Dielli | The Sun

Albanian American Newspaper Devoted to the Intellectual and Cultural Advancement of the Albanians in America | Since 1909

TAKIM ME BERTRAND PICCARD DHE ANDRE BORSCHBERG – HERONJTË E MILENARIT TË TRETË

by

Kjo idé lindi në Zvicër/
Nga ELIDA BUÇPAPAJ dhe SKËNDER BUÇPAPAJ/
Në një prej ditëve të shtatorit ne gazetarët e APES patëm një vizitë të jashtëzakonshme në Payerne, të organizuar nga Departamenti Federal i Punëve të Jashtme dhe Présence Suisse. U takuam me Bertrand Piccard, inventorin e avionit Solar Impulse dhe Solar Impulse 2 që fluturon me energji diellore dhe me bashkëpunëtorin e tij të ngushtë André Borschberg, të këtij projekti që përmban edhe fantazinë e Zhyl Vernit edhe të Steve Jobs. Solar Impulse 2 synon të frymëzojë botën, duke e ushqyer me diell – „Inspiring the world, powered by the sun“. A nuk është mrekullia vetë kjo idé ! Q ka lindur në Zvicër dhe ideatorët e saj janë zviceranë.
Dita jonë nisi me stressin kur ne gazetarët kemi për të mbuluar dhe treguar për diçka sensacionale, është pak të thuhet, diçka prej nga ku bota pret të nisë një rrugëtim të ri, jo më duke konsumuar burimet e vetvetes, duke ngrënë veten e saj, pasuri të cilat janë të pakthyeshme. Edhe për Bertrand Piccard dhe André Borschberg ishte ditë e veçantë sepse, ndërsa ne nxitonim duke pirë kafen e mëngjezit këtë 9 shtator për të kapur trenin e duhur, se përndryshe humbisnim takimin, André Borschberg bënte fluturimin e tij test me Solar Impulse 2, (test që Piccard e kaloi po shkëlqyshëm disa ditë më vonë) i cili përfundoi me sukses të plotë pikërisht posa ne kishim arritur në kuartierin kryesor, ku ndodhej edhe hangari dhe avioni me energji solare e shoqëruesja jonë na bëri me dije se pas pak dy pilotët do të ishin midis nesh.
Po cilët janë Bertrand Piccard dhe André Borschberg.
Bertrand Piccard vjen nga Familja Piccard e njohur në të gjithë botën për kapacitetet gjeniale nga ata që popullojnë botën e Silicon Valley. Ju e dini se gjithë truri i botës së përparuar është i vendosur në Silicon Valley, duke nisur nga Apple, Microsoft, Facebook, Google, Xerox, Yahoo. Familja Piccard bën përjashtim, sepse nuk është amerikane.
Gjyshi i Bertrand Piccard, Auguste Piccard, fizikan, ishte mik i Albert Einstein dhe Marie Curie, ai është shpikës i batiskafit dhe njeriu i parë që arriti në stratosferë.
I biri i tij dhe i jati i Bertrand, Jacques Piccard ishte njeriu i parë që, në vitin 1960, bashkë me eksploratorin dhe oqeanografin amerikan Don Walsh, me Batiskafin ‘Trieste’ preku fundin e Gropës Marian, me thellësi 10.916 metra, e cila gjendet midis vullkanëve nëntokësorë afër Japonisë, Filipineve dhe dhe Guinesë së re në Oqeanin Paqsor.
Njeriu i tretë në botë që ka arritur në fundin e kësaj grope është regjisori i Titanikut dhe Avatarit James Cameron në marsin e 2012.
Me këta njerëz të jashtëzakonshëm është rritur Bertrand Piccard. Prej të jatit ai është njohur: me Hermann Geiger, pilotin e akullnajave që zbriti i pari në Alpet e Zvicrës, i konsideruar hero kombëtar në konfederatën helvetike; me Charles Lindbergh, piloti i parë që kaloi oqeanin Atlantik më 1927 nga Garden City në New York’s Long Island në Le Bourget Field, Paris, Francë; apo me Wernher von Braun, shpikësin e raketave që më vonë do të ishte edhe drejtor i NASA-s.
Prandaj s’kishte mundësi tjetër Bertrand Piccard, veç të vijonte në gjurmët e tyre. E nisi rrugën si një mjek i botës së brendëshme njerëzore, u bë psikiatër i specializuar në hipnoterapi.
Më 1999 ai bashkë me britanikun Brian Jone bëri udhëtimin rreth botës me ballonën që mbante emrin Breitling Orbiter 3. Ata u nisën nga Zvicra dhe aterruan në Egjypt pas rreth 46 mijë kilometrash, fluturim që zgjati rreth 21 ditë. Por ky fluturim veç i nxiti fantazinë.
“Breitling Orbiter 3 ishte aventura e fundit aeronutike e shekullit XX, Solar Impuls do të jetë e para e shekullit XXI”, do të thoshte Piccard kur paraqiti projektin e tij më 2003. Sipas tij Solar Impuls është vijimësi e historisë të aviacionit nga Vëllezërit Wright, 100 vjet më pas, kësaj here duke shkruar një histori të re, me energji diellore.
Në një intervistë tek Corriere della Sera botuar këtë vit, Piccard do të tregojë se si i lindi ideja e Solar impuls: “Përpara pesëmbëdhjetë vitesh kur do të aterronim me ballonën Breitling, në fund të udhëtimit rreth botës, kishin mbetur vetëm 40 kile gaz propan nga 3700 që e furnizuam ditën e nisjes. E gjithë kjo ndërmarrje rrezikonte të dështonte sepse gati u mbarua gazi. Atëherë bëra një premtim se xhiron tjetër të botës,do ta bëja pa karburant. Dhe kështu lindi ideja e Solar Impuls.”
Piccard janë familje eksploratorësh, gjyshi ka shkuar në stratosferë, i jati në pikën më të thellë të oqeanit, kështu që Bertrand Piccard mbetet të bëjë një shpikje që t’i tejkalojë paraardhësit e tij.
Dhe nuk ka diçka më spektakolare dhe të hatashme se sfida Solar Impulse – dhe Solar Impulse 2, të cilën Piccard e ndan me bashkëpunëtorin e tij të ngushtë André Borschberg.
A mendoni pak se çfarë do të thotë kjo? A nuk vazhdojnë të mbeten shkak i luftrave të ndyra burimet e energjisë, varësia prej tyre, ndaj naftës dhe gazit, ndaj Arit të zi, vajit të gurit apo karburanteve. Këto janë burime të energjisë fosile, energji e pa rinovushme që jo vetëm ka një kosto të madhe, që jo vetëm ia shterojnë burimet natyrore globit, por shkaktojnë edhe tragjedi në ekosistem përmes skorieve radioaktive apo efektit i gas serra.
Solar Impuls e ndal shkatërrimin e botës, e ndërpret burimin e luftrave dhe i jep shans gjithë botës ta jetojë jetën si duhet!
Duke folur me ne gazetarët Piccard nënvizoi se projekti i tyre nuk është politik. Nuk është as i gjelbër – green – në anglisht – është – clean – tha ai – duke bërë një lojë rimash, domethënë është një projekt i pastër, për të përfituar energji në mënyrë të pastër e të pashterrëshme.
Projekti nisi në nëntorin e 2003. Shtypi i asaj kohe do të shkruante: “Pasi kalëroi erën, Piccard po kalëron diellin”. Por i besonin të gjithë. Sepse vinte prej një dinastie shpikësish. Bertrand e paraqiti projektin e tij në Universitetin Politikenik Federal të Lozanës – Ecole Polytechnique Fédérale de Lausanne (EPFL) – me emër shumë të famshëm në botë, të cilit shteti i Zvicrës i siguron një buxhet që shkon rreth 1 miliardë $. EPFL e quajti avionin e Piccard “laborator fluturues” dhe pranoi menjëherë të bënte një studim të fizibilitetit, drejtimi i të cilit iu besua André Borschberg, me profesion inxhinier dhe pilot i Swiss Air. Prej atij momenti, midis dy burrave Piccard e Borschberg u farkëtua një miqësi e fortë dhe ata vendosën të punonin së bashku. Dhe nuk janë ndarë prej asaj kohe, duke i kaluar të gjitha sfidat së bashku.Testi i parë i Solar Impulse u bë në dhjetor të 2009. Në prill të 2010 ishte fluturimi i parë. Në korrik 2010 fluturimi zgjati 26 orë natën dhe ditën. Më 13 maj fluturimi për herë të parë zgjati 13 orë nga Payerne në Bruksel, ku dy pilotët ishin ftuar nga BE. Në maj-qershor 2012 ishte fluturimi i parë interkontinental nga Payerne- Madrid- Rabat-një qytezë e Marokut dhe kthim. Më 2013 fluturimi i dytë interkontinental në SHBA, coast-to-coast nga njëri oqean tek tjetri në linjën San Francisco-Phoenix-Dallas-St.Luis –Washington D.C.-New York City. Ky fluturim u sponsorizua nga manjati amerikan Larry Page, një nga themeluesit e Google i mrekulluar nga shpikja e Piccard, sepse Piccard e kthen në realitet moton kryesore të jetës së tij: “Kur njerëzit thonë se kjo është e pamundur, kjo është ekzaktësisht arsyeja se përse ne përpiqemi ta bëjmë të pamundurën të mundur.”
Sfida dhe destinacioni i ri i tyre në vitin 2015 është fluturimi rreth botës. Ata do të fluturojnë me Solar Impulse 2, avion me një kabinë një vëndëshe. Ata do të fluturojnë pa një pikë kaburanti, si kanë vepruar deri më tash. Udhëtimi i tyre do të përshkojë 35 mijë kilometra, në një mision që do të zgjasë 5 muaj – nga marsi deri në gusht të 2015. Ata do të fluturojnë në lartësitë që shkojnë mbi 9000 metra me një avion i cili e ka krahhapjen rreth 72 metra, pak a shumë sa një Airbus A380, ama jo 500 ton, por vetëm 2300 kg, sa një veturë, me një shpejtësi që varion nga 35 deri140 km në orë, me një mesatare prej 70 km orë.
Solar Impulse përfaqëson ëndërrën e dy pilotëve, që janë eksplorimi, kërkimi shkencor dhe promovimi i vlerave njerëzore në raport me tokën dhe ambientin. Shfrytëzimi i energjisë diellore është e ardhmja e planetit tokë. Në vitet ’60 njeriu ëndërronte të shkonte në Hënë, sot sfida e shekullit dhe milenarit është në fushën e energjisë të pashterëshme, ashtu si edhe lufta kundër varfërisë dhe kërkimi në fushën e shkencës dhe mjeksisë.
Prandaj në fillim Solar Impulse dhe tani Solar Implulse 2 si sfida e milenarit ka partnerë, sponsorë dhe mbështetje. Partnerët kryesorë të Solar Impuls 2 janë firma me reputacion të padiskutushëm në rrang botëror që garantojnë suksesin, si SOLVAY, OMEGA, SCHINDLER, ABB. Pastaj ka partnerë zyrtarë si Bayer MaterialScience, Altran, Swisscom und Swiss Re, pastaj ka mbështetës institucione zyrtare si European Space Agency, EPFL, IATA,(International Air Transport Association), Dassault Aviation.
Kanë edhe një komitet patronazhi me personazhë të famshëm të botës si Buzz Aldrin, njëri prej Astronautëve të Apollo 11,Robert Swan që ka arritur i pari në të dy Polet, Sir Richard Branson, James Cameron, Princi Alberto II i Monte Karlos, Elie Wiesel , Al Gore, Paulo Coelho etj.etj.
Kanë përkrahës edhe Sekretarin e Përgjithshëm të OKB Ban Ki-Moon, i cili i priti të dy në Pallatin e Qelqtë në New York, më 9 korrik 2013, kur Solar Impuls ndërmori udhëtimin e dytë interkontinental, kësaj here në SHBA. Është shumë impresionuese deklarata e Ban Ki-Moon me këtë rast: “Është një ditë me diell sot në Kombet e Bashkuara. Shumë njerëz romantikë e lidhin diellin me poezinë dhe muzikën. Ndërsa mysafirët tanë sot këtu e shfrytëzuan fuqinë e diellit të fluturojnë nëpër qiej.”, shkruan në deklaratën e tij Sekretari i Përgjithshëm i OKB dhe më tutje midis të tjerave vazhdon: “Unë i uroj mirëseardhjen Solar Impulse në udhëtimin nga San Francisco në New York. Ndoshta Sekretari i Përgjithshëm i ardhshëm i OKB, ai ose ajo do të udhëtojë me një avion solar. Prandaj unë kam rastin e jashtëzakonshëm dhe nderin të takohem me dy pionierë kurajozë, Bertrand Piccard dhe André Borschberg, të cilët e bënë të mundur fluturimin e Solar Impulse. Unë u thashë atyre se ata janë si vëllezërit Wright, të cilët provuan se njeriu mund të fluturojë. ..Unë e vlerësoj kurajon e këtyre pionierëve, sepse suksesi i tyre do të jetë sukses i njerëzimit.”… “Pasi planetit tone i kanoset një rrezik serioz nga impakti i ndryshimeve klimaterike…Kam vizituar zonat e krizave nga klima të planetit tonë në Arktik dhe Antarktikë dhe prandaj kam lancuar dy vjet më pare inisiativën për Sustainable Energy for All – Energji e Qendrushme për të gjithë, (për të arritur akses në burimet natyrore universale, me qëllim përmirësimin në eficiencën e energjisë duke rritur energjinë e rinovushme – shënimi në parantezë është i autorëve të shkrimit). “Këtë qëllim ka edhe takimi i sotshëm, sepse këto përpjekje duhet t’i bëjnë bashkë dhe t’i bashkojnë partnerët nga qeveritë, shoqëria civile dhe sektori privat. Pasi arrihen tre objektiva: Së pari, sigurohen burime moderne të energjisë për 7 miliardë njerëz, të cilët në vitin 2030 do të bëhen 8 miliardë; së dyti, dyfishohet efiçensa e energjisë dhe së treti, dyfishohet energjia e rinovushme në plan global. Dhe Solar Impuls ka lidhje me këto objektiva lëshuar nga OKB”, nënvizon në deklaratën e tij Ban ki-Moon me rastin e takimit të tij me Bertrand Piccard dhe André Borschberg.
Nisur nga koha kur ka nisur projekti i Solar Impulse që është viti 2003 dhe iniciativa e Sekretarit të Përgjithëm që është 2010, mund të thuhet se Solar Impulse i ka paraprirë iniciativës ardhur nga OKB. Por kjo pak rëndësi ka. Ajo që duhet të thesohet është se Ban Ki-Moon është përkrahës dhe fans i Solar Impulse.
Bertrand Piccard dhe André Borschberg është shumë pak të thuash se janë ambasadorët e së ardhmes, se janë pionierë të inovacionit, se janë eksploratorë dhe gjigantë. Sepse ata janë duke inicuar një revolucion të paparë deri më sot.
E megjithatë bota sikur fle përpara hopit të tyre gjigand. Qendrat vendimmarrëse të botës bëjnë sikur nuk po e vënë re. Prandaj Bertrand Piccard dhe André Borschberg synojnë të tërheqin vemendjen e opinionit publik duke i treguar njerëzimit se burimi diellor është energjia e së nesërmes që mbron ekosistemin, planetin tokë dhe ne banorët e tij. Edhe takimi me ne gazetarët – këtë objektiv kishte.
Për mendimin tonë Bertrand Piccard dhe André Borschberg janë herojtë e kohës sonë. Prandaj interesi për ta dhe punën e tyre nga mediat është i jashtëzakonshëm. Në grupin tonë ishte një ekip nga ORF i Austrisë(që realizoi një intervistë ekskluzive), nga Bloomberg Television, një grup gazetarësh kinezë të vendosur në Gjenevë, midis tyre një gazetar shkencor nga agjencia e lajmeve Xinhua News Agency etj, që do të thotë se Solar Impuls 2 paraqet interes shumë të madh për Kinën. Kur kemi parasysh konsumin e naftës, i cili sipas statistikave është drastik. Vetëm SHBA sipas statistikave të 2011 konsumon rreth 20 mijë barile në ditë, ku Kina zë vendin e dytë me rreth 10 mije barile. Me këto përmasa të konsumit, që sa vjen e rritet, bota po shterohet krejt, ndërsa ambienti po ndyhet në në mënyrë të frikëshme duke e bërë planetin Tokë të pajetushëm.
«Me Solar Impuls dëshirojmë t’i bëjmë botës me dije se duhet ta reduktojë varësinë nga burimet e energjisë fosile, që janë nafta, qymyri, gazi. Teknologjia e pastër që ne përdorim në avionin tonë mund të përdoret në automjetet, sistemet e ngrohjes, ndriçimit duke e rritur efiçencën e tyre”, na thotë Bertrand Piccard.
Ai thotë të vërtetën. Solar Impuls 2 fluturon me bateri diellore, të cilat karikohen gjatë ditës, duke krijuar rezerva që fluturimi të jetë perpetual, pa patur nevojë që avioni të ndalojë e ulet diku për t’u furnizuar me karburant.
Se kur do të ndodh ndryshimi kjo është çështje kohe, që varet edhe nga mendësia e metropoleve të poltikës për t’i kushtuar vemendje një projekti që tani është realitet i prekshëm. Një gjë është e sigurt se emri i Bertrand Piccard dhe kolegut të tij një ditë do të rreshtohet pranë emrave të Henry Ford, Thomas Edison dhe Steve Jobs të cilët ndryshuan historinë përmes shpikjeve, shpikje që shkaktuan revolucion në tranformimin e botës dhe njerëzimit. Shpikja e Bertrand Piccard është po aq spektakolare, bile mund të thuhet më spektakolarja. Sepse dielli, ashtu si thotë Heraklitits, çdo ditë lind i ri dhe për Napolon Bonapartin si dhuruesi i jetës universale, Dielli ishte vetë Zoti.

A po formohet “ Ushtria e Sanxhakut”?

by

Në rrjetet sociale janë paraqitur disa faqe të cilat kanë të bëjnë me krijimin e “Ushtrisë së Sanxhakut”. Në një faqe të hapur në facebook para 4-5 ditëve, bëhet thirrje për formimin e “Ushtrisë së Sanxhakut”. Në disa postime tjera ftohet çdo individ që të armatoset sa më mirë. E gjithë kjo arsyetohet me mbrojtjen e popullsisë boshnjake dhe territorit të Sanxhakut./
Nga Ismet Azizi/
Në lidhje me hapjen e kësaj faqe të internetit, për prononcimet dhe thirrjet që janë bërë, është deklaruar edhe Reshat Pllajoviq në emër të Bashkësisë Islame. Ai për TV B92 ka deklaruar: “Konsiderojmë se ky është një keqpërdorim i një manifestimi të qetë kulturor me qëllim të diskreditimit të sajë si dhe organizatorët e tij, dhe po ashtu edhe nxitje të mosbesimit dhe panik ndërmjet qytetarëve të këtij regjioni”.
Pllajoviq, poashtu, ka shtuar se kush qëndron pas kësaj thirrje dhe këtij keqpërdorimi përgjigjen mund dhe duhet ta gjej te organet përgjegjëse të këtij shteti. Gjithashtu, ai deklaroi se mbrojtja e qytetarëve dhe e regjionit është detyrë e shtetit dhe organeve të tij. Ai shtoi se pas këtyre thirrjeve “qëndrojnë ata të cilët gjatë këtyre ditëve në mediet serbe vazhdojnë të paraqesin-shtrojnë akuza të tmerrshme dhe gënjeshtra në llogari të BI dhe ndaj udhëheqësish së sajë, të cilët në këtë mënyrë sigurojnë edhe më tutje vëmendjen e medieve”.
Nuk dihet se kush i ka hapur këto faqe në internet. Prokurori serb për kriminalitet të lartë teknologjik, Branko Stamenkoviq, për TV B92 deklaroi se tashmë ka reaguar dhe ka kërkuar nga Ministria e Brendshme të grumbulloj informacione.
Prokurori Stamenkoviq tha se menjëherë, sapo është njoftuar se një faqe e tillë ekziston, është hapur procedura dhe ka kërkuar nga Ministria e Brendshme që të mbledhë të gjitha të dhënat. “Ka disa indikacione të caktuara se mundë të veprohet në këtë çështje, dhe pasi të mblidhet materiali, do të njoftohet opinioni publik”, ka deklaruar Stamenkoviq.
Supozohet se qëllimi i formimit të “Ushtrisë së Sanxhakut,” sipas shkrimeve të autorit në faqen e internetit, është mbrojtja e popullsisë boshnjake dhe jo serbe, po ashtu edhe mbrojtja e territorit të Sanxhakut. Kjo dukuri është duke ndodhur pas kërcënimeve të çetnikëve të kthyer nga Ukraina, të cilët kanë paralajmëruar marshimin nëpër rrugët e Pazarit të Ri .
“Presim që autoritetet shtetërore do të reagojnë sa më shpejtë që është e mundur, për shkak se ky është momenti i fundit për të treguar seriozitetin e sistemit, se institucionet punojnë, që askush nuk mund të krijojë një panik të tillë,” ka deklaruar për B92 Meho Omeroviq anëtarë i Komisionit Parlamentar për të Drejtat e Njeriut dhe të Pakicave. Omeroviq shtoi se këtu bëhet fjalë për shkelje të ligjit.
Duhet përmendur se TV B92 nuk ka transmetuar deklaratën e drejtorit të medresesë Reshad Pllojoviqit, e cila është bërë me kërkesë të korrespondentit të B92, dhënë këtij televizioni.
Në një takim me simpatizantët e tij në Novi Pazar, zëvendëskryeministri i Serbisë Rasim Lajiq, vuri në dukje se një grusht njerëzish sipas tij, duan të tërheqin vëmendjen për veten e tyre dhe me budallallëqet e tyre të ndryshme po i shkaktojnë dëme të mëdha tërë popullit.
“Marshimi në uniforma të gjelbra, deklarata të ndryshme ekstremiste dhe nacionaliste, përmendja e sërishme e autonomisë për Sanxhakun dhe çdo gjë tjetër që kemi dëgjuar në 15-20 ditët e fundit në Novi Pazar na kthen në vitet e nëntëdhjeta, të kaluarën e shëmtuar dhe na shkakton dëme të mëdha. Por , Novi Pazari iu thotë jo këtyre veprimeve. Shumica e njerëzve këtu duan punë, rrugë, shkolla, investitorë të huaj dhe prosperitet. Shumica këtu dëshirojnë në vend të uniformave ushtarake të shohin ato të punëtorëve, inxhinierëve, mjekëve … ” tha përveç tjerash Lajiq duke abstrahuar faktin se ai më tepër se 20 vite është në pushtet, dhe se për gjendjen e mjerueshme në Sanxhak pikërisht ai më së shumti është fajtorë. Edhe më tepër, sipas shumë analistëve, Lajiq është ministër i “përhershëm” në qeverinë serbe, pavarësisht se cila parti është në pushtet.
Të gjitha këto ngjarje po ndodhin në prag të zgjedhjeve për Këshilla Nacionale. Si duket kundërshtarët politik i ka kapluar paniku, sidomos Rasim Lajiqin, të cilin po e pengon përafrimi i Bashkësisë Islame në krye me myftiun Zukorliq dhe Partia e Aksionit Demokratik (SDA) e Sulejman Uglaninit.

At’ Gjergj Fishta Kolona Vertebrale e Kombit

by

-Në qytetin e Gencit, françeskanët e “bekum” kishin hapur shkollën e parë Shqipe qysh në vitin 1861/
– Françeskanët e Shqipërisë hapën të parët siparin e Teatrit Kombëtar. Ishte vitit 1890./
– Thuhet se vjershëtori lind, e gojëtari bëhet. E Fishta për një mend kishte lindur poet./
– Viti 1899 qe viti i një ngjarje të veçantë për Fishtën. Bëhet anëtar i Shoqërisë Bashkimi/
– Viti 1900 shënoi për Fishtën pikënisjen e vërtetë letrare./
– At Fishta me natyrshmërinë e rrjedhshmërinë e mendimit, luftoi për ta radhitur Shqipërinë me popujt e Europës/
– Në vitin 1902 Fishta merr drejtimin e shkollës fretnore në Shkodër./
– Si vendosi në rrethana kritike e të vështira Gjuhën Shqipe si gjuhë mësimi/
– Fishta e Gjeçovi themeluan të parën Bibliotekë Shkollore në vitin 1907/
– Dijetari i Austrisë së vjetër Maksimilan Lombertz e paraqet Fishtën si një “poet gjeni”/
– At’ Giuseppe Valentini një erudit e albanalog me formë botërore thotë: “Fishta ka cilësitë e Homerit dhe prirje mikelangjelike/
Mark Topollaj- Kinoregjisor/
Vjeshta e dytë e vitit 1871. Shqipëria ishte nën sundimin Otoman. Binte shi. Familja e Ndok Simon Ndocit në Fishtë të Zadrimës, kishte zbritur nga mallet e Mirditës për një jetë më të mirë. Në mëngjesin e datës 23 tetor, u dëgjuan breshana (pushkë). Kjo familje shtohej me një djalë tjetër. Fshatit ju shtua një armë, famullisë një engjëll. Kombi një Zheni.
At’ Leonardo de Martino një poet italo-shqiptar ishte famullitar në Trashan. Engjëllin e vogël ai e pagëzoi me emrin Zef dhe e lau me ujët e pagëzimit. Ishte shenjë e një profecie hyjnore. Harpa Leonardiane i dha drurin Lahutës fishtiane. U rrit me puthjet e nënës dhe përkëdhelitë e babës. Fretnit françeskan falë inteligjencës së tij e morën nën kujdestarinë e tyre. Në qytetin e Gencit, françeskanët e “bekum” kishin hapur shkollën e parë Shqipe qysh në vitin 1861. E para shkollë popullore shkollë popullore në Shqipëri. Ishte shkolla e të varfërve, e këmbëzbathurve, e të harrumve e fshatarëve. Historianët tanë heshtin. Një heshtje e qëllimtë e trupshme. Një heshtje e diktuar nga kulturua orientale. Politika është mjerane. Në ambientet e kësaj shkolle u shfaq për të parën herë ?Nata e Këshndellave” në gjuhën Shqipe. Një melodramë e përpunuar nga At’ Leonardo de Martino. Historianët heshtin pse nuk duan të pranojnë se Françeskanët e Shqipërisë hapën të parët siparin e Teatrit Kombëtar. Ishte vitit 1890. Dhjetë vjet më vonë Kolegji Soveriana e Etërve Jezuit filloi aktivitetin e vet Teatral. Pra gjuha Shqipe po flet Françeskan e Jezuit po ndezin zemrat e të rinjve që është fryti i gjenisë së racës Arbënore.
Pikërisht këtë vit Kuvendi i Fretënve i Troshanit hapi për të parën herë Kolegjin Françeskan Shqiptar nga At’ Martini nga Palmanova e At’ Gianpiero nga Bergoma. Zefi i vogël ishte ndër të parët.

Thuhet se vjershëtori lind, e gojëtari bëhet

Thuhet se vjershëtori lind, e gojëtari bëhet. E Fishta për një mend kishte lind poet. Edukimin fetar e mori njëkohësisht me edukimin e dashurisë për Atdheun. Aty ku ishte frati, aty ishte flaka e ungjillit, vatra e kulturës dhe pishtari i atdhedashurisë. Në moshën 23-vjeçare në Kishën e Trashanit dha meshën e parë. Akti i këtij djaloshi ishte i jashtëzakonshëm. Në gëzimin e kësaj feste në Trashan ishin dhe fshatrat për rreth. Kishin ardhur edhe nga Mirdita. Një festë që po i kushtohej Zotit, gjuhës Shqipe e Kombit. Në mes njerëzve, bariu i ri hetoi vetitë shpirtërore të një race të virgjër e të vendosur. Shijoi gjuhën e gjallë të maleve dhe kuptimin e plotë të së folmes me frazeologji të pasur. Gjeniu i ardhshëm hetoi hapësirën letrare të rapsodisë Ilire. Ndjenjat popullore e gjuha e shpirtit shqiptar po priste Homerin e vet, ta ujdis kangën në harkun e lahutës. Poetit të ardhmes i dha zemër visar i rujtur gjuhësor i cili ishte barometri i shprehjes së dashnisë kombëtare.

Viti 1899 qe viti i një ngjarje të veçantë për Fishtën. Edit Durham ka respekt të veçantë

Bëhet anëtar i Shoqërisë Bashkimi. Kjo shoqëri u themelua nga fort i përmenduri Imzot Prend Doçi abat i Mirditës. Ky ishte mendjezgjuar, i pajisur me një kulturë të gjanë e me zotnime gjuhësh të huaja. Kishte përvojë jete dhe i pajisur me një personalitet me parashikime të sakta e me ndjenja fetare e politike të hapura. Edit Durham thotë për Abatin e Mirditës: “Ishte fort i mençur, me një kulturë të gjerë e me plane të madhnueshme. Ishte një nacionalist shqiptar me largpamësi në botëkuptimin Europian ishte i kuptueshëm. Shpirti i tij organizativ i dha mundësi të mbledhë rreth vetes ajkën e personaliteteve të vendit. At Gjergj Fishta menjëherë u bë dora e djathtë e këtij njeriu të shndritshëm. Nuk ju nda në të gjitha iniciativat letrare e politike duke zanë fill nga Abetaria e Gjuhës Shqipe. Kjo abetare është ajo që ne flasim sot e mot.

Viti 1900 shënoi për Fishtën pikënisjen e vërtetë letrare

Pak ma vonë na befason me satirën e hollë, i cili e vendos mendimin në kuptimin artistik të fjalës. Aftësia e tij bëri që të cilësohet si një nga shkrimtarët e satirës me vlera europiane. Fishta me punë të jashtëzakonshme i bindi shqiptarët se në letrat shqipe është ma i mirë dhe i shumëtrajtueshëm. Harmonia specifike në mes temave të trajtuara, gjensia kohore dhe përsëritja e historisë në kontekstin kombëtar është një angazhim shembullor i Fishtës. Ky zheni konsiderohet shtylla vertebrale e kombit të ri Shqiptar. Në fushën e publicistikës ky vigan krijoi aktin politik me përmasat e njohjes së Shqipërisë nga zonja e vjetër.

At’ Fishta luftoi për ta radhitur Shqipërinë me popujt e Europës

Ndërlikimet historike Shqipërinë e shkëputën nga Europa por At Fishta me natyrshmërinë e rrjedhshmërinë e mendimit, luftoi për ta radhitur Shqipërinë me popujt e Europës. Ai ngriti në art elementin e qenësishëm të kulturës, të bazuar në fakte historike. Kundra Shovinzimit ballkanik ai mbajti një qëndrim të prerë e sarkastik. Çdo orë poeti bëhej fli me fratin, frati për atdheun e atdheu rraskapitej për të pas gojëtarin, dramaturgun, regjisorin, publicistin….sepse Shqipëria kishte nevojë për të gjitha. Sfidat dhe liritë e arsimit kombëtar kanë ngjashmëri dhe vazhdimësi me vendet e tjera. Kjo do të thotë se nga mot jemi pjesë përbërëse e kontinentit të vjetër.
Në vitin 1902 Fishta merr drejtimin e shkollës fretnore në Shkodër
Këtu, Ai mori një veprim ma me rëndësi për arsimin e kulturën shqiptare. Ai vendosi në rrethana kritike e të vështira Gjuhën Shqipe si gjuhë mësimi. Asnjëherë nuk ju përmend kjo iniciativë Fishtës gjatë anatemimit të tij të gjatë dhe u përdor heshtja e cila është më e rëndë se vrasja. Historiografia shqiptare është një mashtruese e vërtetë, ajo përsëri hesht.
– Fishta e Gjeçovi themeluan të parën Bibliotekë Shkollore në vitin 1907
Ata heshtin edhe për faktin se ishte Fishta e Gjeçovi që themeluan të parën Bibliotekë Shkollore në vitin 1907. Karakteri polemizues i Fishtës është se ai hartoi apologjinë Shqiptare me terminologjinë e Shovinizmit ballkanik që deformonin embrionin e së drejtës së shqiptarëve për mëvetësi.
Gjeniu i letrave shqipe ishte një njohës i shkëlqyer i frymëzimit popullor, i cili në veprat e tij solli qarkullimin e vlera të qytetërimit duke e shpreh cilësitë estetike të popullit të vet. Këtij populli i cili është mbështetur mbi ligjet e veta shoqërore e historike dhe mbi vlerat estetike nuk mund ti mohohet vetëvendosja dhe legjitimi i pavarësisë. Ky korife i racës ka shprehur haptazi të vërtetën e heshtur dhe asnjëherë nuk bëri tërheqje taktike përballë absurditetit të politikës europiane.
“Diplomacia e Europës thotë ai: nuk ka nder e burrni, është vet faqja e zezë, e marrja, e turpi i gjithë njerëzimit”.
Jemi në vitin 1908. Një nëntor
Është data historike e Kongresit të Manastirit. Këtu është bashkuar ajka e Shqipërisë letrare. Fishta dhe përfaqësuesit e Shoqërisë “Bashkimi” ishin prezent. Ai nuk ishte aty për të detyruar të tjerët që të pranojnë Alfabetin e Abatit të Mirditës Prend Doçi, por për të shkoqitur çështjen dhe për të gjetur një rrugë të mesme në dobi të gjuhës e të shqiptarëve që të bashkohemi. Fjala plotë kuptim, logjika dhe oratoria e françeskanit nga Shkodra e bani të dallohej prej të tjerëve dhe në këtë mjedis mundësoi që nga 52 anëtar të Kongresit 49-të të votojnë Alfabetin e hartuar nga Prend Doçi Abati i Mirditës. Qe një triumf i kapacitetit individual të oratorisë Fishtiane dhe të vërtetësisë shkencore të Alfabetit që fëmijët tanë mësojnë sot. Abati Prend Doçi i Gjergj Fishtës në bashkëpunim me korifenjtë e tjerë të racës përbëjnë Kostehrecionin e Harushës së Madhe në qiellin e Veriut Shqiptar. Por nuk duhet të harrojmë se në pesë dekadat e zymta të Utopisë Komuniste, mbi figurën e Viganit të letrave Shqipe është hedh shumë pluhur. Mospërfillja dhe harresa vazhdojnë edhe sot. Kultura e menisë orientale ka hedhur të keqen për të deformuar keqas shtatoren e tij madhështore. Edhe pse njerëzit e shquar të botës e kanë vendosur krah për krah me Homerin.

Dijetari i Austrisë së vjetër Maksimilan Lombertz e paraqet Fishtën si një “poet gjeni”.

Ky mendim është shpreh në raportin e botuar në Anzeiger, Organ i Akademisë Perandorake të Shkencave Vjeneze.
At’ Giuseppe Valentini një erudit e albanolog me formë botërore thotë: “Fishta ka cilësitë e Homerit dhe prirje mikelangjelike, ose ma përpiktas ai është në analogji propocionale me të. Dy vepra Iliada dhe Lahuta e Malësisë po të ishin dy piktura do ti vinin në të njëjtën dhomë galeria përballë njëra-tjetrës duke mohuar prerazi se njëra është kopje e tjetrit. Kjo analogji proporcionale nuk e vendos nxënësin në një shkallë ma të ulët se mjeshtrin, apo si një shtojcë, por baras me të. Janë shumë figura letrare të botës dhe shqiptare me mendimet e shprehura, se forca e mendjes së tij e ka vendos në volumin e një gjeniu si Homerin tek kryevepra e tij Iliada.
Ky është pra Fishta i madh. kur u nis për në Francë bashkë me Imzot Bumçin u ndaluan në Romë. Këtu u pritën nga Papa Benedikti i XV-të. Me këtë Papë Shqipëria ndjeu shpëtimin e Korçës dhe Gjirokastrës. Sipas akordit, Titon-Venizelos këto dy qytete do ti lëshoheshin Greqisë. Të parën ditë të Janarit të vitit 1920 Papa tha: “Kam me ba ç’ka të mundem për me e ndihmuar Shqipërinë”. Mbasi morëm bekimin e Papës Benedikti i XV-të u nisën për Paris në Konferencën e Paqes. Në këtë Konferencë u mbajt një fjalim madhështor i përgatitur nga At Gjergj Fishta dhe i ligjëruar nga Imzot Bumçi. Do të citoj vetëm hyrjen. “Prej brigjeve gjimuse t’Euksinit e me borë të amshume të Alpeve Julje, prej bigave bubulluse t’Akrokeraunve e Karmat të thepisurave të Karpateve, ende të rime me gjak njeriu, n’atë Kavaljetet e kalume, të vjetra, banonte ajo familje e madhe thrako-ilire me nam e në za në historinë e fiseve e të kombeve”.
Ky është edhe sot një shembull oratoria ciceroniane i veshur me kostumin Arbënor.
Një person me pseudonimin Ilirias parashtron idenë se katolikët nuk përkojnë me çështjet e ndryshme kombëtare. Kundër përgjigjia e Fishtës artikullusit të “Shpnesës” është një prej apologjive më të frymëzuara në botën e Kulturës Shqiptare.
Euridicioni argumentues i shkrimtarit i jep klerit katolik dhe çështjes Shqiptare vlera të pa krahasueshme me modelin e një retorike të lartë. Aktiviteti i tij politik e artistik është i përmasave të mëdha.
Anëtar i Bashkimit Ndërkombëtar të poetëve. Lahuta e Malësisë u vlerësua si degë e pavdekshme e blerimeve Olimpike
Ai u gëzua për pranimin e tij si anëtar i Bashkimit Ndërkombëtar të poetëve. Organizat kjo e themeluar në Nju Jork ku përfaqësoheshin nga 60 kombe të botës. Kryevepra e tij Lahutën e Malësisë e varshin në degë të pavdekshme të blerimeve Olimpike.
Ata që ndoshta se dinin se ku gjendej Shqipëria gjeografike tani e dinin se në këtë vend të panjohur ishte e ligjëronte me artin e hyjnive një poet, një shkrimtar, një Homer modern i cili këndon në gjuhën e përbashkët të zemrës e ndjenjave të njerëzimit.
Në vitin 1937 u bë publikimi definitiv i “Lahutës së malsisë”, kryevepra e letërsisë Kombëtare me përmasa botërore.
Lufta Ruso-Turke dhe Cari i Rusisë kundër Shqipërisë
Lufta Ruso-Turke e ligështoi portën e lartë. Popujt e ballkanit e kishin fituar pavarësinë. Shqiptarët e gjetën të vetmuar. Mendojnë edhe ata të fitojnë lirinë por u ndeshën me një armik të ri. Cari i Rusisë i shtyn sllavët e jugut për ta gërvisht Shqipninë.
At Gjergj Fishta ky burrë i ditur i devotshëm për fe e atdhe e studion madhështinë e kombit të vet nëpërmjet historisë. Parabola njerëzore e këtij talenti me famë botërore shënoi faqen më të lartë të lavdisë tonë. Por tragjedia e Shekullit të kaluar ishte e dhunshme dhe i lodhi shqiptarët. Fuqitë e mëdha e detyrojnë Turqinë që të lëshojë trojet shqiptare sllavëve të jugut dhe Greqisë. Por poeti i madh një personalitet poliedrik e kishte kuptuar se heroizmi i shqiptarit është poezi dashurie. Filloi punën me Lahutën e Malsisë. Ai krijoi një vepër momentale. Në brendësinë e saj ka një humanizëm sublime dhe emocionet janë prekëse e rrënqethëse. Vepra ka një shtrirje të ngjarjeve e problemeve universal në kufirin e një vendi që po e zvogëlon çdo ditë. Kush e lexon dhe e studion veprën e tij, ajo të le shenjën e përjetësisë.
Poeti është i shqetësuar për fatet e kombit. E thërret zanën e malit dhe bisedon me të.
“Hej moj Zanë! Si të duket ty? A thue se unë do ta arrij me pa rreth flamurit Kuq e Zi e kanë me u ba bashkë Geg e Toskë me derdh gjakun për Shqipëni”.
Kultura e pushtuesit oriental penetroi në jetën tonë dhe la gjurmë dëshpërimi si personazhi i Faustit. U krijua një ankth malli i harruar. Aftësia patriotike e humbi origjinën dhe krijoi tension në mes dëshirës e mos dëshriës dhe shënoi debolesën mentale.
Shqipërinë e zuni nata. E nata ringjalli të gjitha principet kozmike. Fëmijët e saj janë qielli e toka, gjumi e vdekja. Pashë njat zot këtë copë tokë e këtë copë qiell pse doni me na e marr, e kujt doni me ja dhanë?
Të vdekurit që popullojnë mbretërinë e natës i dhanë shkas të lëvizë ritmin e gjakut Shqiptar dhe i drejtohet Europës!….
– uh! Europ kurva e motit
që i ra mohit besës së zotit
po, aky a sheji i qytetërimit
me da tokat e Shqipnisë
për me mbaj këlyshët rusis.
Frymëzimi hyjnor në ndërtimin e shtatores kombëtare, krjoi epopen e një populli të lodhur nga pushtimet e një pasnjishme. Misteri i personalitetit të tij është se ai këndoi shqip. Këngët e tija janë erë e tokës, janë ngjyra qiellore, janë gurgullima e lumenjve dhe fërshëllima e pyllit. Por pushtimet vazhdojnë!
7 prill i vitit 1939. Italia fashiste e pushtoj Shqipërinë.
Shpata e fashizmi kishte për anëtar Musolinin dhe Konti Çiano. Kërkonin italizmin e Shqiptarëve. Më 12 prill përfaqësuesit e 10 prefekturave të Shqipërisë u thirrën në Tiranë për të legalizuar etikën pushtuese dhe për ti venë vulën robërisë me lirinë. Në dhjetë prefekturat e Shqipërisë vetëm ajo e Shkodrës protestoi. Komisioni ishte i përbërë nga katolikët. Padre Anton Arapi një nga korifejt e racës e ngriti zërin kundra okupacionit fashist Italian, ashtu qartë dhe pa kompromis Ai u tha: “Ju s’keni vend këtu. Ne kërkojmë Indipendencë absolute të Shqipërisë me flamurin e vet të pa prekur. Administrata shtetërore e shkollat dhe gjuhën shqipe nuk pranon cënim. Ushtria e jonë dhe përfaqësues para shteteve të huaja, do të jetë si një komb Sovran dhe i pavarur”.

O Zot na thuaj çfarë duhet bërë më shumë për vendin tënd? Padre Anton Arapi me kryyelartësinë e racës e kundërshtoi drejt për së drejti okupacionin fashist. Kurse të heshturit u bënë heroj. Padre Anton Arapi në vitin 1946 komunistat e pushkatuan si tradhëtar. I pushkatuan dhe i burgosën të gjithë klerinë katolike.
Mizorinë komuniste nuk arriti me epa poeti ynë i madh por ai e kishte parashikuar duke e ngrit tonet e madhërishme heroike, në përfytyrimet e papërsëritshme të burimeve njerëzore. Ndërthyrjet e ndryshme të mitologjisë me realitetin pamsllav e ka theksuar tek lahuta Malsisë.
Homeri shqiptar i vrullshëm në ashpërsim e stilit, i fuqishëm në mendimin filozofik e dramatic e ka bërë që Fishta të krahasohet në këtë lëmë me Geten e Danten Aligerin.
Në mbarimin e vitit 1940 e ndjente vehten të lodhur. Due me shkue në Fishtë në vendlindjen time thotë Padre Gjeri. Më ka marr malli me pa varret e njerzve të mi. due të pushoj pak në atë vend vaji. Diçka parandiente. As me shkrue nuk mundet ma.
Këtu nana më ka përkundur në djepin e drujtë dhe më ushqej me gjinin e saj.

Ndarja nga jeta

Ishte dimër, dhjetor. Më 10 të këtij muaji ai u sëmur. Gjithnjë e po keqësohet. E çuan në Shkodër. Binte borë, ftohtë. Murlani po i përzinte flokët e borës në drejtime të paditura. Sëmundja po i rëndohej. Shkodra me çati të zbardhura e rrugë të përbaltura mori lajmin e hidhur në orën 0.45 të datës 30 dhjetor të vitit 1940. Gjeniu i kombit u shua. Dielli në mëngjezin e kësaj dite nuk u pa. binte dhe binte borë. Shqipëria e përlotur mbeti jetime. Në Gjuhadolin e fretnve shkodranët e varrosën me dnerime të mëdha. Veprat e tij kanë pavdekësinë, çdo varg është një temë dhe çdo temë komenton heroikën dhe vitalitetin e racës për rigjenerim. Ai krijoi shqiptimin e ndërgjegjes kombëtare. Ky ishte biri i polemit shqiptar me një personalitet të shumaanshëm dhe i papërsëritshëm. Shpirti poliedrik i Fishtës zbuloi në botën e artit sekretin e fuqisë epike. Ky gjeni edhe me një plis dheu krijonte kombin. Ai ishte kryengritës, burrënor, i ushqyer si rrënjët e lisave nga toka nënë. Në fushën e satirës vraponte me Molierin. Bota At Gjergj Fishtën e kanë quajtur Homeri i ri. Nuk duhet të jetë krahasuar në letërsinë europiane ndonjë shkrimtar apo poet me Homerin. Fishta po. Për respektin e Lahutës së Malsisë që krahasohet me Iliadën e Homerit. Fishta quhej edhe TIRTEU i SHQIPNISË. Në veprën e tij ritmi i gjakut të shqiptarëve pasqyrohet fytyra e kreshnikëve. Ky i takon pavdekësisë si një vigan i racës që lëshoi kushtrimin për mbrojtjen e tokës arbënore. Në luftë për drejtësi njerëzore u ba Orfeu i Shqipërisë. Me mprehtësinë Horaciane ai ishte një zë vuajtjesh e fatkeqësish dhe u bë Apostull i Lirisë. Gjergj Fishta ka zenë vend përkrah Gjergj Kastriotit. Dy emra të njëjtë në një flamur të vetëm.

Trupi i tij u kthye në dhe Shqipërie.

LDK-AAK-Nisma- Marrëveshja me Vetëvendosjen do të publikohet nesër

by

PRISHTINË, 9 Shtator – Koalicioni paszgjedhor LDK-AAK-Nisma do të bëjë nesër publike marrëveshjen me Lëvizjen Vetëvendosje.
“Shpallja e kësaj marrëveshjeje bëhet në hapësirat e Kuvendit të Republikës së Kosovës, Salla e Grupit Parlamentar të LDK-së, në orën 13:00”, thuhet në njoftimin e dërguar nga LDK.
Pas marrëveshjes, LDK me 30, VV me 16, AAK me 11 e Nisma me 6 deputetë do të kishin së bashku 63 deputetë në Kuvendin 120 anëtarësh, mjaftueshëm për ta zgjedhur edhe kryeparlamentarin edhe qeverinë pa votat e minoriteteve.
Nga Lista Serbe me 9 deputetë, është deklaruar sot se nuk ka ndryshuar qëndrimi i saj për mbështetjen e kandidatit të koalicionit paszgjedhor për kryetar të Kuvendit, të cilin e ka votuar në 17 korrik në seancën konstituive.
Kryetarja e seancës konstituive të Kuvendit të Republikës së Kosovës, Flora Brovina, ka vendosur që ta vazhdojë këtë seance më 12 shtator.
Në njoftimin zyrtar është thënë se Sekretaria e Kuvendit do t’i njoftojë deputetët paraprakisht për pjesëmarrjen në seancë.

A PO TALLET RUSIA ME ARMEPUSHIMET NE UKRAINE?

by

BE ashpërson sanksionet ndaj Rusisë ekspansioniste, të cilat do ta vështirësojnë seriozisht ekonominë e këtij vendi, ndërsa në anën tjetër, siç raportohet, pesë shtete të NATO-s do ta ndihmojnë Ukrainën me armë/
Shkruan: XHAVIT ÇITAKU/
Putini kinse po bën përpjekje për të parandaluar sanksionet më të ashpra nga perëndimi duke paralajmëruar një armëpushim në Ukrainë. Mirëpo për këtë “ lojë” të Putinit përgjigje më të mirë dha njëri nga ministrat e punëve të jashtme nga shtetet e BE-sëi cili tha: “ Unë besoj në një armëpushim, kur e shoh atë”. Megjithatë, BE është i vendosur për sanksione më të ashpra kundër Rusisë nëse ky shtet vazhdon agresionin e tij. Sanksionet kanë për qëllim që të vështirësojnë jashtëzakonisht shumë ekonominë ruse. Këto masa “ ndëshkuese “ duhet të fillojnë së zbatuari në shumë shpejt. Derisa Putin “ hedhi në dritë” një plan armëpushimi, në anën tjetër një numër i njësive ushtarake kishin avancuar në Lindje të Ukrainës. Dhe në këtë rast regjimi i Kremlinit u tall kur tha se ato aksidentalisht kishin hyrë në këtë vend edhe pse dihet që 20 mijë ushtarë rusë qëndrojnë disa kilometra larg kufirit me Ukrainën. Ky pra nuk është aksident, por pushtim klasik i asaj pjese nga Rusia hegjemoniste. Frika më e madhe është se nëse vazhdon ky agresion me këtë ritëm atëherë kjo luftë gradualisht do të shkoj në drejtim të perëndimit.
Farsa tragjike e një konvoji “ humanitar”
Shumica e vëzhguesve ndërkombëtar dyshojnë se konvoji “ humanitar” rus është një mbulesë për aktivitete tjera. Pjesërisht për të sjellë furnizime dhe paisje për separatistët pro- rus, por ka raporte se rusët sollën edhe makineri e teknologji tjetër luftarake. Përveç kësaj gazetari i gazetës “ Guardian” ishte dëshmitar kur vërejti një kolonë ushtarake ruse e përbërë nga 23 transportues të blinduar dhe personel tjetër përcjellës që kishin kaluar kufirin dhe kishin hyrë në Ukrainë. Nga një kamerë televizive ushtarët rus ishin kapur brenda territorit rus dhe të Ukrainës duke qëlluar caqet brenda Ukrainës.
“ Modeli” i tashëm i ndërhyrjes ushtarake ruse në Lindje të Ukrainës është ndryshe nga ai që është parë në Krime. Së pari atje u panë disa burra të veshur në të gjelbër, të cilët pa shenja kombëtare u paraqitën papritmas në gjithë zonën. Pastaj ata morën nën kontroll pikat më të rëndësishme strategjike, ndërsa Rusia mohonte se ishte aty. Më pas burrat në të gjelbër rrëfyen se janë rus dhe kështu aneksuan gjithë zonën. Kjo ishte lufta “ moderne” ku operacionet e informacionit janë të rëndësishme, ndoshta më të rëndësishme se forca e armëve. Dhe prapë Rusia paralajmëron një konvoj tjetër “ humanitar” propagandë kjo e këtij vendi imperialist që me dhunë e kërcënime të dhunës po bën përpjekje për të kontrolluar fqinjët e tyre.
Krizë më e keqe e sigurisë që Evropa ka pasur në 50 vjetët e fundit
Nuk dihet me saktësi se sa perëndimi është i ndarë dhe i pafuqishëm, ndërsa Rusia shkel ligjin ndërkombëtar. Samiti i NATO-s u organizua në një krizë më të keqe të sigurisë që Evropa ka pasur në 50 vjetët e fundit. Dhe kjo forcë ushtarake për të ruajtur një sasi të vogël të besueshmërisë duhet të tregoj një përgjigje të qartë ndërhyrjes ushtarake të Rusisë në Ukrainë. Jemi mësuar që samitet e NATO-s pas luftës së ftohtë të jenë pilula si një rutinë gjumi. Mirëpo, takimi i fundit ishte më i rëndësishmi për shumë dekada. Edhe pse ishte marrë vendim që të mos ndihmohet me armë, por ishte lënë “ klauzula” se ato shtete që dëshirojnë ta bëjnë këtë mund ta furnizojnë Ukrainën. Reagimi i shpejt në këtë “ Klauzul” ishte i Italisë, Norvegjisë, Francës, SHBA-ve dhe Polonisë, të cilat siç raportohet veç kanë arritur armët e tyre në territorin Ukrainas. Megjithatë, këto shtete demantojnë lajme të tilla të paverifikuara.
Pranverën e kaluar filloi një luftë e përgjakshme në kontinentin e vjetër dhe kjo për shumëkë konsiderohej e paimagjinueshme: një konfrontim i drejtpërdrejtë ndërmjet perëndimit dhe Rusisë. Edhe në vitin 1968 Rusia pushtoi Çekosllovakinë që ishte një kërcënim për paqen ndërkombëtare, ngjashëm kjo e pranishme edhe tani me pushtimin e hapur rus që ia bën Ukrainës. Në të ashtuquajturin “ Memorandumi i Budapestit” i vitit 1994 Rusia ( së bashku me SHBA-të dhe Britaninë e Madhe) kishte garantuar integritetin territorial të Ukrainës. Po ashtu në vitin 1997 u arritë një Traktat- Miqësie ruso – ukrainase në bazë të të cilit këto dy vende do të respektojnë kufijtë e njeri- tjetrit. Mirëpo, jo që nuk po respektohen këto dy marrëveshje por në territorin e Ukrainës tanimë janë vendosur mbi dhjetë mijë ushtarë rusë të cilët nuk do të kthehen vullnetarisht në vendin e tyre.
Në situatë më të vështirë gjenden shtetet baltike për shkak të sistemit të dobët të mbrojtjes dhe nëse këto vende nuk kanë një kujdesje të shtuar nga NATO atëherë ato do të mund të pushtohen për pak orë. Mbetët të shihet se cilat janë synimet e Rusisë Imperialiste, por edhe seriozitetit të perëndimit për të parandaluar apetitet e sëmura të Putinit. Po ashtu, mbetët të shihet se sa do të realizohet premtimi i Kryetarit të SHBA-ve Obama, i cili citohet të këtë thënë gjatë vizitës në Talin se shtetet baltike dhe Polonia nuk do të lihen vetëm.