Fejton – Page 115 – Dielli

DY ANIJE NE SHENGJIN… NJE ME MEN, TJETRA ME MALL

July 16, 2017 by dgreca

Dy anije po presin për shqiptarët në portin e Shninit (Shëngjinit) prej mijëra vitesh ardhur nga Atlantida !../Fejton nga Lek Gjoka/Thonë se ka qindra mijëra vjeçare që dy anije të ardhur nuk dihet se nga ku , ndoshta nga kontinenti i zhdukur i Atlantidës janë të ankoruara në portin e Shninit (Shëngjinit). Nëpër mijëra vjeçare lajmi i ardhjes së tyre shpesh herë merr një rendësi të madhe sepse luan një rol të rëndësishëm për kombin shqiptar që fatmirësisht i shpëtoj zhdukjes si kontinenti nga ai dhe dy anijet kanë ardhur në tokat e të parëve të tyre.. ..Madje kur erdhën rreth fillimit të Marsit të vitit 1444 dikush lajmëroj në Lisus (Lezhë) Gjergj Kastriotin për ardhjen e tyre. Sapo kishte mbaruar Kuvendi i Besëlidhjes së Lezhës dhe e gjithë paria e Arbrit kishte shenja gëzimin dhe optimizmi në sy për një fitore madhështore ndaj pushtuesve osmanë dhe Sulltanit të madhërishëm që si një Lucifer i ishte lëshuar gadishullit ilirik e me tej.
-Gjergj, o Aleksandri i ri i Arbënisë!- u dëgjua një zë në sallën e princave shqiptarë- dy anije janë ankoruar në portin e Shninit. Njëra ka ngarkesë plot plaçka deri dhe shkarpa për të prodhuar gëlqere ndërsa tjetra ka ngarkesë vetëm men .Cilën do të merrni ne fillim sepse atë që do ta nisni në fillim duhet ta shkarkoni të gjithën.
Të gjithë kthyen kokën nga vinte zërit. Një heshtje varri ra në sallën e kuvendit.
-O ti Za, që Zeusi, Zoti të solli këndej nga ne në tokën e vet !- ushtoi zëri i dragoit shqiptarë Gjergjit të Kastriotit- na len të shkarkojmë anijen e menve se për to ..
-Jo, Jo !- e ndërpreu Gjergjin zëri i një fisniku nga mesi i sallës- men kena boll, po deshi edhe po ju shesim fare lirë, dona plaçkë.
-Po mirë !- u dëgjua përsëri zëri- vazhdoni se unë po iki dhe..
-O Za, o i dërguari i Zeusit Zot në tokat e tua !- e ndërpreu Gjergj Kastrioti- anijen me men do ta shkarkojmë të parën- të lutëm mos ik na hap portën e anijes.
Në sallë ra një heshtje varri. Zëri u zhduk drejt Shninit dhe hapi anijen e plaçkave ndërsa anijen e menve e saldoi një saldator i ardhur nga një planet tjetër dhe me të mbaruar punë hipi në një disk fluturues dhe u zhduk në qiell drejt vendlindjes së tij.
Kështu kaluan qindra e qindra vite dhe anijet shkonin e vinin në portin e Shninit e gjithmonë shqiptaret shkarkonin vetëm anijen e plaçkave ndërsa në anijen e menve shisnin men fare lire . Madje njëherë nga fillimet e shekullit të XX-të sapo At Gjergj Fishta kishte lidhur me drita në Shkodër Kishën e Madhe me Xhaminë e Plumbit dhe Riza Pasha që donte të shkatërronte kishën katolike u step sepse në qelën e Kishës shikoi shqiptarët katolikë dhe myslimane tek bisedojnë plotë endje bashkë . Ai i largua i turpëruar nga Kalaja e Rozafës drejt Lezhës ndërsa paria e Shkodrës po diskutojnë për lajmin e sapo mbërritur që sapo ishin ankoruar dy anije në Shnin një me men dhe tjetra plot plaçkë. Si me shpejtësinë e dritës u mblodhën në shkollën e Jezuitëve në Shkodër i gjithë paria e kombit shqiptar. Qeveria e Vlonës që shpalli pavarësinë e Shqipërisë ishte shkrirë . Në Lushnjë të Myzeqesë ishte mbledhur një kongres për shpëtimin kombëtar por të gjithë shqiptarët ishin lëshuar me vrap drejt Shninit dhe shkarkonin anijen e plaçkave dhe shkarpave. Por anija e menve akoma rrinte e mbyllur.
– Dëgjoni burra !- ushtoi zëri i poetit kombëtar At Gjergj Fishtës – Shqipnia ashtë në rrezik të copëtimit , ndaj po ndahemi gati të shkojmë në kongresin e fuqive të mëdha ja Evropiane që të luftojmë bashkërisht myslimanë e të krishterë për të mos na zhdukur. Si thua ti Monsinjor Bumci !- iu drejtua kryetarit të delegacionit shqiptar në kongresin e Paqes në Paris- çfarë të bëjmë se kanë ardhur në Shnin dy anijet ajo me men dhe ajo me shkarpa?
-Ta shkarkojmë sa ma parë anijen e menve o Atë Gjergji.
– Jo, jo !- u dëgjua një zë nga mesi i sallës – për men iu kalojmë të tanëve por dona shkarpa se…
…Zogu me në fund e shpalli veten mbreti i shqiptarëve por në Parlament kishin filluar sherret e shamate sa herë që dy anijet ankoroheshin në Shnin dhe gati të gjithë turreshin me vrap për plaçka e shkarpa por .. fatkeqësia me e madhe nuk vonoj dhe erdhi fill pas mbarimit të Luftës së dytë botërore . Pasi komuniste dhe diktatori Hoxha kishte dërguar dikë dhe kishte vjedhur ca tonelata men në anijen e menve në Shnin u hodh në sulm ndaj vëllezërve të tij shqiptare që në mbledhjen e Mukjes . Dukë pasur në tru ideologji komuniste që Luciferi e kishte shpërndarë në Tokë mend që kishin vjedhur komuniste në anije iu kthyen njëri – tjetrin me dhunë, vrasje , internime, persekutime . Madje me forcë shkarkuan edhe anijen e shkarpave dhe për gjysme shekulli morën mallkim e Zeusit Zot . Fatmirësisht nga pranvera e 92-it e theu qafën diktatura e Luciferit komunist dhe me të marrë vesh lajmin të dyja anijet u ankoruan prape në Shnin . Shumë të mërzitur sodisnin shqiptaret që vetëm kanë vështrim nga deti për të ikur . Jo për të ikur drejt kontinentit të zhdukur të Atlantidës por drejt Evropës , Amerikës megjithëse Bjeshkës dhanë kujën për braktisjen dhe shtetin e lotëve të mallit .

Vitet ikin me vrap. Anijet vinin në Shnin dhe politikanët shqiptarë u lëshuan me vrap anijes se plaçkave . Kaloi edhe stuhia luftës civile e 97-të ku prapë shqiptaret ngaqë nuk kishin nevojë për men u vranë me njëri-tjetrin . Pas Shqipërisë së copëtuar shteti gjakatare i Milosheviqit u lëshua plotë dhunë kudo në ish Jugosllavi. Në 98-tën ndali çizmen ushtarake në Kosovë dhe nisi spastrimin etnik të shqiptarëve në trojet e veta . U përgatiten shqiptaret e Kosovës dhe dukë u shamatuar u nisen për Shnin për të anija e plaçkave por … Amerika e fuqishëm i ndalon në rrugë dhe i detyron të marrin mente që ju nevojiten dhe filluan luftën çlirimtare . Me pas dukë parë egërsinë e makinerisë ushtarake serbe i dha ultimatum por si shpesh herë ballkanasit nuk kishin nevojë për men shteti i Serbisë nuk pranoj paqe ndaj Amerika dhe NATO iu lëshuan me tërë forcën e saj dhe Kosova fitoi pavarësinë por nuk e kuptoj dot se përse dhe deri kur shqiptarët në gadishullin ilirik do të pranojnë të shkarkojnë anijen e menve në Shnin që të gjithë shqiptarët bashkë të vazhdojnë udhëtimin e jetës në Anijen e përbashkët Evropiane ?!..

Jacksonville Florida
Korrik 2017

Abedin Pashë Dino nga Preveza, Arkitekti i Lidhjes së Prizrenit

June 12, 2017 by dgreca

Nga Arben LLALLA/U mbushën 139 vite nga themelimi i Lidhjes së Prizrenit, ku burrat e kombit shqiptar u mblodhën në këtë Lidhje për të marrë vendime të rëndësishme në mbrojtje të trojeve shqiptare. Shkak për krijimin e Lidhjes së Prizrenit u bënë vendimet e Konferencës së Berlinit ku fuqitë e mëdha të atyre kohëve vendosën që trojet shqiptare të ndaheshim midis Greqisë, Serbisë dhe Malit të Zi.

Në të vërtetë arkitekti i Lidhjes së Prizrenit është Abedin Dino nga Preveza një njohës i mirë i politikave të perandorisë Osmane. Ai e këshillojë Abdyl Frashërit për themelimin e Lidhjes. Abdyl Frashëri zbatoj vetëm direktivat e Abedin Dinos.

I këtij mendimi është edhe historiani i njohur Paulin Z. Zefi i cili shkruan:

“Historiografia shqiptare e përmend rëndom emrin e arkitektit të vërtetë të këtij ”Kuvendi Kombëtar”por ende më keq, duke mos i njohur atributet që i takojnë më shumë të drejtë këtij shqiptari të madh nga treva e bukur e Çamërisë tonë martire. Arkitekti i vërtetë dhe iniciatori i ”Lidhjes Shqiptare të Prizrenit” nuk ishte patrioti i nderua Abdyl Frasheri, (Deputet i Mizhlisit) por ai u zgjodh si i tillë pasi ishte thjeshtë zbatuesi më i denjë i direktivave që mori pikërisht nga; Ministri i jashtëm i Perandorisë Osmane, shqiptari nga Preveza e Çamërisë, patrioti dhe intelektuali i shquar me përmasa Europiane, Abedin Pashë Dino(1843-1906) i cili u lind në Prevezë. Abedin Pashë Dino, si njohës shumë i mirë i politikës së jashtme Europiane të kohës e cila bazohej mbi parimin e ”Vetvendosjes së Popujve”, ju përvesh punës ku nëpërmjet krijimit të kësaj Lidhje Kombëtare e cila do te sillte edhe njohjen e çështjes shqiptare në arenën ndërkombëtare duke luftuar me armë në dorë për mbrojtjen e tërësisë territoriale të 4-Vilajeteve Shqiptare, që në rrethanat e krijuara po shërbenin si plaçkë tregu në pazarin e pisët ndërmjet fuqive të mëdha, popujve shoviniste sllavo-greke dhe Perandorisë Osmane e cila duke qenë në grahmat e saj të fundit po dhuronte tokat shqiptare gjatë kësaj tentative të dëshpëruar për të shpëtuar zemrën e këtij shteti despotik të kalbur që nga themelet. Lavdi patriotit Abedin Pashë Dino”.

Duke patur parasysh faktin e Konferenca e Berlinit i fillojë punimet më 13 qershor 1878 ndërsa Lidhja më 10 qershor, atëhere logjika e thjeshtë na shpie se përfaqësuesit shqiptar në Lidhje kishin informacione për vendimet e Konferencës së Berlinit. Por kush mund të kishte informacione më të sakta për këtë Konferencë? Kuptohet që ai ishte Abedin Dino i cili ishte njeri i afërt dhe i besueshëm në administratën e ngushtë të Sulltanit.

Kur u themelua dega e Lidhjes së Prizreni për të mbrojtur trojet shqiptare të Jugut dhe u quajt Lidhja e Jugut, Çamëria u zotua se do ofrojë 10 mijë burra me armë nëse ka nevojë. Një shifër e madhe kjo nëse bëjmë krahasimet me trevat e tjera shqiptare.

Baza e fundit e Lidhjes së Prizrenit që ra ishte ajo e Prevezës, ku Valiu i Janinës Asim Pasha thirri për bisedime disa krerë të Lidhjes midis tyre Sulejman Bej Dinon nga Margëlliçi, Mustafa Beun nga Janina e Qazim Bej Preveza, etj., në Maj 1881 dhe i arrestojë me pabesi duke i internuar në Çanak-Kala në Dardanele deri në vitin 1883.

Pra, përse mbahen të fshehura këto fakte dhe shumë fakte të tjera për krenarinë e bijve të Çamërisë, kontributi i tyre kombëtar? Vallë rastësi? Jo, s’ka rastësi, dua të na zhdukin çdo kujtesë krenarie të Çamërisë dhe bijve të saj që nga koha e lashtë e deri më sot sepse ne jemi trashëgimtarët e vërtetë të Pirros, Aleksandrit, sepse nëna e tij ishte Epiriotase-rrjedhimisht çame.

Është më e pëlqyeshme kështu se sa të mbahen në heshtje këto fakte të vërteta për Çamërinë dhe çamët. Historia e vërtetë, pavarësisht shtrembërimeve që mund t’i bëhet gjatë viteve, ajo nuk mund të zhbëhet, por do dali në sipërfaqe në vendin dhe kohën e duhur për t’na rikujtuar gëzimet apo dhimbjet që na ka shkaktuar.

TEST ME NORMAT E MËSUESIT PËR SHQIPEN E DEPUTETIT !!!

April 20, 2017 by dgreca

*Pse qesha me lot me deputetin “Kaubojs”?/

*Më ngacmoi që të shkruaj këto radhë një “bashkëbisedim” midis dy deputetëve të të njëjtës forcë politike, një ministri “të jashtëm” dhe një deputeti “Kaubojs”, në rrjete sociale.’

Nga Abdurrahim Ashiku/ Athine/

E gjykoj se duhet të bëhet normë drejtshkrimi dhe drejtshqiptimi i gjuhës shqipe, me të njëjtat norma e rregullsi si për mësuesit, testimi i çdo deputeti, i çdo zyrtari që është në kontakt me njerëzit drejtpërdrejt e në rrjetet sociale.
Por në RADHË TË PARË për deputetët, ata që i shohim drejtpërdrejt në seanca kuvendare tek ngjiten në tribunë apo flasin nga vendi. Ata që janë më të pranishëm se kushdo tjetër në publik.
Një mësues ekspozon kulturën e tij gjuhësore përpara 30-40 nxënësve në ciklin nëntëvjeçar apo të mesëm.
Një pedagog universiteti e ekspozon atë përpara një auditori të gjerë prej deri qindra studentëve.
Një deputet u flet me shqipen e tij të bukur apo të rrugaçërore miliona njerëzve brenda e jashtë kufijve kombëtarë e më gjerë.
Të parët, veçanërisht mësuesit (për pedagogët nuk kam dëgjuar të flitet), janë të detyruar me ligj të testohen vit për vit për njohjet gjuhësore, pedagogjike apo shkencore. Të gjithë marrin vlerësim për gjithçka dinë dhe kanë shkruar e bardha mbi të zezë në fletën mbi tavolina teke…
Për ata që nuk sigurojnë numrin e mjashtueshëm të pikëve dyert e klasave për të dhënë mësim janë të mbyllura.
Një detyrim ligjor i kësaj përmase duhet të bëhet për të gjithë kategoritë e nëpunësve në të gjitha nivelet e pushtetit.
Që kjo të bëhet kulturë testet gjuhësore duhet të fillojnë nga lart, nga Kuvendi, nga pushteti, nga shteti…
Në karrigen e Kuvendit duhet të ulen ata që dinë shqip, që dinë ta lexojnë dhe ta flasin sipas rregullave të vendosura nga Kongresi i Gjuhës Shqipe (ende në fuqi), sipas normave morale popullore, sipas fjalëve në fjalorin themelor të gjuhës shqipe (ku fjalët e rrugës janë të “shuara”).
Më ngacmoi që të shkruaj këto radhë një “bashkëbisedim” midis dy deputetëve të të njëjtës forcë politike, një ministri “të jashtëm” dhe një deputeti “Kaubojs” në rrjete sociale.
Ministrit në vetëmburrjen e tij se është “soj” i mungonin dy germa të alfabetit të Manastirit, germa Ç dhe Ë. E anashkaloj këtë fakt sepse të njëjtën gjë bën në daljet e tij publike edhe Kryeministri, edhe Kryekuvendari, edhe… Gjuha shqipe në shkresat zyrtare që nga kupola shtetërore e deri poshtë shkruhet me dy germa më pak…
“Kaubojsi” shkruante…
Ajo we esht pa ne heshtjen tende ishte zgerdhimje dhe kjo ste ben mik me katolikt. Se dom nikoll kaçorr esht si krishti oer mirditoret. Ndoshta te paret tu ishin po ti e përdhos heshtjen në parlament. Kalofsh bukur në Bruksel me lekt e qytetareve. Te përshëndes nga milamo. Dhe kam kriu pershyypjen sye ajo qe kam then esht shum e sakt se nuk shpjegohet ndryshe.
Kur i lexova këto radhë “pickova” veten për të testuar në se sytë e mi ishin në rregull. Pasi lexova komentet e zakonshme të “anonimëve” u bashkova me ta në pikën se “kë zgjedhim, kujt ia japim votën dhe kush na udhëheq”. E ngushëllova veten sepse kjo gjë është tepër anësore me ato që dëgjojmë, shikojmë e lexojmë kur ekraneve satelitorë e krye faqe gazetash përballemi me kriminelë, hajdutë, trafikantë…deputetë…
Nuk e kuptova pse “Kaubojsi” ishte inatosur kaq shumë me ministrin sa Nikoll Kaçorrin e Madh lindur në Krej-Lurë të Dibrës ta ngushëllonte në Kuvend e të ngushtohej kaq shumë nga “zgerdhimja” e ministrit.
Përgjigjen do ta merrja nga “Profesori” dhe “Doktori” në “Monitorime“ të “Fiks-Fare”.
“Kaubojsi” e kishte filluar ligjëratën me një shkarje goje që kushdo që e dëgjoi fjalën e nxjerrë nga buzët e tij ka qeshë me lot. Unë, në qetësinë e një mërgimtari njëmijë kilometra larg, ulur në divan, kam qeshur aq shumë sa lotët i kam mbajtur në grusht. Kështu qeshën (madje edhe sot qeshim kur e kujtojmë ose e tregojmë ndër të tjerë) edhe pjesëtarët e familjes dhe shokët.
Për kulturë vetjake po them vetëm kaq nga fillimfjalimi i deputetit, duke marrë (ashtu siç mori ai germën e parë dhe dy germat e fundit të fjalës minut…)
Ju ftoj të mbajmë një m(in)ut…heshtje…
I dhashë të drejtë “qeshje-zgërdhimjes” të ministrit “pa dy germa”.
Kishte të drejtë.
E si mund të mbash të qeshurën kur dëgjon fluturime zëri të tillë?
E si mund të mbash të qeshurën kur dëgjon deputetë e zyrtarë të lartë që fluturojnë “hipur mbi presh” duke prerë “mbi kalli” fjalën e folur dhe të shkruar të shqipes sonë të bukur?
Gjuha shqipe po masakrohet me një masakrim që edhe të pesë shekujt e robërisë osmane do ta kishin zili.
Është koha e një ligji të veçantë për drejtshkrimin dhe drejtshqiptimin e saj, për mbrojtjen e saj nga fjalët e huaja në të shkruar e në të shqiptuar.
Një deputet, një nëpunës i lartë apo i ulët shtetëror, përpara se të ulet në karrigen e punës së tij duhet të kalojë në mengenenë gjuhësore shqipe, duhet të ulet në bankë dhe ti nënshtrohet një diktimi e një hartimi me “njëqind fjalë”, në dorëshkrim e në shtypshkrim.
Unë e thash mendimin tim…
I bindur se ata LART,
nuk kanë sy ta lexojnë,
nuk kanë vesh ta dëgjojnë,
nuk kanë vullnet ta ligjërojnë…
Megjithatë, siç thoshte Xhordano Bruna mbi turrën e druve në flakë…
“Bota rrotullohet”…
E shkruara mbetet…

Abdurahim Ashiku

Gazetar, Athinë

Prill 2017

HISTORI AMERIKANE-Një president i ve në Shtëpinë e Bardhë

January 24, 2017 by dgreca

Gjenerali Endrju Xhekson(Andrew Jackson) triumfoi në zgjedhjet presidenciale të 1828 përmes një fushate elektorale të ashpër. Shumë baltë u hodh mbi kandidatin që kishte fituar zemrat e popullit amerikan. Gjenerali Endrju Xhekson ishte Heroi i betejës historike të Nju Orleansit, fitorja e të cilës shpëtoi pavarësinë e SHBA.

Por triumfi i tij qe tragjik. Pak para se të inagurohej si president i SHBA, gruaja e tij e shtrenjtë vdiq nga një atak masiv në zemër.
Nuk vdiq nga gëzimi, por i plasi zemra nga një hidhërim i mbledhur 40 vjeçar, të cilin s’e mundi dot.

Dy fjalë nga historia./
Edhe 30 vjet pas shpalljes së pavarësisë së SHBA,( 1776), Britania e madhe e ruante të nxehtë ndjenjën e hakmarrjes ndaj Amerikës që i kishte ikur nga duart. Pasi u çlirua nga luftrat në Evropë, u angazhua sërish në luftë me SHBA , e vendosur për ta kthyer atë në gjendjen e mëparshme, dmth në gjendjen koloniale. Lufta kundër Britanisë së madhe, (1812-1815) për nga rëndësia e saj konsiderohet si lufta e dytë e amerikanëve për të mbrojtur pavarësinë e vendit .
Me zbarkimin e trupave angleze në Merilend dhe marshimin e tyre drejt kryeqytetit të vendit Uashington DC, njerëzit nxituan ta braktisnin atë, si një vend pa zot. Në ato momente kritike, kujtesa njerëzore ka përcjellë figurën e Dolli Medison, gruas se presidentit Xhejms Medison, e cila shpëtoi nga Shtëpia e Bardhë, një portret të Xhorxh Washingtonit dhe dokumenta të rëndësishme, për të mos rënë në duart e anglezëve. Ushtria britanike i vuri zjarrin Shtëpisë së Bardhë (këtë emër e mori pas restaurimit) dhe godinës së Kongresit amerikan. Krenaria amerikane mori një goditje të rëndë. Por anglezët nuk e dinin që në marshimin drejt jugut, në Luizianë i priste gjenerali Endrju Xhekson. Fitorja e Betejës së Orleansit ndaj ushtrisë britanike, thyerja e Anglisë në përmasa të mëdha qe vendimtare në mbrojtjen e pavarësisë së Amerikës. Amerikanët nuk flisnin për asgjë tjetër veçse për këtë fitore të madhe. Xhekson fitoi famë në të gjithë Amerikën si Heroi kombëtar. ( Siç thuhej,ai ishte hero me H të madhe) Kishte shpëtuar pavarësinë e Amerikës, kundrejt një pushtim i dytë nga Britania e madhe. Populli e krahasonte Xheksonin me Xhorxh Washingtonin.
…Endrju Xhekson mbeti jetim që në moshën 14 vjeç. Fati e privoi nga dashuria e prindërve në një moshë delikate. Jeta e bëri të ashpër, trim të çartur dhe po aq neglixhent, deri atë ditë që vendosi të vazhdojë studimet për t’u bërë avokat. Pas kësaj, udhëtoi për në West, në Nashville, Tennesee, për të provuar mundësitë që i jepte ai vend në profesionin e vet. Këtu ai takoi të bukurën e njerëzoren Rejçëll (Rachel). Rejçëll ishte e martuar dhe për shkak të natyrës së saj të butë, të qeshur e talentit që manifestonte në ditët festive, të gjithë e e admironin dhe vlerësonin .Në të kundërtën , i shoqi bëhej shumë xheloz dhe abuziv. Ai e keqtrajtonte. Ato kohë sado të vuante gruaja nga keqtrajtimi i burrit, divorci ishte diçka që nuk ndodhte kollaj. Endrju iu bë shok e mbështetje gruas së re dhe përfundimisht ra në dashuri me të. Rejçëll dhe Endrju u rrëmbyen dhe u larguan nga ai shtet. Më pas u kthyen sërish dhe familja e saj e pranoi Xheksonin si njeri të shtëpisë. Ish bashkëshorti i saj kishte bërë kërkesën për divorc duke e akuzuar për tradhëti bashkëshortore,mirëpo procesi i divorcit ende nuk kishte përfunduar, gjë që ata të dy nuk e dinin. Kështu, në sytë e opinionit Rejçëll ishte një grua që kishte tradhëtuar të shoqin dhe njëkohësisht bashkëjetonte me një tjetër(Endrjun). Ajo u akuzua për bigami. Kjo njollë turpi e ndoqi gruan për afro dyzet vjet rresht. Ndërsa Endrju Xhekson ngjiti shkallët e karierës së vet, arriti lavdinë e respektin, kundërshtarët e tij politikë nuk linin rast pa e sulmuar moralisht si një burrë që i kishte marrë gruan një tjetri, dhe të shoqen, gjatë fushatës së tij për president, e quajtën si një grua pa moral për të cilën nuk mund të kishte vend në Shtëpinë e Bardhë. Xheksonin e “akuzonin” për tipin e tij të rrëmbyer dhe mungesë të kontrollit të vetvetes, duke e bërë këtë si argumentin kryesor që mund të shkatëronte integritetin e Republikës dhe institucioneve të saj. Publiciteti i emrit të Rejçëll për një çështje shumë private e zhyti atë në depresion. Ajo i pat thënë një mikeshe “Unë më mirë bëhem roje në portën e Zotit, se jetoj në atë pallat në Washington.” Asaj nga natyra nuk i pëlqente të ishte në qendër të vëmendjes. Rejçëll e paralajmëroi Xheksonin se kishte frikë që fama që kishte marrë pas fitores së Nju Orleansit dhe popullariteti i madh ( që krahasohej me atë të Xhorxh Washingtonit) do ta bënte që një ditë ai të vlerësonte lavdinë e tij, mbi familjen.

Gjithësesi, gjatë fushatës presidenciale, Rejçëll nuk dinte shumë se ç’bëhej dhe as akuzat që i ngrinin të shoqit, sepse atë kohë ajo nuk banonte në Washington D,C. Kur Endrju Xhekson u zgjodh president , Rejçëll shkoi në Washington DC, dhe filloi të përgatiste veshjen për ditën e inagurimit. Aty mësoi të tëra epitetet me të cilat opinioni e kishte veshur atë dhe të shoqin. Pas gati dyzet vjet martese, dashurie dhe devotshmërie për të shoqin, në mëndjet e liga ende ruhej i freskët divorci dhe historia e dashurisë së saj me Endrjun. Armiqtë politikë të së shoqit kishin gërmuar dokumentat e divorcit, kaq kohë të shkuara, dhe ‘zbuluan’ që gruaja e Xheksonit paska qenë tradhëtare dhe bigamiste! Kjo ishte shumë e rëndë për të. Rejçëll nuk mbajti dot më. Vdiq nga një atak masiv në zemër, në prag të Krishtlindjeve. Endrju nuk mund ta besonte vdekjen e saj. I lutej doktorit të bënte diçka se Rejçëll nuk kishte vdekur. Humbja e gruas qe e papërballushme për Endrju Xhekson. Ai fajsoi kundërshtarët e tij politikë për vdekjen e gruas së dashur, duke deklaruar: ” Ata që që e vranë Rejçëll të shohin nga Zoti për mëshirë. Zot i madh, fali vrasësit e saj, siç do t’i falte ajo. Por unë, kurrë!’
Zonjën e parë të vendit e veshën me fustanin e bardhë që kishte prerë për ditën e inaugurimit .
Për Endrjun, Rejçëll qe dashuria e tij më e madhe. I mbetur jetim që në fëmijëri, Rejçëll i solli atij paqe, ngrohtësinë e familjes e lumturi në jetë. Ata e vuanin shumë mungesën e njeri-tjetrit kur Xhekson largohej për arsye pune, dhe i lumturoheshin ditëve që kalonin bashkë. Ata ishin tek të 60 -tat dhe kishin kaluar një jetë të tërë si njerëz të respektuar. Vdekja e Rejçëll ndodhi pak kohë para se ai të hynte në Shtëpinë e Bardhë. Njerëzit prisnin “një mbrëmje festive triumfi”, por Endrju ishte i zhytur në trishtim. Për muaj të tërë Endrju Xhekson qëndroi larg, mënjanë, e i mbyllur .
Megjithatë, me presidencën e Endrju Xheksonit filloi një periudhë e re në të cilën populli dhe jo elita , ishte forca udhëheqëse në politikën amerikane. Në vitet e Xheksonit demokracia lulëzoi në Amerikë. Ai kishte një personalitet të fuqishëm, trimëri të dukshme dhe një lidhje magjike me popullin. Endrju Xhekson ndryshoi vendin duke u përballur me vështirësi të reja brenda dhe jashtë . Ai eliminoi në administratë çdo gjë që e shikonte të dëmshme për mirëqënien e popullit.
Qe një presidencë e një presidenti të fortë, me autoritet dhe njerëzor, që në mëndje e në zemër ruajti çdo ditë kujtimin e gruan së tij të shtrenjtë.
Presidenti Xhekson u varros në të njejtin varr me Rejçëll. Ishte 8 Qershor 1845. Mbi pllakën e varrit u shkrua thjesht:
“Gjeneral Endrju Xhekson. Lindur 15 mars1767 .Vdiq 8 qershor, 1845.
(Albana Lifschin,6 dhjetor,2017)

Kosova para 23 vitesh: Greva e urisë në kërkim të lirisë, në mbrojtje të fjalës shqipe, Rilindjes

May 22, 2016 by dgreca

Në foto: Korrespondenti i Gazetës Dielli në Kosovë, Behlul Jashari flet në një film dokumentar derisa raportonte për ATSH-në në mbrëmjen e 31 majit 1993 nga telexi në Pallatin e Shtypit Rilindja në Prishtinë, ku zhvillohej greva e urisë e gazetarve e shkrimtarëve shqiptarë në mbrojtje të fjalës shqipe dhe në kërkim të lirisë/

-Në dokumentarin e kohëve të kërkimit të lirisë, “Greva e urisë 1993” në Pallatin e Shtypit Rilindja në kryeqytetin e Kosovës, në ekran, shfaqen emrat e disa prej shumë grevistëve: Ali Podrimja, Zenun Çelaj, Bardh Hamzaj, Nehat Islami, Shaip Beqiri, Idriz Ulaj, Milazim Krasniqi, Abdullah Konushevci, Bajram Kosumi, Vezir Uka, Shkëlzen Stublla, Halil Matoshi, Blerim Shala, Besim Rexhaj, Gani Gashi, Shpend Vinca, Haqif Mulliqi, Agim Zogaj, Muhamet Ahmeti…Shfaqen pamjet e njerëzve dhe kohëve të rezistencës, të lëvizjes e luftës për Kosovën e lirë e të pavarur./

LIDHJA PER DOKUMENTARIN:

https://www.youtube.com/watch?v=Qn0U61s8GQo

Kosova para 23 vitesh: Greva e urisë në kërkim të lirisë, në mbrojtje të fjalës shqipe, Rilindjes

-Trokëllima e telexit të raportimeve që bëja për ATSH-në hapë filmin dokumentar të xhiruar gjatë grevës njëmbëdhjetëditëshe, derisa nis rrëfimi: Në mbrojtje të fjalës së lirë, kundër dhunës, Adem Demaçi…/

-Ishte kohë okupimi, shqiptarët ishin dëbuar kolektivisht nga puna e nga institucionet, nga universiteti, edhe fëmijtë shqiptarë ishin dëbuar nga shkollat e çerdhet, foshnjoret…/

-Edhe në atë kohë, poeti Ali Podrimja në grevën e urisë në mbrojtje të fjalës shqipe, kishte një përjetim lirie si ëndërr në barrikadimin në Pallatin e Rilindjes. Në dokumentar shihet e degjohet tek këndon-reciton me buzët shkrumb etje e urie vargjet që sapo i krijonte/

-Në filmin dokumentar shihet: data 31 maj 1993, ora e mbrëmjes vonë, rraplloj dyerte mbyllura për shqiptarët nga serbët e armatosur, në shtëpinë tonë, të Rilindjes… Dua t’i hap…/

Nga Behlul Jashari/ PRISHTINË, 22 Maj 2016/ Në kërkim të lirisë dhe në mbrojtje të fjalës shqipe, Rilindjes, në kohë të stuhishme, të rënda të pushtimit e të dhunës së egër nga regjimi serb, në Kosovë para 23 vitesh është zhvilluar greva e urisë e gazetarëve e shkrimtarëve shqiptarë në Pallatin e Shtypit Rilindja në Prishtinë.

Dita e fillimit të grevës ishte 24 Maji 1993. Pikërisht një vit pas zgjedhjeve të para pluraliste presidenciale e parlamentare të 24 Majit 1992 në kërkim të vendosjes së pushtetit të Kosovës në Kosovë, në zhvillime historike, që pasonin Deklaratën e Pavarësisë të 2 Korrikut e Kushtetutën e 7 Shtatorit 1990, si dhe Referendumin e 26 deri 30 shtator 1991, në të cilin për shtet sovran dhe të pavarur u deklaruan 99,87 për qind e qytetarëve pjesëmarrës masivisht në votim.

Trokëllima e telexit të raportimeve që bëja për ATSH-në hapë filmin dokumentar të xhiruar gjatë grevës njëmbëdhjetëditëshe, derisa nis rrëfimi: “Në mbrojtje të fjalës së lirë, kundër dhunës, Adem Demaçi, i dënuar i ndërgjegjës, i cili në ish-Jugosllavi vuajti 28 vjet burg, bartës i Çmimit Saharov, tani kryetar i Këshillit për Mbrojtjen e të Drejtave dhe Lirive të Njeriut, më 24 maj 1993 hyri në grevë urie, të cilës së shpejti iu bashkangjitën edhe…”

Derisa zhvillohet greva, flas në dokumentar: “Këtu është zyra e telexit të Rilindjes. Nga ky telex për çdo ditë dërgojmë raporte, informata për Agjencinë Telegrafike Shqiptare, në Tiranë. Ja, në këto momente jemi duke u përpjekur ta marrim lidhjen…Presim… Lidhjet janë tepër të dobëta…”

Lexoj nga lajmi që sapo kisha dërguar në Agjencinë shtetërore-zyrtare të lajmeve të Shqipërisë – ATSH: “Para mbrëmjes, përfaqësuesi i Misionit të KSBE-së në Kosovë erdhi në Rilindje dhe po bisedon me Këshillin Grevist. Deri tash nuk ka ende asgjë nga ajo që pritej për sot, arritja e marrëveshjes konkrete. Bisedat vazhdojnë, ndërsa vazhdon edhe dita e tetë e grevës së urisë e Adem Demaçit dhe grevistëve të tjerë për mbrojtje të lirisë dhe fjalës shqipe. Qëndrimet serbe që na i prezantoi misionari i KSBE-së janë të papranueshme për Këshillin Grevist dhe për kolektivin e Rilindjes…Tashmë janë vendosur edhe rojet e armatosura civile serbe në portën e Rilindjes…”

KSBE ishte mision evropian, që tash është OSBE. Emri zyrtar i OSBE-së para vitit 1995 ka qenë Konferenca për Siguri dhe Bashkëpunim në Evropë (KSBE).

Telexi ishte lidhja e vetme e mundshme dhe me shumë vështirësi e komunikimit nga Prishtina në Tiranë në atë kohë, edhe në ata mbrëmje të 31 majit 1993, të ditës së tetë të grevës së urisë, kur dr. Gani Demolli, themelues i shërbimit mjekësor “Nëna” në kohën e dëbimit të dhunshëm të shqiptarëve edhe nga spitalet, derisa po kujdesej për shëndetin e grevistëve duke qëndruar ditë e natë pranë tyre po bënte me kamerën e tij edhe një film dokumentar dëshmi kohe për rezistencën deri në flijim, për lëvizjen gjithëkombëtare për liri e pavarësi.

“Greva e urisë” është titulli i dokumentarit që u bë derisa ajo po zhvillohej nga 24 maji deri në 03 qershor të vitit 1993, në kundërshtim të regjimit të dhunës serbe, i cili pasi ndaloi gazetën tradicionale Rilindja, të vetmen të përditshme shqipe në Kosovë, po ia merrte për ta tjetërsuar e shndëruar në ndërmarrjen fantome “Panorama” të instaluar nga Beogradi edhe gjithë pronën, përfshirë pallatin 18 katësh në qendër të Prishtinës.

“Më 20 maj 1993 regjimi serb me dekret të posaçëm ‘Rilindjen’ të vetmen Ndërmarrje Gazetare Botuese në gjuhën shqipe e shendërroi në ‘Panorama’”, shkruhet në fillim të filmit dokumentar.

Në dokumentar për kërkesat e Këshillit Grevist gjatë një konference për shtyp flet kryeredaktori i atëhershëm i revistës letrare “Fjala”, që e botonte Ndërmarrja Rilindja, Milazim Krasniqi. “Ato kërkesa janë në funksion të mbrojtjes së Institucionit të Rilindjes dhe të shtypit të lirë…”, thekson ai, mes tjarash.

Ishte kohë okupimi, shqiptarët ishin dëbuar kolektivisht nga puna e nga institucionet, nga universiteti, edhe fëmijtë shqiptarë ishin dëbuar nga shkollat e çerdhet, foshnjoret…

“Kjo është dëshmia: Pushteti serb pengoi fillimin e mësimit në shkollat shqipe në Kosovë… Serbia mbyll shkollat e shqiptarëve”, flas në dokumentarin e grevës së urisë në Pallatin Rilindja – lexoj titujt e mëdhenj në ballinën e gazetës së rezistencës “Bujku”, të vetmes të përditshme shqipe në Kosovën e asaj kohe, që nisi të dalë nga 18 janari 1991, me përcaktim të fuqishëm demokratik perëndimor euroatlantik e pjesë e lëvizjes gjithëkombëtare për liri e pavarësi, themelues-kryeredaktor i parë i së cilës isha, duke sfiduar ndalimin e dhunshëm të gazetës Rilindja, edhe duke vendosur bashkëpunimet e para me ATSH-në edhe me marrjen e botimin e lajmeve nga kjo agjenci kombëtare-zyrtare shqiptare. Ishin këto fillimet e bashkëpunimeve të para të mediave Kosovë-Shqipëri, që nisën e zhvilloheshin përkundër se ishin të ndaluara nga regjimi okupues në Kosovë.

Kishte shumë ndalime…

Në atë kohë, në dokumentar flas, lexoj edhe titujt e numrit vijues të gazetës që nuk u ndal edhe kur u ndalua: “U ndalua gazeta ‘Bujku’ e 3 shtatorit (viti 1991). U ndalua sepse shkroi se policia serbe nuk lejoi nxënësit shqiptarë të hyjnë në shkolla”.

Edhe në atë kohë, poeti Ali Podrimja në grevën e urisë në mbrojtje të fjalës shqipe, kishte një përjetim lirie si ëndërr në barrikadimin në Pallatin e Rilindjes. Në dokumentar shihet e degjohet tek këndon-reciton me buzët shkrumb etje e urie vargjet që sapo i krijonte:

“SHIKIMI NGA DRITARJA

Nëse shkojmë mos na vajtoni

Vetëm na këndoni

Se lirinë e përjtuam nga brenda”.

Në dokumentarin për grevën, në rrëfimin e nisur pranë telexit të raportimeve për ATSH, në ambientet e grevës së urisë, them edhe këtë: “Grevistët e urisë në Pallatin e Shtypit, të vetmin kontakt me jashtë Pallatin e kanë shikimin në botë nga këto dritare. Ata janë ngujuar qe tetë ditë këtu, janë barrikaduar këtu, për fjalën e lirë shqipe…”

Në dokumentar shihet: data 31 maj 1993, ora e mbrëmjes vonë, rraplloj dyerte mbyllura për shqiptarët nga serbët e armatosur, në shtëpinë tonë, të Rilindjes… Dua t’i hap…

E rezistenca, greva e urisë vazhdonte në Pallatin e Shtypit Rilindja, që nuk mbeti vetëm kështjellë e rezistencës dhe ëndërrave të mëdha: Pas lirisë epavarsisë u bë ndërtesë qeveritare e shtetit të Kosovës.

Para Pallatit të Shtypit Rilindja në Prishtinë, në 23 maj 2015, u ngrit dhe u përurua shtatorja e themeluesit të shtetit shqiptar, firmëtarit të parë të Deklaratës së Pavarësisë së shpallur në Vlorë para më shumë se 100 viteve, Ismail Qemalit, në një ceremoni ku mori pjesë edhe kryeministri i Shqipërisë, Edi Rama.

Nga Pallati i Shtypit Rilindja në 24 majin 1992, të para 24 viteve, raportimet për zgjedhjet e para pluraliste presidenciale e parlamentare kosovare shënonin fillimet e korrespondenturës së ATSH në Kosovë. Zyra e telexit u bë edhe zyrë e ATSH-së në Pallatin e Shtypit Rilindja – ambientet e gazetës së rezistencës “Bujku”.

Në Pallatin e Shtypit Rilindja ishte edhe Zyra e Agjencisë Shqiptare të Lajmeve ATSH, të cilën në 1 tetorin e vitit historik të lirisë 1999 korrespondentit në Prishtinë ia dha qeveria e përkohëshme e Kosovës edhe si shprehje vlerësimi e mirënjohje për raportimet nga Kosova edhe kur kjo dukej thuaja e paimagjinueshme dhe e pamundshme, e ishte me shumë rreziqe dhe e ndaluar nga regjimi okupator – shtetrrethimi që kishte instaluar Beogradi.

E tash, në Kosovën e lirë e të pavarur, pranë Newborn, simbolit të Pavarësisë, valon një flamur i madh i shtetit të ri me 111 njohje, me ngjyrë ari dhe blu, i ngritur lart në ndërtesën e re qeveritare 18 katëshe – Pallatit me emrin e gazetës tradicionale historike Rilindja, e cila kishte nisur të dalë në 12 shkurt 1945 në qytetin e Lidhjes Shqiptare të Prizrenit, pak kohё pas Konferencës së Bujanit e në frymën e saj, me shkronja plumbi që ishin sjellë me arka nga Shqipëria, nga ishin dërguar edhe qindra mësues për hapje të shkollave shqipe…

Në dokumentarin e kohëve të kërkimit të lirisë, “Greva e urisë 1993” në Pallatin e Shtypit Rilindja në kryeqytetin e Kosovës, në ekran, shfaqen emrat e disa prej shumë grevistëve: Ali Podrimja, Zenun Çelaj, Bardh Hamzaj, Nehat Islami, Shaip Beqiri, Idriz Ulaj, Milazim Krasniqi, Abdullah Konushevci, Bajram Kosumi, Vezir Uka, Shkëlzen Stublla, Halil Matoshi, Blerim Shala, Besim Rexhaj, Gani Gashi, Shpend Vinca, Haqif Mulliqi, Agim Zogaj, Muhamet Ahmeti…Shfaqen pamjet e njerëzve dhe kohëve të rezistencës, të lëvizjes e luftës për Kosovën e lirë e të pavarur.