Analizë ekskluzive për gazetën “Dielli”, New York

Nga Washington D.C. – Prof. Dr. Fejzulla BERISHA/

I. Qeveria në detyrë në një shtet që pret veten

Republika e Kosovës ndodhet sot në një nga momentet më të brishta të historisë së saj politike pas pavarësisë: një Kuvend që ende nuk ka arritur të konstituohet, një Qeveri që vazhdon të ushtrojë detyrat në cilësinë e “qeverisë në detyrë”, dhe një proces politik që është futur në qorrsokakun e refuzimit të mandatit për formimin e qeverisë së re.

Kjo situatë e krijon një vakum të trefishtë institucional – parlamentar, ekzekutiv dhe politik – ku partia e radhës, e cila sipas nenit 95 të Kushtetutës do të duhej të propozonte Kryeministrin, refuzon ta marrë mandatin dhe kërkon shkuarjen në zgjedhje të jashtëzakonshme.

Në këtë kontekst, pyetja themelore shtrohet me forcë të re:

Kush do ta mbikëqyrë Qeverinë në detyrë dhe si ruhet rendi kushtetues në mungesë të një shumice parlamentare funksionale?

Në republikën parlamentare, kontrolli parlamentar mbi pushtetin ekzekutiv është garancia më e lartë e demokracisë. Por kur ky mekanizëm bllokohet, qeverisja kthehet në administrim të përkohshëm pa përgjegjësi politike – një situatë që rrezikon të përmbysë parimin e ndarjes dhe balancimit të pushteteve, thelbin e çdo rendi demokratik.

II. Bazamenti juridik dhe kufijtë e Qeverisë në detyrë

1. Parimi kushtetues i vazhdimësisë institucionale

Sipas nenit 95, paragrafi 5, të Kushtetutës së Republikës së Kosovës:

Ky parim siguron stabilitet institucional dhe parandalon boshllëkun ekzekutiv. Por ai nuk e pajis qeverinë në detyrë me legjitimitet të plotë politik.

Në këtë periudhë, Qeveria është kujdestare e rendit juridik, jo bartëse e një mandati të ri qeverisës. Prandaj ajo mund të ndërmarrë vetëm veprime të nevojshme dhe administrative, pa prekur politikat strategjike apo orientimin e brendshëm e të jashtëm të shtetit.

2. Kufizimet dhe ndalesat

Në asnjë rrethanë, Qeveria në detyrë nuk mund të ndërmarrë:

-marrëveshje të reja ndërkombëtare që krijojnë obligime të reja për shtetin;

-emërime politike, diplomatike apo ushtarake me karakter të përhershëm;

-ndryshime të buxhetit apo reforma ligjore me ndikim afatgjatë;

-vendime që mund të prekin sovranitetin apo territorin e shtetit.

Këto kufizime burojnë nga parimi i proporcionalitetit të pushtetit në fazat e tranzicionit politik. Çdo tejkalim i tyre përbën shkelje të Kushtetutës dhe hap rrugën për ndërhyrje të Gjykatës Kushtetuese.

III. Mbikëqyrja institucionale: kush ruan ekuilibrin kushtetues?

1. Roli i Presidentit të Republikës

Në situatën kur partia e parë dështon në formimin e Qeverisë dhe partia e dytë refuzon ta marrë mandatin, Presidenti bëhet hallka kryesore e stabilitetit kushtetues.

Sipas nenit 84 të Kushtetutës, Presidenti është “garant i funksionimit kushtetues të institucioneve publike” dhe ka detyrimin që:

-të sigurojë që procesi i formimit të qeverisë të ndjekë rrugën kushtetuese deri në fund;

-të konsultojë partitë parlamentare për zgjidhje të mundshme institucionale;

-dhe, në rast pamundësie objektive për formim të qeverisë, të shpallë zgjedhje të reja brenda afateve të përcaktuara nga Kushtetuta.

Në një fazë të tillë, Presidenti duhet të veprojë si arbitër kushtetues, duke garantuar transparencë, neutralitet dhe stabilitet institucional.

2. Gjykata Kushtetuese – interpretuesja e rrugës përpara

Nëse lind dilemë juridike mbi refuzimin e mandatit apo kompetencat e qeverisë në detyrë, Gjykata Kushtetuese është institucioni që përcakton kufijtë dhe rrugëdaljet.

Ajo mund të:

-interpretojë nëse refuzimi i mandatit përbën “dështim për formim qeverie” në kuptimin e nenit 95;

-të sqarojë nëse Presidenti ka të drejtë të shpërndajë Kuvendin dhe të shpallë zgjedhje;

-si dhe të përcaktojë kufijtë e veprimit të qeverisë aktuale deri në krijimin e një të reje.

Në këtë kuptim, Gjykata Kushtetuese është garancia e fundit juridike që parandalon devijimin e pushtetit dhe mbron ligjshmërinë e procesit demokratik.

3. Bashkësia ndërkombëtare – garancia e jashtme e stabilitetit

Në faza të brishta tranzicioni, partnerët strategjikë të Kosovës – SHBA, BE dhe shtetet e QUINT-it – ushtrojnë një rol thelbësor diplomatik.

Ata nuk ndërhyjnë në mënyrë juridike, por ndikojnë politikisht në ruajtjen e stabilitetit institucional dhe integritetit demokratik.

Ky dimension ndërkombëtar është pjesë e arkitekturës së sigurisë së Kosovës dhe shpeshherë ka shërbyer si mekanizëm i balancimit politik në periudha krizash të brendshme.

IV. Rreziqet që e presin Kosovën në mungesë të kontrollit efektiv

1. Paraliza institucionale dhe boshllëku i përgjegjësisë politikeNëse Kuvendi mbetet i pazonjë të konstituohet dhe partia e radhës refuzon mandatin, vendi hyn në një periudhë pezullimi ku ekzekutivi funksionon pa legjitimitet të ri.Kjo gjendje e zgjatur do të krijonte një qeverisje teknike të paqëndrueshme, me pasoja për të gjitha proceset shtetërore.
2. Rreziku i abuzimit me pushtetin administrativNjë qeveri në detyrë mund të keqpërdorë mekanizmat e administratës për qëllime elektorale, duke krijuar një terren të pabarabartë politik dhe duke cenuar parimin e neutralitetit të institucioneve publike.
3. Kriza e përfaqësimit demokratik dhe humbja e besimit qytetarKur populli mbetet pa përfaqësim efektiv parlamentar, krijohet një hendek i rrezikshëm ndërmjet sovranit dhe pushtetit, që e minon besimin në institucionet demokratike.
4. Rreziku i izolimit diplomatikNjë qeveri në detyrë, pa mandat politik, nuk mund të negociojë marrëveshje ndërkombëtare apo të përfaqësojë plotësisht shtetin në arenën ndërkombëtare.Kjo e dobëson pozicionin e Kosovës në proceset e anëtarësimit në Këshillin e Evropës, NATO dhe BE, duke krijuar perceptimin e një shteti në krizë funksionale.
5. Rreziku i ndërhyrjeve të jashtme dhe rikthimit të ndikimit serbÇdo dobësi institucionale në Kosovë shfrytëzohet nga Serbia për të fuqizuar strukturat e saj paralele dhe për të penguar integrimin e veriut.Një periudhë e gjatë pa qeveri të re e rrit ndjeshëm këtë rrezik.

V. Perspektiva e domosdoshme: kthimi në rendin kushtetues

Për të rikthyer ekuilibrin dhe besimin institucional, Kosova duhet të ndërmarrë tri masa themelore:

1. Konstituimi urgjent i Kuvendit ose shpallja e zgjedhjeve të reja – si rrugë e vetme për rikthim të legjitimitetit politik.
2. Vendim i menjëhershëm i Gjykatës Kushtetuese, që sqaron kufijtë e kompetencave të qeverisë në detyrë dhe sanksionon çdo tejkalim të tyre.
3. Koordinim i ngushtë me partnerët ndërkombëtarë, për të ruajtur kredibilitetin e Kosovës si demokraci funksionale dhe të përgjegjshme.

VI. Qeveria në detyrë dhe provimi i maturisë kushtetuese

Kjo fazë është testi më serioz i maturisë politike dhe kushtetuese të Republikës së Kosovës.

Nëse institucionet e saj arrijnë të menaxhojnë krizën me ndërgjegje demokratike dhe përkushtim ndaj Kushtetutës, Kosova do të dalë më e pjekur dhe më e respektuar ndërkombëtarisht.

Por nëse lejohet që vakumi politik të shndërrohet në mjet për përfitime partiake, atëherë rrezikohet jo vetëm funksionaliteti i institucioneve, por vetë kredibiliteti i shtetit.

Kosova ndodhet në udhëkryqin më të rëndësishëm pas shpalljes së pavarësisë:

Të tregojë se është republikë me institucione të pjekura, apo shtet që ende pret të bëhet plotësisht vetvetja.

Rrugëdalja është e qartë: kthim te Kushtetuta, respektim i afateve kushtetuese dhe përgatitje e përgjegjshme për zgjedhje të reja.

Vetëm kështu, Republika e Kosovës do ta kalojë këtë provim me dinjitet – si shtet i së drejtës, i maturisë institucionale dhe i partneritetit të përhershëm me demokracitë perëndimore.

Prof.dr. Muhamet Racaj

Universiteti “Nënë Tereza”, Shkup/

Në tetorin e vitit 2025, tensionet ndërmjet Federatës Ruse dhe Ukrainës arritën një kulm të ri diplomatik pas deklaratave të Presidentit Vladimir Putin, i cili paralajmëroi se “çdo prani e trupave perëndimore në territorin e Ukrainës do të konsiderohet si shënjestër legjitime për forcat ruse.” Paralelisht, ai deklaroi gatishmëri për bisedime të drejtpërdrejta me Presidentin ukrainas Volodymyr Zelensky në Moskë, duke ofruar garanci për sigurinë e tij personale. Këto dy mesazhe të kundërta – kërcënim ushtarak dhe ofertë për dialog – shënojnë dy rrugët e mundshme të zhvillimit të situatës: paqen me kushte ose luftën totale.

1. Logjika strategjike e paralajmërimit rus

Nga një perspektivë strategjike, deklarata e Putinit mund të interpretohet si përpjekje për të ndaluar çdo ndërhyrje të drejtpërdrejtë të vendeve anëtare të NATO-s në territorin ukrainas. Rusia synon të ruajë kontrollin mbi dinamikën e konfliktit dhe të shmangë eskalimin që mund të çojë në përfshirje të drejtpërdrejtë të Aleancës Perëndimore. Paralajmërimi ndaj pranisë së trupave të huaja përfaqëson një përshkallëzim verbal me qëllim frikësimi, por edhe një përpjekje për të vendosur “vijën e kuqe” strategjike të Moskës. Ky pozicion gjithashtu përforcon doktrinën ushtarake ruse mbi parandalimin përmes kërcënimit, që prej kohës së Luftës së Ftohtë ka mbetur element kyç i politikës së sigurisë së Kremlinit.

2. Diplomacia si mjet presioni

Ftesa për Zelenskyn që të vijë në Moskë “nën garanci sigurie” paraqitet si një ofertë paqeje, por në thelb është një instrument politik me dy funksione:

● 1.Ta paraqesë Rusinë si palën e gatshme për dialog, dhe

● 2.Ta testojë legjitimitetin dhe vendosmërinë e liderit ukrainas ndaj aleatëve perëndimorë.

Një negociatë e këtij lloji, e zhvilluar në territorin rus, do të krijonte një imazh diplomatik favorizues për Moskën dhe një dilemë për Kievin – ndërmjet vazhdimit të rezistencës ose pranimit të një paqeje të diktuar.

Nga ana tjetër, Zelensky përballet me presione të dyfishta:

● Nevojën për të mbrojtur integritetin territorial të Ukrainës dhe

● Domosdoshmërinë për të shmangur një konflikt total që mund të përfshijë Evropën në një luftë të re kontinentale.

3. Perspektiva ndërkombëtare dhe dilema e Perëndimit

Për vendet perëndimore, deklarata ruse nënkupton një test të ri të politikës së “parandalimit pa ndërhyrje direkte.” NATO dhe Bashkimi Evropian kanë forcuar mbështetjen ushtarake, logjistike dhe ekonomike të Ukrainës, por janë treguar të kujdesshëm në dërgimin e kontingjenteve aktive. Prania e trupave perëndimore do të ndryshonte natyrën ligjore dhe operacionale të konfliktit, duke e shëndërruar atë në një luftë të drejtpërdrejtë midis fuqive bërthamore.

Në këtë sfond, “paqa me kushte” e ofruar nga Moska mund të shihet si:

● Taktikë për të fituar kohë,

● Për të konsoliduar fitimet territoriale dhe

● Për të fragmentuar unitetin perëndimor.

4. Lufta totale si realitet potencial

Nëse dialogu dështon dhe vijat e frontit vazhdojnë të përshkallëzohen, atëherë perspektiva e një “lufte totale” bëhet e paevitueshme. Rusia, e mbështetur nga një aparaturë industriale të ripërtërirë dhe partneritete strategjike me Kinën, Iranin dhe Korenë e Veriut, ka aftësi të zgjatura për të zhvilluar luftë të gjatë.

Ukraina, nga ana tjetër, mbështetet kryesisht në ndihmën perëndimore, e cila është e ndjeshme ndaj dinamikave politike të brendshme në SHBA dhe BE.

Një zgjerim i konfliktit do të kishte pasoja të rënda për sigurinë evropiane, duke rrezikuar stabilitetin e kufijve lindorë të NATO-s dhe duke testuar aftësinë e organizatës për të zbatuar mbrojtjen kolektive sipas nenit 5 të Traktatit të Uashingtonit.

5. Gatishmëria e Ukrainës për negociata

Presidenti Volodymyr Zelensky ka shprehur gatishmërinë për negociata me Rusinë, por kusht kjo është një armëpushim i vërtetë përgjatë vijave aktuale të frontit. Ai ka theksuar se negociatat mund të zhvillohen në çdo format — dypalësh apo trepalësh — por vetëm pasi luftimet të ndalen në mënyrë të qëndrueshme. Zelensky ka nënvizuar rëndësinë e ruajtjes së integritetit territorial të Ukrainës dhe ka refuzuar çdo lëvizje që do të sillte dorëzimin e territoreve shtesë Rusisë.

Megjithatë, Rusia ka vendosur kushte të ashpra për një armëpushim:

● Duke kërkuar tërheqjen e trupave ukrainase nga territoret që ajo konsideron si të saj,

● Ndalimin e mobilizimit dhe

● Ndalimin e ndihmës ushtarake nga jashtë.

Putini ka deklaruar se është gati të takohet me Zelenskyn vetëm kur të jetë i gatshëm për të nënshkruar një traktat paqeje, duke vënë theksin mbi kushtet e Rusisë për negociata.

Përfundim

Deklaratat e Kremlinit dhe përgjigjet e Kievit paraqesin një moment vendimtar në dinamikën e konfliktit në Ukrainë dhe ndikimin e tij për sigurinë evropiane. Sipas kësaj situate, sistemi ndërkombëtar përballet me një zgjedhje dramatike:

● Të pranosh një paqe me kushte të imponuara ose

● Të përballesh me perspektivën e një lufte totale.

Historia tregon se paqet e imponuara rrallë janë të qëndrueshme, por shmangia e luftës totale mbetet qëllimi suprem i diplomacisë bashkëkohore.

E ardhmja e Ukrainës, dhe e vetë rendit ndërkombëtar, do të varet nga aftësia për të balancuar në mënyrë efektive forcën dhe arsyen në këtë moment kritik historik. Në këtë mënyrë, artikulli propozon një analizë të thelluar të sfidave strategjike, diplomatike dhe ushtarake që po përballet rajoni, duke vlerësuar në mënyrë të balancuar rolin e aktorëve kryesorë dhe pritshmëritë për zhvillimet e ardhshme.

Gjeneral ® Piro Ahmetaj/

Krahas të tjera arritje, nënëshkrimi i marrëveshjes së Paqes, nga media botërore u demostrua edhe si triumfi i Presidentit Trump, ose si KingMaker i: “paqes nëpërmjet forcës”. Kjo pasi: “jo vetëm imponoi armëpushimin mes Izraelit dhe Hamasit, por edhe fundin e luftës përgjakshme/3000-vjeçare në Rripin e Gazës”! Në vijim (për këdo i/e interesuar) gjeni përmbledhje rreth ambjentit/kërcënimeve të sigurisë, peshës gjeopolike si dhe mesazheve shpresëdhënëse që mbart kjo ngjarje jo vetëm për paqen në Lindjen e Mesme, por në mbarë Botën, Ballkanin Perëndimor, si dhe për interesat mbarë-Kombëtare (RSh/Kosovës):

Pikësëpari, për pêrqeshësit ndaj Presidentit Trump, sjell në kujtesë se koncepti “Paqe nëpërmjet forcës”, është po aq i vjetër sa vetë historia. Kështu përmendim Perandorin Romak Hadrian, 117–138 AC: “kushdo që do paqe, të përgatitet për luftë”’; Presidentin e I-rë, G.Washington në mesazhin vjetor (1794): “nëse duam paqe, duhet të jemi të gatshëm për luftë” si dhe përpjekjet për të shmangur Luftën e 2-Botërore, deri te oponenca e mënçur e historianit Andrew Bacevich: “‘Paqe nëpërmjet forcës mund të shndrrihet si paqe nëpërmjet luftës'”.

Shkurt, ky koncept nuk është shpikje, ndërsa Donald Trump është padyshim i pari President në historinë e njerëzimit, që nërpërmjet përdorimit të fuqisë (shkatërrimtare) të forcës ushtarke që u demostrua ndaj armëve bërthamore të Iranit, etj, arriti: “nënëshkrimin e marrëveshjes se paqes si dhe duke e imponuar Hamasin të çarmatoset vullnetarisht ose do të detyrohet nga forcat e SHBA-së dhe aleatëve”!

Ndërsa, ndoshta duke mos përmbajtur ngazëllimin për këtë arritje historike, kreu i Shtëpisë së Bardhë, nënvizoi: “U deshën 3,000 vite por më në fund lutjet e miliona njerëzve morën përgjigje”. Ndërsa falënderoi liderët nënëshkrues, fuqinë ushtarake USA e konsideroi si “anije kozmike”!

Po ashtu, ndoshta për ti dhenë madhështi sipërore kësaj arritje (paqe nëpërmjet forcës), Shtëpia e Bardhe kishte përzgjedhur Sharm el-Sheikh, qytetin e mirënjohur për për disa marrëveshje paqe, p.sh. “në 1996, ish-Presidenti Clinton bashkë-kryesoi Samitin e Paqebërësve dhe në 1999 mes Kryeministrit izraelit Ehud Barak dhe Presidentin e Autoritetit Palestinez, Yaser Arafat si dhe në 2005, nën kujdesin e Presidentit Bush, Samiti midis kryeministrit izraelit Sharon dhe Autoritetit Palestinez, Mahmoud Abbas, etj”.

Rëndësia historike si dhe pesha geopolitike që mbart kjo marrëveshje mund të lexohet edhe nga ambjenti/kërcënimet e sigurisë (perceptuar gjerësisht si prag i luftës së 3-botërore) si dhe e nënëshkrueve të këtij “angazhimi gjithëpërfshirës”. Kështu, përveç Presidentit Trump dhe mikëpritësit/Egjiptit, ishin të pranishëm Presidenti (Autoritetit) Palestinez, Britanisë, Gjermanisë, Turqisë, Francës, Greqisë, Hungarisë, si dhe shefi i FIFA-s, Gianni Infantino, ndoshta si mesazh që “futbolli mbetet ndër armët diplomatike të paqes”. Kjo arritje u përshëndet gjithaahtu nga Kina, India, Pakistani dhe mbarë globi, përfshi “mbështetjen e sforcuar të Rusisë-Putiniste”, e cila për shkak të luftës neo-naziste në Ukrainë, si edhe në rastin e goditjes së bazave nukleare të Iranit, u përjashtua brutalisht edhe nga kjo marrëveshje!

Për ti thënë vlerë shtesë kësaj marreveshje, u zhvillua me urgjencë takimi Ministrave të Mbrojtjes së 32 vendeve të NATO-s, ku u konfirmua 5% shpenzimeve ushtarake me fokus aftësitë/murin mbrojtës nga Dronët Rusë; mbështetja deri në fitoren e Ukrainës (2 miliardë €), etj. Ndërsa Sekretari amerikan i Luftës Pete Hegseth, duke kërcënimet e Lavrovit ndaj lejes pêr raketat Tomahawk, e paralajmëroi Kremlinin që të ndal privokimet, ose: “do të ndëshkohet siç vetëm USA di dhe ka aftësi ta bëjë (p.sh sulmin ndaj Iranit)”!

Ndërsa përtej “gajasjes pa kripë për luftrat e fituara nga Trump”, po citoj pjesë nga sarkazma e mëncur e publicistit (mikut tim), Ben Blushi, i cili në statusin e dedikuar, e përshkroi presidentin Trump: “një njëri (Mesia) që zbret nga avioni vetëm pasi garantohet se do t’i përulen në gjunjë, si guvernatorët Romakë 2000 vjet më parë. Nga aty shkoi në Egjipt dhe i trajtoi liderët evropianë dhe muslimanë si piromanë të vegjël. Para se të ikte u mblodhi shkrepset dhe i futi në xhepin e fitoreve të tij”!

Së dyti, në leximin strategjik paqa, ishte produkt i mbas-sulmit “më të suksesshëm të historisë së njerëzimit, që fuqia shkatërrimtare e ShBA (6 avion B-2 me kosto 2-Bilion $; 37 orë fluturim; 12 bomba GBU-57 (14 tonë sejcila); 10-ra raketa Tomahawk dhe mbi 125 avionë F-35) realizuan ndaj bazave bërthamore të Ajatallah-ut të Iranit, i cili ( si terroristët), gjatë 36 viteve kërcënonte jo vetem Izraelin por mbarë njerëzimin:“me shfarosje nga faqja e dheut të Kombeve, kulturave dhe Shteteve sovrane”!

Asnjë shtet tjetër në botë (përfshi Kinën dhe Rusinë) nuk ka (dhe nuk ka për të patur në 75 vitet që vijnë) aftësi ushtarake për të realizuar një operacion të ngjashëm ose të përafërt! Kështu, ky sulm mbetet edhe si mesazh i fuqisë shkatërrimtare të USA ndaj diktatorëve gjakatarë, ose të shkalluarve nga fuqia e gjithë-Pushtetit (Putinit, Kim Jong, etj), nëse guxojnë të sulmojnë këdo nga 32 vendet anëtare.

Për shkak të agresionit neo-naziste të Rusisë 44 muaj më parë: “Jo vetëm për pushtimin e Ukrainës – Martire por edhe ndaj rendit global, vlerave demokratike dhe fuqisë ushtarake të Aleancës”; përshkallëzimit të përballjes me ekstremistët në Lindjen e Mesme; rikthimit të frikshëm te gara e armatimeve, etj po kërcënojnë më shumë se kurrë njerezimin. Kështu, kjo marrëveshje, mbetet historike edhe për mesazhet optimiste të Presidentit Trump: “nuk do të ketë Luftë të 3-Botërore”!

Presidenti Trump mori duartrokitje, edhe për fjalimin shpresëdhënës në Knesset/Izrael kur konfirmoi se: “Nuk është vetëm fundi i luftës në Gaza, është fundi i epokës së terrorit. Tani do të përqëndrohemi te Rusia dhe do ta zgjidhim edhe këtë”. Ndërsa “Ju jeni i vetmi lider i aftë për të arritur paqen në rajon”, tha presidenti Egjiptit al-Sisi, duke i kërkuar Trump mbështetje për konferencën e rindërtimit të Gazës, që Egjipti dëshiron ta organizojë me Gjermaninë, etj.

Pra, arritja e kësaj marrëveshje, konfirmoi se: “vetëm falë (super) Fuqisë ushtarake të pakonkurueshme të ShBA si dhe Leadershipit të fortë të Trump, Bota nuk do të rrokulliset në fatalitetin e Luftës së 3-të Botërore”. Pra, jo Lufta por: “paqja, rendi global, vlerat e qytetërimit dhe demokracia do të triumfojnë mbi neo-nazistët, neo-stalinistët, neo-Millosheviçët, ndaj shteteve dhe organizatave terroriste”!.

Në shtesë: edhe “4 këshilla strategjike”, ose çfarë mund të bëjnë vendet e vogla si RSh/Kosova, në rendin e ri global si dhe projektin e “paqes nëpërmjet forcës”:

Ndërsa asnjë vend nuk i mbijeton dot një lufte globale dhe as e mbron dot paqen i vetëm, Kosova dhe RSh kurrësesi nuk duhet as ta mendojn/më rikthimin te “paranojat enveriste mbi sovranitetin apo mëvetësinë e mbrojtjes”. Pra përtej rapsodive patriotike, mbrojtjen e sovranitetit si dhe zhvillimin e interesave gjeopolitike, RSh dhe Kosova, mund t’i realizojmë vetëm duke skalitur mirënjohjen kombëtare si dhe duke forcuar më tej bashkëpunimin strategjik me ShBA.

Duke duartokitur “marrëveshjen mes Kroacisë, Kosovës dhe RSh në fushën e mbrojtjes”, do t’i këshilloja aktorët dhe faktorët Shtetërorë në Tiranë dhe Prishtinë: “të përulen/mi në gjunjë para historisë së përgjakshme dhe përgjegjësive shtetërore”, për t’i dhënë jetë Platformës: “2-Shtete sovrane, 1-Komb i Vetëm”, duke e konfirmuar në Washington, Bruksel etj, që “edhe pse e vonuar” nuk kërcënon asnjë vend (përfshi Serbinë), por do të kontribuojë si një balancë racionale për paqen afatgjatë si dhe integrimin euroatlantik të 6 vendeve të Ballkanit Perëndimor.

Rritja e shpenzimeve për mbrojtjen deri në 5% (rreth 1.3 Miliard €) deri në 2030, mbetet domosdoshmëri kritike për të transormuar Sistemin e Sigurisë dhe Mbrojtjes, në përputhje me Konceptin e Ri të Mbrojtjes Kolektive, duke modernizuar aftësitë luftarake të FA për përmbushjen e misionit kushtetues: “mbrojtjen e integritetit (neni 5); zhvillimin e interesave kombëtare, promovimin e vlerave euroatlantike si dhe përmbushjen e detyrimeve në NATO” !

Përtej demokracisë fasadë, dalldisjes nga fuqia e mbi-Pushteteve dhe Presidentit të vetë-degraduar/qesharak, apo bejteve folklorike, për suksesin e reformave të sigurisë dhe mbrojtjes mbeten mision historik ri-kthimi i: “pluralizmit (real) politik dhe balancave demokratike të pushteteve; përgjegjshmërisë dhe përulësisë ndaj interesave kombëtare si dhe forcimin e partneritetit strategjik me ShBA/NATO/BE”.

* Autori: Gjeneral ® Piro Ahmetaj:

Senior Ekspert për çështjet Sigurisë Kombëtare,

Ballkanit si dhe marrëdhëniet me USA/NATO, ish:

ZvShShP dhe Këshilltar Ushtarak i Presidentit, etj.

• Anyone who attempts to form a government with the hostile organization “Lista srpska” will fail shamefully

By Agim Aliçkaj/

The local elections of October 12 were well organized, and the people of Kosova demonstrated a high level of democratic culture. The same cannot be said for the majority of journalists and analysts, who have turned into biased and very tedious individuals. Their opinions, together with the polls and exit polls that began to appear before the elections had even ended, created unprecedented confusion. However, as the results gradually came in, the situation came under control and everyone began to face reality.

With the completion of the vote count—including conditional and diaspora ballots—I believe KDI’s assessment is confirmed: Vetëvendosje (LVV) has made a significant improvement compared to the 2021 local elections.

Attacked by the Serbian aggressor, which poured millions of dollars inside and outside Kosova to destroy it; unfairly hit by certain international actors driven by vain geopolitical interests; undermined by pro-Serbs like the Grenell’s and the Rama’s; opposed by a power-hungry and unhealthy opposition, a corrupt media, and many others—Vetëvendosje and its coalition should be satisfied with their results. This shows that the people understand that, despite possible mistakes, they are victims of malicious forces because they work in the interest of the state and the nation.

Nevertheless, local election results depend primarily on the quality of the candidates and are not always linked to party affiliation. Many voters personally know the candidates and vote based on individual merit. Some LVV candidates—and fewer from other parties—won because they were well-known and had proven results.

A particularly impressive and positive case for the future was Ramiz Lladrovci’s convincing victory against the candidate supported by his party in Drenas. The PDK mobilized all its forces against Ramiz, but his sincerity, dedication to the people, and record of work defeated the party’s corrupt clique.

The result in Peja, where Gazmend Muhaxheri received the most votes—even though he goes to a runoff—is incomprehensible. How can the citizens of Peja vote for a candidate who compared the democratic government of Kosova to Milošević’s fascist regime?! His public statements are not only false but hostile toward the state of Kosova.

The result in Mitrovica (split between North and South by the PDK) is also disappointing and puzzling. How can the citizens of Mitrovica vote for a PDK candidate—the same party that let the North fall under the boot of Vučić’s chauvinistic and criminal regime? It was the Kurti government, namely Vetëvendosje with Guxo and Alternativa, that expelled the gangs and brought the northern part under Kosova’s control.

The return to ancestral homes, properties, and lands has begun. The building of bridges and a normal life for Albanians—but also for the Serbian minority—has started. Not long ago, Albanians did not even dare approach the Ibër bridge for fear of being killed by Serbian gangs. It is deeply disappointing that Mitrovica voters ignored this, especially since Faton Peci was a serious, capable, and proven candidate.

The victory of the Serb List in artificially created municipalities with a Serbian majority is not a surprise. This cannot be blamed on Vetëvendosje—but directly and unquestionably on PDK, LDK, and AAK/Nisma. These parties, together with their collaborators in the CEC and the Constitutional Court of Kosova—frightened by international actors and hoping to return to power with their help—allowed the registration and participation in democratic life of an openly hostile organization that does not even recognize the state of Kosova.

This is an absurd phenomenon and a world record that deserves to enter the Guinness Book. The hostile organization “Lista Srpska” (Serb List), which openly works against Kosova and is directed from Belgrade, exploits the “right” to destroy “democratically” its own state in the interest of a foreign hegemonic state—Serbia.

This makes it existentially necessary to form, as soon as possible, a Government of Kosova led by the election winner—Vetëvendosje, Guxo, and Alternativa with Prime Minister Albin Kurti—in coalition with minority parties (excluding the Serb List) and with the LDK or individual MPs dissatisfied with their party leaderships. Otherwise, there is no solution other than early elections.

Anyone who attempts to form a government with the hostile organization Serb List will fail shamefully.

The only hope for preserving and developing the state of Kosova—and keeping the Serb List under control, forcing it to respect the Constitution and laws of Kosova—is for the state to continue to be led by proven leaders with undeniable experience and ability: Prime Minister Albin Kurti, President Vjosa Osmani, and former Speaker of Parliament Glauk Konjufca.

I am convinced that if new national elections are held, the biggest losers will be LDK and NISMA, if they refuse to enter a coalition with Vetëvendosje, while Vetëvendosje with Guxo and Alternativa will win more than 50% of the vote. Some opposition party representatives have repeatedly declared that, if they gain power, they will return the North under Serbian control.

The manipulations about alleged “rifts with international friends and America” no longer deceive the people of Kosova. Even America—despite temporary geopolitical interests—ultimately prefers strong leaders committed to their country, not corrupt swindlers.

POPULLI I KOSOVËS I VOTON LIDERËT E FORTË, JO MATRAPAZËT

• Kushdo që tenton të formojë qeveri me organizatën armiqësore Lista Serbe do të dështojë me turp.

Nga Agim Aliçkaj

Zgjedhjet lokale të 12 tetorit ishin të organizuara mirë dhe populli i Kosovës tregoi një kulturë të lartë demokratike. E njëjta gjë nuk mund të thuhet për shumicën e gazetarëve dhe analistëve, të cilët janë shndërruar në njerëz të njëanshëm dhe shumë të mërzitshëm. Opinionet e tyre, së bashku me sondazhet dhe “exit poll”-et që filluan të publikoheshin para se të përfundonin zgjedhjet, krijuan një konfuzion të paparë. Megjithatë, me ardhjen graduale të rezultateve, situata u vu nën kontroll dhe të gjithë filluan të përballen me realitetin.

Me përfundimin e numërimit të votave – përfshirë ato me kusht dhe nga diaspora – besoj se vlerësimi i KDI-së konfirmohet, se Vetëvendosje (LVV) ka bërë një përmirësim të ndjeshëm krahasuar me zgjedhjet lokale të vitit 2021.

E sulmuar nga agresori serb, i cili futi miliona dollarë brenda dhe jashtë Kosovës për ta shkatërruar atë, e goditur padrejtësisht nga disa aktorë ndërkombëtarë të shtyrë nga interesa të kota gjeopolitike, nga proserbët si Grenellët e Ramët, te një opozitë e sëmurë nga etja për pushtet, te një shtyp i shitur dhe shumë të tjerë – Vetëvendosje dhe koalicioni i saj duhet të jenë të kënaqur me rezultatet e arritura. Kjo tregon se populli e ka kuptuar se, pavarësisht gabimeve të mundshme, ata janë viktima të të këqinjve sepse po punojnë në interes të shtetit dhe kombit.

Megjithatë, rezultatet në zgjedhjet lokale varen kryesisht nga cilësia e kandidatëve dhe jo gjithmonë lidhen me përkatësinë partiake. Shumë votues i njohin personalisht kandidatët dhe votojnë bazuar në vlerësime individuale. Disa kandidatë të LVV-së, dhe më pak nga partitë e tjera, fituan sepse ishin të njohur dhe kishin dëshmuar rezultate.

Një rast veçanërisht mbresëlënës dhe shumë pozitiv për të ardhmen ishte fitorja bindëse e Ramiz Lladrovcit kundër kandidatit të përkrahur nga partia në Drenas. PDK mobilizoi të gjitha forcat kundër Ramizit, por sinqeriteti i tij, përkushtimi ndaj popullit dhe rezultatet e punës e mundën klikën e korruptuar partiake.

Rezultati në Pejë, ku Gazmend Muhaxheri mori më së shumti vota – megjithëse shkon në balotazh – është i pakuptueshëm. Si mund të votojnë qytetarët e Pejës për një kandidat që e ka krahasuar qeverinë demokratike të Kosovës me regjimin fashist të Millosheviqit?! Deklaratat e tij publike janë jo vetëm të rreme, por edhe armiqësore ndaj shtetit të Kosovës.

Rezultati në Mitrovicë (i ndarë në Veri e Jug nga PDK) është po ashtu zhgënjyes dhe i pakuptueshëm. Si mund të votojnë qytetarët e Mitrovicës për një kandidat të PDK-së – të së njëjtës parti që e la Veriun të bjerë nën çizmen e regjimit shovinist dhe kriminal të Vuçiqit? Qeveria Kurti, pra Vetëvendosje me Guxo dhe Alternativa, i dëboi bandat dhe solli nën kontroll të Kosovës pjesën veriore.

Ka filluar kthimi në shtëpitë, pronat dhe tokat stërgjyshore. Ka nisur ndërtimi i urave dhe i një jete normale për shqiptarët – por edhe për pakicën serbe. Jo shumë kohë më parë, shqiptarët as që guxonin t’i afroheshin urës së Ibrit nga frika se do të vriteshin nga bandat serbe. Një zhgënjim i plotë me votuesit e Mitrovicës, sidomos duke ditur që Faton Peci është kandidat serioz, i aftë dhe i dëshmuar.

Fitorja e Listës Serbe në komunat e krijuara artificialisht me shumicë serbe nuk është surprizë. Për këtë nuk mund të fajësohet Vetëvendosje – por drejtpërdrejt dhe pa asnjë dyshim PDK, LDK dhe AAK/Nisma. Këto parti, së bashku me bashkëpunëtorët e tyre në KQZ dhe Gjykatën Kushtetuese të Kosovës – të trembur nga aktorët ndërkombëtarë dhe me shpresën për t’u rikthyer në pushtet me ndihmën e tyre – lejuan regjistrimin dhe pjesëmarrjen në jetën demokratike të një organizate hapur armiqësore, që as nuk e njeh shtetin e Kosovës.

Ky është një fenomen absurd dhe rekord botëror që meriton të hyjë në Librin Guinness-it. Organizata armiqësore “Lista Srpska”, e cila punon hapur kundër Kosovës dhe drejtohet nga Beogradi, shfrytëzon “të drejtën” për ta shkatërruar “në mënyrë demokratike” shtetin e vet në interes të një shteti të huaj, Serbisë hegjemoniste.

Kjo e bën ekzistencialisht të domosdoshme formimin sa më të shpejtë të një Qeverie të Kosovës të udhëhequr nga fituesi i zgjedhjeve – Vetëvendosje, Guxo dhe Alternativa me Kryeministrin Albin Kurti – në koalicion me partitë e pakicave (përjashto Listën Serbe) dhe me LDK-në ose deputetë individualë të pakënaqur me udhëheqjet e partive të tyre. Përndryshe, nuk ka zgjidhje tjetër përveç zgjedhjeve të parakohshme. 

Kushdo që tenton të formojë qeveri me organizatën armiqësore Lista Serbe do të dështojë me turp.

Shpresa e vetme për ruajtjen dhe zhvillimin e shtetit të Kosovës – dhe për mbajtjen nën kontroll të Listës Serbe, duke e detyruar ta respektojë Kushtetutën dhe ligjet e Kosovës – është që shteti të vazhdojë të udhëhiqet nga liderë të dëshmuar, me përvojë dhe aftësi të padiskutueshme: Kryeministri Albin Kurti, Presidentja Vjosa Osmani dhe ish-kryetari i Kuvendit Glauk Konjufca.

Jam i bindur se nëse mbahen zgjedhje të reja nacionale, më së shumti do të humbasë LDK-ja dhe NISMA, nëse refuzojnë për të hyrë në koalicion me Vetëvendosjen, ndërsa Vetëvendosje me Guxo dhe Alternativa do të fitojnë më shumë se 50% të votave. Disa përfaqësues të partive opozitare kanë deklaruar sa here se, nëse e marrin pushtetin, do ta kthejnë veriun nën kontroll të Serbisë. 

Manipulimet për të ashtuquajturat “përçarje me miqtë ndërkombëtarë dhe Amerikën” nuk e mashtrojnë më popullin e Kosovës. Edhe Amerika, pavarësisht interesave të përkohshme gjeopolitike, në fund preferon liderë të fortë, të përkushtuar ndaj vendit të tyre – jo matrapazë të korruptuar.

Dr. Albulenë Halili/

Dhomat e Specializuara të Kosovës janë tabloja më e trishtë, për të mos thënë më poshtëruesja, ndaj çlirimtarëve, ndaj Ushtrisë Çlirimtare të Kosovës, ndaj luftës tonë shekullore për çlirim nga okupatori më gjakatar në mes të Evropës së qytetëruar në prag të shekulli XXI, ndaj kombit shqiptar. Të gjitha doktrinat zyrtare serbe të cilat u zbatuan sistematikisht janë padyshim gjenocidale, sepse qëllimi final i tyre është shfarosja jonë kolektive. Caku i të gjitha doktrinave dhe luftërave të tyre është shqiptari si i tillë, pa dallime, fetare, moshe, gjinie… Jakup Krasniqi, Rexhep Selimi, Hashim Thaçi e Kadri Veseli, bashkë me të gjithë ushtarët e tjerë e me heronjtë që s’rrojnë më, lanë shtëpitë e familjet e tyre dhe u nisën edhe për të mos u kthyer më, në luftën më të shenjtë që mund të bëjnë kombet, atë çlirimtaren. U nisën me betimin e ushtarit, flamurin shqiptar dhe amanetin e stërgjyshërve nga të gjitha trojet tona etnike. Ata, sikur edhe dëshmorët që dhanë jetën në këtë luftë, nuk janë ushtarë vetëm të Kosovës, nuk janë vetëm deputetë, politikanë, ish-presidentë të Kosovës. Ata janë ushtarët tanë çlirimtarë. Janë ushtarët e kombit tonë shqiptar. Janë ushtarët e Atdheut tonë të vetëm që kemi. Sot u dëshmua se edhe Tirana, Shkupi e Tetova i shohin si të tillë. Liria ka emër. Ajo quhet UÇK. UÇK është tërë kombi shqiptar.