Nga Keze Kozeta Zylo/

Në mjediset e restorantit “Eastwood Manor” në Bronx, NY, në një mbrëmje të ngrohtë vëllazërore, më 16 mars, Gjeneral Asllan Bushati kishte mbledhur gjithë miqtë e tij për të festuar 75 –Vjetorin e Ditëlindjes.

Familja, vajzat dhe mbesa e tij e shtrenjtë Era kishin zënë vend në tavolinën kryesore, ndërsa njerëzit grupe grupe vinin dhe i takonin zonjat duke filluar nga bashkëshortja e tij fisnike Lumja. I pari që mbërriti me një bueqetë lulesh të freskëta ishte Qemal Zylo i cili ia dhuroi

znj. Lume duke e uruar për bashkëshortin dhe duke i thënë se i meriton këto lule si gra të ushtarakëve, për sakrificat tuaja dhe pritjet me orar dhe pa orar që keni duruar duke u kujdesur aq shumë për të rritur fëmijët, plus punës shtetërore që keni pasur.

Mbrëmjen e hapi Gjeneral Asllan Bushati i cili i falënderoi të gjithë të pranishmit dhe me sens humori tha se ndihej shumë mire si 75 vite që kishte mbi supet e tij. Me një mirësi që i buron nga shpirti kujtoi me plot respekt të larguarit nga kjo botë duke filluar të atin, vëllezërit, motrën, mbesat dhe duke vazhduar me vatranët, editorin e Diellit Dalip Greca, Dr. Gjon Bucaj, Zef Balaj etj…

Për të gjithë ju dashamirës të mi që merrni pjesë këteu ju shpreh falënderimet më të thella e më të ndjera. Ju a kthefsha për të mira! Fjala e tij elekuente dhe plot respekt u mirëprit me duartrokitje nga të pranishmit.

Në këtë mbrëmje përshëndetën dhe e uruan Gjeneralin si z. Agim Rexhaj, President Nderi i Federatës Panshqiptare “Vatra”, Nderi i Kombit, Z. Bashkim Shehu, ish-zv.Ministër i Mbrojtjes së Republikës së Shqipërisë në vitet 1993-97-të. Biznesmeni i suksesshëm z. Fatos Valteri përshëndeti nga Shoqata “Mati” si dhe i dhuroi bustin e Nënë Terezës me këtë motivacion: Ndërsa Nënë Terezën e njohu gjithë bota, për ty dëshiroj të të njoh gjithë Kombi për kontributin tuaj në çështjen kombëtare.

Përshëndeti z. Adem Belliu pronar i TV “Kultura Shqiptare”, Inxhinier Gëzim Lamçaj kryetar i Bordit Ekzekutiv të Shoqatës Shqiparo Amerikane “Skënderbej”, Mhill Velaj kryetar i Shoqatës së Shkrimtarëve Shqiptaro Amerikan dhe z. Muharrem Dëzhgiu.

Z. Qemal Zylo themelues i TV dhe Shkollave Shqipe “Alba Life” në NY dhe në Online solli kujtime rreth njohjes së tij që kishin punuar bashkë në Ministrinë e Mbrojtjes së Republikës së Shqipërisë për shumë vite.

Autorja e këtij shkrimi e uroi për 75 Vjetorin dhe tha se: Unë nuk do të flas për meritat si ushtarak se ato i thanë parafolësit e mi, por do të them se çfarë shembulli frymëzues është Gjeneral Bushati për familjen e tij, pasi me dashuri dhe durim po ju shërben gjithë familjes për arsye shëndetësore. Një burrë i suksesshëm hapin e parë dhe gati vendimtar e ka tek familja e tij në radhe të parë.

Të gjithë ata që e përshëndetën emërues të përbashkët kishin fjalë miradie rreth figurës së Gjeneralit.

Pjesëmarrësit kërcyen dhe hodhën valle duke u argëtuar nën tingujt e DJ-it.

Pak histori nga jeta e Gjeneral Asllan Bushatit

Gjeneral Asllan Bushati ka kryer fakultete të ndryshme (kimi në shkollën e Bashkuar, ekonomi në Universitet dhe gjitharmësh në Akademinë e Mbrojtjes).

Ka pasur një karjerë të suksesshme në Ushtrinë Shqiptare. Ai ka ushtruar detyrën e Drejtorit të Kimisë e Armkontrollit në Ministrinë e Mbrojtjes, Komandant Divizioni në Vlorë dhe Fier.

Pas ardhjes në SHBA ka punuar pa u lodhur për Vatrën, Ligën Civile Shqiptaro Amerikane, Shoqatën Shqiptaro Amerikane “Skënderbej” ku është anëtar Nderi dhe së fundi edhe me Shoqatën “Mati”.

Ka shkruajtur libra e artikuj të ndryshëm në shtypin e përditshëm kryesisht për probleme të mendimit ushtarak, por edhe në fusha të tjera. Gjenerali i Ushtrisë Shqiptare, Asllan Bushati ka trainuar dhe ka dhënë urdhrin “Gatitu” për ushtarët e Batalionit “Atlantiku” në Amerikë që u nisën drejt Kosovës për luftë, për të mbrojtur vendin nga sllobodan millosheviçi, Hitleri i Ballkanit.. Ka takuar e biseduar për problemet kombëtare me Senatorë, Kongresmenë e Shtetarë të lartë amerikan. Të gjitha këto i ka konsideruar vetëm detyrë.

Ndërsa ju urojme për këtë ditëlindje jubile, mendoj se çdo vit që keni shërbyer në ushtri, le të jetë një testament ne artin ushtarak për aftësitë dhe përkushtimin tuaj të jashtëzakonshëm. Ju uroj forcë dhe mençuri të vazhdueshme në udhëtimin tuaj të rrëfimit me kulturë ndër libra.

Kapitulli i viteve në vazhdim do t’ju sjellë mundësi të mëtejshme. Ndoshta dhe për të bërë ndryshime, siç shkruani në librin: “Diktati i Armëve të Dëmtimit në masë “ADM”-ve në Luftën e ftohtë e pas saj” pa armë dhe bomba sepse, “pa praninë e tyre në planet do të kishim më shumë shkolla, më shumë dituri, më shumë mjekë, spitale etj…

Gëzuar 75-Vjetorin e Ditëlindjes Gjenerlal Asllan Bushati

17 mars, 2024

Bronx, New York

---

---

Nga Aurenc Bebja*, Francë – 3 Mars 2024

“Il Piccolo di Trieste” ka botuar, të enjten e 17 tetorit 1912, në faqen n°2, intervistën me patriotin shqiptar Terenc Toçi në lidhje me shkaqet e konfliktit ballkanik të kohës, të cilën, Aurenc Bebja, nëpërmjet blogut të tij “Dars (Klos), Mat – Albania”, e ka sjellë për publikun shqiptar :

Shkaqet e konfliktit ballkanik sipas një shqiptari

Milano, 16 tetor. Një bashkëpunëtor i “Avanti!” publikoi në organin socialist një intervistë për Shqipërinë dhe luftën ballkanike me Terenc Toçin. Patrioti shqiptar tha ndër të tjera :

“— Aleanca e katër monarkive ballkanike kundër turqve dhe lufta e nisur nga Mali i Zi kanë vetëm një objektiv : plaçkitjen dhe copëtimin e Shqipërisë. Reformat e famshme në Maqedoni, mbrojtja e qytetërimit dhe e të drejtave të popujve të shtypur janë “bllofet” e zakonshme, pretekste të zakonshme që “industrialistët” e luftës përdorin për të mashtruar opinionin publik. Sepse Serbia, si Mali i Zi, dëshiron të bëjë vjedhje : t’i plaçkisë Shqipërisë të gjithë territorin nga Plava në Babina Polana, nga Babina Polana në Shkup, nga Shkupi në Plaçinë; rreth një e pesta e Shqipërisë. Bullgaria dëshiron t’i gëlltisë një të tretën. Oreksi i saj shtrihet nga Shkupi në Manastir dhe Selanik; nga Selaniku deri në Babina Polana. Greqia dëshiron t’i gëlltisë një të pestën.

Sa i përket çështjes maqedonase, Toçi u shpreh kështu :

— Është një shpikje shpirtërore e koalicionit të Katër Kabineteve. Maqedonia është më pak se një shprehje gjeografike, ajo është një relike historiko-letrare. Nuk ekziston një popull maqedonas. Në atë pjesë të Shqipërisë lindore — vilajetin e Selanikut — ekziston një mozaik kombësish, në të cilin raca shqiptare mbizotëron në mesin e minoriteteve sllave dhe greke. Është e qartë se të nesërmen e ndarjes së plaçkës ballkanike, dallimet, mosbesimet, xhelozitë dhe lakmitë, përkohësisht të fjetura, do të rishfaqen. Dhe Evropa do të përballej me rrezikun e luftës për vite me radhë. Zgjidhja e vetme e drejtë për të ashtuquajturin problem maqedonas është themelimi i Federatës së Komunave të pavarura. Zgjidhja me “majë të shpatës” e aleancës katërpalëshe është një ndërlikim i problemit, është një akt brigandimi ndërkombëtar në dëm të një kombi fisnik dhe është një rrezik, njëqind herë më i madh se ky aktual, për paqen e Evropës.”

Prishtinë, 17 shkurt 2024/

Të nderuar zëvendëskryeministra, ministra dhe zëvendësministra,

Të dashur përfaqësues të medieve,

Të dashur qytetarë,

Republika e Kosovës, shteti ynë feston sot përvjetorin e vet të gjashtëmbëdhjetë.

Sivjet shënojmë edhe dy përvjetorë të rëndësishëm, 26-vjetorin e epopesë së Ushtrisë Çlirimtare të Kosovës dhe 25-vjetorin e çlirimit tonë nga okupimi i Serbisë. Përvjetorë të këtillë ofrojnë raste të përshtatshme për reflektime retrospektive, që rëndom mund të mos kemi kohë t’i bëjmë gjatë ditëve të tjera të vitit, kur jemi shumë të zënë me urgjencat e përditshme me të cilat duhet të ballafaqohemi.

Nga kemi ardhur? Ku jemi? Dhe nga po shkojmë? Këto janë pyetje që në këto raste i shtrojmë secili veç e veç por edhe bashkërisht. Përgjigjet tona në këto pyetje nuk është e thënë të pajtohen me njëra-tjetrën. Në fakt, kjo nuk do të kishte qenë shenjë e mirë për një shoqëri të lirë e demokratike.

Andaj, ato që do të ofroj në vijim le të trajtohen si përgjigjet e njërit prej jush, paçka se sot jam i veshur me petkun e Kryeministrit të Republikës së Kosovës, përkatësisht të Kryeshërbëtorit tuaj.

Ne vijmë nga një betejë çlirimtare me karakter anti-kolonial që rrënjët i ka te Rilindja Kombëtare Shqiptare. Prejardhja e Republikës sonë, është te lufta çlirimtare dhe te lëvizjet e rezistenca shekullore e popullit tonë për liri. Për sa kohë Republika e Kosovës të jetë shembull i mbrothësisë njerëzore dhe lirive qytetare, ajo e nderon trashëgiminë e Rilindjes Kombëtare, si një lëvizje shprangosëse që nuk luftoi vetëm për lirinë e shqiptarëve, por edhe të të gjithë të tjerëve që bashkëjetuan e bashkëjetojnë me shqiptarët.

Ne i mbijetuam gjenocidit të fundit të shekullit të 20-të. Pas luftës shkatërruese të viteve 1998-99 ne rindërtuam shtëpitë tona. Me mbështetjen nga partnerët dhe aleatët tanë ndërkombëtarë, ndërtuam shtëpinë tonë të përbashkët, Republikën e Kosovës. Një republikë parlamentare e mirëfilltë, me drejtësi e barazi për qytetarët e saj, kontribuese në paqe dhe garanci për paqe. Një shtet që vlerat demokratike, respektimin e të drejtave të njeriut e të të gjitha pakicave dhe drejtësinë sociale e solidaritetin i ka në thelb të çdo kursi politik dhe shoqëror.

Një çerek shekulli pas luftës, Republika jonë qëndron e fortë. Ne qëndrojmë krenarë, sepse përkundër sfidave, shteti ynë po zhvillohet. Mbi vullnetin politik të popullit të saj, Kosova është shtet i pavarur dhe sovran, demokratik dhe i pandashëm. Ashtu sikurse ditën kur u shpall, gjashtëmbëdhjetë vite më parë, ashtu edhe sot, si dhe çdo ditë më tej, Republika e Kosovës ishte, është dhe do të jetë shtëpi e të gjithë qytetarëve të saj pa dallim.

Andaj, sot ne festojmë, e urojmë e përgëzojmë, jo vetëm shqiptarët, por edhe komunitetet jo shumicë në Republikën tonë, serbët, boshnjakët, turqit, romët, ashkalinjtë, egjiptianët, goranët, por edhe malazezët, kroatët e të tjerët.

Andaj, urime të gjithëve pavarësia e Republikës së Kosovës, shtëpisë sonë të përbashkët.

Në lidhje me atë se ku jemi sot, përgjigjen rezultatet pozitive, qofshin ato reformat tona të brendshme, në sundimin e ligjit dhe progresin ekonomik e shoqëror, apo në suksesin e liberalizimit të vizave. Këto konfirmojnë se Kosova po bën hapat e drejtë në rrugën e duhur drejt së ardhmes së saj evropiane.

Do të thosha që integrimet euroatlantike janë sepse duhet të jenë ylli ynë polar, në rrugën nga po shkojmë. Për barazi mes popujve e të rajonit e të kontinentit tonë, për paqe brenda shteteve e ndërmjet shteteve, për siguri të qëndrueshme për të gjithë dhe progres gjithëpërfshirës për secilin e secilën. Vizioni ynë është i qartë: ne rreshtohemi me kombet paqësore e demokratike që mishërojnë lirinë, unitetin dhe solidaritetin. Kjo është arsyeja pse ne kemi aplikuar për anëtarësim në Këshillin e Evropës dhe në Bashkimin Evropian.

I nderuar kabinet Qeveritar,

Sot është ditë feste, por çdo ditë tjetër duhet të punojmë për idealet dhe synimet dhe programin tonë të përbashkët, duke ruajtur kujtesën mes brezave e duke kultivuar vazhdimësinë historike dhe institucionale. Të angazhohemi e përkushtohemi përditë, duke marrë shembuj e forcë nga paraardhësit tanë, ata e ato që punuan e sakrifikuan shumë për liri, për ditë të mira sikur kjo, e duke u frymëzuar nga brezat e rinj të lirisë.

Të dashur qytetarë,

Teksa festojmë ditëlindjen e shtetit tonë, edhe përkujtojmë secilën jetë njerëzore të dhënë, gjakun e derdhur, përpjekjet e vetëmohimin për të mirën e përbashkët të këtij vendi, për ruajtjen e jetës dhe për jetesën e mirë për të. Përkujtimi është i anasjelltë, sepse ne me rininë dhe popullsinë tonë ecim përpara, por njëkohësisht duke përkujtuar veprimtarinë e atyre që ishin para nesh, ne ia përkujtojmë vetes në kujtesën tonë kolektive rrugën e kësaj vepre që duhet mirëmbajtur dhe rrugën që nuk duhet lëshuar asnjëherë. Lavdia e tyre është e përjetshme e kujtimi ynë për ta është i pashlyeshëm.

U jemi falënderues të gjithë atyre që kanë kontribuar në luftën tonë çlirimtare dhe në procesin tonë të pavarësisë. Mirënjohje e veçantë partnerëve dhe aleatëve tanë ndërkombëtarë në rrugëtimin tonë të përbashkët të konsolidimit të shtetit dhe të subjektivitetit ndërkombëtar të Republikës sonë. Gjithnjë dhe përgjithmonë u jemi falënderues.

Me lumturinë e kësaj dite plot diell e dritë, me shpresë në zemra për të ardhmen edhe më të ndritshme: Gëzuar festën e Pavarësisë së Kosovës!

Qoftë gjithmonë e fortë Republika jonë! Ne i dalim zot!

Muajin JANAR si ta quaj apo pa emer do ta lë;

Ta quaj muaji i shirave e i ngricave t’carta,

apo ta quaj muajin e trimave e trimëreshave.  

Ti muaji i Lavdisë , muaji i lotëve të nënave e i grave, e i fëmijëve.

Muaji i heronjve të Shqiptarisë.  

Muaj i shtërngatave,

I flakadanëve të lirise.

Muaji që trimat tanë na i vranë,  i tradhtuan në besë i prenë, me gjak i lan,

trimat e lirisë.

Ky muaj i  kobshëm i përgjakshem muaji i  tradhtisë  je.  

Andaj unë pa emër dua të të lë, sepse shumë emra ke.

O, Muaj një, ti se meriton emërimin,

Meriton të ngelesh pa emër, dhe ashtu përherë do të të lë.

POEMË PËR VËLLAIN TIM DËSHMOR

Sa e rëndë është dhimbja e shpirtit,
Të tjerët vështirë e kuptojnë,
Sa trishtuese është kur të tjerët me habi shikojnë,
Sehir i bëjnë vetëflinimit,
Kurse për vete këndojnë këngët e kryetrimit!

Sa e lumtur do të isha sikur edhe unë të isha me ty,
Të festojmë 22 korrikun, vëlla, ne të dy,
Së bashku në përjetësi,
Në vitin 1998 në Lagjen Dardania III,
Demë, vëllai im, i biri i Avdylit, mbiemri Shalë
Bellagji i Grabocit të Pejës.

Këto janë shënimet nga shërbimet civile për ty,
Por kjo nuk ka rëndësi,
Ti ke dy emra:
ÇLIRIMTAR dhe DËSHMOR
LIRINË kurorë.

U flijove, vëlla, që të jetojmë ne në liri,
Kurse ti jeton në përjetësi,
Jetën s’e kurseve për pavarësi,
Shtetin shumë e dëshirove,
Pa fije frike rininë ia dhurove.

Fjalët tua më tingëllojnë dhe sot,
Sa kjo dhembje që dhe më dhemb përmot:
S’ka çka më bën armiku,
Plumbin e ha me dhëmbë!

E tash, dëshmori im!
Ti atje nuk e di,
Kanë dalë do çlirimtarë,
Komamdantë e pashallarë,
Të hipur mbi lapidarë,
Krejt të veshur me ar,
Dëshmorët i futin nën hije,
Me qëllim e me vetëdije.

Ne krenohemi me ty,
Me shokët tu heroikë,
Trima e stoikë.

Vëlla, o Demush,
Si ti nuk ishte kush,
Shokët s’i tradhtove,
Në ballë të kolonës qëndrove,
Sa shpejt bombën aktivizove,
E shkrepe mbi punktin serb,
Aty në Dardani III,
Re i ri edhe ti, Demush,
Si ti kurrkush,
Oso Kukë, Mic Sokol e Vojo Kush,
Legjenda jote e re,
Historisë tash po ec,
Afër fshatit Gorazhdec,
Mbushur me serbë e shkina plaka,
Dhe tash po u del flaka,
Ëndërrojnë bomba në dorë,
Trima shqiptarë me orë.

Demë, o vëlla Demush!
Si ti kurrkush,
Atë natë shpëtove dyzetepesë veta,
Ushtarë e civilë,
E trupin tënd të njomë ia fale tokës sonë,
Lajmi mori dheun:
Nje djalë Belleje,
Nga derë e Ali Dushit,
Nip i Marash Palit,
Shaljani i Avdyl Shalës,
Në betejë frontale me bombë në dorë,
Ra dëshmor,
U ngrit në lapidar,
Vëllai im ushtar,
Sa vëlla, sa çlirimtar,
Me bombë në dorë,
Kishte dhe ka orë.

Si ata shtatë Shaljanët e Dukagjinit, dikur,
Po sa rrëbeshe uji kaluan nën urë,
Demë Demushi sot është i teti Shaljan,
Sa heronj që ishin, po aq dhe sot janë,
Por, historia e lirisë këtu nuk përfundon,
Atdheu gjithonë dëshmorë sfidon.

S’TE LARGOJ DOT NGA MENDJA

U deshtem fort e fort,

E prisnim momentin t’ishim pranë,

Të përkëdhela flokun gështenjë

E, ta nuhata parfumin erëranë.

U deshtem fortë e fortë,

me padurim pritëm të takohemi,

Atje buzë detit,

afër valëve bashkë të zgjohemi.

U deshtem shumë e fortë,

me orë rrinim në telefon,

Përqafonim ëndërrat tona,

Që një ditë do jemi pranë.

U deshtem shumë e fortë,

Më premtove se s’do

m´pikllosh,

E, assesi të më lëndosh,

Gjithsesi mos  t´më harrosh.

U deshtem fortë dhe u betove

Që vetëm një ditë jete nëse ke,

Do të vije ta vizitosh tokën amë,

T’më shtërngosh e t´më kesh pranë.

U deshtem fortë, fortë

N´shpirtin tim folenë ndërtove

Tashti vall, a më don?

Unë nuk di të të urrej

E vetdijshme se e meriton.

U deshtem fortë, fortë

Nga mendja nuk t’largova  

Ike pa fjalë e, këtë s´e meritova,

Premtim i dhën u harrua!

Prof.Agron Gjekmarkaj/

Nuk ishte vetem një kohë e terrorit që edhe kohë e letersisë. Shkrimtari mbretëronte përballë tiranit. Në murin pas të cilit ishin mbyllur burra e gra shqiptare mijëra faqe nga letërsia e Ismail Kadaresë gdhendëshin. Ato lexoheshin në dy anët njësoj. Para atij muri ai luante vallen si instikt bazik i njeriut që therret liri. Nuk ishte një valle makabre. I lëvizte këmbët pafajësia. Ishte pafajësia e një buzëqeshjeje të pergjakur. Nëse do i kërkonim ndihmë Kunderes sivëllaut më në lindje mbase këtë do na thoshte. Jeta, mbijetesa, ndërgjegjia e lidhjes që nuk ndryshket kurrë mes së mires dhe së keqes, të qënit i huaj në token tënde por edhe përgjegjës madhor për fatin e saj nga një ngjizje misterioze i bëjnë tekstet e Kadaresë vështruese të një “momentumi”, pa të shkuar po kaq pa të ardhme sikur ato rrinë në të pameëshirshmin shtrat të Prokrustit.

Paradoksalisht, ose si dëshmi e e një spirance ngulur në rrënjët e tokës si dhëmbet e Kadmosit, në kujtesen mitologjike të lexuara sot ose nesër ato paraqiten të domosdoshme, duke ndikuar mbi axhenden kulturore dhe mendimin e çdo kujt duke humbur disa përmasa për të fituar të tjera, tek universalja, vija trashendentale e ” botes sanë”. Gjithmone është sot. E djeshmja ka ikur, e ardhmja ënde s’ka trokitur. Aktualja si e transformuar me teknologji artificiale nuk mplaket kurrë aty. E ndjek njeriun personazh , shiptarar, francez, polak, rus, kinez, amerikan qoftë apo personazhin që rikthehet tek njeriu ore e çast përtej krahinës, moteve, kombeve, gjeografisë, sistemeve dhe gjuhës. Një kulturë (ajo shqiptare) nuk rritet duke u asimiluar brenda kulturave më të forta , por nëse ajo dialogon me ato, kurioze për të mësuar. Kadare e shkaktoi këtë kuriozitet, më saktë e imponoi, edhe përtej dëshirës së të tjerëve, sapo e kudo si gjithë gjërat e forta natyrore që nuk marrin leje po shndërrohen në fenomene. Brenda historinë, gjenerues i saj, me letërsinë dhe bërës i saj, tek Europa si bir i vet që i përkufizon identitetin me “ulërimen civile” të Mun në fytyrën noprane e nazike, shqiptar i vjeter sa të gjithë shekujt bashkë, bashkëbisesues i Pirros dhe Teutes, Skenderbeut, Naimit e Fishtës, At Zef Pllumit, i prindërvë tanë, i yni dhe fëmijëve tanë, në pritje të atyre që do vinë i pa moshë për ata që do kalojnë mbi këtë tokë e nën këtë qiell, Ismail Kadare “në veçantësinë që paraqet Europa qendrore e ajo lindore ( shkruante dikur Itsvan Bido) përkatësia gjuhësore shndërrohet në faktor politik e historik, e mbi të gjitha një faktor që u paraprin përckatimeve territoriale në kufijtë ekzistues, e në disa raste formimin e kombeve te reja”.

Një prej rëndësive që kjo enciklopedia kadareane ka për shqiptarët mund të gjindet edhe në këto fraza ku gjuha kultura dhe ekzitenca plotësojnë njëra-tjetrën. Gjeniu shfaqet gjithnjë e më i heshtur pasi i ka kryer të gjitha! Le të bëjmë detyrën tonë, të perpiqemi ta kuptojme Atë.