Frank shkreli – Page 101 – Dielli

NË KËRKIM TË TË PAPËRLYERVE

March 17, 2017 by dgreca

2-Frank-shkreli-2-300x183-1

Nga Frank Shkreli/

Fjala i “papërlyer” ose e “papërlyer” mund të ketë një domethënje fetare në veshët e disave, sidmos të krishterëve, por fjalori shqip e përcakton si diçka që nuk është fëlliqur me lyrë a me diçka tjetër, me fjalë të tjera i pastër. Për më tepër, një person i “papërlyer” është dikush që nuk është përzier a që nuk ka marrë pjesë në një punë të keqe, në një krim, e tjera. I pastër në sjelljet e qendrimet në punë dhe në shoqëri! Me biografi të pastër, thekson fjalori, dikush pa asnjë njollë në nder!

A ka Shqipëria njerëz të tillë, “të papërlyer”, të cilët mund dhe duhet të shërbejnë me kompetencë në ministritë dhe dikasteret më të larta të qeverisë dhe të shtetit? Individë të cilët të pakën fillimisht nuk kanë ndonjë “njollë” që do t’i diskualifikonte nga konsiderimi për një post siç është posti i një ministri në qeveri. Në fakt, si në shumë raste më përpara, edhe kësaj herë, as këto emërime nuk i shpëtuan sitës së kritikave të opinionit publik. Opozita dhe grupe të tjera, siç janë grupet e të përndjekurve, kanë kritikuar këto ndryshime në qeveri, për arsye të “biografisë” thonë ata. Sidomos ata ankohen për të kaluarën e njërit prej kandidatëve, atë të emëruarit për Ministër të Punëve të Mbrendshme. Kritikët u shprehën se duke emëruar individë që kanë pasur lidhje — në një mënyrë ose në një tjetër — me ish-regjimin e Enver Hoxhës, Kryeministri i vendit po kërcënon “kohezionin shoqëror” dhe “luftën e klasave”, pretendojnë ata. Kjo mund të jetë ose jo e vërtetë, por ky epizod i fundit tregon rishtas arrogancën e trashëguar të pushtetarëve të atij vendi, të cilët, në emërime të tilla, nuk marrin aspak parasyshë pasojat që kanë vendime të tilla në marrëdhëniet shoqërore të shtresave të ndryshme të shoqërisë shqiptare dhe as historinë moderne të vendit, sidomos historinë e regjimit komunist në Shqipëri dhe përçarjet që ka shkaktuar ai regjim, pasoja të cilat ndihen edhe sot e kësaj dite. Në vend që të emërohet personi më pak kontraversial, duket se ka më shumë rëndësi, që kandidatët e emëruar, qofshin ministra, qofshin deputetë — të aprovohen nga partia dhe të marrin bekimin e udhëheqsve të partive monopolizuese të politikës, se sa të jenë individë të përgatitur dhe të ndershëm, e pse jo të “papërlyer”, sipas formulës më sipër, persona që janë të pranueshëm dhe të cilët mbështeten nga një shumicë dërmuese e shqiptarëve, pa marrë parasyshë animet politike.

Pa dashur të futem në vlerësimin e “biografive” ose edhe të meritave dhe aftësive të tyre, pro ose kundër kandidatëve që shoqëria shqiptare i konsideron si të lidhur me ish-sistemin komunist — duket se një pjesë e madhe e publikut i konsideron si problematike kandidaturat e tilla, nga cilado parti qofshin, duke i pranuar si vendime nga lartë. Edhe nëqoftse kandidatë të tillë i kanë përgatitjet e nevojshme për ato poste, ata mbeten gjithnjë — të pakën në pamje dhe dukuri të parë – si tepër problematike për një vend si Shqipëria me një të kaluar komuniste, si ansjë tjetër në Evropë. Për një vend anëtar të NATO-s dhe për një vend kandidat për në Bashkimin Evropian, është e pa pranueshme mos përfshirja në detyra kyçe e të pakën ndonjë pinjolli të përndjekurish të ish-regjimit, pa marrë parasyshë nëse emërimet e ministrave janë të pranueshëme ose jo nga ndërkombëtarët. Pikëspari, ata duhet të jenë të pranueshëm për popullin shqiptar! Çdo qeveri duhet të jetë përfaqsuese e mbarë shoqërisë dhe kjo duhet të demonstrohet pikëspari për nga anëtarët e saj dhe nga ato që ata përfaqësojnë.

A është e mundur, që pas më shumë se 25 vjetë nga shëmbja e komunizmit, Shqipëria të mos ketë individë të aftë që duhej të konsideroheshin për poste të larta në qeveri e në shtet, e të cilët nuk kanë lidhje me trashëgiminë komuniste, me fjalë të tjera, njerëz të “papërlyer”? Fatkeqssiht duket sikur të konsiderohesh për një detyrë të lartë, duhet domosdoshmërisht t’i kesh rrënjët, si individ ose si familje, në ish regjimin komunist. Kjo të bën të kualifikuar për punë të lartë shtetërore.

Unë besoj se Shqipëria ka pasur dhe ka njerëz të përgatitur të kalibrit evropian për të shërbyer jo vetëm në politikë, por në çdo fushë të zhvillimit shoqëror, individë që edhe mund të jenë edukuar në universitetet më të mira perëndimore dhe të cilët nuk kanë pasur lidhje me ish-regjimin komunist. Pse të mos u jepet këtyre personave rasti dhe mundësia t’i shërbejnë atdheut të vet? Pse bandat politike dhe oligarkët e partive përjashtojnë njerëz të tillë nga jeta politike — të rinjë e të reja, të aftë dhe të zellshëm për t’i shërbyer vendit dhe shoqërisë, ndryshe dhe më mirë nga ç’kemi parë deri tashti? Për më tepër, pse mos të jetë ndonjë prej tyre, madje edhe pinjoll i ndonjë familjeje të përndjekurish? Shqipëria është e të gjithë atyre që jetojnë aty, pa marrë parasyshë historinë komuniste dhe pikpamjet politike. A po mos vallë ata janë të përjashtuar përgjithmonë dhe përfundimisht nga pjesëmarrja në jetën politike, vetëm e vetëm se biografia e tyre nuk është e “pastër”. Vazhdim ky i luftës civile, luftës së klasave, të shekullit të kaluar? I madhi Faik Konica ka paralajmëruar se, “Për një vend si Shqipëria, rrethuar nga armiq, një luftë civile e zgjatur mund të jetë shumë e rrezikshme. (Vepra 3, f. 347).Në një shtet normal demokratik, bëhen sa është e mundur, përpjekje që në qeveri zakonisht të përfaqësohen ose të pakën të pasqyrohen pikpamjet e të gjitha shtresave të shoqërisë, pa dallime politike. Lindë pyetja se pse edhe sot pas më shumë se një çerek shekulli nga rënja e komunizmit, besnikëria ndaj partisë konsiderohet si më e rëndësishme për të shërbyer në poste qeveritare se sa besnikëria e një kandidati ndaj interesave të Atdheut, sidomos kur bëhen emërime për poste të larta qeveritare?

Që Shqipëria dhe kombi shqiptar të udhëhiqen tani dhe në të ardhmen, nga bijtë dhe bijat më të mira të tij – nga më të papërlyerit — pa marrë parasyshë dallimet në pikpamjet ideologjike dhe politike, siç ka thënë edhe Faik Konica, mbetet shumë për tu bërë. “Shumë duhet të punojmë ne shqiptarët, sot dhe për së shpejti; po më parë nga të gjitha, të shëndoshim dashurinë dhe vëllazërinë në mes tonë”. (Albania 2, 1897, Faik Konica). FAIK-K3 1931 CBS

Ku është dashuria, ku është vëllazëria, ku është bashkpunimi midis shqiptarëve sot për të mirën e mbarë kombit, për të cilën ka bërë thirrje Faik Konica, më shumë se një shekull më parë? Të ndarë e të përçarë ashtu si edhe në kohën e Konicës, më shumë se 100-vjetë më parë. Kështu nuk shkohet përpara. Mjaft është mjaft! Gjithnjë sipas Konicës: “Shqiptarët kanë një problem për të zgjidhur: të këqyrur nga të huajt si një popull i rëndë, i ashpër, por fisnik, për të cilin një anglez ka thënë se është një popull plot “tragic dignity” (dinjitet tragjik), shqiptarët sot janë bërë qeshja e botës. Pyetja është: Kush e ka fajin që zbritëm nga tragjedia në operetë? Pas mendjes sime, fajin më të madh e kanë levantinët”, ka shkruar Faik Konica. (Vepra 2, f 78).

Shqiptarët mund të jenë sot ndër popujt më të braktisur nga klasa politike e tyre. U takon vetë shqiptarëve të vendosin se kush dhe cilët janë levantinët e sotëm – jo vetëm në Shqipëri dhe në Kosovë, por anë e mbanë trojeve shqiptare — si individë dhe si parti, të cilët kanë bërë aq shumë për të sjell kombin në situatën jo të favorshme në të cilën gjëndet sot.

Mbetemi gjithnjë në pritje dhe në kërkim të papërlyerve, për një drejtim tjetër!

MARTIN CAMAJ: MALËSORI BUJAR DHE EVROPIANI ERUDIT

March 15, 2017 by dgreca

*Të tjerët për Martin Camajn, në kujtim të 25-vjetorit të vdekjes/

* Megjithë “mospërfilljet ndaj tij dhe megjith portën e mbyllur për të, në këtë 25-vjetor të vdekjes, Martin Camaj gjithnjë bën thirrje:“Avitu njeri! Afrohuni shqiptarë!/

1 Frank shkreli (2)

Nga Frank Shkreli/Në një shkrim me titull: Martin Camaj përherë me ne”, të shkruar më 2010, Ardian Klosi do ta cilësonte Profesorin me origjinë nga Dukagjini, si të “Përzemërt, me një mirësi të kultivuar, kur bashkohej malësori bujar me europianin erudit”. Ismail Kadare e ka quajtur Martin Camajn, “Shkrimtari i Lartësive”, ndërsa ka shkruar se “Ndjesia e parë që provon lexuesi kur hyn në botën letrare të Martin Camajt është ajo e lartësisë”. Ismail Kadare shkruan edhe për “vetminë e shkrimtarit”, duke nënvijuar se “Martin Camaj ka qenë, pa dyshim, shkrimtari më i vetmuar shqiptar i gjysmës së dytë të shekullit të njëzetë. Duke i strehuar ngjarjet dhe personazhet e veta në një lartësi, që iu siguronte pavarësinë, ka kujtuar ndoshta se do ta mbronte artin e tij prej ndikimit të katrahurës shqiptare, asaj së cilës kujtonte se i kishte lënë lamtumirën”.

200px-Martin_Camaj

Ne Foto:Profesor Martin Camaj/

Në këtë frymë të katrahurave shqiptare, Ernest Koliqi shkruante se Martin Camaj ishte “Pjestar i një djelmënije të vrugosun në shpirt nga nji stuhi ngjarjesh tepër shqetsuese, të nji djelmënije që u randue me vuajtje të pameritueshme ç’se filloi me marrë mend” dhe si i tillë, “Njofti mërgimin, burgimet, fushat përqendruese, punën e përdhunëshme…” Ernest Koliqi, bashkpuntor i ngusht dhe mentor i Camajt, ka shkruar se Martin Camaj, “Trimnisht ka përdorur penën si të parët e tij taganin dhe pushkën”, duke thënë se, “Fisnikija e lashtë e malësorve, kalorsija e natyrshme që u pajisë shpirtin, pikon papritmas edhe në vepër të këtij pinjolli të tyne, e i cili e di harresën në të cilën bota e huej dhe vendase i la malet tona.” Si pinjoll i atyre maleve, shkruan Koliqi në parathënjen e veprës së Camajt, “Djella”, Martin Camaj e kishte gjithmonë, “Parasyshë mospërfilljen e paevarëshme që shumica e qytetarëve ka dëftue për këta fatosa të lindun, e të cilët si kala e gjallë mbrojtën kombin nga sulmet e sllavëve”. Megjithkëtë, Koliqi shkruan se në veprat e tij, Camaj “Lëshon nji kushtrim jo ma luftarak, por paqsuer, plot shpirtbardhsi dhe flakë dashunije vëllaznore”, duke cituar poetin:

“Avitu, njeri!

Nga palci i urrjejtjes dëshiroj me dalë

Si bima prej fare në pranverë”.

Edhe Ismail Kadare ka shkruar duke aluduar për këtë mospërfillje të shumicës së qytetarëve ndaj shkrimtarit dhe poetit Camaj, për të cilën ka shkruar Ernest Koliqi, duke theksuar se,”Përpara këtyre portave u gjend një ditë Martin Camaj. Nuk ishte i nxjerrë jashtë mureve, si Fishta, Konica, Koliqi, por kjo nuk e bënte më pak të ndërlikuar problemin e tij. Kishte qenë thjesht nënshtetas i atij vendi që quhej Shqipëri, por asnjëherë brenda kullës letrare. Ka gjasë që për një kohë të gjatë, në nënvetëdijen e tij shestohej e paarritshmja: të bënte pjesë një ditë në atë fis apo në atë urdhër trillan. Brenda kullës, përveç hijeve të mëdha, ishin shkrimtarë të gjallë, të ngjashëm me ta, por të padashur, si Lasgush Poradeci ose Mitrush Kuteli. Siç ishin të pakuptueshëm për epokën brenda së cilës u gjendën, ashtu do të ishin më pas, kur epoka të ndërrohej.”

Megjithse gjatë regjimit komunist, “porta ishte e mbyllur” për shkrimtarë e poetë si Martin Camaj, Kadare shkruan se Camaj “Nuk i lejoi vetes asnjëherë që, duke përfituar prej lirisë që i jepte mërgimi të shkruante kundër sivëllezërve të tij në Shqipëri. Ishte e vërtetë se në kohën që ai kujtohej e bëhej merak për ta, ata nuk u kujtuan kurrë për të, por kjo nuk e shtyu asnjëherë t’u mbante mëri për shpërfilljen apo harresën e tyre të gjatë. Ishte i ndjeshëm për gjendjen e tyre, për optimizmin e rremë e për ankthin e fshehur me kujdes midis festës po aq të rreme”, ka thënë Ismail Kadare duke përfunduar se, “Në ngrehinën e përkorë të letrave shqipe, atje ku është duke zënë vendin e vet Martin Camaj, ashtu si në çdo panteon, hyhet vetëm prej një porte, asaj të madhes. E ajo portë, siç e tregon emri, nuk njeh veçse arsyet e mëdha”, ka vlerësuar Ismail Kadare veprën dhe personin e Martin Camajt.

Në vitin 2010, Presidenti i Republikës së Shqipërisë, Bamir Topi, ka dekoruar shkrimtarin dhe albanologun Martin Camaj me urdhërin “Nderi i Kombit” duke u shprehur se,”Kur kam firmosur Urdhërin “Nderi i Kombit” për Martin Camajn, kam patur parasysh përkushtimin e tij sipëror ndaj gjuhës sonë, artin e madh, dashurinë e vuajtur e poetike ndaj Shqipërisë së tij”, ka theksuar Presidenti Topi gjatë ceremonisë së organizuar me atë rast. Gjatë fjalës së tij Presidenti Topi u shpreh gjithashtu se në jetën e Camajt, pamundësia e kthimit është tragjike, por fatlume për letrat shqipe. “Në asnjë vepër tjetër të letërsisë shqipe, nuk gjejmë kaq shumë atdhe, kaq shumë fëmijëri, kaq shumë vendlindje”, ka thënë ish-presidenti Topi.

Ardian Klosi, i cili ka shkruar se kishte njohur Martin Camajn për dy vjet pas shembjes së komunizmit, ka thënë se Martin Camaj kishte luajtur një rol të jashtzakonshëm në jetën e tij dhe se ai kishte qenë gjithashtu edhe njëri ndër kontribuesit kryesor në Lidhjen e Shkrimtarëve e Intelektualëve të pavarur, themeluar në qershor të vitit 1991. Ardian Klosi ka shënuar se, “Pak ditë para se të vdiste i dërgoi me telefon lidhjes sonë këtë mesazh që u bë më pas i famshëm për fjalinë e tij të fundit: “Të dashun miq e vllazën shqiptarë, intelektualë, artistë dhe mbarë popull shqiptar, përshëndetjet e mija ju janë drejtue të gjithëve. Gëzohem pa masë se keni vendosë të vlerësoni veprën time: ky vlerësim na afron. Bâtë burrninë të më shtini në rreshtin tuej. Ndonse të ndamë për një gjysmë shekulli, unë jam i jueji e ju jeni të mijt. Martin Camaj.”

Megjith “mospërfilljet ndaj tij dhe megjith portën e mbyllur për të, në këtë 25-vjetor të vdekjes, Martin Camaj gjithnjë bën thirrje:“Avitu njeri! Afrohuni shqiptarë!

MESAZHI I LUIGJ GURAKUQIT NË PËRVJETORIN E VRASJES

March 2, 2017 by dgreca

Ne Foto: Montazh: Tre të Mëdhejtë e Kombit Shqiptar – Dom Ndre Mjeda, At Gjergj Fishta dhe Luigj Gurakuqi dhe… Pllaka përkujtimore në vendin ku u vra Luigj Gurakuqi në Bari të Italisë, 2 Mars, 1925/

Nga Frank Shkreli/ Ja edhe një përvjetor i një atdhetari të madh dhe njërit prej figurave më të shquara të historisë së kombit shqiptar – Luigj Gurakuit (19 Shkurt 1879 -02 Mars 1925) — “vjen e shkon”, siç duket ashtu si në të kaluarën, pa e përmend kush dhe pa u kujtuar nga askush, madje as në përvjetorin e vrasjes të tij.Kujtuar ose jo, përmendur ose jo — zyrtarisht ose jo zyrtarisht, doni a s’doni — Luigj Gurakuqi prapseprap flet, nepërmjet veprave historike dhe me rolin që ai luajti në sigurimin e pavarsisë së Shqipërisë, si bashkpuntori më i ngusht i Ismail Qemalit dhe përmes shkrimeve që ka lënë trashëgimi në historinë e kombit. Por, ai flet edhe nepërmjet shënimeve të historianëve si, ndër të tjerë, Stefanaq Pollo dhe të kujtimeve të bashk-kohasve të tij të cilët e kanë njohur dhe që kanë bashkpunuar me ‘të sa ishte gjallë, personalitete të kombit, si Fan Noli dhe Ernest Koliqi, Mihal Grameno, Pandeli Cale, e të tjerë.
Stefanaq Pollo ka vlerësuar figurën, veprimtarinë dhe rolin kombëtar që ka luajtur Gurakqui në lëvizjet politike të asaj kohe duke theksuar se, ”Nuk ka ngjarje të madhe politike, shoqërore e kulturore në këtë çerek-shekulli ku të mos ketë qenë prania e tij, ku të mos jetë ndier fjala, urtësia e vullneti i tij, ku të mos ketë spikatur patriotizmi e demokratizmi i tij.” Figura e Luigj Gurakuqit, sipas tij, bëhet edhe më e madhe dhe më madhështore, ”Po të kemi parasyshë armiqtë e shumtë që duheshin përballuar, vështirsitë e mëdha që duheshin kapërcyer, komplotet dhe intrigat e kobshme që thureshin kundër atdheut, rreziqet e panumërta që i kanoseshin jetës së tij në çdo hap.”

Fan Noli, jeta dhe veprimtaria e të cilit shëndrit gjithashtu në historinë e kombit shqiptar dhe Luigj Gurakuqin ishin shokë e bashkpuntorë të ngushtë. Në të vërtetë, ishin aq të afërm me njëri tjetrin sa që Noli, në elegjinë kushtuar Gurakuqit pas vrasjes së tij, e quan atë “Vëlla”, dhe “Gojë mjaltë dhe zemër hekur”. “Sa më mirë e kam njohur”, do të thoshte Noli për Gurakuqin, “aq më tepër kam qenë i shtërnguar ta respektoj.” Noli do i jepte Gurakuqit dikasterin e Ministrisë së Financave në qeverinë e tij dhe si këshilltarë të ngushtë që ishin e mori Gurakuqin me vete në delegacionin shqiptar, në mbledhjen e Lidhjes së Kombeve në Gjenevë, në shtator të vitit 1924.Ndërsa Ernest Koliqi që e kishte njohur Gurakuqin për së afërmi si sekretar i tij në vitin 1924 thotë se ai kishte veti që sot u mungojnë shumë politikanëve dhe personave publikë. Ajo që e dallonte Luigj Gurakuqin nga të tjerët, ka shkruar Koliqi, “Ishte ajo që me bashkue e me miqasue ndër vedi gjindën me mendesi, prirje, në kundërshtim. Përhapej nga zemra e Tij nji fuqi vëllaznuese e tillë sa me tubue rreth vetes burra me idena mesjetare, doktora te rij plot hov modernizues, anëtarë kleresh të ndryshme, bashkatdhetarë visesh të ndryshme, të rijë, rrymash të ndryshme. Mbretënonte harmonia aty ku Ai qëndronte.” Koliqi shkruante duke theksuar mëtej personalitetin frymëzues dhe tërheqës të Gurakuqit që ai nuk kishte njohur as parë ndër shqiptarë, “Një tjetër që të kishte lidhje miqësore e politike aqë të shumta e të ndryshme sa Gurakuqi. Gegë e Toskë, qytetarë, katundarë, malësorë, priftën, popa e hoxhallarë, analfabeta dhe eksponenta të intelektualizmit, arbëreshë, të huej që interesoheshin për Shqipëni, qinda e qinda vetësh, i drejtoheshin atij me një frymë të çuditshme besimi…. besojshin në përpjekjet e tij të çdo lloji….”, përfundon vlerësimin e tij për Gurakuqin, Ernest Koliqi.Vlerësimet e bashkohasve të tij pa tjetër që sjellin dritë për personin dhe për punën e Luigj Gurakuqit, por janë fjalët e tija të drejtë për drejta, ato që mbartin mesazhe me rëndësi madje edhe për gjëndjen aktuale politike e shoqërore në Shqipëri, Kosovë e kudo ku ka shqiptarë. Ato janë mesazhe për mbarë klasën e sotëme politike shqiptare kudo, por sidomos për përfaqsuesit e popullit në dy parlamentet shqiptare dhe më gjërë. Dihet se në kohën e Gurakuqit, parlamenti shqiptar kishte në radhët e veta personalitete të dalluara, ndër të tjerë, si Fan Noli, Ali Klisura, Stavro Vinjau e Bahri Omari, me kryetar të opozitës si Luigj Gurakuqi. Ishin këta individë, përfaqsues të kombit shqiptar, të cilët nuk kishin të sharë të ishin atëherë, ose sot, pjestarë të cilit do qoftë parlament të Evropës ose të Kongresit amerikan. Ata e merrnin seriozisht detyrën e deputetit. Jo si një post për t’u shpërdorur dhe për t’u përdorur për interesa personale e partiake, por si një privilegj që u kishte akorduar populli, me përgjegjësi dhe rëndësi kombëtare. Në krahasim me debatet e sotëme në dy parlamentet shqiptare, Luigj Gurakuqi, në debatet e tija dallohej për maturinë në argumentimet e tija dhe gjithmonë, “Përpiqej të jepte shembullin e nji kritike të fortë, por jo fyese, ndërtuese dhe jo rrënuese”, siaps Ernest Koliqit. Ai e bënte detyrën e tij patriotike, ashtu si i thonte ndërgjegjia, sipas një letre dërguar Gurakuqit nga Pandeli Cale, e në të cilën ai shprehte besimin e tij të plotë në veprimtarinë patriotike të Gurakuqit.Është interesant fakti se si Luigj Gurakuqi e shikonte rolin e një anëtari të Kuvendit të Shqipërisë. Në mbledhjen e parë të parlamentit shqiptar me 21 Janar 1924 — jo shumë ndryshe nga problemet me të cilat përballet edhe sot Shqipërisë – por i frymëzuar nga nevoja e madhe për ndryshime politike, shoqërore dhe ekonomike, Gurakuqi iu drejtua anëtarve të kuvendit të asaj kohe me mesazhin aktual edhe për sot,duke u shprehur se si përfaqsues të popullit, “Populli na ka tregue edhe udhën që do të ndjekim. Populli na thotë: Ky jam, këto nevoja kam, pra mbas dëshirës sime, mbas nevojave të mia, mbas zakoneve që kam, bani ligjet themelore që të mund të rroj i lirë dhe i lumtur si shqiptar.” Kush mund të thotë se ky mesazh i Gurakuqit i vitit 1924 nuk tingëllon aktual edhe sot? Mesazhi i tij sot dhe gjithmonë, për klasën politike dhe për mbarë shooërinë shqiptare kudo, është edhe mesazhi i Gurakuqit, një vit pas pavarësisë së Shqipërisë, më 1913: “Ta dijmë mirë se çarjet, zihjet, anmiqësitë tona na turpërojnë përpara Evropës, e cila vitin që shkoi nxitoi duke njohun me një herë mvehtësiën tonë; u shtojnë rreziqet vëllëzënvet tanë të mjerë, që ditë më tjatrë po presin të lirohen nga zgjedha greke e të bashkohen me ne; e ma tepër u thyejnë zemrën atyne fatzesve, që patën rrezikun e math të mbeten jashtë Shqipënisë së lirë.” (Marrë tekstualisht nga Luigj Gurakuqi: ”Mvehtësia e Shqipëniës”, 1913)
Në një artikull që Gurakuqi kishte shkruar në Paris në prag të 28 Nëntorit 1919, e në të cilin duket se i drejtohet pikëspari vetvetes por dhe të tjerëve që të reflektojnë. Kjo është edhe një thirrje e sinqertë vëllazërore, nga ana e tij, që fatet e Atdheut të jenë mbi të gjitha, një thirrje që çuditërisht është gjithnjë aktuale. Ai shkruante ndër të tjera: ”E kremtja e 28 Nandorit duhet të jetë për ne të gjithë, jo vetëm një ditë gëzimi e dëfrimi, por edhe një ditë pendimi në të cilën të mbledhim mendjen e të bajmë shqyrtimin e vetdijes sonë. Në këtë ditë, duhet të vemë të gjithë dorën në zemër e të pyesim veten tonë nëse e kemi bamun gjithkund e gjithmonë detyrën që kishim përpara Atdheut. T’i tregojmë pa turp e t’i njohim fajet tona, të harrojmë hidhnimet e anmiqësitë që na ndajnë, t’i japim vëllaznisht dorën njani-tjetërit e të betohemi mbi besën e gjyshave tanë se sot e mbrapa do të përpiqemi me të vërtetë për të mirën e Atdheut, për lulëzimin e kombit, për nderin e flamurit tonë”, është shprehur Gurakuqi.Sot më shumë se asnjëherë më parë, kombi shqiptar ka nevojë për shembuj atdhedashurie dhe sakrificash personale, të cilët kanë punuar e punojnë për të mirën e përbashkët të shqiptarëve, siç ishte Luigj Gurakuqi. Nëqoftse doni shembuj, janë kujtimin e Luigj Gurakquit, gjeni shembullin e burrënisë, të nderit, e të atdhedashurisë, të pajtimit e të harmonisë shqiptare, por edhe përfaqsues i kulturës perëndimore, i cili gjithë jetën e tij – megjith rrethanat e vështira politike dhe ekonomike nën të cilat jetoi – ai u mundua gjithmonë të sjellë ujin në mulli të atdheut të vet dhe të interesave të tij.
Pa shembuj atdhedashurie dhe sakrificash personale që përfaqsoheshin nga Luigj Gurakuqi, historia e kombit shqiptar do të mbetej e zbrazët dhe e varfër. Kujtimi i tij kombëtar dhe mesazhet e tija gjithnjë aktuale, po të dëgjohen, shërbejnë drejtë një harmonie dhe bashkpunimi edhe sot, në dobi të interesave të mbrendshme dhe të jashtme të shqiptarëve. Për ndryshe, pa kujtimin e tij të denjë, pa urtësinë dhe fjalët e matura dhe pa vlerat, në bazë të cilave ai jetoi dhe veproi dhe pa të “Njëmendtën ushqyese, intelektuale dhe shpirtërore”, që ai përfaqësonte dhe për të cilat dallohej Luigj Gurakuqi, kam drojë se “I vdiq Ora Shqipënisë.”

FJALIMI OPTIMIST I PRESIDENTIT DONALD TRUMP

March 1, 2017 by dgreca

1-frank-300x212

Nga Frank Shkreli/Të marten mbrëma, Presidenti i Shteteve të Bashkuara, Donald trump mbajti fjalimin e tij të parë, në një sesion të përbashkët të dy dhomave të Kongresit amerikan. Me një ton të ri optimizmi, ai e quajti fjalimin e vet, një mesazh të fuqishëm uniteti dhe një mesazh nga zemëra. “Ne mund të jemi një vend i përçarë në lidhje me politikat që duhet të ndjekim, por jemi një vend i bashkuar kundër urrejtjes dhe të keqës, në të gjitha format e tyre.”

Ai i tha Kongresit dhe nepërmjet tij popullit amerikan dhe botës se, “Tani ka filluar një kapitull i ri i Madhërishëm i Amerikës” dhe se “Një krenari e re kombëtare po përhapet anë e mbanë vendit”. Presidenti Trump deklaroi se, “Një hov i ri optimizmi po i bën të arritshme ëndërrat që deri tani dukeshin të parealizueshme.” Ai vazhdoi duke thënë se “Jemi dëshmitarë”, të asaj që ai cilësoi si, “Një ringjallje e një fryme dhe entuziazmi të ri amerikan”, duke u premtuar njëkohsisht edhe aleatëve të Shteteve të Bashkuara anë e mbanë botës se, “Amerika është prap e gatëshme të udhëheq”, duke theksuar se, “Të gjitha kombet e botës – miq ose armiq – do të shohin se Amerika është e fortë, Amerika është krenare dhe se Amerika është e lirë.”

Në fjalimin e tij, Presidenti Trump iu referua 250-vjetorit të ardhëshëm të themelimit të Shteteve të Bashkuara dhe shpalljes së pavarësisë amerikane – që do festohet në vitin 2026 – e të cilën ai e quajti si një moment të rëndësishëm në historinë botërore –duke pyetur, “Si do të duket Amerika ndërkohë që i afrohemi 250-vjetorit të themelimit të Shteteve të Bashkuara? Çfarë vendi do u lëmë pas fëmijve tanë”, duke premtuar se, “Unë nuk do të lejojë që gabimet e dekadave të kaluara të përcaktojnë të ardhmen tonë.”

Por, përveç optimizmit që përçonte, fjalimi i presidentit Trump para Kongresit ishte gjithashtu edhe një fjalim programesh dhe propozimesh në fushën e politikës së mbrendshme dhe të jashtme, pasi këto politika janë të lidhura ngushtë me njëra tjetrën dhe përqendrimi i tepëruar mbi njërën prej këtyre, zakonisht bëhet në kurriz të tjetrës. Ne, tha presidenti Trump, për një kohë të gjatë kemi parë se si klasa e mesme në Amerikë ka vazhduar të pakësohet në numër, ndërkohë që firmat amerikane kanë ekportuar operacionet dhe pasurinë jashtë Amerikës. Ne, theksoi Z. Trump, kemi financuar dhe ndërtuar shumë projekte anë e mbanë botës, por kemi lënë pas dore fatin dhe mirëqenjen e fëmijve tanë, përfshirë të atyre në qytetet siç janë Çikago, Baltimore dhe Detroit. Ne kemi mbrojtur gjithashtu, nënvijoi ai në fjalimin e tij, kufijt e vendeve të tjera, ndërkohë që kemi lënë hapur kufijt tanë për këdo që dëshiron të vijë këtu, ndërsa po futen gjithashtu edhe sasi të mëdha droge, me një ritëm të paparë. Kemi shpenzuar triliona dollarë për të ndihmuar vendet përtej detit, ndërkohë që po shkatërrohet infrastruktura jonë, tha udhëheqsi amerikan në fjalimin e tij para Kongresit. Ai u bëri thirrje anëtarave republikanë dhe demokratë të Kongresit amerikan që të bashkohen në mbështetje të agjendës së tij të politikës së jashtëme dhe të mbrendshme, pasi kjo është dëshira e miliona amerikanëve të cilët në zgjedhjet e nëntorit të kaluar ishin të bashkuar, “Për një kërkesë të thjeshtë, që Amerika t’u kushtojë vëmëndjen kryesore shtetasve të vet më së pari, sepse vetëm atëherë mund t’a bëjmë përsëri Amerikën të Madhërishme”.

Ndër të tjera,ai premtoi, rritjen e buxhetit të mbrojtjes duke thënë se forcat e armatosura të Amerikës do të kenë burimet financiare dhe njerëzore për të cilat kanë nevojë, duke bërë thirrje për një rritje ndër më të mëdhat të buxhetit të mbrojtjes në historinë e Amerikës.Ndërkohë, propozoi që “Infrastruktura në shkatërrim e sipër të zëvëndësohet me rrugë, ura, tunele, aeroporte dhe hekurudha të reja anë e mbanë këtij vendi të mrekullueshëm”, u zotua Z. Trump. Në lidhje me këtë, Presidenti u solli ndër mend të pranishëmve se “Amerika ka shpenzuar afërsisht gjashtë trilionë dollarë në Lindjen e Mesme, ndërsa në vendin tone po shkatërrohet infrastruktura.” Me gjashtë trilionë dollarë”, shtoi ai, “do ta kishim rindërtuar vendin tonë, jo njëherë por dy herë e ndoshta edhe më shumë.Mbi të gjitha, Presidenti Trump u angazhua se do të realizohen të gjitha premtimet e bëra popullit amerikan gjatë fushatës së tij, përfshirë ndër të tjera, kufizimin e imigracionit, krijimin e vendeve të reja të punës për amerikanët, për përmirsimin e arsimit kombëtar, luftën kundër terrorizmit e ashtu me rradhë, ndërkohë që numëroi disa prej këtyre premtimeve të cilat ai tanimë i ka vënë në zbatim me anë të urdhërave ekzekutivë të Zyrës së Presidentit.Duke iu drejtuar aleatëve të Amerikës dhe botës, Presidenti Trump bëri thirrje për një politikë të jashtme të një angazhimi të drejtë për drejtë me botën. Poltika jonë e jashtme, tha ai, “Është një politikë e rolit udhëheqës të Shteteve të Bashkuara, bazuar në interesat jetike të sigurimit kombëtar, interesa të cilat ne i ndajmë me aleatët tanë anë e mbanë globit”. Presidenti Trump deklaroi para Kongresit se Shtetet e Bashkuara, “Mbështesin fuqimisht NATO-n, një aleancë kjo e farkëtuar nepërmjet lidhjeve gjatë dy Luftërave Botërore që rrëzuan fashizmin dhe Luftës së Ftohtë që shëmbi komunizmin”. Ai përsëri u bëri thirje vendeve anëtare të NATO-s të pëmbushin obligimet e tyre financiare ndaj aleancës perëndimore, gjë që shtoi ai, “pas bisedimeve të sinqerta, aleatët kanë filluar tanimë të bëjnë pikërisht këtë”, është shprehur udhëheqsi amerikan. “Ne do të respektojmë institucionet historike, por do të respektojmë gjithashtu edhe të drejtat sovrane të kombeve”, ka theksuar presidenti Trump. Amerika, nënvijoi ai, është gati të bëjë miq të rinjë dhe të lidhë marrëdhënie të reja parneriteti, ku dhe kur përputhen interesat e përbashkëta. Por, ai paralajmëroi gjithashtu se përgjegjësia e tij e parë është të përfaqësojë Shtetet e Bashkuara dhe jo botën, duke shtuar se nën udhëheqjen e tij, Shtetet e Bashkuara do të respektojnë të drejtat sovrane të popujve anë e mbanë botës, duke thënë se, “Vendet e lira janë mjeti më i mirë për të shprehur vullnetin e popujve dhe se Amerika respekton të drejtën e të gjitha vendeve të hartojnë vetë rrugën e tyre.”

Ai përfundoi fjalimin e tij me shpresën se në 250-vjetorin e Pavarësisë së Shtetet Bashkuara më 2026, do të kemi një botë më paqësore, një botë më me drejtësi dhe një botë më të lirë.Nëqoftse realizohen të gjitha premtimet e bëra prej tij, Presidenti Trump u zotua, se më fund do të kemi një Amerikë më të madhërishme se kurdoherë më parë për të gjithë amerikanëtpa dallim, duke deklaruar se, “Ky është vizioni ynë, ky është misioni ynë. Por ne mund t’i realizojmë këto vetëm duke punuar së bashku, pasi jemi një popull me të njëjtin fat dhe të një gjaku. Të gjithë ne nderojmë dhe përshëndesim të njëjtin flamur dhe të gjithë ne na ka krijuar e njëjta Perëndi”, u shpreh Donald Trump.Me këto fjalë, Presidenti Trump përfundoi fjalimin e parë, para Kongresit të Shteteve të Bashkuara, një fjalim i cili u karakterizua nga shumë eskpertë, madje edhe nga disa që nuk janë përkrahës të tij sidomos në qarqet mediatike këtu në Amerikë, si fjalimi ndoshta më i miri që ka mbajtur Z. Trump gjatë karirerës së tij. Chris Wallace, analist i entit televiziv Fox, komentoi se, “Mendoj që fjalimi ishte padyshim, fjalimi më i mirë që kam dëgjuar nga Donald Trump. Në të vërtetë”, shtoi ai “Ishte fjalimi më i mirë që kam dëgjuar nga cilido qoftë president në të njëjtat rrethana.” Ndërsa nga ana tjetër e spektrit politik edhe Kirsten Powers, stratege e Partisë Demokrate dhe komentatore në entin televiziv CNN e cilësoi fjalimin e Presidentit Trump para Kongresit, si “Më të mirin që kisha dëgjuar ndonjëherë.” Ndërsa Gayle King e rrjetit televiziv CBS u shpreh se “Presidenti Trump tha prej fillimit se do të fliste nga zemra dhe besoj se ai e bëri një gjë të tillë”. Ndërsa komentatorja liberale dhe kritike e ashpër e Donald Trump, Rachel Madow e rrjetit televiziv amerikan MSNBC u shpreh se mendon se ishte “një fjalim që do të pritet mirë nga amerikanët”. Ndërsa në qarqet politike, në përgjithësi, fjalimi i president Trump u lavdërua nga republikanët dhe u kritikua nga demokratët, natyrisht bazuar në pikëpamjet e tyre politike dhe partiake ndaj propozimeve dhe programit të Presidenti Trump, qoftë në fushën e politikës së mbrendshme ashtu edhe atë të jashtme. Por tashti mbetet për tu parë se cilat do të jenë rezultatet e zbatimit të agjendës politike dhe ekonomike të Presidentit Trump dhe cila do të jetë mbështetja ndaj kësaj agjende në Kongresin amerikan, jo vetëm nga demokratët që janë shpallur tanimë kundër saj, por edhe nga ana e republikanëve, disa prej të cilëve nuk janë plotësisht dakort me disa elementë të agjendës së tij.

Pasi fjalimi i Presidentit Trump të martën mbrëma para Kongresit amerikan u vlerësua ndryshe nga fjalimet e mëparshme të fushatës së Z. Trump — për nga optimizmi dhe tonet pozitive por edhe për nga thirrja e tij për unitet e bashkpunim të përçuara në atë fjalim – mbetet për tu parë nëse kemi të bëjmë me një Donald Trump si president në Shtëpinë e Bardhë, ndryshe nga Donald Trump i fushatës për president. Sfida pra dhe prova e vërtetë, përballë të cilës gjëndet Presidenti Trump dhe kombi amerikan, është nëse kjo agjendë politiko-ekonomike që ai shpalosi të martën mund të bëhet realitet në muajt dhe vitet e ardhëshme.

SIGURIA E GAZETARËVE NË AGJENDËN E OKB-ës

February 27, 2017 by dgreca

Nga Frank Shkreli /Përfaqsuesit më të lartë të dy organizatave më të njohura botërore për mbrojtjen e të drejtave dhe të punës së gazetarëve, Drejtori i Përgjithshëm Ekzekutiv i Organizatës “Korrespondentët pa Kufij”, Christophe Deloire dhe Drejtori Ekzekutiv i “Komitetit për Mbrojtjen e Gazetarëve”, Joel Simon janë takuar javën që kaloi me Sekretarin e Përgjithshëm të Kombeve të Bashkuara, Antonio Guterres për të biseduar mbi sigurinë e gazetarëve anë e mbanë botës. Gjatë takimit, dy organizatat për mbrojtjen e gazetarëve i bën gjithashtu thirrje shefit të OKB-ës që të emërojë një Përfaqsues të Posaçëm të organizatës botërore për t’u marrë ekskluzivisht me sigurinë e gazetarëve, anë e mbanë botës.

Sipas një njoftimi të Komitetit për Mbrojtjen e Gazetarëve, përfaqsuesit e lartë të dy organizatave për mbrojtjen e gazetarëve, siguruan angazhimin dhe mbështetjen e Sekretarit të Përgjithshëm për kauzën e sigurisë së gazetarëve. Drejtori i Përgjithshëm i organizatës “Korrespondentët pa Kufij”, me qëndër në Paris, Christophe Deloire u shpreh në emër të organizatës së tij se, “Mirëpret angazhimin e fuqishëm personal të Sekretarit të Përgjithshëm ndaj sigurisë së gazetarëve.” Christophe Deloire shtoi se shefi i OKB-ës beson se liria e shtypit dhe kauza e sigurisë së gazetarëve, “Janë themelore për funksionimin e demokracisë dhe për zbatimin e të drejtave të njeriut”, duke shtuar se si përfundim i takimit me ’të, ai është zotuar se do të ndërmarrë masat e nevojshme në këtë drejtim. Deloire u citua, në njoftimin mbi takimin e tyre me Antonio Guterres, të ketë thënë se u larguan nga takimi me udhëheqsin botëror, të bindur për mbështetjen e tij dhe se llogarisin që ai të bëjë veprimtarinë OKB-ës më efikase, ashtuqë që gazetarët të jenë më të mbrojtur në punën e tyre të përditshme, në mbarë botën.

Ndërkaq, Drejtori i Komitetit për Mbrojtjen e Gazetarëve, me qëndër në New York, Joel Simon, komentoi takimin me Sekretarin e Përgjithshëm të OKB-ës duke thënë se, “Ndër gazetarët po sulmohen fizikisht dhe verbalisht anë e mbanë botës, është inkurajues fakti që të kemi mbështetjen e Sekretarit të Përgjishëm të Kombeve të Bashkuara”, në lidhje me këtë çështje.

Fushata për mbrojtjen e gazetarëve, që ishte subjekt i takimit me Shefin e OKB-ës, ka për qëllim përcaktimin e një mekanizmi që mundëson zbatimin e ligjit ndërkombëtar me shpresën për të pakësuar më në fund, numrin e gazetarëve që vriten çdo vit në kryerjen e punës së tyre. Statistikat e bazuara në hulumtimet e Komitetit për Mbrojtjen e Gazetarëve në lidhje me sigurinë e gazetarëve, tregojnë se megjithë rezolutat e ndryshme të OKB-së për mbrojtjen e gazetarëve, në realitet ka patur shumë pak rezultate konkrete, ndërkohë që kanë mbetur të vrarë me qindar gazetarë dhe shumë të tjerë janë sulmuar, thjeshtë për kryerjen e detyrës së tyre, si gazetarë. Ndërkohë që Organizata Korrespondentët pa Kufij njoftoi se vetëm gjatë vitit 2016 janë vrarë 78 gazetarë dhe se mos ndëshkueshmëria për këto akte kriminale për vrasësit e tyre, mbetet një problem i madh për vendet ku ndodhin këto vrasje. Në njoftimin mbi takimin në fjalë, thuhet se “Vrasja e gazetarëve është forma përfundimtare e cenzurës dhe se kur vritet një gazetar, rrezikohte njëkohsisht edhe e drejta e publikut të gjërë për tu informuar. Problemet e mëdha të botës, nga çështjet e mjedisit e deri tek dhuna ekstreme, nuk mund të zgjidhen pa punën e gazetarëave”, thuhet në njoftimin e përbashkët të dy organizatave mbështetse të lirisë së medias dhe të sigurisë së gazetarëve.

Ata thonë gjithashtu se përveç mbështetjes së Shefit të OKB-së ndaj fushatës së tyre për krijimin e postit të Përfaqsuesit të Posaçëm të organizatës botërore, për t’u marrë ekskluzivisht me sigurinë e gazetarëve anë e mbanë botës — për këtë nismë të re, ata kanë siguruar edhe përkrahjen e një koalicioni të madh organizatash jo qeveritare, entesh të medias, gazetarë dhe figura të njohura publike botërore – gjithsejt mbi 120 ente dhe organizata që i janë bashkuar kësaj fushate deri më sot, sipas tyre.

Në një raport të lëshuar të martën që kaloi, Komiteti për Mbrojtjen e Gazetarëve paralajmëron se mbetet shumë për tu bërë që gazetarët të jenë të sigurt e të mbrojtur në kryerjen e detyrës së tyre të përditshme, për të informuar publikun. Raporti nënvijon se gazetarët, përveç kërcënimeve nga autoritete të ndryshem shtetërore, gjëndën përball kërcënimesh të tjera të mëdha, përfshirë edhe aktorë të dhunshëm që detyrimisht nuk sponsorizohen nga ndonjë shtet, si edhe nga rritja e autoritarizmit në botë. Komiteti për Mbrojtjen e Gazetarëve thotë se 6-vjetët e fundit, kanë qenë veçanërisht të përgjakshme dhe ndër më të rrezikshmet ç’prej kohës që ky ent ka filluar të mbledh të dhënat mbi kërcënimet dhe rreziqet me të cilat përballen gazetarët – sidomos kërcënimet e reja nga grupe të dhunëshme politike dhe fetare, si dhe nga krimi i organizuar.

Komiteti për Mbrojtjen e Gazetarëve u ofron gazetarëve dhe industrisë së medias në përgjithsi që të ndjekin disa rekomandime të tija, të botuara në raport, për tu përballur me këto rreziqe në punën e përditshme dhe u bën thirrje veçanërisht qeverive që çajnë sado pak kokën për sigurinë e gazetarëve dhe të cilat janë të interesuara, sidomos në lirinë e shtypit, që ndër të tjera të dënojnë publikisht sulmet kundër gazetarëve menjëherë pasi të kenë ndodhur ato dhe të ndiqen penalisht ata që vrasin, sulmojnë ose kërcënojnë gazetarët.

Një vlerësim tjetër me statistika nga raporti i organizattës së të drejtave të njeriut, Freedom House, rithekson mungesën e lirisë së shtypit si dhe shqetsimet e paralajmëruara nga dy entet e mësipërme që merren me mbrojtjen e gazetarëve dhe të lirisë së shtypit. Në raportin e fundit të saj mbi lirinë e medias në botë, Freedom House pohon se liria e shtypit në botë gjatë vitit 2015 ka rënë në nivelin e saj më të ultë në 12 vjetë, ndërkohë që forcat politike, terroriste dhe kriminale janë përpjekur të shuajnë zërin e medias, në përpjekjet e tyre ose për të ruajtur pushtetin ose për të marrë në dorë pushtetin. Më tej thotë Freedom House, vetëm 12 për qind e popullatës botërore gëzon lirinë e shytpit, dmth, ku mbulimi i lajmeve politike është i gjithanshëm, ku garantohet siguria e gazetarëve, ku ndërhyrjet e shtetit në punët e medias janë minimale dhe ku shtypi nuk është subjekt i presioneve tatimore, ligjore dhe ekonomike. Në raportin e Freedom House thuhet gjithashtu se 41 për qind e popullësisë botërore ka një shtyp pjesërisht të lirë ndërsa 46 për qind e popullësisë së botës jeton në një mjedis ku liria e shtyzpit nuk është e lirë. Shqipëria dhe Kosova bëjnë pjesë ndër vendet me një media pjesërisht të lirë.

Mbrojtja e lirisë së shtypit nuk del kurrë nga moda, pasi vazhdimisht sulmohet nga qarqe të ndryshme, shtetërore e qeveritare, por edhe grupe të tjera jo qeveritare, përfshirë grupet mafioze, kriminale dhe terroriste anë e mbanë botës. Por liria e shtypit gjithmonë ka edhe mbrojtësit e saj. Në një inteevistë sot me gazetën amerikane USA Today, ish-presdienti i Shteteve të Bashkuara Xhorxh W Bush, ndonëse nuk kritikoi drejtë për së drejti Presidentin Trump për disa komente të tija në lidhje me median, ish Presidenti Bush tha se roli i medias është kritik për të mbajtur përgjegjës, “personat që abuzojnë me pushtetin.” Ai u prononcua për gazetën amerikane USA Today se ai e “Konsideron median si të pazevëndsueshme për demokracinë. Ne na nevojitet media për të mbajtur njerëz si unë përgjegjës dhe që të na detyrojë të japim llogari për punën që bëjmë ose nuk bëjmë. Pushteti mund të jetë shumë joshës dhe është tepër e rëndësishme që media t’u kërkojë llogari qeveritarëve që abuzojnë me pushtetin”, u shpreh ish-Presidenti Xhorxh W. Bush, për gazetën USA Today.