• Home
  • Politics
  • Opinion
  • Culture
  • Sports
  • Economy
  • Interview
  • Reporting
  • Community
  • Vatra

Dielli | The Sun

Albanian American Newspaper Devoted to the Intellectual and Cultural Advancement of the Albanians in America | Since 1909

“TY ME T’DASHT” – Dashni për Shkodren, Dashni për kangen

October 5, 2022 by s p

Nga Ramazan Çeka/

Ndjesia që të mbërthen kur dëgjon këngën e bukur popullore me emocionet e tingullit dhe fjalës, melodisë e ritmit, të interpretuar me aq pathos nga këngëtarët, të drithëron dhe ndjehesh krenar që kemi një pasuri të tillë shpirtërore, e cila, ashtu si nga të gjithë këngëtarët, bëhet emocionuese edhe nga Gentjana Tafili, kjo këngëtare e mrekullueshme shkodrane që lindi dhe u rrit me këngë në këtë bahçe të bukur, të cilës nuk i kanë munguar kurrë bilbilat e kanarinat.

   “Ty me t’dasht” është një ndër këngët më të reja të këngëtares shkodrane Gentjana Tafili, por dhe lajtmotivi i muzës së saj, e cila këtë “dashni” e ka jo vetëm për qytetin e lindjes, por edhe kënga popullore shkodrane, me të cilën ajo “s’din me u ngi”.

   T’janë idhnue bilbilat e kanarinat këngëtare të bahçes shkodrane, se zërin ua more, t’janë idhnue Liqeni, Buna e Drini, se ua more bukurinë dhe ia bëre këngë, t’është idhnue pranvera, se ti ja more freskinë e më shumë janë idhnue lulet, sepse ti ua more aromen.

   Ta dish mirë se ka ardhë vjeshta që të pret ty që ta hijeshosh se ti po u mungon tash sa vjet. Zogjtë këngëtarë kanë heshtur, sepse të presin ty Gentjanë të vish si një dallëndyshe tek qyteti që të dha krenarinë dhe frymëzimin që kur të dëgjojnë këngën tënde, zogjtë do të pajtohen me ty.

   Do të pajtohen lulevilet, lulebora, maragjyli e karafili, drandofilja e shumë lule të tjera, të cilat do të pushojnë në kaçurrelat e tu.

   Zemra jote edhe atje në Zvicër, larg Atdheut dhe qytetit tënd, nuk ka pushuar asnjëhërë së rrahuri dhe kjo është pasqyruar më së miri në albumin tënd të ri me gjashtë këngë të reja që lidhen me Shkodrën tënde të dashur: “Shkodrës”, “Ty me t’dasht”, “Liqeni andrrimtar”, “Kam harru”, “Nanë e dashtun” dhe “Më thuj kur do vish”, si dhe këngë të tjera të repertorit tënd.   

   Eja pra dhe këndoi këta këngë mes motrave dhe vëllezërve shkodran që të presin si dikur, e mos i lër të pushojnë në disqe e YouTube. 

   Eja me zërin tënd të bukur, me buzëqeshjen tënde si bijë e Shkodër Loces, sepse gjithmonë me zërin tënd, me këngët e dashurinë tënde edhe kur je me kolegë në skenë e në ambiente të ndryshme, qënia jote i përjeton me mall e dashuri.

   Kanë shumë mall që të takojnë të gjithë. Aq shumë të adhurojnë, të flasin, e përshëndesin.

   Dy fjalë për këngëtaren shkodrane Gentjana Tafili: Gentjana ka lindur në Shkodër dhe që në moshë të vogël është dalluar për zërin e saj melodioz dhe plot dritë. Ajo që herët u zbulua nga mësuesi i saj i muzikës, i ndjeri Enrik Çefa, si një nga solistet kryesore në shkollën “Xheladin Fishta” Shkodër.

   Veç festivaleve lokale për fëmijë, ku ajo merr pjesë si soliste, për vite me radhë bëhet pjesë edhe në Festivalet Kombëtare për Fëmijë në Shkodër, ku si dirigjent do të ishte i ndjeri Kujtim Alija “Mjeshtër i Madh”. 

   Këtu në një farë mënyre merr rrugë edhe ëndrra e saj për t’u bërë një ditë këngëtare e afirmuar.

   Pasioni për këngën do të ishte pjesë e pandarë e jetës së saj. Ky pasion, siç shprehet ajo, do ta shoqëronte në të gjitha aspektet e jetës, duke ia zbukuruar atë, veçanërisht sot që jeton e punon në emigrim.

   Më vonë biografia e saj artistike pasurohet me aktivitete që tashmë hyjnë në rrugën profesioniste. Ajo bëhet pjesë e grupit “Rozafa” me artistë shkodranë si: Nimet Salabegu “Mjeshtër i Madh”, muzikanti i njohur Ilir Zoga dhe këngëtarja Orjeta Kelaj, ku Gentjana prezantohet si soliste për të performuar kështu në Diasporë, kryesisht në Zvicër, në koncerte dhe mbrëmje të ndryshme. 

   Ajo së bashku me këtë grup do kishte mjaft sukses. Jeta e mëvonshme e saj, si të thuash, u lidh me Zvicrën, pasi ajo atje kreu shkollimet përkatëse, duke u bërë kështu pjesë përbërëse e sistemit shkollor në Zvicër, ku punon si përkthyese për fëmijët dhe prindërit shqiptarë. 

   Gentjana edhe pse larg nuk e ndali asnjëherë pasionin për këngën, sidomos për këngën qytetare shkodrane. Megjithë largësinë, dashnija për Shkodren dhe këngën qytetare shkodrane e kanë shoqëruar atë vazhdimisht. 

   Unë, thotë Gentjana, e kam gjetur lumturinë dhe gëzimin që kam ëndërruar. Që në moshë të re kisha dy ëndrra: Të bëhësha këngëtare dhe të krjoja një familje dhe këto dy ëndrra më janë bërë realitet.

   Diaspora, falë zërit të saj të bukur, i dëgjon me aq kënaqësi këngët qytetare shkodrane, sepse Gentjana është një bijë Shkodre që përcjell në Diasporë vlerat më të mira të kulturës dhe qytetarisë shkodrane, si shumë artistë të mrekullueshëm që me admirim i quajmë ambasadorë të kulturës shqiptare. 

   Ajo gjatë karrjerës së saj do ftohet në Shkodër dhe Diasporë në aktivitete të ndryshme të rëndësishme, duke u dalluar qartë si një nga interpretueset më të mira të këngës qytetare shkodrane, me zërin melodioz, me dritë dhe me një timber të veçantë. 

   Ftesat për performancen e saj nuk mungojnë as nga autoritet zviceriane që e ftojnë në disa aktivitete ndërkulturore me pjesëmarrës zvicerianë dhe kombësi tjera të ndryshme. 

   Së fundmi ajo ishte e ftuar edhe në 50-vjetorin e Themelimit të “Caritasit Aargau” në Zvicër dhe si çdo herë ajo përcjellë këngët dhe meloditë shqiptare.

   Gentjana Tafili këto ditë realzoi një album të titulluar “Ty me t’dasht” në CD si një buqetë këngësh të njohura shkodrane dhe këngë të reja. Një bashkëpunim i frytshëm me orkestrues Ilir Zoga, Shpëtim Saraçi, Enis Mullaj. Kompozitorë prof. Zef Çoba “Mjeshtër i Madh”, Eriona Rushiti Pedagoge, Rafael Lishi, muzikant, poetët Agim Doçi “Mjeshtër i Madh”, Ramazan Çeka “Mjeshtër i Madh” dhe Nesti Gjoni.

   Këngët e repertorit të saj në këtë album, përveç krijimtarive të reja që i përmendëm më sipër, janë: “Margjelo”, “Pranvera filloi me ardhë”, “S’ka ma t’bukur se pranvera”, “Luleborë”, “Tash sa ditë e mot”, “Sot ka çilun o prenvera”.

   Interpretimi dhe realizimi e këngëve të këtij albumi sjellin aromen e artit të mirëfilltë shkodran, ku spikat dueti “Ty me t’dasht” me këngëtarin e mrekullueshëm Leonard Guga që në këtë album është kurora më e bukur, duke u kthyer në një perlë të këngës bashkëkohore shkodrane.

   Për ta pasuruar figurën e kësaj këngëtareje unë mora disa opinione nga personalitete të shquar të muzikës dhe poezisë së këngës.

   Fillimisht iu drejtova kompozitorit të madh prof. Zef Çoba “Mjeshtër i Madh” që Gentjanen e ka pasur nxënëse që në moshë të re. Dhe ai bëri këtë vlerësim për të:

   “Këngëtarja Gentjana Tafili e ka filluar rrugen e artit që në moshë të njomë, duke marrë pjesë në Festivalet Lokale e Kombëtare të Këngës për Fëmijë. Megjithëse jeton prej vitesh jashtë vëndlindjes, nuk është shkëputuar nga pasioni për muzikën dhe artin e interpretimit të këngës, kryesisht asaj shqiptare. Ajo po e pasuron vazhdimisht repertorin, në të cilin bien në sy veçanarisht këngët e zgjedhura e të bukura shkodrane, të qytetit të saj të lindjes.           

   Në larminë e madhe të intrepretëve, ajo vjen me zërin dhe timbrin e saj origjinal dhe interpretimin e sinqertë. Një tjetër dukuri që bie në sy në punën e saj artistike, është ambicja dhe këmbëngulja për ta zgjëruar repertorin e saj me krijime të reja, duke dhënë kështu nje kontribut për nxitjen e mendimit krijues. Për këtë ajo bashkëpunon në mënyrë sistematike me krijues poetë, kompozitorë e producentë të njohur”. 

   Më pas një opinion dha edhe poeti i shquar Agim Doçi “Mjeshtër i Madh”, i cili me shumë simpati tha:

   “Gentianën e njoha në Zvicër. Tepër e përgatitun dhe me vesh absolut. Ishte “Perla” me Grupin muzikor të Mjeshtrit Polivalent Nimet Salobegut, tejet simpatike dhe interpretuese elegante. Zotëronte të gjithë kolazhet muzikore popullore tradicionale dhe për vlerat moderne shkodrane të traditës e ato qytetare të muzikës së lehtë SHQIPETARE. Genta ka timbër tejet të ngrohtë madje shum të ambël. Genta ka cilësi të veçanta interpretative. Suksesi asht i sigurt në Genten artiste e simpatike”.

   Nuk mund të kuptohen dhe të kenë shkëlqim, emocion e bukuri, aktivitetet artistike që zhvillohen ne Zvicër në raste të ndryshme në festa, apo gëzime, pa prezencen e Gentjana Tafilit.

   Gentjana me finesën dhe elegancën që i transmeton artistikisht tek këngët e saj, është gjithnjë e dashur dhe e pëlqyer nga artëdashësit dhe admiruesit e saj të shumtë”. 

   Mjafton të them vetëm një fjalë: Është kaq e dashur me publikun, sa rrallë ndonjë këngëtare tjetër. Ajo ka krijuar dashamirësinë dhe këtë e ka bërë me këngën e saj, me performancen e saj. Gentjana po bëhët ngadalë një yll në gjerdanin e këngës popullore qytetare shkodrane.

   Mosha ka ecur e zëri në këto vite sa është zbukuruar e bërë më i dashur e më melodioz për dëgjuesit. 

Një zë brilant femror, që ka karakteristikat e saj të vokalit, ka dritën që shkëlqen sikur bjen dielli mbi majën e Rozafës, pra që nga kënga e traditës e deri tek këngët e reja.

   Ajo gjithmonë i ka kënduar bukurisë, fisnikrisë, dashurisë, Shkodrës dhe nuk ka lëvizur nga profili i saj artistik, të cilin e ka krijuar me punë, pasion e përkushtim. 

   Ajo nuk ka devijuar nga kënga popullore qytetare shkodrane, nga kënga e popullore shqiptare, sepse Genta i jep një emocion të veçantë këngës dhe kjo është ajo që e bën publikun për vete.

   Publiku shkodran Genten e ka pranuar me dashuri nga që i ka kënduar bukur këngët shkodrane dhe publiku është vlerësimi më i mirë.

   Është pikërisht publiku i mrekullueshëm shkodran që e ka mirëpritur në “Sofren Shkodrane”, në aktivitetet që ka organizuar Agjensia e spektakleve “Buna1”, Ulqini, Kraja etj.

   Genta është si një krua që nuk shterron kurr, por vetëm gurgullon këngë, mirësi e dashuri. Ajo ka dalë në skenë aq thjeshtë e veshur me një freski vajzërie shkodrane, por është përcjell si një mbretëreshë. 

   Ka shumë shokë e shoqe, kolegë të rinj e të vjetër në moshë. Të gjithë e duan, kanë dëshirë të qëndrojnë e bisedojnë, është fjalë ëmbël, e respektueshme, shpesh hërë edhe me humor të hollë shkodran.

   Për interpretim me mjeshtri të lartë të këngës popullore shkodrane brenda dhe jashtë vendit, për pjesëmarrje në koncerte humanitare në Kosovë e gjithë Evropën, si dhe për kontributin e saj në krijimtarinë muzikore, duke e kthyer këngën në simbol të identitetit tonë kombëtar, i është akorduar çmimi i nderit “Mirënjohja nga LAPSH” (Lidhja e Arsimtarëve dhe Prindërve Shqiptarë në Zvicër) në 30-vjetorin e saj të themelimit, ku Gentjana vlerësohet për kontributin e saj artistik në mbështetje të shkollës shqipe. 

   Edhe në librin që u botua për këtë ngjarje, “30 Vjet Shkollë Shqipe”, ajo është pjesë e personaliteteve si artiste shkodrane dhe si veprimtare në kuadër të shkollës, fjalës shqipe dhe identitetit tonë kombëtarë.

   Së fundmi ishte e ftuar edhe në Panairin e dytë të Librit – Diaspora 2022.

   Në dhjetra koncerte brenda dhe jashtë Shqipërisë, Kosovë, Maqedoni, Mal të Zi, në skena, sheshe, studio televizive, në festivale lokale e kombëtare, në koncerte e manifestime të mëdha për përvjetorë e data të shënuara të historisë, Genta është pjesëmarrëse aktive,

   Kur dëgjojnë këngët e saj, timbrin e zërit të saj, mërgimtarët shuajnë mallin për Atdheun, për tokën ku lindën, për njerëzit që i duan, por dhe ne krenohemi për artistët e mrekullueshëm që na dhurojnë gëzim e që na motivojnë kudo që jetojmë dhe punojmë. 

   Tetor 2022

Filed Under: Kulture Tagged With: Ramazan Ceka

Layers – Ekspozitë arti e dy artistëve shqiptarë nga Tetova Nora Halimi dhe Edin Kurtishi

October 4, 2022 by s p

Rafaela Prifti/

Dy artistë shqiptarë nga Tetova Nora Halimi dhe Edin Kurtishi sollën krijimet e tyre të artit figurativ në studion MC Gallery në Manhattan, Nju Jork. Nata e hapjes ishte më 27 shtator dhe mbyllja sot më 3 tetor. Ekspozita e titulluar Layers përfshin disa dhjetra punime akrilik në leter me përmasa 21×21 cm dhe disa të tjera 58×75 cm.

Të dy artistët, të cilët janë partnerë në jetë, kanë qenë të ftuar në të njëjtën galeri në vitin 2011.

Kjo është ekspozita e tyre e parë pas pandemisë globale dhe të gjitha punimet janë krijuar gjatë këtij viti. Por aty nuk ka gjurmë të pesimizmit dhe izolimit që përjetoi njerëzimi. Madje Nora Hamili thotë se vizitorët e përgëzojnë vecanërisht për ndjenjën e haresë që përcjell freskia e ngjyrave të punimeve të paraqitura. Ata që e njohin stilin e saj artistik e dinë se Halimi, e cila është Profesoreshë në Degën e Arteve Figurative në Universitetin e Tetovës, është shumë e apasionuar pas letërsisë dhe ‘eksploruese’ e dinamikës midis gjuhës, përkatësisht fjalës, dhe larmisë së shprehjeve vizuale figurative.

Duke bërë një kapërcim te ekspozita e kaluar hapur në këtë studio në vitin 2011, Halimi thotë se aty narracioni buronte nga interesimi i saj i vazhdueshëm për të shprehur ndërlidhjet mes sferave artistike si për shembull kaligrafisë dhe poezisë, por në thelb “Boja e zezë dhe letra e bardhë janë forma themeltare e shprehjes.”

Për ekspozitën në MC Gallery, Halimi thotë se të dyve ju duk me vend të zgjidhnin titullin Layers frymëzuar nga poezia me të njëjtin titull e poetit laureant amerikan Stanley Kunitz https://www.poetryfoundation.org/poems/54897/the-layers Poezia e tij Layers hapet me vargjet “I have walked through many lives, some of them my own,/and I am not who I was,” (Kam kaluar nëpër shumë jetë, disa prej tyre të miat, dhe nuk jam ai që kam qenë.” Me intrepretimin figurativ të tyre, artistët Halimi dhe Kurtishi, i ftojnë artdashësit dhe vizitorët të shohin apo tentojnë të njohin shtresëzimet (layers) nga ato të paraqitura në formë vizuale deri te zbërthimi i domethënies së tyre filozofike.

Disa nga punimet e Nora Halimit janë të krijuara në grupe dyshe dhe të tjerat njëshe, por të gjitha janë pa korniza. Artistët shpjegojnë se duke qenë të vetëdijshëm për vështirësitë e mundshme të transportimit, ju desh t’i linin kornizat e punimeve në Tetovë. “Për këtë shkak, i kemi paraqitur në studio në këtë formë,” thonë ata.

Punimet e Edin Kurtishit, diplomuar në artet figurative, janë po ashtu akrilik në letër me përmasa pak më të mëdha. Ndonëse për shkak të hapësirës janë të vendosura në njërin kënd të studios ato kanë thellësi dimensionale të brendshme dhe stil të dallueshëm.

Ekspozita e cila mbyllet sonte mbështetet nga Ministria e Kulturës e Republikës së Maqedonisë Veriore dhe Komuna e Çairit.

Filed Under: Kulture Tagged With: Rafaela Prifti

THEMELET E SHKOLLËS SË KALISIT U NGRITËN MBI PËRPJEKJET TITANTIKE TË LËVIZJE SONË KOMBËTARE

October 1, 2022 by s p

Shkruan MEHMET PRISHTINA/

Ditë më parë në Plloshtan kremtuam 100 vjetorin e hapjes së shkollës së parë në gjuhën shqipe, e cila u mundësua falë angazhimit të kolosit tonë kombëtar Hasan Prishtina.

Vëllezër e motra, sot edhe Kalisi ka festë, sepse edhe këtu bashkë me pesë shkollat shqipe qe janë hapur me iniciativen e Hasan Prishtines ne zonën e Kalas se Dodës dhe Kukësit, para 100 viteve , ishin çerdhe diturie që terrin shekullor e shndërronin në rreze drite për kombin tonë. Hapja e shkollave shqipe në krahinën e Lumës dhe Hasit ndjek traditën e mëhershme që ishte pjesë e programit iluminist të Rilindje sonë kombëtare, kurse me shpalljen e Pavarësisë së Shqipërisë më 1912 u krijuan kushtet për ngritjen e sistemit arsimor shtetëror edhe në Shqipëri dhe së shpejti u formua edhe Ministria e Arsimit në krye me Luigj Gurakuqin; gjuha shqipe u bë gjuhë zyrtare; u ngrit rrjeti shkollor në tërë vendin; u shtypën tekste shkollore.

Të edukuar në frymën e luftërave kombëtare të Gjergj Kastriotit Skënderbeut, patriotët shqiptarë, krahas organizimit të kryengritjeve për çlirim dhe pavarësi kombëtare, u angazhuan edhe për çeljen e shkollave në gjuhën shqipe. Për rrjedhojë, në verë të vitit 1916, Hasan Prishtina dhe Azem Bejta, u takuan në Vushtrri dhe për tri ditë rresht, biseduan dhe trajtuan shumë probleme madhore kombëtare, por ata u përqëndruan kryesisht në organizimin e dy segmenteve të lëvizje kombëtare: Në hapjen e shkollave shqipe, dhe në përgatitjen e një kryengritjeje të armatosur me karakter gjithëkombëtar.

Shkolla e sotme 9 vjeçare në Kalis e ka një parahistori të lavdishme, sepse themelet e saj u ngritën mbi këto përpjekje titantike të lëvizje sonë kombëtare, dhe kryesisht të Hasan Prihtinë, i cili hapjen e shkollave shqipe e kishte pjesë integrale të Platformës së tij prej 14 pikave (pika 5, 6, 7 dhe 😎, ku angazhohej për ndarjen arsimit laik nga ai fetar.

Jam i lumtur që gëzimin e kësaj feste sot po e ndaj bashkë me juve, vëllezër e motra, ashtu i para 100 viteve Hasan Prishtina solli në këto male flamurin e përparimit kombëtar, sepse ai konsideronte se një komb ka ardhmëri vetëm nëse arsimohet në gjuhën e tij amtare. Hasan Prihtina ishte shkolluar në gjuhë të huaja, prandaj ai e ndiente në shpirt nevojën për arsimim në gjuhën amtare shqipe. Ky angazhim i tij ishte i përhershëm dhe këmbëngulës, qysh kur ishte deputet i Parlamentit Osman, por edhe gjatë kohë sa ishte deputet i Parlamentit Shqiptar në fillim të viteve 20-të…

Krahina e Lumës dhe Hasit ruajn kujtime të paharruara për Hasan Prishtinën, i cili gjatë viteve të bujshme të kryengritjeve ishte mirëpritur në konaqet e “Elezëve të Kukësit”, “Halilagëve të Bicajve”, “Spahijëve të Kolosjanit”, Halim Laçit, Sul Elezit, Islam Spahiut, Ramadan Cejkut, Shaqir Palishit,Elez Totës e të tjerë.

Historiku i vërtetë i arsimit shqip në krahinën e Kalasë së Dodës fillon në vitin 1922 kur në Kalis dhe Plloshtan hapen shkollat e mirëfillta shqipe, një vit pasi që Hasan Prishtina ishte zgjedhur deputet i Dibrës (1921).

Hasan Prishtina qysh në kohën e administratës së të xhon turqve angazhohej për ndarjen e arsimit profesional, laik dhe fetar. Në tërë këto përpjekje të tij, ai vendosi të ndante 5% të të ardhurave vjetore, të cilat do t`i shpenzonte në dobi të edukimit dhe arsimimit të fëmijëve në Shqipëri. Jemi në kohën kur përpjekjet e tij për hapjen e shkollave shqipe gjatë viteve 1908-1912, sa ishte deputet në parlamentin osman, përbënin shtyllën kryesore të platformës së tij kombëtare, ku vend kryeor zinte mësimi laik me libra në gjuhën shqipe dhe alfabetit latin, si dëshmi konkrete e civilizimit perendimor të shqiptarëve.

Në frymën e këtyre angazhimeve u mbajt edhe Kongresin i Elbasanit, më 2-8 shtator 1909, në të cilin u vendos për hapjen e një shkolle normale të mesme kombëtare më 1 dhjetor të vitit 1909, e njohur si Normalja e Elbasanit. Hapja e kësaj shkolle ishte nxitje për Hasan Prishtinën që të përgatiste djem nga Vilajeti i Kosovës për t`i dërguar për shkollim në Elbasan dhe kjo ishte arsyeja pse ai e quajti Elbasanin si “Qendra e parë e vëllazërimit të rinisë shqiptare”.

Këto ngjarje u regjistruan edhe nga shtypi shqiptar i kohës, siç ishte gazeta “Dielli” e Bostonit (26 nëntor 1909), e cila ndër të tjerash shkruante se: “…lëvizja kombëtare ka nisë m`u ngjallë shumë në Kosov… ndër këto ditë, me të përpjekurat e Hasan Beut, deputetit Prishtinës, u hap një mësonjtore shqipe në një fshat afër Vuçitërnës… Prej këti atdhetari të nderçëm priten shumë punë të dobishme për kombin, se asht tuj na dhanë provë për dit e ma tepër qi asht një atdhetar i flaktë e i vërtetë, e qi përpiqet me mish e me shpirt për shndritjen e kombit të vet”.

Arsimin dhe diturinë e kombit , Hasan Prishtina i konsideronte pjesë të pandarë të luftës për liri kombëtare, prandaj ai ngado që lëvizte angazhohej për një arsim të mirëfillt në gjuhën amtare. Në një fjalim që mbajti në Klubin Dituria të Selanikut, ai vuri në dukje se “Sado që kundërshtimet për shkronja të shenjta janë shumë të rrebta, dituria dhe e drejta e poshtërojnë padijen dhe shtrembërimin. Unë sa të rrojë do të përpiqem për diturinë edhe për atdheun e për mbrothësinë e vendit tonë”.

Uroj që brezi i sotëm dhe ata që do të vijnë pas nesh, ta gëzojnë përparimin kombëtar si një garancë e vetme për të garuar me kombet tjera të zhvilluara. Para 100 viteve Hasan Prishtina betejat e tij për arim kombëtar i kishte pjesë të kauzës kombëtare, kurse neve sot na mbetet ta mbindërtojmë këtë kauzë me një përkushtim më të madh për reforma të reja arsimore dhe për një standard të dinjitetshëm të mësimdhënësve.

Urime 100 vjetori i shkollës suaj dhe dhashtë Zoti që festat e këtilla të na bëjnë më të bashkuar dhe më të pëgatitur për sfidat që sjell koha.

Kalis, 29 shtator 2022

Filed Under: Kulture

“Piktura eshte poezi e heshtur”

September 24, 2022 by s p

Dr.Sadik Elshani/

Me rastin e ndarjes nga jeta të piktorit të madh Sali Shijaku.

Ne fund te vitit 1978, me rastin e 100 Vjetorit te Themelimit te Lidhjes Shqiptare te Prizrenit, ne ish Jugosllavi u hap nje ekspozite e madhe me veprat e piktoreve dhe skulptoreve te Shqiperise. Kjo ekspozite fillimisht u hap ne Shkup ne fund te nentorit, per te vazhduar pastaj ne Prishtine e Beograd. Une atehere isha student ne Universitetin e Zagrebit dhe hapja e ekspozites ne Shkup perkonte me festen e 29 Nentorit qe ishte feste kombetare ne Jugosllavi. Ne qe studionim jashte Kosoves zakonisht festat i shfrytezonim per te vizituar familjet tona,  por ne kete rast kisha edhe nje arsye edhe me te forte: pervec familjes, doja ta vizitoja edhe ekspoziten e artisteve figurative shqiptare. Ne Suhareke/Therande familja jone e kishte nje dyqan te pemeve dhe perimeve dhe vellau im i madh, Shefketi,  mallin e merrte kryesisht nga Shkupi. Atehere, nje dite u nisem heret per ne Shkup, vellau me la te kalaja e Shkupit ku ndodhej galeria e arteve dhe vazhdoi per t’i kryer punet e veta. Ishte heret ne mengjes, galeria sapo ishte hapur,  une isha vizitori i pare dhe per nje kohe i vetem. Shikoja pikturat dhe skulpturat e artisteve shqiptare: Abdurrahim Buza, Nexhmedin Zajmi, Ksenofon Dilo, Sali Shijaku, Kristaq Rama, Zef Shoshi, Pandi Mele e shume e shume te tjere. Une deri diku e njihja krijimtarine e artisteve figurative shqiptare, sepse ne vitin 1972 e kisha vizituar  ekspoziten e pare te artisteve te Shqiperise te hapur ne Prishtine.

Pasi isha vetem ne galeri, ishte nje qetesi e thelle, vetem nganjehere degjoheshin levizjet e punonjesve te galerise. Por nuk vonoi shume dhe degjova pak zhurme te dera e hyrjes se galerise, ishte nje grup prej 4 – 5 vetesh. Menjehere e kuptova se ishin artistet shqiptare, sepse te parin qe hyri, e njoha menjehere. Ishte piktori Sali Shijaku. Per mua ishte nje befasi e kendshme, sepse as qe e kisha paramenduar se aty do t’i takoja piktoret dhe skulptoret shqiptare. Ata kishin ardhur per ta shoqeruar ekspoziten.  Shkova ne drejtim te tyre tere i entuziazmuar, i ngazellyer,  u tregova se kush isha dhe iu drejtova te parit duke i thene se, ai ishte Sali Shijaku. Ata te gjithe u habiten: “E njohu Saliun!” Edhe ata, pervec Sali Shijakut qe e njoha, u paraqiten se kush ishin: Muntaz Dhrami, Kristaq Rama, Dhimitraq Trebicka dhe Niko Thana. Per ta shuar habine e tyre, atehere i tregova Sali Shijakut dhe te tjereve se se e kisha njohur ate. Tani po i tregoj edhe lexuesit te ketij shkrimi.

Gjate viteve te mia te gjimnazit ne Suhareke/Therande (1971 – 1975), aty diku nga vitet 1973/74, shkolla jone nen kujdesin e drejtorit te shkolles dhe profesorit tim atdhetar te gjuhes shqipe, Ramadan Shala, e kishte bere parapagimin per disa gazeta e revista nga Shqiperia: “Drita”, “Mesuesi”, “Nentori”, “Teknika”. Gazetat “Drita” dhe “Mesuesi” ne fund te vitit i dergonin ne Prizren te liberlidhesi dhe numrat e nje viti i lidhnin bukur ne nje liber te vetem. Profesori im kishte besim te une dhe m’i lejonte qe gjate pushimeve dimerore t’i merrja dhe t’i lexoja me kujdes ne shtepi. Neve ne Kosove na interesonte shume te dinim per Shqiperine, sepse atehere nuk kishim shume burime te informacioneve, pervec Radio Tiranes dhe Radio Kukesit, qe i degjoja rregullisht (Radio Tiranen, edhe kur isha ne studime ne Zagreb). Me vone, aty nga viti 1979 filloi ta kapte edhe Televizionin Shqiptar. Ne nje nga numrat e gazetes “Drita” e kisha lexuar nje shkrim per piktorin Sali Shijaku qe atehere kishte patur nje qendrim pune ne Divjake. Shkrimi, qe ishte nje reportazh per punen dhe angazhimet e tij  ne Divjake, shoqerohej edhe me nje fotografi te piktorit dhe une e kisha mbajtur mire ne mend. Kur ia permenda kete Sali Shijakut, ai me tha se me shume ishte marre me gjueti sesa me pikture gjate atij qendrimi ne Divjake.

Meqenese dolem te “njohur” me Sali Shijakun, atehere ai me shoqeroi neper tere ekspoziten. Se bashku me veprat e piktoreve dhe skulptoreve tjere, ishin ekspozuar edhe pikturat e tij: “Mic Sokoli” (duke e vene gjoksin ne topin e ushtrise turke), “Vojo Kushi” ( mbi tank), “Zeri i mases”, “Fshati kufitar”, etj. Kuptohet, ato kryesisht ishin vepra te realizmit socialist, me ndonje perjashtim te rralle. Sali Shijaku me pyeti se cila pikture e tij me pelqente. I thashe se nuk mund t’i dalloja, por do ta vecoja “Mic Sokolin”, jo vetem per figuren dhe aktin e tij heroik, por edhe per ngjyrat, dramaticitetin, kompozicionin qe pasqyronte kjo pikture. Pastaj ai me tha se shoket ia pelqenin shume pikturen “Fshati kufitar”, qe ishte nje peizazh i nje fshati kufitar, sic e thote edhe vete titulli. Per pikturen “Zeri i mases”, ai me spjegoi: Nje dite, tha, ne studion time erdhen nje grup punetoresh dhe me propozuan qe te beja me shume tema nga jeta e klases punetore (kuptohet, sipas rrethanave dhe praktikave te atehershme). Atehere une u thashe, vazhdoi piktori, do t’ju pikturoj juve qe me keni ardhur ne studion time te punes. Meqenese ata ishin artiste, atehere bisedat tona pervec bisadave te rastit, kryesisht kishin te benin me artin, shqiptar e boteror. U tregova se ne veren e atij viti (1978)  kisha qene ne nje kurs veror te gjuhes frenge ne qytetin Menton, ne Bregdetin Azur dhe se ne qytetin Cagnes sur Mer e kisha vizituar shtepine e piktorit te njohur impresionist, August Renoir (1841 – 1919). Ata u habiten per kete, por edhe me shume u habiten sesi kisha mundur te shkoja ne France( atehere sistemet ne Jugosllavi e Shqiperi ishin krejtesisht te ndryshme). Pastaj i pyeta se a kishin degjuar per piktorin me fame boterore, Ibrahim Kodra ( 1918 – 2006 ). Po,  thane si neper dhembe, por kuptohet se ata i perkisnin stileve te ndryshme artistike dhe ai jetonte ne Itali, prandaj kjo teme nuk u zgjate me shume. Ne ne Kosove dinim mjaft per piktorin Ibrahim Kodra. Me ate naivitetin tim te atehershem i pyeta se pse nuk merreshin edhe me tema, teknika, stile te tjera, por kryesisht me ato historike, te luftes dhe te punes – te realizmit socialist. Sali Shijaku me mjeshteri, me shume kujdes (delikatese)  m’u pergjigj se, prinderit i kishin shkolluar ata dhe ata donin qe prinderit t’i kuptonit pikturat e tyre. Edhe kete bisede nuk e zgjatem me teper. Ne atehere ne Kosove nuk i dinim shume gjera per jeten ne Shqiperi. Me vone per te vizituar ekspoziten erdhen edhe studentet e gjuhes shqipe prane Universitetit te Shkupit, te shoqeruar nga profesori Zeqirja Neziri, te cilin me vone e kam takuar ne Zagreb ku ai i ndiqte studimet pasuniversitare. Bisedat tani u zgjeruan, edhe te tjeret perfshiheshin ne biseda dhe mua dikur me erdhi koha per t’u kthyer ne Suhareke/Therande. Ekspozita shoqerohej edhe me nje katalog dhe ne fund te gjitheve u kerkova nenshkrimet nen pikturat e tyre perkatese ne ate katalog, te cilin ende e ruaj. Kur eshte fjala per tematiken e pikturave dhe skulpturave te kesaj ekspozite, me kujtohet titulli i shkrimit te nje kritiku arti qe ishte botuar ne nje gazete te Beogradit: “Kazma dhe pushka”. Por nder te tjera ai e vleresonte talentin, perpjekjet dhe punen artistike te piktoreve dhe skulptoreve shqiptare.

Ai takim per mua ishte nje perjetim i kendshem, sepse ne qe mbetem jashte kufijve shteteror te Shqiperise, gjithmone ishim kurreshtare te takonim njerez nga Shqiperia. Meqenese keto takime ishin teper te rralla, ne me shume mall e dashuri i takonim bashkekombasit tane. Nuk dua te zgjatem ne kete teme, por atehere udhetimi per ne Shqiperi ishte teper i veshtire, vetem grupe te caktuara mund te shkonin, ndersa nga Shqiperia vinin kryesisht grupet artistike dhe shoferet qe transportonin mallra te ndryshem. Prandaj ne mundoheshim qe ne keto raste te takoheshim me ta gjithesesi.

I kam shkruar here pas here Sali Shijakut, por ende nuk kam patur mundesi qe ta takoja perseri. Ne vitin 1988 kam ardhur ne Amerike dhe disa here qe kam qene ne Kosove, rrethanat familjare nuk me lejonin qe te shkoja edhe ne Shqiperi. Por ja, ne fillim te shtatorit te vitit te kaluar e shfrytezova rastin per te vizituar Tiranen per nje dite dhe vizita e pare ishte ne shtepine-galeri te piktorit Sali Shijaku. Ajo eshte nje shtepi e vjeter katerqindvjecare, e madhe me nje arkitekture terheqese, karakteristike tiranase dhe eshte shpallur monument i kultures,  i mbrojtur nga shteti. Menjehere sapo hyn ne oborrin e shtepise, e sheh se eshte shtepi artisti: guret jane rregulluar bukur dhe formojne nje mozaik te bukur, qypat, vazot e luleve, oxhaku dhe cdo gje tjeter jane prekur nga dora e kujdesshme e  artistit,  jane te rregulluara bukur me nje shije te holle artistike. Edhe turbina e drunjte e mullirit te vjeter te le pershtypjen e nje vepre arti. Oborrin e zbukurojne dhe i japin gjalleri lulet, portokallet, limonet, ullinjte e palmat. Fatkeqsisht ate dite nuk mund ta takonim Sali Shijakun, sepse ai kishte disa jave qe po qendronte ne Itali. Dy djemeve e tij, Nusetit dhe Orgesit, edhe ata piktore, u tregova se kush isha dhe si e kisha njohur babain e tyre. Mua, vellaun tim, Halitin dhe shokun tone, Shyqri Kuci, ata na priten shume mire, me shume miqesi, respekt e perzemersi. U futem brenda ne shtepine-galeri, ajo edhe brenda kishte nje arkitekture terheqese e mjaft funkcionale: nje dhome e madhe e ndejes me oxhak dhe disa dhoma percjellese ne katin e pare, shkallet ne te dy anet qe te conin ne katin e dyte ku jane koridori dhe dhomat e gjumit. Muret ishin te tere te mbushur me piktura origjinale dhe riprodhime te pikturave me te njohura, origjinalet e te cilave ndodhen ne Galerine Kombetare te Arteve ne Tirane. Nuk mungonin edhe objektet tjera artistike e zbukuruese, si, vazo, qypa, poce, figura tekafsheve e shpezeve te punuara me materiale te ndryshme, qeramike, allci, etj. Ne ate kompleks funkcionon edhe nje restorant – vertet nje mjedis i bukur shlodhes, artistik e turistik i rrethuar me plot art. Kjo eshte shtepia e vetme e ketij lloji ne Tirane dhe ndoshta ne tere Shqiperine. Aty, natyra, historia, tradita, arti tradicional e modern, gershetohen,  bashkejetojne ne harmoni te plote me njeri – tjetrin.

Sali Shijaku lindi me 12 mars 1933 ne Tirane. Ne vitin 1952 kreu Liceun Artistik “Jordan Misja” me pedagoget Abdurrahim Buza (1905 – 1986) dhe Nexhmedin Zajmi (1916 – 1991). Pastaj vazhdoi studimet e larta ne Institutin e Larte te Arteve “I. E. Rjepin ne Leningrad (sot Saint Petersburg) gjate viteve 1956 – 1961. Diplomen e mbrojti ne Shqiperi ne vitin 1962 ne Institutin e Larte te Arteve me tablone titulluar “Heronjte e Vigut”. Ka punuar si pedagog ne Institutin e Larte te Arteve, piktor dhe skulptor (1962 – 1988). Ne vitin 1979 e mori titullin “Piktor i Popullit”, ndersa ne vitin 2004 u nderua me titullin “Nderi i Qarkut te Tiranes”. Krijimtaria e tij eshte e gjere ne gjini, stil e teknike. Tematika e pikturave te tij eshte e gjere ku mbizoterojne motivet me tema historike, te luftes dhe te jetes se perditshme, peizazhet dhe portretet. Ai radhitet nder peizazhistet me te mire shqiptare. Nje teme e parapelqyer e piktorit eshte lufta e gjelave. Dritat dhe ngjyrat jane karakteristike dalluese e pikturave te tij. Si tradicionalja, ashtu edhe modernja zene nje vend te rendesishem ne krijimtarine e tij artistike, ne artin e tij te fuqishem e me plot ndjenja. Per pikturen Sali Shijaku shprehet: “Piktura eshte poezi e heshtur”. Ne GKA ruhen 92 vepra te artistit ne pikture e skulpture. Veprat e Sali Shijakut ndodhen ne shume vende te botes dhe jane pjese e galerive, koleksioneve te koleksionisteve te shumte brenda dhe jashte Shqiperise.

Nese ndodheni ne Tirane, shkoni e vizitone shtepine – galeri – muze te piktorit Sali Shijaku ne rrugen “Siri Kodra” dhe do te kaloni ca caste te kendshme ne shoqerine e artit dhe te mikpritesve shume te perzemert. Thuani se ju ka derguar Sadiku dhe i beni shume te fala piktorit te nderuar, Sali Shijaku!

Philadelphia, dhjetor, 2015.

Sadik Elshani eshte doktor i shkencave te kimise dhe veprimtar i bashkesise shqiptaro – amerikane.

Filed Under: Kulture Tagged With: sali shijaku

I R E N A  P A P A S  … LEGJENDA GREKO-SHQIPTARE … IN MEMORIAM 

September 19, 2022 by s p

Nga Skender SHERIFI/

Ka momente, që i thua vetës në jetë: « Bullshit, po pse të gjithë ata Persona, të cilët  i kam dashur dhe më kanë përcjellur në jetë, po na kalojnë njëri pas tjetri, si në ligjin e serialëve, në botën tjetër … duke na lërë neve të shkretit tokësorë, pak a shumë jetim, nostalgjik dhe të mërzitur ? » Ma sillni një dubël Ekspreso që të kthjellohemi !

E dashura IRENË : të erdhi tani rralla ty në moshën 93 vjeçare, për ta përfaquar misterin e pafundësisë ? M’i lejon disa fjalë, e nderuar, se nuk mund të harroj aq lehtë. Që në fillim, me ka pas prekur shpirtërisht, gati emocionalisht silhueta e jote aq e veçantë, ajo bukuri klasike e tipit greko-romak, do kisha shtuar edhe malësore, e ardhur nga alpet tona, një bukuri plot fisnikëri, madhështi dhe karakter, siç janë nënat dhe gjyshet tona anonime, por dikund edhe legjendare. Diçka estetike, të nivelit sublim dhe të lartë, si në pikturat apo skulpturat e antikiketit, e cila na  imponon menjëherë respektin e plotë, dhe jo lazdrimin e papërmbajtur të tipit   post-adoleshent. Je përjetësisht e bukur dhe madhështore, e dashura Irenë …

Do e kisha ëndërruar një darkë rituale me ty, në Sofrat tona malësore, për ta marrur një erë të lashtë poetike, një lidhje me të kaluarën tonë të përbashkët, të cilën me Silikon Valejt kaliforniane, me botën e ekraneve dhe të bixhozeve të ndryshme, alla Las-Vegas, e kemi shkelur me kohë dhe po e vazhdojnë Jetën tonë të quajtur

moderne, pa asnjë trashëgimi, pa asnjë busull, pa asnjë vijë drejtuese, pa asnjë

rrënjë, pa asnjë kujtesë … në një improvizim patetik alla Beckett dhe Ionesco.

Te ti, e madhja Irenë, kam shijuar parfume historie, shije traditash antike, diçka që me ka lidhur me pikënisjet tona … të falënderoj përjetësisht !

Je me siguri sikurse unë, poeti frankofon, por malësorë i odave, por edhe i të gjitha aventurave avanguardiste planetare, një koktel përzierjesh greko-shqiptarë, por ti vet mundesh për ta ndarë atë punë siç duhet. Mirëpo, mua, më ke frymëzuar me vlerat e tua njerëzore dhe artistike. Ma ke dhënë një shembull unik … që mundesh me qenë super e bukur si Femër, por edhe super fisnike, antike, burrërrore, tradicionale, dhe me karakter të pamposhtur … me një frymë gati kanunore dhe zakonore të lashtë, ashtu siç ke qenë në rolët e tua si tragjediane greke antike.

Antigona (1961) e regjisorit Tzavellas, – Elektra (1962) – Trojanet (1971) – Ifigenia (1977 ) të regjisorit tënd të preferuar dhe ikonik zoti Michael Cacoyannis, pa e harruar filmin tënd mitik – ZORBA, i vitit 1964, të cilin çdokush e ka akoma në memorie, ngaqë ka hyr si vepër filmike, në referencat tona kolektive, ose në shpirtin tonë koshient apo subkoshient. 

Në një farë mënyre, e dashura IRENË … me bukurinë tënde magjike dhe hyjnore,    aq dinjitoze dhe gati të përjetshme, ke qenë mund të themi : « anti Marilina dhe Brixhidë Bardot » dhe kjo gjë të nderon jashtë mase. Edhe pse, po e pohoj që i kam dashur të dyja edhe unë, por për arsye pak më të rëndomta, të rangut më tepër fantasmatik dhe erotik. Mirëpo si aventurist i ri, pa limite, besoj që do më falish !

Të imagjinoj duke e ndarë një pite apo një flijë në një fshat të Tropojes, të Dibrës, apo të Malit të Zi bashkë me nënën time, dhe pastaj duke dëgjuar këngë të vjetra  me sharki dhe çifteli, disa rapsodi tradicionale, duke qeshur nga gëzimi i momentit.

Përkundër meje, i lindur pa xenxhirë, as vargojnë dhe në improvizim autodidakt permanent, gjer në ditën e sotit, e nderuar IRENA, ti ke ardhur nga një familje mjaft e shkolluar, intelektuale. Nëna e jote : Elena Lelekou, e lindur Prevezanou, ishte Profesore që në atë kohë, ndërsa Babai juaj zoti Stavros Lelekos,me origjinë nga Epiri, ishte Profesor i Teatrit klasik dhe i gjuhës greke antike.

Mund ta supozoj krejt intuitivisht, që do keni pasur dikund ndonjë origjinë shqiptare nga njëri prej prindërve të tu. Nëse e heq për qejfin tim poetik prapashtesën e emrit tuaj ( ou – dhe os ) a mos është nëna e juaj Elena Leleku ose Preveza ? Por nuk ka aq rëndësi, se çdokush e përjeton dhe e definon vetën e tij, siç donë vetë, siç e ndien shpirtërisht ? Nuk mund të vijmë neve të jashtëmit, për të vendosur në filan apo filan kategorie, se nuk ka shumë sens, ajo punë ! Tek e fundit, ngelet problemi im personal dhe intim, a e ndiej unë vetën shqiptarë, apo francez, apo belg. Nuk është problemi i shqiptarëve ! Rezulton që unë e ndiej vetën si shqiptaro frankofon ! Pikë !

Tani, si e ke përjetuar ti vet qenien tënde, e dashur Irena, origjinën tënde, përkatësinë tënde : sinqerisht nuk e di, por kjo punë të takon vetëm ty !

Por e ndiej shpirtërisht, që je e afërt dikund me mua, që kemi diçka të përbashkët,   që komunikojmë me ndonjë frymëzim apo antenë të lashtë. Dhe kjo më mjafton.

Më kujtohet spontanisht filmi politik francez « Z « i vitit 1969, kundër regjimit të kolonelëve grec, i gjiruar nga franko-greku Costa-Gavras, të cilin e kam takuar disa vite më vonë në Paris. Po ashtu, « Topat e Navarones » 1961 nga regjisori J.Lee Thompson, me të madhin Anthony Quinn. Nuk e di pse, as nga vjen ajo ndenjë, por te pamja jote estetike, mbretëron dikund, esenca e përjetshme e qenies femërore, diçka e paluhatshme, që i tejkalon të gjitha periudhat, modat dhe shekujt, diçka që imponohet me një  kualitet maksimal dhe që mbijeton. A thua, jam i qartë ?

Ma sillni një birrë belge me pak djathë … që ta përfundoj këtë retrospektivë intime, këtë aventurë imagjinare me motrën dhe nënën time kinematografike nga Epiri i lashtë Irena Papas … Waou 93 vjeçare … çfarë Jete. Ke pas lindur në Korinti nga

Chiliomodi, në vitin 1929 dhe na u largove gati bashkë me mikun tim Jean-Luc Godard. Një surrealizëm total … Ha … ha … ha … Më kujtohet rrushi tipik dhe vëra    e Korintisë greke. Me vite kam pas qenë i abonuar me disa miq dhe fanse të mia të shthurrura, pak rock and roll dhe provokante, në Kinematekat e Parisit dhe të

Brukselit, ku i kam pa të gjitha veprat e regjisorëve kryesorë botërorë.

Më rivjen tani filmi i Francesco Rosit ( 1979 ) « Krishti u ndal në Eboli « i cili ma ka pas inspiruar edhe një tekst poetik. Disa filma pak më autorial dhe margjinal të regjisorit madhor portugez Manoel de Oliveira : Party ( 1996 ) – Shqetësimi ( 1998 ) –

Film i folur ( 2003 ) … Por filmi yt i parë, ka qenë ai i vitit 1948 i regjisorit grek Nikos Tsiforios me titullin « Engjujt e humbur ». Më erdhi një pyetje spontane, e nderuar Irena : pse nuk ke punuar kurrë me regjisorin grek të famshëm, që unë e konsideroj në topin planetarë, të cilit ja kam pas prezantuar në Bruksel, një aktore franceze

e cila fillonte atëherë karrierën e saj me emrin Elsa Zylberstein ( sot është aktore super e konsoliduar në Francë ), po flas për Theo Angelopoulos ? Kam kaluar momente interesante me atë kineast në Bruksel, një intelektualë super i përgatitur, një kinefil dhe një frankofil i vërtetë. Por keni qenë me siguri në botëra kulturore dhe në kërkesa artistike të ndryshme ? Por ai takim, jam i sigurt që do kishte qenë i bukur dhe i frytshëm mes jush ! Tani, mund të flasim për karrierën tënde gjigante në teatër, kur ke lënë gjurma të forta në Greqi, në Itali duke luajtur Pirandellonë nën drejtimin e Mauro Bologninit, në Portugali, ku ke jetuar disa vite, por edhe në Amerikë, pasi që ke luajtur edhe në lagjen e famshme BROADWAY me aktorin Jon Voight, i cili më ka pas bërë përshtypje të parën herë , në filmin sublim të John Bormanit « Delivrance »

Pastaj, e dashura Irenë, pak kush e dinë që ke marrur pjesë edhe në disa projekte

muzikore, duke kënduar ti vetë disa tekste apo duke i recituar me një sfond muzike,

me artistat më të njohur grekofon të asaj fushe, siç janë Mikis Theodorakis për shembull, Demis Roussos, Vangjelis, Lucas Sideras, etjerë …

Ke qenë 100 përqind mesdhetare, moderne dhe antike, ndoshta edhe mesjetare pse jo ? Por fabuloze, e mrrekullueshme … Ah, sa do ishim kuptuar mirë së bashku !

Do e kishim adoptuar njëri-tjetrin me siguri ! Greke, Shqiptare, Italiane, Portugeze, djepi i civilizmit evropianë …  Muzikë, meze dhe pije për shpirtin e Irena PAPAS !

Të kërcejmë së bashku, ti thejmë disa pjata, gota dhe sahana për ta rikujtuar

ZORBËN … Oh IRENA : kam marrë lajmin e fundit për ty, çka nuk e kam pas ditur fare deri sot … Keni përjetuar një lidhje dashurie të fortë me aktorin më mitik botërorë, zotin Marlon Brando, një dashuri sekrete, jashtë cirkut mediatik dhe paparavize parazitë, të cilët na helmosin apo na argëtojnë jetën me thash e të theme …

Jeni njohur në Romë në vitin 1954, tamam kur kam pas lindur unë …

Ja pra, edhe një FILM në vete, e dashur dhe e përjetshmja IRENA !

Përqafime aty ku je dhe ku do të shkosh më vonë … Na i thuaj Zotit nëse e takon :

që të kenë pak mëshirë për neve mbi këtë tokë, sepse jemi çoroditur për të tepërmi, e kemi humbur sensin real të gjërave, respektin e vlerave, dhe nuk e dimë as vet se çka jemi duke bërë, të shtyrë nga një puls freudian i thanatosit, një energji super

shkatërruese dhe vetëvrasëse … Stop motherfuckers … respektoni jetën, vlerat,

humanitetin, planetin tokësorë, natyrën, se sinqerisht na turpëruat !

Një gotë vere greke apo franceze të fundit për shpirtin e IRENA PAPAS … ajo Penelopa e jonë që priste Bekim Fehmiun ( Ulisin ) në serialin sublim televiziv i vitit

1968 – ODISEJA – e Franco Rosit … kurse unë me rrymat anarshiste planetare

mjedis Parisit dhe Brukselit, i shijoja të gjitha deliret dhe orgjitë e improvizuara, nën tingujt e Jimmy Hendrix, Eric Clapton, Santana, the Who, Led Zeppelin, the Beatles, the Stones, the Doors, Dire Straits, Bluesmenëve amerikanë legjendarë, Jazzmenëve si Miles Davis, Duke Ellington, Charlie Parker, Keith Jarret, Chet Baker … Waou shit, na shkuan kujtimet dhe gati JETA !

                                                                         SKENDER  SHERIFI – në improvizim …   

Bruksel, me daten 17 sht ator 2022   –      nga Poeti shqiptaro- frankofon i odave     

në Planetin tokësorë aq të dëmtuar.        Malësore dhe i Mërgatës së Qyqëve.  

Filed Under: Kulture Tagged With: Skender Sherifi

  • « Previous Page
  • 1
  • …
  • 139
  • 140
  • 141
  • 142
  • 143
  • …
  • 556
  • Next Page »

Artikujt e fundit

  • KUJTIME PER ITALIANIN DOM ANTONIO SHARRA
  • MASAKRA E TIVARIT MARS-PRILL 1945
  • Kuptimi i Pashkëve Ortodokse – midis ritualit dhe ringjalljes së ndërgjegjes
  • RIKTHIMI I MUSTAFA MAKSUTIT NË FAQET E HISTORISË
  • Shqipëria në politikën ballkanike të Austro-Hungarisë
  • Eliot Engel, in memoriam…
  • VATRA TELEGRAM NGUSHËLLIMI PËR NDARJEN NGA JETA TË ELIOT ENGEL, MIKUT TË MADH TË KOMBIT SHQIPTAR
  • Përkujtojmë në përvjetorin e lindjes një nga figurat e Rilindjes Kombëtare, Aleksandër Stavre Drenova
  • GËRSHËRA E ARGJENDTË
  • Përgjithmonë vetëm mirnjohës për Kongresmenin Eliot Engel
  • PËRKUJTIM PËR ELIOT ENGEL, NJË MIK I PAZENDËVËSUSHËM, ZËRI I SHQIPTARVE NË SHBA
  • Meditim para varrit të Faik Konicës
  • Bashkimi i Diasporës Shqiptare të Greqisë
  • “Fortifikimi ilir i Komlikut në Fregen dhe Ungrej të Lezhës (Mirdita Etnografike)”
  • “The Real Thing”: A Conversation with Luljeta Lleshanaku

Kategoritë

Arkiv

Tags

albano kolonjari alfons Grishaj Anton Cefa arben llalla asllan Bushati Astrit Lulushi Aurenc Bebja Behlul Jashari Beqir Sina dalip greca Elida Buçpapaj Elmi Berisha Enver Bytyci Ermira Babamusta Eugjen Merlika Fahri Xharra Frank shkreli Fritz radovani Gezim Llojdia Ilir Levonja Interviste Keze Kozeta Zylo Kolec Traboini kosova Kosove Marjana Bulku Murat Gecaj nderroi jete ne Kosove Nene Tereza presidenti Nishani Rafaela Prifti Rafael Floqi Raimonda Moisiu Ramiz Lushaj reshat kripa Sadik Elshani SHBA Shefqet Kercelli shqiperia shqiptaret Sokol Paja Thaci Vatra Visar Zhiti

Log in

This website uses cookies to improve your experience. We'll assume you're ok with this, but you can opt-out if you wish. Cookie settingsACCEPT
Privacy & Cookies Policy

Privacy Overview

This website uses cookies to improve your experience while you navigate through the website. Out of these cookies, the cookies that are categorized as necessary are stored on your browser as they are essential for the working of basic functionalities of the website. We also use third-party cookies that help us analyze and understand how you use this website. These cookies will be stored in your browser only with your consent. You also have the option to opt-out of these cookies. But opting out of some of these cookies may have an effect on your browsing experience.
Necessary
Always Enabled
Necessary cookies are absolutely essential for the website to function properly. This category only includes cookies that ensures basic functionalities and security features of the website. These cookies do not store any personal information.
Non-necessary
Any cookies that may not be particularly necessary for the website to function and is used specifically to collect user personal data via analytics, ads, other embedded contents are termed as non-necessary cookies. It is mandatory to procure user consent prior to running these cookies on your website.
SAVE & ACCEPT