Dielli | The Sun

Albanian American Newspaper Devoted to the Intellectual and Cultural Advancement of the Albanians in America | Since 1909

NJË DITË TE VARRI I NOLIT ME PRESIDENTIN RUGOVA

by

Nga Harry Bajraktari/
Në vitin 1993 së bashku me presidentin e Kosovës Dr. Ibrahim Rugova, i cili asaj kohe ndodhej për një vizitë zyrtare në SHBA, në shoqëri te At Arthur Lioninin, Kancelari i Kishës Orthodokse Shqiptare ”Shën Gjergji”, Antony Athanas, veprimtarin dhe biznismenin e njohur i komunitetit shqiptaro- amerikan dhe Dr. Alush Gashin, vizituam varrin e Fan S. Nolit në Forrest Hill Cemetery në Boston, njërit ndër figurat më të spikatura të kulturës shqiptare, politikës dhe diplomacisë dhe themeluesi i Kishës Ortodokse Autoqefale Shqiptare, që u bë Kryedioqeza e shqiptarëve ortodoksë të Amerikës.
Presidenti Dr. Ibrahim Rugova, duke njohur mirë veprimtarinë e Nolit dhe të Konicës dhe kontributin e tyre në fushën e letërësisë dhe të kulturës shqiptare, kishte një dëshirë të jashtëzakonshme të vizitonte Bostonin. Një kënaqësi tjetër e tij ka qenë edhe takimi me mikun tim të ngushtë Anthony Athanas, i cili kishte bashkëpunuar ngushtë një kohë të gjatë me Nolin dhe Konicën. Me vemendje të madhe Dr. Rugova e ndiqte fjalën e zotit Anthony Athanas për këta dy kolos të papërsëritshëm të komunitetit tonë në SHBA.
Noli dhe Konica, me punën e tyre intelektuale, bënë që shqiptaro -amerikanët të ngrisnin zërin kundër pushtimit të Shqipërisë nga Perandoria Osmane dhe kundër pushtimeve të tokave shqiptare pas vitit 1912 nga Greqia, Serbia dhe Mali i Zi. Noli ishte takuar edhe me presidentin e atëhershëm të SHBA Wilson para Konferencës së Paqes në Paris, duke kërkuar ndihmën e tij që të ndaleshin pretendimet e fqinjve për copëtimin e mëtejshëm të tokave shqiptare. Noli, ku sot shënojmë 50 vjetorin e vdekjes së tij, ishte njëri ndër themelusit e Organizatës Panshqiptare ” Vatra” në SHBA, udhëheqës i saj dhe editor i gazetës “Dielli”, e cila vazhdon të botohet edhe sot pas 100 vjetësh të themelimit. Komuniteti ynë ka ndjekë dhe po ndjek rrugën e Nolit dhe të Konicës e të intelektualëve të tjerë që asaj kohe selinë e kishin në Boston. Zoti Athanas ka qenë ndërlidhës i brezit të vjetër me brezin më të ri të “Vatrës” dhe të brezave të komunitetit tonë. Ishte një figurë me influencë në Qeverinë amerikane, ngaqë kishte një lidhje të ngushtë me presidentin e Kennedy.
Duke iu falënderuar Nolit dhe Konicës dhe shumë veprimtarëve të tjerë, sot kemi një komunitet të fuqishëm me ndikim në Washington. Ne punuam në vazhdimësi që të kemi një komunitetet veprues, aktiv dhe të koordinuar për çështjen shqiptare. Mendoj se me punën që po bëjmë së shpejti do të jemi të pranishëm në Kongresin dhe Senatin amerikan.

SOT NË SHTËPINË E VATRËS-50 VJET NGA IKJA E NOLIT

by

Sonte në mbrëmje, në orën 6.00 Federata Panshqiptare e Amerikës, do të përkujtojë Fan S. Noli, me rastin e 50 Vjetorit të ndarjes nga jeta.
Në këtë sesion përkujtimor, që do të hapet nga Kryetari i Vatrës, dr. Gjon Bucaj, do të jetë i pranishëm edhe Pastor fr. Nathan Preston St. Nicholas Orthodoks Church. Do të përcillet edhe mesazhi i Atë Arthur Liolin, Kryekancelarit të Kishës së Nolit, enkas për këtë rast.
Më pas do të shfaqet dokumentarit”Me Zërin e ngrohtë të Nolit”-Arkivi i VATRËS- nga TV KULTURA SHQIPTARE.
Disa nga studiuesit e njohur të komunitetit shqiptar do të përcjellin ligjërata të shkurtra:
– Prof. Dr. Muharrem Dezhgiu : “Pranimi i Shqiperise ne Lidhjen e Kombeve dhe roli i Fan Nolit”;
– Poeti, studiuesi, ish editor i Diellit- Anton Cefa: “Vatra”, Noli, Konica dhe Wilsoni”,
– Gazetari, ish drejtori i Zërit të Amerikës për Europën dhe Azinë Frank Shkreli” NOLI DHE GURAKUQI, ROLE TE MEDHA NE NE FATIN E KOMBIT”.
Ish gazetari i TV të Prishtinës, ish kryeredaktor i gazetës Illyria- Sinan Kamberaj”Noli në fushën e letrave, poet, përkthyes e historian”,
Ish gazetari i Zërit të Amerikës, studuesi Idriz Lamaj ” Noli, Konica,Mbreti Zog- përpjekjet për një Qeveri në mërgim”-Letra origjinale-
Editori i Diellit- Dalip Greca-” VATRA, DIELLI DHE PËRCJELLJA E IMZOT NOLIT 50 VITE TE SHKUARA NGA SHQIPTARET E AMERIKËS.”

STUDIUESI NGA UNIVERSITETI I TEXASIT NE ARKIVIN E VATRËS

by

-Studiuesi Salihi do te jete i pranishem edhe ne Seminarin Perkujtimor Kushtuar 50 Vjetorit te vdekjes se Nolit, qe organizohet ne Vater te Premten me 13 Mars, ne oren 6 pasdite/
Sot, e Merkurë 11 Mars, u paraqit në arkivin e Vatrës studiuesi Rufki Salihi,i lindur në Shkup, i rritur dhe i arsimuar në Kosovë, me banim në Texas, SHBA. Ai është duke grumbulluar material për Doktoraturën e miratuar nga Universiteti i Texasit në Arlington. Tema e doktoraturës së tij është: “Imigracioni Shqiptar në Amerikë, Nacionalizmi i Distancës dhe Shtetformimi”.
Studiuesi ka shfrytëzuar arkivin e ish editorit të Diellit dhe sekretar i Vatrës, Qerim Panariti, që ndodhet pranë Universitetit të Cikagos, ka shkuar në Qendrën e Emigracionit në Nebraska dhe tash është duke shfrytëzuar arkivat dhe libraritë në New York.
Studiesi Salihi, u prit nga Editori i diellit. Ai vizitoi arkivin e Vatrës, pa nga afër rekordet origjinale dhe kërkoi që për një javë, në muajin qershor 2015, t’i vihen në dispozicion materialet arkivore në ndihmë të doktoraturës së tij.
Z. Salihi do të jetë i pranishëm edhe në sesionin Shkencor përkujtimor që organizon Vatra këtë të Premte me 13 Mars në orën 6 të pasditës në Shtëpinë e Vatrës. Të interesuarit që duan të jenë të pranishëm në këtë Perkujtimore, janë të lutur të telefonojnë ne: 917-254-6103
Në këtë veprimtari do të shfaqet nje dokumentar nga TV Kultura Shqiptare dhe do të mbahen kumtesa nga zotërinjët: Prof. Dr. Muharrem Dezhgiu, Frank Shkreli, Idriz Lamaj, Anton Cefa, Sinan Kamberaj dhe Dalip Greca. Nje mesazh pershendetes vjen me kete rast edhe nga At Arthur Liolin, Kryekancelar i Kishes e Shen Gjergjit. Të pranishëm klerikët fetar.

VATRA-50 VJET NGA VDEKJA E FAN S NOLIT

by

VATRA DO TA PËRKUJTOJE 50 VJETORIN E VDEKJES SË FAN S. NOLI ME NJË VEPRIMTARI PËRKUJTIMORE/
Me 13 Mars 2015 mbushen 50 vjet nga vdekja e Imzot Nolit, ish kryetarit të Vatrës, editorit të parë të Diellit, themeluesit të Kishës Orthodokse Shqiptare në SHBA, diplomatit, përkthyesit, eruditit, Fan Stilian Noli.
Veprimtaria do të organizohet në Shtëpinë e Vatrës të Premte me 13 Mars 2015 në orën 6 pasdite.
Në këtë veprimtari do të shfaqet nje dokumentar nga TV Kultura Shqiptare dhe do të mbahen kumtesa nga zotërinjët: Prof. Dr. Muharrem Dezhgiu, Frank Shkreli, Idriz Lamaj, Anton Cefa, Sinan Kamberaj dhe Dalip Greca.
Ne mesazh pershendetes vjen me kete rast edhe nga At Arthur Liolin, Kryekancelar i Kishes e Shen Gjergjit.

DEKLERATE E FEDERATES VATRA-GJENDJE ALARMUESE NË LUGINËN E PRESHEVËS, MEDVEGJA PO JEP SHPIRT

by

Federata Panshqiptare e Amerikës VATRA shpreh shqetesimin e thellë për gjendjen në të cilën ndodhet Lugina e Preshevës në përgjithësi dhe Medvegja në mënyrë të veçantë.
Para pakë ditësh erdhën në New York nga Fully i Zvicrës, përfaqësuesat e Shoqatës Humanitare Medvegja të cilët, krahas me monografinë e Shoqatës “30 vjet në shërbim të Kombit”, ku pasqyrohet bukur historia e veprimtarisë kombëtare të kësaj shoqate dhe e cila u promovue në Monroe College, sollën edhe brengën e madhe të vendlindjes.
Gjendja e vështirë ekonomike, politika diskriminuese e qeverisë së Beogradit dhe mungesa e sigurisë, janë faktorë të vazhdueshëm që shtërngojnë shqiptarët të largohen nga trojet e veta.Mohimi i të drejtavet njerzore të shqiptarëvet nga ana e organevet qeveritare, ushtrohet në mënyrë sistematike, pa frikë se do të japin dikujë llogari. Kontrolli i fortë policor mbi gjithçka hyn ose del nga zonat e banueme me shqiptarë, bahet me qellim për t’a mbajtë popullsinë gjithënji nën presion dhe në gjendje frike. Pritja disa orëshe në kalimin kufitar në mes Kosovë e Medvegjes asht e pajustifikueshme, por bahet me qellim.
Vizitorët lëshuen alarmin se në Medvegje kanë mbetë vetëm pak qinda shqiptarë, edhe ata në gjendje vorfnie dhe të pa sigurtë.
Përpjekjet e bashkatdhetarëvet që jetojnë jashtë për t’u ndimue, dikujë që të mos largohet dhe dikujë tjetër të këthehet në vendlindje, si dhe përpjekjet e përfaqësuesavet shqiptarë në vend, nuk mjaftojnë me përmirësue gjendjen dhe me ndalë zbrazjen e vendbanimevet shqiptare. Prandej duhet nji përkrahje ma e madhe nga të dy shtetet shqiptare.
Kosova duhet të kërkojë nga Serbia, për shqiptarët e Luginës së Preshevës, të gjitha ato të drejta dhe privilegje që i jep minoritetit serb në Kosovë. Ky asht nji obligim të cilit udhëheqja e Kosovës nuk mund t’i bajë lak, por duhet ta zbatojë me kambëngulje gjatë bisedimevet me Beogradin.
Të dy qeveritë duhet t’a marrin me seriozitetin ma të madh mprojtjen e të drejtave të shqiptarëvet që jetojnë në shtetet per rreth, si dhe kujdesjen për shpëtimin e tokavet shqiptare nga shpopullzimi. Udhëheqsat shqiptarë duhet të jenë të vetëdijshëm se ketë e kanë për detyrë dhe historia ka për t’i gjykue!
5 mars 2015