Dielli | The Sun

Albanian American Newspaper Devoted to the Intellectual and Cultural Advancement of the Albanians in America | Since 1909

Schengeni apo Shëngjini? – Rama dhe Rilindja e Eurosllavias

by

Nga Rafael Floqi /

Tani që ideja e shkëmbimit te kufijve Kosove –Serbi u hodh poshtë nga Gjermania, edhe Rama del e thotë se nuk e mbështet këtë ide. Nga ana tjetër  në lidhje me mini Schengenin Rama- Vuçiç- Zaev nëse do te jetë patriot, nuk mund dhe as duhet ta marrë këtë vendim pa marrë parasysh interesat dhe mbështetjen e Kosovës dhe qeverisë së saj. Apo tani nga dëshira për  lavdi tani që duket pas qëndrimit te qartë holandez kundër hyrjes se Shqipërisë ne BE kërkon “Unë do të heq kufijtë e këtij rajoni ose mua nuk do më dalë e keqja”. Cila e keqe?

Kryeministri Edi Rama në studion e emisionit “Real Story” në “News 24” pohoi se është dakord për një Schengen Ballkanik. Madje ai deklaroi se “kjo nuk ka të bëjë fare me Jugosllavinë, por me zhdukjen e kufijve mentalë të ballkanasve”. -Vërtet?

“Ka folur Fatos Nano dhe disa janë tallur. Unë do të heq kufijtë e këtij rajoni ose mua nuk do më dalë e keqja. S’kemi pse merremi me këto, jo u hap kufiri e jo nuk u hap. Është plan A dhe jo B. Ne paralelisht me integrimin tonë si shtet, nuk ka lidhje me Jugosllavinë kjo. Do të bëjmë një treg të madh në Ballkan. Duhet që Serbia dhe Maqedonia e Veriut të heqin kufijtë. Do hiqet kufiri i Shqipërisë me Kosovën dhe do bëhet si të shkosh nga Shkodra në Vlorë”, tha Rama. Vërtet?!. Por sa fisible është kjo politikisht dhe ekonomikisht?

Presidenti serb Aleksandar Vuçiç pas vizitës në New York, duke folur për nismën e “Schengenit të vogël” dhe bashkëpunim më të ngushtë ekonomik në Ballkanin Perëndimor përmes heqjes së pengesave, tha se nuk ishte çështje unifikimi, sepse sa herë përmendet bashkimi, disa filluan të flasin për hegjemoninë serbe.  Edhe këtu edhe Vuçiçi po si Rama, por Vuçiçi të paktën është i sinqertë” : Në këtë drejtim, ai tha , siç shkroi agjencia malazeze Mina, se Serbia së shpejti do të jetë motori i drejtimit ekonomik të të gjithë rajonit, për këtë arsye prodhon një reagim të tillë.”-Ahaa.

Më tej ai theksoi se është e rëndësishme që vendet e rajonit të kuptojnë se ata do të përfitojnë prej tij, për njerëzit tanë të kuptojnë se ne po veprojmë në një front të bashkuar, sepse do të jemi shumë më të respektuar në Evropë nëse kemi qasje të përbashkëta. Kjo duket si qëndrim me bon sens. Por nëse qenka i pranueshëm kjo hapje kufijsh , pse nuk qenka i pranueshëm për Vuçiçin një ‘mini Schengen Shqipëri-Kosovë? .

Kur më 19 maj të këtij vit ai reagoi ashpër dhe u shpreh se shqiptarët janë bashkuar dhe do të përpiqen të bindin të gjithë ndërkombëtarët që t’i mbështesin. “Është e qartë për mua se ata do të ndërtojnë planin e tyre dhe kur edhe do të fshijnë kufijtë në fund të marsit. Shqiptarët janë bashkuar dhe do të përpiqen të bindin të gjithë ndërkombëtarët që t’i mbështesin. Kjo aso kohe u mbështet edhe nga ministri i Mbrojtjes Aleksandër Vulin: “Heqja e kufirit mes Kosovës dhe Shqipërisë dhe se vendet që e kanë njohur Kosovën tani mund të heqin dorë nga “frika” se do të krijohet Shqipëri e Madhe. Ata nuk do ta kuptojnë të keqen që po u bëjnë vetes.” –Frika nga fantazma e Shqipërisë së madhe përsëri.  

Interesant, kujt t’i besosh. Ndoshta Rama kujton se mos shqiptarët e kanë memorien e shkurtër. 

Kjo më bëri të rilexoj një shkrim tim te vitit 2003 “Federata Ballkanike, testim apo strategji”. Ka nja njëzet vjet, e ndoshta më shumë, që në Ballkanin Perëndimor e zë një ide, e cila merr emërtime të ndryshme e tash së fundmi mbërrin në media si “mini-Schengeni ballkanik” Dhe kjo ide e liberalizimit tregtar në rajon del sa herë shihet se rajoni po shkon tejet ngadalë drejt integrimeve evropiane. Ajo është përsëritje e tezës ,n ë formë të thjeshtësuar, e Evropës me dy shpejtësi. Prej ku del në pah pyetja, si mund të kërkojnë vendet e Ballkanit Perëndimor të hyjnë në tregun e përbashkët evropian ndërkohë që nuk kanë krijuar të njëjtat lehtësi qarkullimi të qarkullimit të mallrave, të shërbimeve, kapitalit dhe personave mes tyre? 

Kjo ide e integrimit me dy shpejtësi kishte emrin Eurosllavia, para Luftës dhe pavarësimit të Kosovës, apo të Federatës Ballkanike. Ajo qe botuar si Projekti Euroslavia “Il Progetto Euroslavia”, lançuar dhe botuar në revistën italiane të politikes se Jashtme “Limes” qysh më (n. 4/1995), dhe kishte dalë si ide e politikës së jashtme italiane. Ndërsa pas Clirimit të Kosovës më 2003, ministri i Jashtëm grek, i kohës  Jorgos Papandreu, i tregonte së përditshmes gjermane Sueddeutsche Zeitung në një intervistë, një ide të vjetër për krijimin e një Federate të vendeve ballkanike, që, sipas Greqisë, do të mirëpritej nga Bashkimi Evropian. Por kjo deklaratë e Papandreut, nga njëra anë, dukej shpresëdhënëse për vendet Ballkanit, nga ana tjetër shkaktoi një reaksion deklaratash, kryesisht jugosllave të Gjinxhiçit për rishikimin e Dejtonit, pra, rishikim kufijsh në Ballkan. Në atë moment të skenës politike ballkanike po dukej një kontradiktë, mes tendencave centripete dhe centrifuge të integrimit ballkanik dhe atij evropian. Presidenca greke citonte Papandreun që ka thënë se nuk ka “më vrima të errëta në Ballkan dhe se shumë vende ballkanike po përpiqen të hyjnë në BE, dhe kjo gjë, sipas tij, do të ndodhë shumë shpejt Në fakt, kjo nuk është një ide e re e vetë Papandreut.  Ishte koha kur Greqia nuk kishte kaluar krizën e fundit. Ai, theksonte atëherë se qysh me rënien e regjimit të Milosheviçit në shkurt të vitit 2000, i pat dhënë radios jugosllave B92 një intervistë, në të cilën ai sqaronte se një gjë të tillë ai e kishte pasur diskutuar edhe me Millosheviçin në atë kohë. Porse, qysh atëherë, sqaronte ai, koncepti kishte ndryshuar. Papandreu e përcaktonte kështu konceptin e tij për Federatën si “rrugë për futjen e Ballkanit në institucionet evropiane’.

 “Schengeni Ballkanik” i Rama – Vuçiçit, është ëndrra e “Jugosllavisë së Re”, na largon nga Evropa. Rama – Vuçiç në dakortësi për një “Schengen të Ballkanit”, ringjallin një teori të vjetër e të rrezikshme, veçanërisht për shqiptarët’’ reagoi jo pa fakte, ish-deputeti demokrat Tritan Shehu.

Kjo deklaratë aventureske e Ramës erdhi  mbas goditjes që i dha atij Bundestagu dhe Hollanda edhe për çështjen e kufijve, e kërkon të mashtrojë shqiptarët se ky “Schengen” mund të zëvendësojë BE-në, apo se integrimi do të jetë kolektiv e jo sipas standardeve të çdo vendi.

Kjo duket dhe nga kjo deklarate e Ramës që do meritonte 5 Pinokio nëse do të kishte shtyp të pavarur në Shqipëri. E vetmja e ardhme për ne si shqiptarë dhe ballkanas është të koncentrohemi secili e si rajon në përmbushjen e standarteve evropiane, të cilat në procesin e integrimit do të na bashkojnë me Evropën. Në qoftë se Rama me Vuçiç kërkoj ta kthejë këtë “iniciativë” edhe në një hakmarrje apo kërcënim për Evropën, ashtu siç kishte hedhur më parë idenë e bashkimit me Kosovën, por ndërkaq po dëmton rëndë interesat tona më të mëdha kombëtare. 

Ky skenar Rama – Vuçiç, antishqiptar e antieuropeist, si ai Enver – Tito dikur, apo dhe ideja e Dimitrovit dhe  e Vuktanovic Tempos. Presidenti serb, Aleksandar Vuçiç, në fjalimin e tij në Asamblenë e Përgjithshme të OKB-së në New York, u përqendrua në bashkëpunimin rajon në Ballkan. duke përdorur strategjinë serbe të ‘paternalizmit në Ballkan’, Vuçiç përmendi në fjalimin e tij investimet në infrastrukturë të cilat tregojnë angazhimin e Serbisë për fqinjësi të mirë me vendet e tjera ballkanike. Por investimet serbe në infrastrukturë synojnë idenë e vjetër serbe të daljes në det. Pra interesin e Serbisë dhe jo të rajonit. Imagjinoni si mund t’i hapë kufijtë Serbia për mallrat shqiptare, ku nuk ka kufij të drejtpërdrejtë, nëse Kosova dhe Mali i zi nuk do te aderojnë në këtë nismë për arsye që dihen. apo t’i bjerë si Magelani: Serbi, Maqedoni Shqipëri? Pavarësisht intencionit ideja në këtë fazë të raporteve ndërballkanike mbetet utopi ekonomike. Apo mos vallë Rama kërkon atë që nuk dha si eskluzivitet si port Shën Gjinin, Kosovës, t’ia lerë tani me PPP, Serbisë?

Ideja për “mini Schengenin Ballkanik” pritet të diskutohet me 9 dhe 10 Tetor në qytetin e Novi Sadit në mes të kryeministrit Rama, kryeministrit maqedonas Zaev dhe presidentit serb Vuçiç. Kjo gjë është pritur me entuziazëm në Serbi.  Në kornizën politike evropiane në qëndrimin ndaj Ballkanit, në ndryshim nga strategjia dhe politika amerikane ishte parashikuar krijimi i një grupimi shtetesh në Ballkan, që duhet të integroheshin së pari mes tyre. Në këtë kuadër, integrimi i ish-Jugosllavisë shihet si primar. Por ky integrim dhe në vetë konceptin evropian të Eurosllavias, kur nuk ishte përcaktuar roli i Kosovës, për shkak të statusit të papërcaktuar të saj në atë kohë dhe kur Sllovenia dhe Kroacia nuk ishin në BE. Madje dhe kryeministrit me demokrat serb i kohës i ndjeri, Zoran Gjingjiçit për javoren gjermane “Shpigel”, asokohe, pohonte se “Beogradi do të kërkojë konferencë të re të Dejtonit për caktimin e kufijve të rinj në Ballkan, nëse shqiptarët e Kosovës do të insistojnë në pavarësinë e krahinës” Duke e pare ne dritën e këtij citimi te 15 vjetëve me pare kuptohet se ideja e “Schengenit ballkanik” synon të justifikojë dhe Vuçiçin para serbëve nacionaliste për humbjen definitive te Kosovës. Por kjo do te ishte dhe thike pas shpine Kosovës për taksen e saj te 100 %. Ore kam një pyetje? A ta ketë cekur këtë çështje me Ministrin Caka, Rama? 

Javën e ardhshme, në Novi-Sad të Serbisë do të fillojë përpjekja e radhës për të shtyrë përpara bashkëpunimin regjional. Presidenti i Serbisë, Vuçiç, do të jetë nikoqir i kryeministrave të Shqipërisë, Rama, dhe të Maqedonisë Veriore, Zaev, për të filluar projektin e tregut të përbashkët fillimisht mes këtyre vendeve që pastaj pritet t’i përfshijë edhe të tria vendet e tjera të Ballkanit Perëndimor – Malin e Zi, BeH dhe Kosovën.   Por sa fisible është kjo ide politikisht dhe ekonomikisht, pasi dihet për arsye të ndryshme si Mali i zi ashtu edhe Kosova nuk pranojnë të jenë në çfarëdo juridikisoni kufijhapur me Serbinë?

Ideja është po ashtu që, në formë të butë, të kuptohet se ky do të jetë projekti i ri politik pas mossuksesit të projektit të kaluar që e shihte Serbinë në anëtarësim të shpejtuar më 2025, me të cilin, si me shkop magjik do të zgjidheshin të gjitha problemet regjionale: në BE do të ishte edhe Mali i Zi, Shqipëria do të zgjohej nga zhytja në baltën e vet politike dhe do të reformohej shpejt, BeH do të dilte nga jofunksionaliteti dhe Kosova nuk do të ishte më shtet i kontestuar nga jashtë dhe i kapur nga brenda, pohonte së fundi analisti kosovar Veton Surroi”.

 Emërtimi “mini-Schengen ballkanik” është krejtësisht i pavend, sepse Marrëveshja e Schengenit ka të bëjë me krijimin e një zone të qarkullimit të lirë me unifikim të procedurave hyrëse në BE. Dhe kjo Marrëveshje u bë shumë vjet pasi që ishte krijuar bashkimi ekonomik i shteteve të BE-së. Të tria vendet do të diskutojnë, në fakt, se si t’i liberalizojnë tregjet e tyre ashtu siç bënë shtetet e Vishegradit. Por këtu analogjia çalon, sepse shtetet e Vishegradit nuk kishin çështje të pazgjidhura politike mes vete. “Nëse nuk është as “Schengen” e as “Vishegrad”, çka është ajo që pretendon të jetë “Novi-Sad”?

Presidentit Vuçiç mund t’i thuhet se Marrëveshje të tregtisë së lirë ka tashmë (në formën e CEFTA-s), por kjo nuk zgjidhi problemin mes Serbisë dhe Kosovës. Për më tepër, Serbia që gëzoi treg të papenguar në Kosovë nuk shkoi duke zgjidhur problemin me Kosovën, por duke e ndërlikuar atë.  Linja e Interkonjeksionit Shqipëri – Kosovë e bllokuar pa afat nga Beogradi  Afati i përcaktuar për Serbinë, 31 dhjetori 2016, u shkel qysh 3 vjet dhe Serbia nuk pritet të ketë pasoja nga kjo shkelje, ndërsa Shqipëria dhe Kosova po paguajnë rreth 70 milionë euro kredi për një linjë interkonjeksioni që nuk ka funksionuar asnjë ditë. 

Tani që ideja e shkëmbimit të kufijve Kosovë –Serbi u hodh poshtë nga Gjermania, edhe Rama del e thotë se nuk e mbështet këtë ide. Nga ana tjetër  në lidhje me mini Shengenin ,Rama, Vuçiç, Zaev nëse do te jetë patriot nuk mund dhe as duhet ta marrë këtë vendim, pa marrë parasysh interesat dhe mbështetjen e Kosovës dhe qeverisë së saj. Apo tani nga dëshira për  lavdi tani që duket pas qëndrimit te qartë holandez kundër hyrjes se Shqipërisë ne BE kërkon “Unë do të heq kufijtë e këtij rajoni ose mua nuk do më dalë e keqja”. Kjo tingëllon si Delire du grandeur.

Kryeministrit Rama mund t’i thuhet se ka pasur hapësirë të papengueshme për të liberalizuar komunikimin ekonomik mes Kosovës dhe Shqipërisë, por nuk e ka ndërmarrë këtë mision mes Shqipërisë e Kosovës edhe pse mes dy vendeve ka hapësirë lirie ekonomike. Kur shitja e patateve të Shishtavecit, penguakan tregtinë mes Shqipërisë e Kosovës, si e bëka Rama heqjen e kufijve mes Shqipërisë e Serbisë?  

Siç duket Ramës dhe Vuçiçit i ka ngelur në dorë një patatja e nxehtë “Merkel”  dhe s’dinë si të veprojnë dhe gjetën këtë, modus operandi.

Koha për ndryshime:“ Na u lodh shpirti nga politikanët e këqinj”

by

Zgjedhjet e 6 Tetorit në Kosovë: Kend Nuk Duhet Votuar!/

Shkruan: MRSC. Agim Aliçkaj/
Anëtarë i Bordit Ekzektutiv të LQSHA dhe Këshillit të Vatrës./

Nga takimet dhe bisedat me te afërt, shokë dhe miq të shumtë nga të gjitha nivelet dhe spektri politik, krijohet përshtypja se kësaj radhe, populli i Kosovës është i gatshëm për ndryshime. Siç u shpreh njëri nga ata : “ Na u lodh shpirti nga politikanët e këqinj”.
Situata ekonomike dhe politike është padyshim e vështirë dhe shumë komplekse. Vota e 6 Tetorit është votë e shpresës. Një pjesë e madhe e votuesve veç janë të përcaktuar për partinë e vet. Ekziston shpresa dhe mundësia se ndryshimet do ti bën pjesa e papërcaktuar, deri tash vonë indiferente, me kusht që të del në votime.
Por, votuesit e pavarur në Kosovë dhe diasporë , nuk e kanë të lehtë të vendosin për kend duhet votuar. Procesi i eliminimit negativ në këtë rast mund të ndihmojë deri diku. Nuk duhet votuar kurrsesi ata kandidatë që:
1.Nukë e mbrojnë hapur dhe me forcë integritetin teritorial dhe sovranitetin e Republikës së Kosovës. Është e domosdoshme që kandidati të deklarohet haptas se është kundër ndarjes, coptmit dhe shkëmbimit territorial me Serbinë. Shkëmbimi i territorit nënkupton shkatërrimin e shtetit të Kosovës.
2.Nukë deklarohen kundër bisedimeve pakushte me Serbinë për çështje te brendshme të Kosovës. Serbia është agresore që shkaktoi dhe humbi me turp luftën në Kosovë. Nuk bën të lejohet që edhe mëtutje të sillet si viktimë, duhet insistuar që të kërkojë falje, t’ju ktheje familjeve njerëzit e humbur dhe të paguaj dëmet e luftës. Pavarësia e Kosovës është punë që ka përfunduar para 11 viteve dhe për te ska çka të bisedohet. Pra, bisedimet nuk kanë kurrfarë kuptimi pa njohjen e Republikës së Kosovës nga Serbia, të gjitha shtetet e Europës dhe Kombet e Bashkuara. Mbi të gjitha, nuk bën të bisedohet për të drejtat e minoritetit serb në Kosovë pa biseduar në të njëjtën kohë për të drejtat e popullit shqiptar në Serbi.
3.Tregojnë servilitet dhe dëgjueshmëri ndaj faktorit ndërkombëtarë për çështjet që janë në kundërshtim me interesat kombëtare. Të tillët nuk e kuptojnë se përkrahja eventuale për ta është e përkohshme ndërsa respekti për ta është hiq fare. Ata edhe janë shkaktarë të mbajtjes së një status quo’je të dëmshme për të gjithë dhe prolongimit të zgjidhjes së drejtë të konfliktit shqiptaro-serb. Është fare e qartë se kombi shqiptarë është dhe duhet të jetë i orientuar përgjithmonë nga Amerika dhe vlerat perëndimore. Por, Amerika nuk i don qyqanet dhe servilët. I don dhe përkrahë ata që kanë aftësi dhe karakter të fortë, që dinë çka kërkojnë dhe si ti arrijnë rezultatet.  

Pra, me përfaqësuesit e Amerikës dhe Evropës duhet biseduar me kujdes, respekt, fakte dhe argumente të pamohueshme. Të gjitha këto janë në anën tonë.

4. Për të cilët ka fakte korrupcioni dhe pasurimi të dyshimtë dhe të paligjshëm.
5.Nukë kanë përgatitje adekuate shkollore dhe aftësi të theksuara komunikimi dhe veprimi.
6.Nukë tregojnë humanitet, tolerancë fetare, racore dhe nacionale. Kjo tolerancë ka qenë dhe është njëra ndër vlerat më të mëdha kombëtare shqiptare.
7.Simpatizojnë ende dhe përdorin metodat e veprimit të sistemit të errët komunist anti-shqiptar dhe anti-njerëzorë.
8. Nukë kan program real dhe propozime konkrete për zhvilllimin ekonomik të Kosovës. Gënjejnë haptas dhe premtojnë gjëra qartë të parealizueshme.
9.Nukë promovojnë vlera familjare dhe traditë kombëtare. Sillen në mënyrë të vrazhdë, arrogante dhe të paedukatë.
10. I qesin interesat personale, familjare, klanore dhe partiake para interesave kombëtare.
Votuesit aktiv, të informuar mirë dhe demokracia e vërtetë, janë shpëtimi i Kosovës dhe mbarë kombit shqiptarë.

Nga MRSC. Agim Aliçkaj
Anëtarë I Bordit Ekzektutiv të LQSHA dhe Këshillit të Vatrës.

WHY SERBIAN SECRET SERVICES ARE INVOLVED IN THE ALBANIAN-JIHADIST PROPAGANDA?

by

By Dritan Demiraj, Ph.D./

Islamist operatives have understood that pro-western and especially the pro-Americanism will be a tough stand for them considering that these values are and will always be associated with the very existence of their countries against their neighbor’s chauvinism agenda. It has been reported that because of these centuries’ old ethnic conflicts even the Intelligence Services of Serbia and Russia, have been in some way fueled the idea of Islamic radicalization of Albanians for their national interest and influence .
It has been known as a fact that the Pan-Slavism, led by Russia and strongly supported by Serbs and Slavo-Macedonians who in the first quarter of the 19th century, had instrumentalized clerics of the Islamic religion also known in our lands as “Russian Preachers”! Serbia has applied the same practice through its associates, so let’s remember Nacertanian! Although many farsighted Albanians had voiced as a fact that in our liberation wars Serbia had infiltrated its agents, to characterize and “paint” our Liberation War as an Islamic jihadist-terrorist war, and then through Islamic political points of view represented by Salafist/Wahhabis clerics, the responsible institutions, deliberately and orderly of some political factions of UNMIK and EULEX, were silenced by allowing and “protecting” them!
As a consequence and “merit” of these Imams of Political Islam, several hundred young people (256 foreign fighters) were sent to Syria and Iraq, of whom 91 were killed, several dozen families along with women and children continue to remain in Syria, many others have been arrested, tried, convicted, and some have been “amnestied” in the Republic of Kosovo! According to statistics and investigations, it has been proven that 81 percent of ISIS terrorists have been indoctrinated, financed, and sent to conflict zones by Salafist clerics!
The repatriation of “Islamic terrorist families”, even worse of some “sexual jihad” children whose parents are not Albanian, but are children of Arab terrorists or other nationals (in violation of family law, because they were taken without the approval of their fathers/their families) involved in international jihad, is an alarm bell! The aggravation of the situation with the “women of ISIS” but even worse with the children of Islamic terrorist Arabs, the “children of ISIS” adopting, accommodating and raising them with “ideals”, “ideologies”, “glory days” and brave “jihadist”, I think there is a real possibility to recreate in the future the “ISIS family” and seriously endanger the future, security and peace in the Republic of Kosovo and in the Western Balkan countries.
Kosovo, Albania and North Macedonian institutions have responsibility to treated Islamic terrorism at the state level more seriously with the main goal of:
• Prevent the propaganda that could radicalize the citizens of Kosovo, North Macedonia by the Wahabis Preachers.
• To conduct surveillance and prevention of extremist activity by allegedly “Islamic Humanitarian Organizations”, while 21 have been banned after identifying their radical activity.
• Prevention, surveillance and detention of suspicious individuals, suspects operating under the support and direction of Serbia’s intelligence services.
• Supervision and prohibition of the activity of illegal mosques.
• Identification of individuals with radical, extremist, criminal tendencies. Kosovo secret services and police must organize better surveillance, actions, plans in order to arrest them.
• Intensify the activity against the Islamic agents of Serbia.
• The intensification of the fight for the prevention and fight against organized crime, arms smuggling, drug trafficking, etc. Most of which is carried out between the cooperation of criminal and transnational groups of Serbia, Islamic terrorists in the Balkans and Europe.
In this regard according to the Mayor of Debar in North Macedonia Mr. Ruzhdi Lata, has declares that the secret services from the Balkans, were encouraging Albanian volunteers to go to war in Syria. Mr. Ruzhdi Lata has openly shown the dilemma that:
“The main motive for going to Syria is not the fight for Islamic religion, but the creation of disunity and denigration of Albanian citizens. He says that this job deals with all the services in the region, but mostly the Serbian secret service . Most of this work is handled by the Serbian secret service, but also by other secret services. The goal is to spread disunity among Muslims and to clash with one another. Young Albanians accept this kind of indoctrination because they want to feel important and a factor in the region. There is no radical Islamic preaching after this, since there are no radical Islamists in North Macedonia. Albanians in North Macedonia have neither the ideology nor the material opportunity to pursue such Islam ”.
That’s why I think that this is the moment for all intelligence agencies in Albania and Kosovo to co-operate closely together (as they have done so far), so that Kosovo does not become a prey to “Islamic terrorism or white Islamic terrorism” as it has been defined by Serbs, Albanian foreign fighters who have joined extremist groups, which for decades have been heavily financed by them (Serbian secret services) and are trying to portray us as an extremist/Islamist nation and identify us with the jihad. PS: (Serbian propaganda during 1998-1999 should not be forgotten. Serbs in order to cover up and justify their war crimes and genocide against the Albanian/Kosovo civilian population, have declared before the whole world that they were fighting Albanian Islamic jihadists ).
Also, the Serbian long-term plans for Kosovo is well known. In a top-secret Serbian document, provided by a former senior Kosovo official, the scenario is explained, as how Serbia intends to bring Kosovo back to a place comparable and identifying with republics, cities with Islamic extremism and radicalism such as Kandahar in Afghanistan.
The document reveals that by supporting and building mosques and madrasas from Muslim State embassies accredited in Kosovo, to create an atmosphere in which people will feel as if they are living in a foreign country, where after 20 years from now a huge part of Kosovo will look like the poor city of Kandahar in Afghanistan.
“In Kosovo, there must become an atmosphere for its people to feel that they are living in a foreign country, so that part of the youth will flee to the west and some will be oriented to Islam. For 20 years a part of Kosovo will look like Kandahar. The great powers will gradually change their minds about the Albanians and thus orient themselves towards the return of Kosovo under the supervision of Serbia ”.
When all these ill-fated ideas are achieved, Serbia will have the free hands to repeat the action of Albanians been deported into Turkey, this time not by force, but under the guidance of religious leaders, promising good conditions of employment and emigration to Turkey. In order to accomplish this “mission” Serbia has also received the green light from the Turkish state. When we reach an agreement with our operatives (members of Serbian secret services operating in Kosovo), the funds raised by Islamic State embassies will be able to invest most of them in building mosques. Mosques should be constructed in prominent places near highways, schools, city centers, etc.
In addition to our co-operatives (Albanian traitors and spies), Albanians will greatly assist our people from North Macedonia, Bosnia and Sandzak, considering the Egyptians, Gypsies, Gorans, and Trebeshes who are willing to cooperate with us. The leaders of the Islamic Community in Serbia, North Macedonia, Kosovo and Bosnia are under our control and work together with us to involve in this goal more people who are authoritarian and influential in Albanian population, including in the fields of sports, music, media and politics. In some important Albanian parties, we have infiltrated people who are working hard for us and support the Islamic religion, working with local leaders who are spreading Islam to places where there has never been a mosque and a sense of Islam.
In the western countries, our people have been delegated by the Islamic Community of Kosovo and Sandzak, who operate under the supervision of our embassies in Switzerland, Germany and Belgium. In Kosovo, must be created an atmosphere for people to feel that they are living in a foreign country, and that is why part of the youth will seek to move west, while a large part will be oriented towards Islam. In 20 years, a big part of Kosovo will look like Kandahar. The great powers will gradually change the mindset of the Albanians and thereby orient themselves in the return of Kosovo back to Serbian supervision .

KOSOVA SHTET SOVRAN DHE I PAVARUR

by

KUJTESA HISTORIKE- REFERENDUMI: KOSOVA SHTET SOVRAN DHE I PAVARUR/

Referendumi i organizuar me 1991 dha kete rezultat: Pro 99,87%: Kosova Shtet Sovran dhe i Pavarur*

-Para 28 viteve, nga 26 deri në 30 Shtator 1991, në Referendum dolën 914.802 veta ose 87,01% e 1.051.357 qytetarëve me të drejtë vote, për Kosovën Shtet Sovran dhe i Pavarur votuan 99,87%./

-Presidenti historik Dr. Ibrahim Rugova në intervistën ekskluzive para çerek shekulli: Referendumi, akt që e afirmoi tutje dhe është një garanci për realizimin e pavarësisë së Kosovës/

-Raportimet për Referendumin në gazetën e rezistencës “Bujku”, që nisi të dilte në Prishtinë nga 18 Janari i vitit 1991, e pasonte dhe sfidonte ndalimin e dhunshëm nga Serbia  të gazetës tradicionale, të parë e të vetme të përditshme shqipe në Kosovë Rilindja/ 

SPECIALE-Gazeta DIELLI nga korrespondenti në Kosovë Behlul JASHARI

PRISHTINË, 27 Shtator 2019/ Kosova Shtet Sovran dhe i Pavarur u votua pro 99,87 për qind në Referendumin e mbajtur para 28 viteve, nga 26 deri në 30 Shtator 1991.

“Në Referendum dolën 914.802 veta ose 87,01% e 1.051.357 qytetarëve me të drejtë vote, prej tyre për Kosovën Shtet Sovran dhe i Pavarur votuan 99,87%. Kundër kishin votuar 164 veta, ndërsa të pavlefshme ishin 933 fletëvotime”, konstatonte Komisioni Qendror për Zbatimin e Referendumit në raportin përfundimtar.
Gjithnjë sipas rezultateve zyrtare përfundimtare të shpallura nga Komisioni, në votim, për shkaqe dhe arsye të ndryshme, nuk dolën 136.555 votues apo veç 12,99% e qytetarëve të Republikës së Kosovës me të drejtë vote.  Për realizimin e Referendumit pati 1500 vendvotime me 450 njësi votuese.

 Referendumi u mbajt në rrethana të një okupimi të egër të regjimit të Beogradit dhe të një shtetrrethimi ushtarako-policor, ndërsa rezultatet e tij ishin mesazhe të fuqishme dhe të qarta të Kosovës për gjithë botën në një kohë të lëvizjes gjithëpopullore për liri, pavarësi e demokraci.

 “Është një akt që e afirmoi tutje dhe është një garanci për realizimin e pavarësisë së Kosovës, në të tashmen dhe në të ardhmen”,  theksonte  Presidenti historik i Kosovës, Dr. Ibrahim Rugova, në intervistën ekskluzive për Agjencinë Telegrafike Shqiptare, që e kam zhvilluar para çerek shekulli, në 22 Shtator 1994, në 3 vjetorin e referendumit të deklarimit të vullnetit kombëtar e demokratik të popullit të Kosovës.

Në intervistë, Presidenti  Rugova, i cili vazhdimisht theksonte se “zgjidhja më e mirë është Kosova e pavarur” fliste edhe për opcionin e “lidhjeve konfederale apo bashkimin me Shqipërinë” të Republikës së Kosovës, si dhe për një “politikë globale që sa më parë të bjerë muri mes shqiptarëve”.

 Vizionet e parashikimet në lëvizjen e luftën drejt Lirisë e Pavarësisë,  për të cilat fliste Presidenti historik i Kosovës Dr. Ibrahim Rugova në intervistën ekskluzive para çerek shekulli janë realizuar gjatë viteve: “Një mbrojtje për Kosovën…një protektorat ndërkombëtar” erdhi me ndërhyjen shpëtimtare të forcës më të madhe planetare – NATO-s, prirë nga Shtetet e Bashkuara të Amerikës dhe me vendosjen e administratës së Misionit të Organizatës së Kombeve të Bashkuara në vitin e madh të lirisë 1999. “Dhe, kjo kontribuon në realizimin e pavarësisë, për të cilën është deklaruar populli i Kosovës”, shprehej Presidenti Rugova në intervistë…dhe pavarësia u shpall në 17 Shkurtin historik 2008…

“Kosova filloi Referendumin për Sovranitet”, shkruante në kryetitullin në ballinë gazeta  historike  e rezistencës shqiptare “Bujku” pikërisht para 28 viteve në  numrin e 27 Shtatorit 1991. Legjenda e fotografisë ishte: “Deklarim demokratik për ardhmërinë e Kosovës: pamje e Prishtinës”. Aty, po në faqen e parë, në mbititull shkruante: “Udhëzime për mbajtjen e Referendumit”, e në titull theksohej: “Referendumi është legal dhe legjitim”.

Pas ditëve të zhvillimit të votimeve masive, gazeta “Bujku” njoftonte rezultatet e referendumit.

Me kryetitullin “Mbi 99 për qind të votuesve për Sovranitetin Shtetëror të Kosovës”, me mbititullin “Kumtesë e Komisionit Qendror për Zbatimin e Referendumit të Kuvendit të Republikës së Kosovës” dhe me nëntitullin “Prej më se 1 milion votuesve kanë dalë në votime mbi 870 mijë veta ose rreth 85 për qind e numrit të pëgjithshem të qytetarëve me të drejtë vote. Pjesëmarrja e serbëve dhe e malazezve në referendum ishte simbolike”, gazeta kosovare e rezistencës “Bujku” në numrin e 4 Tetorit 1991, në  faqen e parë shkruante:

“Deri më 3.10.1991 Komisionit Qendror të Kuvendit të Republikës së Kosovës për zbatimin e referendumit për Republikën e Kosovës shtet sovran dhe i pavarur i kanë arritur rezultatet e votimeve nga të gjitha komunat e Kosovës, si edhe nga disa shtete të Evropës Perëndimore, nga SHBA-të, Australia e të tjerë. Ende nuk kanë arritur rezultatet e votimeve të qytetarëve të Kosovës që punjnë përkohësisht në disa republika të tjera në Jugosllavi, si edhe nga disa shtete të Evropës Perëndimore, e supozohet se është një numër i madh i votuesve.

Nga përpunimi i rezultateve të votimimeve që kanë arritur mund të konstatohet se në Referendum, prej më tepër se 1 milion votuesve, kanë dalë më shumë se 870.000 votues, ose afër 85 për qind të numrit të përgjithshëm të qytetarëve me të drejtë vote. Për Kosovën shtet sovran dhe i pavarur janë deklaruar 99,8% të votuesve.

Rezultatet e votimeve dhanë mundësi të konstatohet se në Referendum ka dalë një numër i konsiderueshëm i myslimanëve, turqve, kroatëve, romëve e të tjerë, ndërsa pjesëmarrja e serbëve dhe e malazezve ishte simbolike.

Komisioni Qendror për zbatimin e Referendumit lut të gjitha komisionet, të cilat nuk i kanë dorëzuar ende rezultatet e votimeve, ta bëjnë këtë sa më shpejt të jetë e mundur, në mënyrë që të kumtohen rezultatet përfundimtare të Referendumit, thuhet në kumtesën e Komisionit Qendror për zbatimin e referendumit të Kuvendit të Republikës së Kosovës”.

Gazeta “Bujku”, që shkruante kështu, ishte “edhe gazetë edhe televizor”, si thoja atëherë gjatë ditëve të referendumit, meqë në terrin informativ, kur ishte i okupuar edhe Televizioni i Prishtinës, për ta “kompensuar” mungesën e televizionit botonim edhe shumë fotografi të mëdha nga votimet e atmosfera. Dhe thuaja e gjithë gazeta ishte referendum, me raporte të gjëra e fotografi të ekipeve të gazetarëve e korrespondentëve nga e gjithë Kosova që punonin ditë e natë e me sakrifica.

Në atë kohë gazeta e vetme e përditshme shqipe në Kosovë, “Bujku”, themelues-kryeredaktor i parë i së cilës isha, gazetë e rezistencës e pjesë e lëvizjes e luftës për liri, pavarësi e demokraci, me orientim e përcaktim të fuqishëm properëndimor euroatlantik, dilte nga 18 Janari i vitit 1991, e pasonte dhe sfidonte ndalimin e dhunshëm nga Serbia  të gazetës tradicionale, të parë e të vetme të përditshme shqipe në Kosovë Rilindja

Që atëherë nisëm edhe bashkëpunimet me Agjencinë Telegrafike Shqiptare, të parat bashkëpunime të një media të Kosovës me një media të Shqipërisë…

Vendimin për mbajtjen e Referendumit për Kosovën shtet sovran dhe i pavarur e mori Kuvendi Kosovar në ekzil, në marrëveshje me subjektet politike në Kosovë, në mbledhjen e 22 Shtatorit 1991, mbajtur në Slloveni. Kuvendi i Kosovës kishte dalë në ekzil pasi kishte miratuar Deklaratën Kushtetuese për pavarësi të 2 Korrikut dhe Kushtetutën e Republikës së Kosovës të 7 Shtatorit 1990, që u pasuan edhe me zgjedhjet e para shumëpartiake parlamentare e presidenciale të 24 Majit 1992.

Në krye të Kuvendit të Kosovës në atë kohë të vendimeve e ngjarjeve historike drejt lirisë dhe pavarësisë ishte Ilaz Ramajli, i cili në një intervistë ekskluzive që kam zhvilluar ka  vlerësuar se Referendumi u organizua shumë mirë, megjithëse mbahej në rrethana të një okupimi të egër të Serbisë në Kosovë.

“Para Referendumit, edhe Deklarata Kushtetuese e 2 Korrikut dhe Kushtetuta e Republikës së Kosovës e 7 Shtatorit 1990, jo vetëm që ishin akte kushtetuese juridike, por në kohën kur u nxorën ishin edhe akte mbrojtëse dhe pozicionuese në raport me situatën e krijuar në ish Jugosllavi”, ka theksuar Ramajli.

Nga shpërbërja e ish Jugosllavisë, nga elementet konstituive me të drejtë vetoje të federatës, mes të cilave ishte edhe Kosova që u bë shtet, shtete të reja të rajonit dolën edhe Sllovenia, Kroacia, Bosnja e Hercegovina, Maqedona, Mali i Zi dhe Serbia.

“Mbajtja e referendumit dhe rezultatet e tij jo vetëm që mundësuan ndryshimet kushtetuese me të cilat Kosova u shpall shtet sovran e i pavarur dhe u rrumbulaksua korniza kushtetuese e ligjore lidhur me këtë por ishte edhe një mesazh i fortë dhe shumë i qartë për Serbinë dhe gjithë botën se populli i Kosovës më asnjëherë nuk dëshiron të jetë nën kontrollin e të tjerëve, por është përcaktuar fuqishëm që shteti i tyre, Kosova, të jetë shtet sovran dhe i pavarur”, është shprehur Ramajli.

Këshilli Koordinues i Partive Politike të Kosovës kishte marrë vendimin politik për organizimin e Referendumit gjithëpopullor dhe për këtë qëllim u emërua Komisioni Qendror. Kryetar i Komisionit Qendror për Organizimin e Referendumit ishte Ramush Tahiri, përfaqësues i Partisë Shqiptare Demokristiane të Kosovës.

“Në këtë Komision kanë qenë të gjithë përfaqësuesit e partive politike të Këshillit Koordinues. LDK në Këshillin Koordinues ka pasë tre përfaqësues, Ibrahim Rugovën si kryetar të Këshillit Koordinues, Fehmi Aganin dhe Ali Aliun. Partia Fshatare është përfaqësuar nga kryetari Hivzi Islami, Partia Socialdemokrate është përfaqësuar nga Shkëlzen Maliqi, Partia Parlamentare është përfaqësuar nga Veton Surroi dhe Partia Shqiptare Demokristiane ku unë kam qenë përfaqësues”, ka deklaruar Tahiri në një intervistë televizive në Klan Kosova në 28 vjetorin e fillimit të Referendumit.

Ndërsa, Rifat Blaku atëherë anëtar i Komisionit Qendror për mbajtjen e Referendumit vlerëson se, “një barrë të madhe, por edhe meritë të veçantë për punën për mbarëvajtjen e Referendumit e kishin Këshillat lokale komunale për Referendum”.

 Blaku, në shkrimin ekskluziv në gazetën tradicionale të Kosovës Rilindja – botim special në 90 vjetorin e Pavarësisë së Shqipërisë, në 28 Nëntor 2002, përkujtonte edhe se, rezultatet përfundimtare të Referendumit janë shpallur nga Kuvendi i Kosovës në 18 Tetor 1991, kur është shpallur edhe Qeveria e Kosovës në ekzil.

Pas Referendumit, në 11 Tetor 1991 është miratuar e nënshkruar Deklarata politike e Këshillit Koordinues të Partive Politike Shqiptare në Jugosllavi, kryetar i të cilit ishte Ibrahim Rugova. “Njëmbëdhjetë partitë politike shqiptare, anëtare të Këshillit Koordinues të Partive Politike Shqiptare në Jugosllavi, duke shprehur vullnetin politik të popullit shqiptar për zgjidhjen e çështjes shqiptare dhe për gjendjen aktuale në Jugosllavi”, siç theksohej në Deklaratën politike, shpreheshin për këto tre opsione:
“1. Nëse nuk ndryshohen kufijtë e jashtëm e as ata të brendshëm të Jugosllavisë, duhet të ekzistojë Republika e Kosovës si shtet sovran dhe i pavarur, me të drejtë bashkimi në lidhjen e shteteve sovrane në Jugosllavi. Pjesët e popullit shqiptar që mbesin të jetojnë në Maqedoni, në Mal të Zi dhe në Serbi do të kenë statusin e popullit shtetformues dhe të gjitha të drejtat që dalin nga kjo.
2. Nëse kufijtë e jashtëm të Jugosllavisë nuk ndryshojnë, por ndryshojnë kufijtë e brendshëm ndërmjet republikave, atëherë kërkesë është Republika Shqiptare në Jugosllavi, e ndërtuar mbi bazën e parimit etnik dhe të parimeve të tjera që vlejnë për serbët, sllovenët dhe popujt e tjerë të Jugosllavisë.
3. Nëse ndryshojnë kufijtë e jashtëm të Jugosllavisë, atëherë populli shqiptar në Jugosllavi, përmes deklarimit të përgjithshëm me plebishit, do të vendosë për bashkimin e territoreve në të cilat jeton Shqipëria dhe kështu do të krijohet shteti integral shqiptar në Ballkan në kufijtë e tij etnikë.”

Tani, pas 28 vitesh të Refrendumit historik për Shtet Sovran dhe të Pavarur, Kosova është e lirë prej mëse 20 vitesh, nga qershori 1999 i përfundimit të luftës e  hyrjes së forës shpëtimtare paqeruajtëse të NATO-s dhe e pavarur prej mëse 11 vitesh nga 17 Shkurti 2008, e njohur deri tani nga 116 shtete të botës, anëtare të OKB-së.

*Per me shume foto shih ne Fb

Robert Elsie: Fiset e Shqipërisë

by

Nga Frank Shkreli/

Më 2 tetor mbushen dy vjet që është ndarë nga kjo jetë Dr. Robert Elsie, shkrimtari, përkthyesi, albanologu, interpretuesi dhe specialist i njohur, ndërkombëtarisht, i studimeve mbi Shqipërinë dhe shqiptarët. Ai ka shkruar mbi 70-libra, ku trajtohen subjekte nga kultura, gjuha dhe historia e shqiptarëve, përfshirë librin “Fiset e Shqipërisë –Historia, Shoqëria dhe Kultura”, një libër ky që më ra në dorë kohët e fundit. Libri me titullin anglisht “The Tribes of Albania –History, Society and Culture”, është botuar fillimisht në vitin 2015, por kopja që kam në dorë, është ribotuar sivjet, njëkohësisht, në Londër, Nju Jork, Oksford, Nju Delhi dhe Sidnej, nga shtëpia botuese I. B. Tauris.

Libri, Fiset ose Bajraqet Shqiptare, cilindo përkthim të preferoni, është një përmbledhje që u kushtohet rreth 70-fiseve të Shqipërisë së Veriut, jetës dhe zakoneve, traditës, fesë dhe kulturës së tyre. Pa dyshim se si një libër unik i kësaj natyre, libri i të ndjerit Robert Elsie, botuar pas vdekjes së tij, ashtu si edhe shumë vepra të tija, do të shërbejë si trashëgimi e tij për Shqipërinë dhe shqiptarët, por edhe për historianë, akademikë dhe studentë të interesuar në këtë fushë, jo vetëm mbi Shqipërinë dhe shqiptarët në veçanti, por edhe për studimin nga të huajt, të historisë, etnografisë dhe antropologjisë së trojeve shqiptare dhe më gjerë, gjatë shekujve. Sipas vet autorit, “ky vëllim synon të zhdukë mungesën e të dhënave dhe të jap sa më shumë informacione mbi të gjitha fiset kryesore të Shqipërisë, të pakën aq informacion që ekziston e që mund të gjendet dhe që mund të mblidhej ende nga kujtesa kolektive e banorëve të këtyre krahinave.”

Përveç të dhënave të hollësishme mbi fiset e ndryshme, në këtë libër lexuesi gjen gjithashtu të dokumentuara edhe përshtypjet e personaliteteve të huaja të njohura që kanë vizituar trojet shqiptare në shekullin 19 dhe fillim shekullin e 20-tët, si Edith Durham dhe Johann George von Hahn. Si plotësim i të dhënave, Robert Elsie ka sjellë edhe biografi të shkurtra të figurave të njohura në të kaluarën të fiseve të ndryshme. Mendohet se libri i albanologut Robert Elsie mund të jetë i vetmi studim i këtij lloji ku përmblidhen të dhëna mbi fiset dhe bajraqet kryesore të Malësisë së Madhe dhe të krahinave të tjera të Shqipërisë së veriut, fise këto që shtrihen edhe në Kosovë e Mal të Zi dhe zona të tjera të trojeve shqiptare. Robert Elsie ka bërë një punë të mrekullueshme duke lënë pas këtë vepër akademike mbi shoqërinë fisnore, në të cilën – bazuar në informacionin që kishte në dispozicion – ai u hedh një vështrim të hollësishëm fiseve më të njohura shqiptare, duke përfshirë të dhëna historike mbi vendin ku kanë jetuar dhe vepruar banorët e këtyre fiseve, hollësi mbi përkatësinë fetare, mbi strukturat shoqërore, statistika mbi popullsinë, mbi folklorin, legjendat dhe mbi historinë e këtyre 69 fiseve të Shqipërisë.

Albanologu i njohur Robert Elsie profilizon fiset dhe bajraqet më të njohura të Malësisë së Madhe si, Hoti, Kastrati, Shkreli, Kelmendi, Gruda, Trieshi, e të tjera, por pa përjashtuar fiset e bajraqet e krahinave të tjera, si fiset e Dukagjinit, Malësisë së Gjakovës, Malësisë së Lezhës, krahinës së Pukës, Malësisë së Krujës, krahinës së Mirditës, zonës së Matit e të tjera. Ai i cilëson këto fise të Shqipërisë së veriut dhe të Shqipërisë veri-lindore si tepër të veçanta në Evropë dhe ndoshta në botë, të cilat sipas tij, janë i “Vetmi shembull i vërtetë i një shoqërie fisnore, e mbijetuar në Evropë deri në mesin e shekullit të 20-të”. Megjithëse këto krahina, mbeten edhe sot më pak të zhvilluara, jo vetëm në krahasim me pjesën tjetër të Shqipërisë, por edhe në krahasim me botën tjetër për rreth saj, Sir Noel Malcolm, eksperti britanik për çështjet e Ballkanit, ka shkruar në një parathënie në librin “Fiset e Shqipërisë”, se “Ishin këto fise — të cilat megjithëse territori i tyre, me qindra vite ishte nën pushtimin Osman, por pothuaj kurrë nën kontrollin otoman – përbënin bazën për identitet shoqëror, për drejtësi vendore dhe veprimtari ushtarake”.

Robert Elsies nuk ia zë kush vendin në radhët e më të njohurve albanologë. Ai ka lenë pas një mori veprash – gjithsej rreth 70 libra të botuara sa ishte gjallë, mbi kulturën, gjuhën dhe letërsinë shqipe, të gjitha këto me vlera të përjetshme dhe të pazëvendësueshme për kulturën, gjuhën dhe historinë shqiptare. Noel Malcolm ka vlerësuar librin e Robert Elsies mbi fiset shqiptare duke thënë se, ndonëse “Në botë mund të kenë ekzistuar shumë pak njerëz të aftë që të shkruanin një libër të tillë, absolutisht asnjë person nuk do të kishte mundur të shkruante një vepër të tillë, më mirë se Robert Elsie, i cili në këtë fushë ka një njohuri të pakrahasueshme me me këdo tjetër.”

Por, sipas disa specialistëve, ndoshta vepra më ambicioze për shkrimtarin Robert Elsie duhet të ketë qenë përkthimi në anglisht, në bashkëpunim me Janice Mathie-Heck, i “Lahutës së Malcis”, të madhit të letrave shqip At Gjergj Fishtës: The Highland Lute: The Albanian National Epic, botuar në Londër, në vitin 2005. Si përfundim dhe falë punës së palodhur të Robert Elsies, “Lahuta e Malcis” së Gjergj Fishtës i këndon sot heroizmit dhe trimërisë së këtyre fiseve arbërore të Malësisë së Madhe edhe në gjuhën anglisht. Ka mundësi që Robert Elsie të jetë frymëzuar të shkruante librin e botuar kohët e fundit, “Fiset e Shqipërisë” nga Lahuta e Malëcis e At Gjergj Fishtës, të cilën ai e ka vlerësuar me këto fjalë: “Lahuta e Malcis” është një kryevepër, e cila zë vend në radhën e eposeve të mëdha botërore. S’ka lexues që të mos e pëlqejë. E kemi fjalën për lexues, që kanë durim të shfletojnë një libër me 15, 613 vargje… Natyrisht, po ta kesh parasysh historinë politike të Lahutës dhe të Fishtës, d.m.th., heshtjen më se 50 vjeçare dhe zhdukjen e eposit kombëtar nga historia shqiptare, për një periudhë gjysmë shekullore, për rininë e sotme, nuk është e lehtë të lexohet, aq më pak, të interpretohet. Por, “kush asht trim”, do ta lexojë me një frymë, do ta shijojë e do të mahnitet nga bukuria e verbit të Poetit. Sot ky monument kulturor merr një rëndësi të veçantë jo vetëm për Veriun, por për tërë Shqipërinë. Ajo bëhet shumë më tepër se një vepër letrare”, ka shkruar ai. Robert Elsie e ka quajtur “Lahutën e Malcis” të Gjergj Fishtës si, “Vepra e parë letrare shqiptare që i përket botës… e cila nuk do të jetë kurrë jashtë kohe”.

Ndonëse, fiseve dhe bajraqeve u ka kaluar koha në Shqipëri dhe kudo tjetër, vepra Robert Elsies mbi Fiset dhe Bajraqet e Shqipërisë, sipas disa ekspertëve, është një kontribut i rëndësishëm dhe i nevojshëm në fushën e studimeve etnike në përgjithësi dhe të studimeve albanologjike, në veçanti. Libri, “Fiset e Shqipërisë”, megjithëse, siç shprehet edhe vetë autori, mund të mos jetë një histori e përgjithshme e fiseve shqiptare, por është një kontribut i madh për të plotësuar nevojën e madhe që ekziston për të dhëna dhe njohuri të tilla rreth historisë së fiseve shqiptare. Megjithëse, siç shënon edhe autori, vitet e fundit, Shqipëria ka pësuar ndryshime të mëdha demografike dhe shumica e krahinave fisnore në veri të vendit janë zbrazur. Historikisht, jetesa për malësorët ishte gjithmonë e vështirë dhe pa standarde, sidomos gjatë diktaturës komuniste, me të cilën ata nuk u pajtuan kurrë. Shembja e komunizmit solli edhe shpërndarjen e këtyre fiseve në zona më të volitshme jetese në Shkodër, Tiranë e Durrës, por edhe jashtë vendit, në mërgim në Evropën perëndimore, në Australi e deri në Amerikë.

“Vdekja e parakohshme, dy vjet më parë, në tetor e albanologut dhe shkrimtarit Robert Elsie ka krijuar një zbrazëti të madhe në fushën e studimeve albanologjike, e cila nuk mund të plotësohet aq kollaj në vitet dhe dekadat e ardhshme, madje as nga albanologët vendas, sidomos kur të merret parasysh njohja e përsosur e gjuhës shqipe nga Robert Elsie”, është shprehur Casper ten Dam i universitetit Leiden të Holandës. Ndërsa historiani Jason Tomes, autor i një punimi mbi Mbretin Zog, ka vlerësuar veprën e Robert Elsies, “The Tribes of Albania”, (Fiset Shqiptare), si një kontribut të rëndësishëm në përpjekjet e vazhdueshme edhe për demistifikimin e Shqipërisë dhe të shqiptarëve, në përgjithësi.

Robert Elsie, duket se është kujdesur që puna e tij kushtuar Shqipërisë dhe shqiptarëve të vazhdojë edhe pas vdekjes së tij, pasi thuhet se ka lenë pas një mori shkrimesh të pa botuara, disa prej të cilave gjenden në portalin e tij të internetit, me shpresën se ashtu si edhe libri “Fiset e Shqipërisë”, do të nxisin një interesim të mëtejshëm për këtë shoqëri unike dhe të veçantë evropiane. Ndërkaq, njoftohet se para se të ndërronte jetë papritmas, dy vjet më parë, më 2 tetor, 2017, Robert Elsie kishte përfunduar së shkruari dy libra të tjerë, “Bektashinjtë e Shqipërisë” dhe “Libri mbi Kosovën” që pritet të botohen në një të ardhme të afërt nga shtëpia botuese Taris Verlag në Londër – duke vazhduar kështu kontributin e tij edhe pas vdekjes, ndaj historisë dhe kulturës së shqiptarëve anë e mbanë trojeve të tyre në Ballkanin Perëndimor.