë kohë nuk u pajtuan me atë regjim due të cilët guxuan të ndërmerrnin veprime kundër regjimit komunist shqiptar, në emër të lirisë, demokracisë dhe në mbrojtje të vlerave perëndimore.

Një prej këtyre shqiptarëve që e ka pësuar rendë mos pajtimin e tij me regjimin komunist të Enver Hoxhës është edhe miku dhe kolegu im i dashur Profesor Sami Repishti – njëri prej figurave më të njohura të botës shqiptare, brenda dhe jashtë trojeve tona si dhe në diasporën e pas Luftës së Dytë Botërore e deri më sot – i cili gjithnjë me shkrimet e tija ende nuk pushon të dëshmojë ferrin e komunizmit shqiptar, bazuar në përvojën dhe vuajtjet e tija personale në burgjet e Enver Hoxhës.

Në një shkrim të ditëve të fundit, duke reaguar ndaj deklaratës së Kryeministrit të Shqipërisë, Z. Rama në parlament, se “Komunizmi dhe komunistët ishin në anën e e duhur të historisë”,  Profesor Repishti, në analizën e tij me titull: “Ju lutemi, mos lëndoni plagët tona të hapuna!”, Profesori i nderuar shqiptaro-amerikan rrjeshton disa fakte se pse komunistët dhe komunizmi, në të vërtetë, nuk kanë qenë kurrë në anën e duhur të historisë, siç pretendon Kryeministri Rama.

Në analizën e botuar në potalin e gazetës Dielli të Vatrës në Nju Jork, https://gazetadielli.com/sami-repishti-ju-lutemi-mos-lendoni-plaget-tona-te-hapuna/, Profesor Repishti shkruan se e kundërta është e vërtetë.  Si viktimë e komunizmit të Enver Hoxhës, Profesor Repishti shkruan se komunistët shqiptarë kanë qenë pjesa më fatkeqe e vendit, trashëgimtarë të krimeve dhe dhunës së pashoqe në Shqipëri.  Prof. Repishti përmend me data disa prej ngjarjeve dhe veprimet fatzeza të udhëhequra nga komunistët gjatë dekadave ndaj kundërshtarëve të tyre, e që sipas tij, kanë sjellë tragjedinë shoqërore dhe izolimin e Shqipërisë, pasojat e të cilës ndihen edhe sot.  Dhe me të drejtë, Profesori ynë i nderuar, i kujton Kryeministrit Rama dhe të gjithë atyre që mendojnë si ai, ndryshimin thelbësor midis komunistëve që morën pushtetin me dhunë në vitin 1944 dhe ngjarjeve të vitit 1990 që sollën rrëximin e sistemit zyrtar komunist në Shqipëri:  “Për fatin e madh të popullit tonë, (me 1990) rrugët e sheshet e Shqipërisë nuk u mbuluen me gjak, ashtu siç ngjau me 28 nandor 1944…Na nuk kërkuem varjen në litar të Byrosë Politike”, shkruan Profesor Sami Repishti.

Ky pra është ndryshimi midis komunizmit dhe komunistëve në Shqipëri dhe brezit të shqiptarëve, kundërshtarë të komunizmit, denjësisht të përfaqësuar sot nga Profesor Sami Repishti.  Megjithë vuajtjet e tyre dhe krimet ndaj familjeve të pafajshme shqiptare, siç ishte edhe familja Koleci, vuajtjet dhe mundimet e të cilës pasqyrohen në librin e lartë përmendur, “Turpi në Radhët e të Paturpshëmve”, (Shame Among the Shameless”, të posa botuar në anglisht këtu në Shtetet e Bashkuara – ish-të-përndjekurit e regjimit enverist – megjithë humbjet e tyre të mëdha —  kurrë nuk kanë kërkuar as nuk kërkojnë hakmarrje, por vetëm pajtim kanë kërkuar dhe kërkojnë për shoqërinë shqiptare, sidomos, nga udhëheqsit më të lartë të vendit. Ata presin pajtim kombëtar midis brezave të shqiptarëve –pa dallim ideologjie, feje a krahine — në radhë të parë nga përfaqsuesit e tyre politikë, pasi ata janë përgjegjës për të siguruar unitetin e popullit dhe të kombit, pa dallime.    

Në shkrimin e tij, Profesor Repishti i lutet Kryeministrit Rama, por edhe të tjerëve, në  emër të viktimave të regjimit komunist të Enver Hoxhës, që me deklaratat e tyre të papërgjegjshme, “të mos lëndohen plagët tona të hapuna” dhe u kërkon atyre që “Mos harroni se nji kalvar i vërtetë 45-vjeçar ashtë përjetue nga nji popullsi disamilionëshe nën tiraninë e murtajës komuniste.  Mijëra të pushkatuem pa faj, të arrestuem, të torturuem, të gjykuem e të burgosun pa faj, të shpronësuem pa të drejtë, me plotësue dëshirat satanike të udhëheqësve injorantë e maniakë komunistë, ose me plotësue forcën punëtore të nevojitun për projektet e çmenduna”, i kujton ai Kryeministrit.

Më në fund, Profesor Repishti u kujton autoriteteve “ma të nalta që qeverisin vendin tonë”, se në vend të justifikimeve the lavdërimeve të komunizmit — e si përfundim edhe të krimeve të atij sistemi gjakatar — të pakën të ofrojnë “nji fjalë ngushëllimi, nji përkëdhelje për fëmijët pa prindë, për të vejat pa burrë, për prindët pa djalin e pa vajzën, të zhdukun në qelitë e errëta mesjetare të Sigurimit kriminel… e kampe përqendrimi”, shkruan Prof. Repishti dhe përfundon duke kujtuar kalvarin e familjes sës vet:  “Mijëra të tjerë si unë kemi zemrën e thyeme pa shërim! Babai, viktimë e fashizmit italian; kushërini i parë, viktimë e terrorit nazist; nana, motra e vëllau minorenë, víktima të regjimit komunist të internuem në Berat e Tepelenë…aty ku motra ime 14-vjeçare u detyrue me tërheqë karrocën e bukës për policët në tatëpjetat e rrugës…në vend të kalit.  Unë i arrestuem, i torturuem e i burgosun për dhjetë vjet të gjata sepse deklarova besnikërinë time për demokracinë liberale perëndimore; shtëpinë e zanun nga të huejt … e të tjera! Dëshiroj të veçoj nji rast: ditën e “lirimit” nga burgu, në mbramje, nana plakë, e shqetësueme, më tha: Nuk kemi të holla me ble bukën! Ishte dita e ime e parë në “liri”, përfundon shkrimin e tij Profesor Sami Repishti, në përgjigje të deklaratës së kohëve të fundit të Kryeministrit të Shqipërisë, Z. Edi Rama se, “Komunizmi dhe komunistët ishin në anën e duhur të historisë.”

Të nderuar udhëheqës të Shqipërisë.  Dëgjoni të urtin Profesor Sami Repishtin i cili ka kaluar 10-vjetë në qelitë e errëta të torturës së regjimit komunist në Shqipëri due gjamën e mijëra viktimave të komunizmit në Shqipëri, para se të bëni deklarata të tilla të papërgjegjëshme dhe të pahijshme për autoritetet e një vendi anëtar të Aleancës së NATO-s. Shprehje të tilla nuk u nderojnë ju para popullit tuaj  dhe Shqipërinë e shekullit XXI, jo se jo, para botës! Tri dekada pas shembjes së komunizmit zyrtar në Shqipëri, Më në fund, Kombi shqiptar ka nevojë për një ballafaqim të sinqert me të kaluarën komuniste, ka nevojë për të vërtetën historike dhe, përfundimisht, vendit i nevojitet pajtimi kombëtar midis shqiptarëve. Mjaft me deklarata që nxisin urrejtje midis shqiptarëve!

Frank Shkreli 

*1.          2*.   

1*Vetëm një prej librave të Profesor Sami Repishtit, me tregime nga burgu, kushtuar, “Grues shqiptare, fisnikërisë së kryqëzueme pa faj! Bashkshorteve, nanave, bijave dhe motrave tona, vuejtjet dhe përkrahja e të cilave i dhanë lëvizjes demokratike shqiptare përmasën e saj ma njerëzore”. Sami Repishti

*2. Libri I autores së re shqiptaro-amerikane, Monika Koleci, “Turpi në Radhët e të Paturpshëmve” (Shame among the Shameless”, kushtuar të parëve të saj, familjes së saj të madhe, gjyshëve, gjysheve dhe stërgjyshëve/eve, të ciclët vuajtën aq shumë nën regjimin komunist, por që sipas saj, me këtë libër, të pakën, vuajtjet e të parëve të saj nuk do të harrohen kurrrë.

Filed Under: Politike Tagged With: Frank shkreli, shqiptaret

PANDEMIA DHE DEMOKRACIA E ZGJEDHJEVE PRESIDENCIALE

October 17, 2020 by dgreca

Analizë nga Rafael Floqi /

Pensilvania ka hedhur poshtë 372,000 kërkesa për fletëvotime me postë si dublikata, duke i lodhur zyrat zgjedhore dhe duke hutuar votuesit në një nga fushat e betejës më të diskutueshme në zgjedhjet presidenciale.

Radhët e gjata në vendet e kufizuara të votimit mund të rrisin rrezikun e infektimit për votuesit dhe punonjësit e zgjedhjeve. Për shembull, një studim paraprak i ka atribuuar 7.7% të rasteve të reja COVID-19 në Wisconsin midis Prillit dhe Majit votimit personal nga zgjedhjet paraprake të shtetit.

Kur dita e zgjedhjeve në 5 nëntor 1918, gjate epidemisë te gripit spanjoll mbërriti  gazeta Los Angeles Times aso kohe shpalli, se “Çdo Kalifornian Besnik Do të Votojë Sot”, me bordin mjekësor shtetëror që i siguronte votuesit “se nëse vishnin maska, nuk do të kishte rrezik”. Megjithatë, me vendin e kapur në grahmat e një pandemie të gripit që tashmë kishte marrë gati 200,000 jetë, amerikanët braktisën kutinë e votimit dhe pjesëmarrja në votime ra me 10.1%.

Një shekull më vonë, ShBA është kapur në një kurbë të ngjashme me COVID-19 – me shumë frikë, me më shumë se 200,000 vdekje ndërsa afrohen zgjedhjet e Nëntorit. Kjo ka rritur shqetësimet se votimi i drejtpërdrejtë personal gjatë zgjedhjeve të ardhshme presidenciale mund të përhapë ose të shkaktojë një ringjallje të COVID-19 dhe votimi me postë ka më shumë rrezik manipulimi.

Sidoqoftë, historia nuk është e dënuar të përsëritet. Zyrtarët shtetërorë dhe lokalë mund të ndërmarrin një numër hapash, të tilla si riorganizimi i operacioneve të qendrave të votimit dhe personelit, i cili do të siguronte sigurinë e votuesve dhe punonjësve të votimeve dhe integritetin e procesit demokratik.

Shtetet e Bashkuara kanë një problem serioz me pjesëmarrjen e votuesve. Rreth 56 përqind e qytetarëve në moshë votimi hedhin një votim në 2016, edhe pse 70 për qind e amerikanëve besojnë se pjesëmarrja e lartë e votuesve në zgjedhjet presidenciale është e rëndësishme.

Sfidat e shëndetit publik për votimin personal

Epidemiologjia e COVID-19 dhe modelimi i demokracisë amerikane i bëjnë zgjedhjet presidenciale në vazhdim të vitit 2020 në mënyrë unike të ndjeshme ndaj përçarjeve. Së pari, 58% e punonjësve të votimeve janë mbi 60 vjeç; e njëjta grupmoshë e cila është në rrezik më të lartë për infeksion me COVID-19 dhe sëmundje serioze. Frika nga infeksioni mund të pengojë vullnetarët tradicionalë të ndihmojnë në ditën e zgjedhjeve. Kjo nga ana tjetër mund të rrisë rrezikun që në qendrat e votimit,  dy të tretat raportojnë se rekrutimi i punonjësve të qendrave  është “shumë i vështirë”, çka edhe mund të përjetojnë vonesa ose mbyllje të tyre.

Së dyti, radhët e gjata dhe kontakti i ngushtë midis votuesve dhe punonjësve të votimeve në ditën e zgjedhjeve mund të rrisin rrezikun e transmetimit viral. Megjithëse ndikimi në dinamikën e sëmundjes është ende i paqartë, ekziston një farë frike se mbivendosja me sezonin e gripit mund të krijojë një “kërcënim të dyfishtë” ose të përkeqësojë rreziqet shëndetësore nga votimi personal në nëntor.

Së treti, pavarësisht se ka pasur një ngritje në votimin përmes postës deri më tani këtë cikël zgjedhor, duhet të jetë e sigurt të supozohet se shumica e amerikanëve do të votojnë ende personalisht në ditën e zgjedhjeve për shkak të pengesave ligjore dhe praktike për votimin përmes postës në shumë shtetet.

Mësime nga zgjedhjet paraprake

Dhjetëra shtete shtynë zgjedhjet e tyre paraprake në vitin 2020 për shkak të COVID-19. Kur përfundimisht u zhvilluan zgjedhjet, sfidat logjistike për zyrtarët dhe votuesit ilustrojnë nevojën për veprim të koordinuar në shumë nivele.

Merrni parasysh rastin e Wisconsin, ku shumica e zonave zgjedhore përjetuan një mungesë të punonjësve të votimeve dhe një numër vendesh votimi u mbyllën, përfshirë 96% të vendeve të votimit në Milwaukee. Studiuesit vlerësojnë se mbylljet dhe pavlefshmëria e fletëvotimeve me postë çoi në një rënie prej 8.5% të pjesëmarrjes vetëm në Milwaukee. Për më tepër, radhët e gjata në vendet e kufizuara të votimit mund të rrisin rrezikun e infektimit për votuesit dhe punonjësit e zgjedhjeve. Për shembull, një studim paraprak i ka atribuuar 7.7% të rasteve të reja COVID-19 në Wisconsin midis Prillit dhe Majit votimit personal nga zgjedhjet paraprake të shtetit.

Ndërprerjet e procesit zgjedhor kanë disavantazhuar në mënyrë unike edhe njerëzit me ngjyrë, të cilët janë prekur në mënyrë disproporcionale nga COVID-19. Për shembull, Jefferson County i Kentucky – që përfshin Louisville, me më shumë se 600,000 votues të regjistruar dhe gati gjysmën e popullsisë me ngjyrë të shtetit – kishte vetëm një vend të vetëm votimi për zgjedhjet paraprake të qershorit. Radhët  e gjata që rezultuan jo vetëm rritën rrezikun e infeksionit, por gjithashtu funksionuan për të zvogëluar  pjesëmarrjen.

Kur mundësia  për të kërkuar fletëvotimet me postë mbyllet dhe fillon votimi i hershëm personalisht, do të jetë kryesore për zyrtarët lokalë të rrisin investimet e tyre në infrastrukturën e shëndetit publik në vendet e votimit. Së pari, qeveria federale duhet të bashkëpunojë me autoritetet shtetërore për të krijuar standarde, për të hartuar kontrolle të brendshme dhe për të siguruar burime për të siguruar sigurinë e votuesve dhe punonjësve të votimeve. Të gjithë punonjësit e votimeve duhet të kenë qasje në pajisjet e përshtatshme mbrojtëse personale, dhe të gjitha makineritë e votimit duhet të dezinfektohen në përputhje me procedurat e rekomanduara të higjienës.

Së dyti, vendet e votimit do të duhet të përshtaten për të zvogëluar rrezikun e infektimit pa cenuar angazhimin e votuesve. Duke pasur parasysh që rreziku i transmetimit është i rritur në ambientet e brendshme, qendrat e votimit duhet të marrin në konsideratë zhvillimin e vendeve të votimit në ajër të hapur. Bordet lokale të zgjedhjeve duhet gjithashtu të punojnë me organizata të komunitetit siç janë kishat për të siguruar që përpjekjet tradicionale të mobilizimit të votuesve mund të përshtaten për të qenë fizikisht të largëta.

Sfidat e votimit me postë dhe përplasjet partiake

Pretendimet se votimi përmes postës elektronike rrezikon mashtrimin e votuesve janë të pabazuara dhe thjesht të motivuara nga politika partiake, thonë demokratet. Në fakt, vetë komisioni zgjedhor i Presidentit Donald J. Trump, të cilin ai krijoi për të parë pretendimet e tij për mashtrim të votuesve, tha se në 2016, kur 24 përqind e të gjitha fletëve të votimit u paraqitën me postë, “zyrtarët e zgjedhjeve në të gjithë vendin administruan të drejtë

Ndërsa veprojmë si sinjalizim i ulët i pjesëmarrjes në zgjedhje, fakti është se sistemi i votimit personal është me të meta të thella. Përhapja e koronavirusit do të shërbejë vetëm për të përkeqësuar këto mangësi. Nga ana tjetër mënyra e vetme për të siguruar të drejtat e votimit universal është financimi i zyrës postare dhe lejimi i votimit universal me postë dhe ai ka shumë mangësi.

Amerikanët duan të votojnë, por votimi personal mund të provojë të jetë një dështim gjatë pandemisë COVID-19 po ashtu si edhe ai me poste mund të ketë mjaft mangësi teknike kur flasim për një votim kaq masiv.

Nocioni që votimi përmes postës, argumentojnë demokratët, se është një “kapje e pushtetit demokratik” është po aq qesharake, megjithëse vetë ideja që vullneti i njerëzve duhet të shtypet nëse nuk miratohet nga politika e Presidentit Trump është alarmante.

Një nga pjesët e popullsisë më të mëdha që përfiton nga votimi përmes postës janë të moshuarit, të cilët tentojnë të anojnë nga republikanët. Votuesit 65 vjeç e lart u votuan për Trump me 9 pikë përqindje në 2016, duke shpjeguar pse Trump pretendon se votimi me postë është i pranueshëm vetëm në Florida, një shtet i rëndësishëm i ritmit disi i favorshëm për Republikanët. Pensionistët e bardhë në Florida mund të votojnë me postë të sigurt, por pakicat që jetojnë në zona me praktikisht asnjë vend votimi nuk munden, thonë ata.

Ne fakt “Presidenti thjesht po ngre një pyetje, ndërsa demokratët po zbatojnë një sistem krejtësisht të ri (i votimit masiv përmes postës) që do të rezultojë në vonesa të mëdha në rezultatet e zgjedhjeve,” i tha një zyrtar i lartë i administratës Trump, Fox News .

Në një cicërimë, të tij presidenti shkruante: “Me Votimin Universal me Postë Në Votim (jo Votimi në Mungesë, i cili është i mirë), 2020 do të jetë Zgjedhja më e pasaktë dhe më mashtruese në histori. Do të jetë një siklet i madh për SHBA. Vononi Zgjedhjet derisa njerëzit të mund të votojnë si duhet, në mënyrë të sigurt dhe të sigurt ??? “

Shqetësimet që Trump ka ngritur në lidhje me votimin përmes postës bazohen në problemet e dokumentuara që kemi parë me një votim të tillë. Fletëvotimet me postë janë fletët e votimit më të ndjeshme ndaj manipulimit, vjedhjes ose falsifikimit. Thjesht shikoni në hetimin aktual që po ndodh në Paterson, New Jersey, mbi zgjedhjet e fundit komunale të kryera tërësisht me postë.

Fletëvotimet me postë gjithashtu kanë një normë më të lartë daljes të parregullta sesa votat e dhëna personalisht. Në rastin e Patersonit, zyrtarët e zgjedhjeve me sa duket refuzuan 1 në 5 fletëvotime për gjithçka, nga nënshkrimet në fletët e votimit që nuk përputhen me nënshkrimet e votuesve në dosje, te fletët e votimit që nuk përputhen me rregullat teknike që zbatohen për fletët e votimit që mungojnë.

Nju Jork-ut, i është dashur më shumë se një muaj për të numëruar fletët e votimit nga zgjedhjet e tij paraprake të 23 qershorit, po raporton gjithashtu një normë të ngjashme votash të parregullta. Kjo duhet të konsiderohet e papranueshme nga çdokush që beson në zgjedhje të drejta dhe të sakta.

Këto lloj problemesh teknike – kur një votues nuk siguron të gjithë informacionin e kërkuar me një fletë votimi të munguar – ndodhin sepse nuk ka asnjë zyrtarë zgjedhorë në shtëpitë e njerëzve për t’iu përgjigjur pyetjeve të tyre. Përkundrazi, në vendet e votimit, zyrtarët e zgjedhjeve mund të përpiqen të korrigjojnë çdo problem që has një votues.

Pastaj ekziston problemi i votave me postë që gabojnë ose nuk dorëzohen nga Shërbimi Postar i SHBA. Shtetet me zgjedhjet paraprake të kohëve të fundit, duke përfshirë Wisconsin dhe Maryland, kanë raportuar që votuesit nuk i marrin fletët e tyre të votimit ose nuk i marrin kohë për t’u votuar dhe kthyer. Nga ana tjetër flete votimet dublikate apo dërguar personave të vdekur apo ish banorëve në të njëjtën adresë kanë qenë të shumta.

Votimi me postë dhe përsëritja e zgjedhjeve Bush kundrejt Gore

Pensilvania ka hedhur poshtë 372,000 kërkesa për fletëvotime me postë si dublikata, duke i lodhur zyrat zgjedhore dhe duke hutuar votuesit në një nga fushat e betejës më të diskutueshme në zgjedhjet presidenciale.

Më shumë se 90% e atyre aplikacioneve, ose rreth 336,000, u refuzuan si dublikata, kryesisht sepse njerëzit që kishin kërkuar fletëvotime postare për zgjedhjet paraprake të shtetit më 2 qershor nuk e kuptuan se kishin kontrolluar një kuti për t’u dërguar fletëvotimet edhe për zgjedhjet e përgjithshme. Votuesit gjithashtu janë habitur nga informacione të paqarta ose të pasakta në faqen e internetit të shtetit për ndjekjen e votave dhe nga një valë e aplikacioneve të votave me postë nga partitë politike dhe grupet e votave. Zyrat e qarkut në të gjithë shtetin janë detyruar të punësojnë staf të përkohshëm dhe të punojnë shtatë ditë në javë për të përballuar konfuzionin., shkruante dje gazeta “Philadelphia inquirer”.

Votimi me postë ofron zgjidhjen prefekte për pjesëmarrjen e ulët të votuesve në zgjedhje shumë përtej kësaj por krijon dhe shtigje për manipulime te votave dhe për një vonesë në marrjen e rezultateve te zgjedhjeve, sidomos kur rezultati është i ngushte. Fakti qe shtete si Michigani kanë kanë shtyrë datën e shqyrtimit te votave përtej datës se zgjedhjeve tregon se është i drejtë, shqetësimi i Pres. Trump se do te kemi, në rastin më të mirë përsëritjen e rastit Bush vs, Gore. që do të krijonte përplasje sociale në kushtet ku raportet partiake janë aq të acaruara, sa që një përqafim normal i senatores Demokrate Dianne Feinstein dhe atij republikan Lindsey Graham shkaktoi furtunë në mes demokratëve pas seancës të dëgjimeve të gjyqtares Ammy Coney Barret.

USPS dhe pse dita e zgjedhjeve duhet të jetë ditë pushimi

Ndërsa disa që ankohen për pjesëmarrjen tonë të dobët politike thonë se duhet ta bëjmë Ditën e Zgjedhjeve një Ditë kombëtare Pushimi, pasi duke qenë një ditë pune dhe pasur radhë të gjata në qendrat e votimit që duhet të jetë e dukshme në këtë botë të re COVID-19: njerëzit që ne i konsiderojmë thelbësorë tani? Ata ende punojnë edhe gjatë pushimeve. Prandaj, ata që nuk e kanë luksin të marrin pushim Ditën e Zgjedhjeve, me siguri do ta gjejnë veten të pamundur për të votuar.

Pohimet që Shërbimi Postar i Shteteve të Bashkuara nuk është i pajisur për të trajtuar një rritje të postës, aktualisht i gjithë zemërimi në mediat e krahut të djathtë, janë gjithashtu me të meta dhe ato vijnë nga vetë njerëzit  që merren me zgjedhjet se nga fuqia e USPS për të trajtuar postën zgjedhore si prioritare. Duhet të jetë për shqetësim të vërtetë për USPS, agjencia që shpërndan 472.1 milion letra postë në ditë dhe mban një vlerësim favorizimi prej 91 përqind ndër  amerikanët, më e larta nga të gjitha agjencitë federale.

Përfundim

Pavarësisht nga pandemia e koronavirusit, përvoja tregon se ne mund të votojmë në mënyrë të sigurt personalisht për sa kohë që zyrtarët e zgjedhjeve zbatojnë protokollet e sigurisë të rekomanduara nga ekspertët shëndetësorë në vendet e votimit – të njëjtat protokolle që po përdorim të gjithë kur shkojmë në dyqan ushqimesh ose farmaci.

Me pandeminë që sfidon besimin e shumë amerikanëve në institucione, garantimi i sigurisë dhe legjitimitetit të votimit – vetë mjeti me të cilin ne angazhohemi me institucionet – është kryesorja. Një recetë për demokracinë do të kërkojë investime në infrastrukturën elektorale (p.sh. votim përmes postës, kabina në ajër të hapur) dhe mbrojtje personale për punonjësit e votimeve si dhe votuesit. Veprime të tilla jo vetëm që do të ndihmojnë në parandalimin e shpërthimeve të mundshme por edhe në përmirësimin e komoditetit dhe aksesit të procesit demokratik për brezat e ardhshëm.

Filed Under: Politike Tagged With: Pandemia dhe zgjedhjet, Rafael Floqi

WOMEN JUSTICES AND A SUMMARY OF JUDGE BARRETT’S NOTABLE OPINIONS

October 14, 2020 by dgreca

Compiled and Edited by Rafaela Prifti-

“Established by the United States Constitution, the Supreme Court began to take shape with the passage of the Judiciary Act of 1789 and has enjoyed a rich history since its first assembly in 1790. The Supreme Court is deeply tied to its traditions. Of the federal government’s three branches, the Court bears the closest resemblance to its original form – a 225 year old legacy.” (Supreme Court of the United States Website)

The first woman Supreme Court Justice was appointed by President Ronald Reagan. Justice Sandra Day O’Connor served from 1981 until 2006. Ruth Bader Ginsburg became the second female justice of the U.S. Supreme Court. Named to the U.S. Supreme Court in 1993 by President Bill Clinton. After serving for 27 years, Justice Ginsberg died last month due to complications from metastatic pancreas cancer. In 2009, President Barack Obama nominated Sonia Sotomayor to the Supreme Court following the retirement of Justice David Souter. Justice Sotomayor is the first Hispanic and Latina member of the Court. Elena Kagan is the fourth woman to become a member of the Court. To fill the vacancy arising by the retirement of Justice John Paul Stevens, Kagan was nominated by President Obama in 2010. In the 230-year history of the Supreme Court, four women have served as Justices. As an additional trivia, out of four women Justices, three of them, Ruth Ginsberg, Sonya Sotomayor and Elena Kagan were born in New York.President Donald Trump’s first woman nominee for the Supreme Court, Judge Amy Coney Barrett, has written roughly 100 opinions in more than three years on the 7th U.S. Circuit Court of Appeals. At the ongoing Senate confirmation hearing which began early this week, Judge Barrett refused to discuss her views on the Constitution invoking “Ginsburg’s rule”.  “It’s become a standard response by Republican high court nominees to recite Ginsburg’s words from her own confirmation hearing,” wrote Associated Press yesterday.  Her opinions include cases on immigration,  voting rights, guns, sexual assault on campus, employment discrimination, as well as sign-ons to opinions on abortion.

IMMIGRATION
In June Judge Barrett was in dissent when her two colleagues on a 7th Circuit panel put on hold the Trump administration policy that could jeopardize permanent resident status for immigrants who use food stamps, Medicaid and housing vouchers. Under the new policy, immigration officials can deny green cards to legal immigrants over their use of public benefits. She wrote that existing immigration law and a Clinton-era welfare overhaul had already limited public assistance to noncitizens. The administration was just using leeway those laws had given it, Barrett wrote. The objections of immigrants and their advocates “reflect disagreement with this policy choice and even the statutory exclusion itself. Litigation is not the vehicle for resolving policy disputes,” she wrote.

VOTING RIGHTS

In the same opinion on gun rights, Barrett dipped into constitutional history to note that states did more to protect the rights of people to own guns than their right to vote. In some states, people who were convicted of crimes lost the right to vote, but not the right to legally have a gun, she wrote. The right to keep and bear arms conveyed by the Second Amendment, by contrast, protects “an individual’s right to protect himself — not in his right to serve in a well-regulated militia,” Barrett wrote, citing Justice Antonin Scalia’s 2008 opinion for the court in a major gun rights case.

GUNS
In a dissent in the 2019 gun-rights case of Kanter v. Barr, Judge Barrett argued that a conviction for a nonviolent felony — in this case, mail fraud — shouldn’t automatically disqualify someone from owning a gun. The two judges in the majority agreed with Trump administration arguments that the defendant, Rickey Kanter, could not own a gun under federal or Wisconsin law because of his criminal conviction. Barrett used most of her 37-page dissent to lay out the history of gun rules for convicted criminals in the 18th and 19th centuries, consistent with her embrace of interpreting laws and the Constitution according to the meaning they had when they were adopted. Barrett wrote that “while both Wisconsin and the United States have an unquestionably strong interest in protecting the public from gun violence, they have failed to show, by either logic or data that disarming Kanter substantially advances that interest.” She said that her colleagues were treating the Second Amendment as a “second-class right, subject to an entirely different body of rules than the other Bill of Rights guarantees.” Barrett quoted from a 2010 opinion by Justice Samuel Alito that extended gun rights, but the phrase also has been used more recently by Justice Clarence Thomas and other conservatives to complain that the Supreme Court has shied away from recognizing gun rights.

ABORTION

Barrett has twice joined dissenting opinions asking for decisions blocking laws enacted by abortion opponents to be thrown out and reheard by the full appeals court. Last year, after a three-judge panel blocked an Indiana law that would make it harder for a minor to have an abortion without her parents being notified, Barrett voted to have the case reheard by the full court. In July, the Supreme Court threw out the panel’s ruling and ordered a new look at the case. In 2018, a three-judge panel ruled that Indiana laws requiring that funerals be held for fetal remains after an abortion or miscarriage and banning abortions because of the sex, race or developmental disability of a fetus were unconstitutional. Supreme Court abortion decisions “hold that, until a fetus is viable, a woman is entitled to decide whether to bear a child. But there is a difference between ‘I don’t want a child’ and ‘I want a child, but only a male’ or ‘I want only children whose genes predict success in life,’” Judge Frank Easterbrook wrote for the dissenting judges. Last year, the Supreme Court reinstated the fetal remains law, but not the ban on abortions for race, sex and developmental disabilities.

CAMPUS SEXUAL ASSAULT
Barrett wrote a unanimous three-judge panel decision in 2019 making it easier for men alleged to have committed sexual assaults on campus to challenge the proceedings against them. The case involved allegations by a female student at Purdue University that her boyfriend had sexually assaulted her. The students were identified in court documents as John and Jane Doe. Barrett concluded Purdue’s process was unfair and allowed his lawsuit to continue. The judge criticized the university official who ended up siding with the female student.


RACE DISCRIMINATION IN THE WORKPLACE
In Smith v. Illinois Department of Transportation, Judge Barrett argued that the utterance of the n-word is not enough for the plaintiff Smith to win the case and that the use of the n-word changed his subjective experience of the workplace.  A possible colleague of Barrett’s took a different view on racial slurs in 2013. Justice Brett Kavanaugh, then serving as a federal appeals court judge in Washington, D.C, said one utterance was enough. “But, in my view, being called the n-word by a supervisor … suffices by itself to establish a racially hostile work environment. That epithet has been labeled, variously, a term that ‘sums up . . . all the bitter years of insult and struggle in America,’ ‘pure anathema to African-Americans,’ and ’probably the most offensive word in English,” Kavanaugh wrote. “No other word in the English language so powerfully or instantly calls to mind our country’s long and brutal struggle to overcome racism and discrimination against African-Americans. In short, the case law demonstrates that a single, sufficiently severe incident may create a hostile work environment actionable” under federal anti-discrimination laws.

Filed Under: Politike Tagged With: Rafaela Prifti, WOMEN JUSTICES

BOTA NUK ËSHTË MË SI MË PARË

October 13, 2020 by dgreca

-SI E NDRYSHOI COVID-19 PSIKOLOGJINË E NJERIUT-

Pellai Ruopp, psikologe klinike në “Klinikën Universitare” të qytetit Tubingen Gjermani, rrëfen ekskluzivisht për gazetën Dielli, Organ i Federatës Panshqiptare të Amerikës VATRA, New York, ndryshimet e jashtëzakonshme që ka pësuar shoqëria njerëzore dhe njerëzit në vëçanti pas prekjes nga Covid-19. Çfarë do të thotë të jetosh në një botë të pasigurtë? Dhunë, depresion, revoltë, agresivitet, vetvrasje, mosbesim, ku jemi duke shkuar? Me Pellai Ruopp bisedoi gazetari i “Diellit” Sokol PAJA.

SI KA NDRYSHUAR BOTA, PSIKOLOGJIA E NJERËZVE, PARA DHE PAS COVID-IT

Së pari, do të thosha që nuk ka një jetë pas Covid-it, por dot të thosha që ka një jetë me Covid-in, pasi është diçka që nuk e kemi kapërcyer ende. Kësisoj nuk do të mund të flisnim për kohën e më pasme. Covid-i është një armik i padukshëm dhe kush nuk e sheh armikun e tij, e humbet ndjenjën e kontrollit. Humbja e ndjenjës së kontrollit shkakton pasiguri te njerëzit, pasi kjo humbje mbjell pasiguri brenda psikologjisë njerëzore. Ky fakt, pra humbja e kontrollit, shkaktoi edhe blerjet masive të cilat ndodhën në momentet e para, të fillimit të pandemisë. Njerëzit u frikësuan. Humbi ndjenja e sigurisë. Dhe këtë vend bosh të shkaktuar nga pasiguria, njerëzit mendonin ta mbushnin. Thënë ndryshe, po mundoheshin që të “blinin” pak siguri. Në njëfarë mënyrë kështu mund ta shpjegojmë. Ky virus e ka bërë shoqërinë njerëzore më të ndjeshme. Ai na ka bërë të qartë se nuk mund t’i kontrollojmë të gjitha situatat, dhe situatat që nuk mund t’i  kontrollojmë dot, aktivizojnë stresin. Stresi fizik e çon trupin në mbingarkesë, e cila shkakton depresionet, sëmundjet e zemrës etj. Pra stresi prodhon pasoja fiziologjike. Do të thosha se këto janë ato gjëra, që ka shkaktuar Covid-i për shoqërinë njerëzore.

COVID-I, I KA BËRË NJERËZIT MË TË DASHUR, MË TË MBYLLUR, MË TË EGËR, MË BESUES APO MË MOSBESUES? ÇFARË KA NDODHUR ME NJERIUN?

Pyetja është interesante. Në fakt, njerëzit janë të prirë nga vetë natyra, që të kërkojnë shpjegime për gjithçka. Këtë kërkon edhe pyetja juaj. Kur njeriu kërkon shpjegime, merr edhe përgjigje për një situatë të caktuar e natyrisht që ndihet më mirë. Në rastin konkret, Covid-i nuk ka një shpjegim. Nuk mund të themi nëse erdhi për këtë apo për atë arsye dhe të mundohemi që ta sqarojmë. Mendoj se Covid-i ka ardhur si një lloj “katalizatori” në botë, për të kuptuar, për t’i treguar çdokujt botën që jetojmë, për të na e shpjeguar atë e ndoshta për ta bërë edhe më njerëzore, për t’i treguar njeriut kufijtë e vet: nuk i kemi të gjitha në dorë dhe nuk mund të bëjmë gjithçka… Ky është një mendim imi, personal, pasi në çdo gjë të keqe apo të mirë ne mundohemi të gjejmë arsyet se si ndodhi, se përse ndodhi.

COVID-I DHE DHUNA NË FAMILJE, VETËVRASJET, DIVORCET… Ç’PO NDODH NË SHOQËRI?

Është një fakt që në të gjitha vendet është rritur dhuna në familje dhe depresionet. Për vetëvrasjet nuk kemi shifra dhe nuk ka studime konkrete në këtë drejtim. Mirëpo është fakt se kemi ndërtuar zyra shtesë, të posaçme, me psikologë të cilët ofrojnë 24 orë shërbim telefonik për të ndihmuar familjet: fëmijët në radhë të parë dhe gratë. Në Gjermani është rritur ndjeshëm numri i atyre që quhen “Frauenhaus” ose strehët, strehimoret e grave të dhunuara, vende të cilat ofrojnë mbrojtje e strehim të përkohshëm. Pra, është rritur ndjeshëm numri i grave që kanë kërkuar strehim në atë drejtim. Natyrisht që kjo gjë ka ardhur si pasojë e mungesës së aktiviteteve shoqërore, sportive etj. Gjithashtu, në Gjermani është praktikuar edhe puna me orar të shkurtuar dhe në këtë mënyrë, natyrisht, njerëzit janë përballur me njëri-tjetrin. Kanë dalë ndoshta shumë probleme që më përpara nuk i kanë pasur nëpër familje dhe kjo ka rritur agresivitetin. Kësaj i shtohet edhe pasiguria sociale, sepse kur individi punon më pak, lind frika e humbjes së vendit të punës dhe e pakësimit të të ardhurave. Këta faktorë kanë qenë shtysat që dhuna në familje është rritur në mënyrë të ndjeshme dhe me shifra të dukshme, e natyrisht është rritur edhe depresioni. 

NDARJET E SHOQËRISË GJERMANE: LINDJA (ISH-KOMUNISTE) PROTESTON DHE PSE NUK E BESON COVID-IN?

Do të thosha që kjo pyetje është shumë interesante, pasi ka një lloj lidhjeje e ngjashmërie edhe me popullin tonë. Ka pasur shumë demonstrata në pjesën lindore të Gjermanisë, ku ka qenë vërtet shumë e lartë pjesëmarrja e njerëzve që nuk besojnë në Covid, e që protestojnë kundër masave të marra nga qeveria. Në ditët e fundit kam lexuar një shkrim interesant, në të cilin thuhej se, Covid-i në pjesën Lindore nuk ka gjetur viktima, por ka gjetur kundërshtarë. Kjo do të thotë se ka diçka që të bën të mendohesh, pasi tregohet qartë edhe ndarja e dy Gjermanive nga mënyra se si njerëzit mendojnë. Në pjesën lindore të Gjermanisë, njerëzit janë shumë skeptikë pasi ata kanë pasur një regjim komunist, njësoj si dhe tek ne. Gjithçka që vjen nga lart, ata e shikojnë më mosbesim dhe mundohen që tu dalin gjërave para dhe thonë: mund të jetë ë vërtetë, por mund edhe të mos jetë. Kam shumë miq personalë në Gjermaninë lindore që janë akademikë, mjekë, inxhinierë e që filluan të me pyesin mua nëse kam pasur në spital njerëz konkretë me Covid. Kjo do të thotë që as ata nuk i besonin ato që lexonin e që dëgjonin. Kurse në pjesën perëndimore të Gjermanisë, popullsia thjesht i zbaton rregullat që qeveria vendos dhe nuk ngrenë shumë pyetje; shumë pak mund të jenë ata që vënë në dyshim ekzistencën e Covid-it. Masat e ndërmarra parandaluese për virusin funksionojnë në mënyrë shembullore, kurse pjesa Lindore ka shumë probleme. Ditët e fundit, shtypi tregon se është rritur ndjeshëm  numri i të infektuarve në pjesën Lindore, ngaqë njerëzit nuk besojnë dhe nuk mbrohen si në pjesën Perëndimore. Ka të bëjë me ideologjinë dhe me mënyrën e jetesës që ata kanë pasur për vite me radhë. Eshtë diçka që nuk ikën menjëherë, e cila do një punë bindëse më të thellë ndoshta, mendoj unë, dhe një punë sqaruese më afër njerëzve. Megjithëse ne edhe kancelaren Angela Merkel e kemi të ardhur nga Lindja, përsëri as ky fakt nuk i qetësuaka masat. Mund të them se ka një lloj polarizimi, një lloj krisjeje të shoqërisë gjermane në këtë drejtim dhe kjo mungesë uniteti shoqëror, vjen pikërisht nga sa përmenda më sipër: ka lidhje me formimin dhe eksperiencën e ndryshme të popullsisë gjermane.

CILAT JANË PROBLEMET E SHËNDETIT MENDOR, ME TË CILAT PO PËRBALLET SHOQËRIA NË GJERMANI AKTUALISHT, TË CILAT NDIKOHEN NGA COVID-19?

Do të thosha se problemi më i madh me të cilin po përballet aktualisht shoqëria gjermane, është aktualisht mungesa e sigurisë. Gjermania është një vend social dhe ka garantuar gjithmonë sigurisë sociale. Tani, me prezencën e Covid-it, njerëzit kanë filluar që të kenë frikë, pasi frikë pasi firmat e mëdha kanë nisur që të shkurtojnë njerëz nga puna. Kompanitë e vogla ose restorantet që kanë punuar falë turizmit tani kanë humbje të mëdha dhe është diçka që ndihet në shoqëri. Janë rritur depresionet. Është shtuar ankthi për humbjen e vendeve të punës ose ankthi lidhur me situatat që ndodhin në familje. Por, nuk ka akoma studime konkrete që të mund të jepja shifra të sakta përqindjeje dhe po flas nga përvoja personale që kam në spital, ku vihet re se janë rritur shifrat e të prekurve nga depresioni. Agresiviteti në familje është bërë alarmues.

MESAZHI JUAJ PËR LEXUESIT E “DIELLIT” DHE PËR DIASPORËN SHQIPTARE NË SHBA

Covid-i është një mundësi për të ndryshuar pozitivisht. Historia ka treguar se kohët më të vështira me të cilat është përballur njerëzimi, kanë çelur mundësi të reja për përmirësim, për forcimin e familjeve ose edhe për forcimin e komuniteteve. Shikojeni situatën e këtij virusi, si një mundësi për të qenë më pranë familjeve tuaja, si një mundësi për të bërë më shumë për komunitetin tuaj, për jetën tuaj dhe qëndroni të shëndetshëm e gjithmonë pozitivë.

Falënderoj “Diellin” për mundësinë e kësaj interviste që më mundësoi shkëmbimin e disa mendimeve me bashkatdhetarët e mi kudo që ndodhen! Në këto kohë kërcënimesh globale, si ai i Covid-it, edhe solidariteti duhet të jetë i tillë. Mendoj se publikimet tuaja i shërbejnë pikërisht këtij solidariteti mes shqiptarësh e më gjerë. 

Filed Under: Politike Tagged With: Pellai Ruopp, Psikologjia e ndryshuar, Tubingen Gjermani

  • « Previous Page
  • 1
  • …
  • 330
  • 331
  • 332
  • 333
  • 334
  • …
  • 670
  • Next Page »

Artikujt e fundit

  • Meditim para varrit të Faik Konicës
  • Bashkimi i Diasporës Shqiptare të Greqisë
  • “Fortifikimi ilir i Komlikut në Fregen dhe Ungrej të Lezhës (Mirdita Etnografike)”
  • “The Real Thing”: A Conversation with Luljeta Lleshanaku
  • REPUBLIKA E BARAZISË PARA LIGJIT
  • BLLACA SI INFRASTRUKTURË HISTORIKE E DHUNËS DHE NYJE E KUJTESËS KOLEKTIVE
  • Kur gjuha sfidohet në auditore – cenimi i së drejtës kushtetuese në emër të provimit të jurisprudencës
  • LAHUTA E MALËSISË, ZËRI QË NUK SHUHET: SI MBAN GJALLË IDENTITETIN SHQIPTAR NË SHEKULLIN E XXI
  • DIMENSIONET ETNOKULTURORE DHE NARRATIVE NË ROMANIN “SHTJELLË FATESH”
  • Mbreti Zog I, themeluesi i shtetit të parë modern shqiptar, burrshtetas, politikan dhe diplomat i rralle e shumë dimensional
  • 𝗔𝗹𝗯𝗮𝗻𝗶𝗮𝗻 𝗡𝗶𝗴𝗵𝘁 @ 𝗬𝗮𝗻𝗸𝗲𝗲 𝗦𝘁𝗮𝗱𝗶𝘂𝗺
  • 27 Vjetori i Betejës së Koshares – Një epokë lavdie, sakrifice dhe bashkimi kombëtar
  • Historia e Krizës së Kosovës 1999-2000 përmes Zarfave Postare
  • Ali Dino – deputeti i Çamërisë dhe artisti i shquar
  • “Rikoshete e fatit” dhe “Nusja e Topiajve”, botimet më të reja nga shkrimtarja Raimonda Moisiu -Sade

Kategoritë

Arkiv

Tags

albano kolonjari alfons Grishaj Anton Cefa arben llalla asllan Bushati Astrit Lulushi Aurenc Bebja Behlul Jashari Beqir Sina dalip greca Elida Buçpapaj Elmi Berisha Enver Bytyci Ermira Babamusta Eugjen Merlika Fahri Xharra Frank shkreli Fritz radovani Gezim Llojdia Ilir Levonja Interviste Keze Kozeta Zylo Kolec Traboini kosova Kosove Marjana Bulku Murat Gecaj nderroi jete ne Kosove Nene Tereza presidenti Nishani Rafaela Prifti Rafael Floqi Raimonda Moisiu Ramiz Lushaj reshat kripa Sadik Elshani SHBA Shefqet Kercelli shqiperia shqiptaret Sokol Paja Thaci Vatra Visar Zhiti

Log in

This website uses cookies to improve your experience. We'll assume you're ok with this, but you can opt-out if you wish. Cookie settingsACCEPT
Privacy & Cookies Policy

Privacy Overview

This website uses cookies to improve your experience while you navigate through the website. Out of these cookies, the cookies that are categorized as necessary are stored on your browser as they are essential for the working of basic functionalities of the website. We also use third-party cookies that help us analyze and understand how you use this website. These cookies will be stored in your browser only with your consent. You also have the option to opt-out of these cookies. But opting out of some of these cookies may have an effect on your browsing experience.
Necessary
Always Enabled
Necessary cookies are absolutely essential for the website to function properly. This category only includes cookies that ensures basic functionalities and security features of the website. These cookies do not store any personal information.
Non-necessary
Any cookies that may not be particularly necessary for the website to function and is used specifically to collect user personal data via analytics, ads, other embedded contents are termed as non-necessary cookies. It is mandatory to procure user consent prior to running these cookies on your website.
SAVE & ACCEPT