Dr. Elmi Berisha/

One year ago today, we lost a visionary leader and friend. We remember Ambassador Frank Wisner for his wisdom, warmth, and enduring impact on international relations.

On the first anniversary of the passing of Ambassador Frank Wisner (July 2, 1938 – February 24, 2025), the Pan-Albanian Federation of America Vatra, honors the memory of a distinguished American businessman and diplomat who devoted decades to the U.S. Foreign Service.

In 2005, Ambassador Wisner took on the pivotal role of U.S. envoy for the Kosovo status negotiations, a process that ultimately secured the nation’s independence. His friends and colleagues witnessed first-hand the Ambassador’s unwavering resolve to end regional violence, save thousands of lives, and set Kosovo on the path to sovereignty.

Ambassador Frank Wisner Jr. earned the deep respect of Albanians and maintained a particularly close bond with Vatra. He was a champion for the next generation, fervently believing that the youth deserved to see their nations fully integrated into European structures. To that end, as a senior diplomat and, later, an international affairs advisor, Ambassador Wisner advocated for the long-term economic vitality of Kosova and the Western Balkans. He strongly believed that the region must be physically connected to Europe through modernized infrastructure and an improved standard of living, while remaining committed to the essential pillars of democracy: good governance and the rule of law.

Vatra has previously bestowed its highest medal of gratitude upon Ambassador Wisner.

It has been a profound honor to know him as a friend and to stand alongside him in advancing Kosovo’s future.

One year later, our gratitude for him remains just as strong every single day.

Nga Frank Shkreli/

(Fjala e lexuar në aktivitetin e veçantë të organizuar nga Fondi Humanitar, “Trieshi” në Nju Jork, me 22 shkurt, 2026, për të nderuar veprimtarinë dhe kontributin e shquar të Dr. Athanas Gegajt në fushë të ndryshme të krijimtarinë së tij patriotike dhe publicistike).  Përfshir rolin e tij si editor i gazetës Dielli dhe bashkëpunëtor i ngushtë i revistës Hylli i Dritës; angazhimin e tij politik në mërgim dhe bashkëpunimin me figura të njohura të diasporës anti-komuniste shqiptare, si dhe kontributin e tij fetar si françeskan. 

                                                                     ————————-

Falënderimet e mia Fondit Humanitar “Trieshi” dhe Kryetarit Gjon Gjokaj për ftesën në këtë tubim përkujtimor kushtuar jetës, veprimtarisë dhe kontributit të Dr. Athanas Gegajt në fushën e shkencës, gazetarisë, fesë dhe kulturës shqiptare. U kërkoj ndjesë për mos mundësinë e pjesëmarrjes me ju në këtë aktivitet me rëndësi për komunitetin shqiptaro-amerikan, për Malësinë e Madhe dhe për mbarë shqiptarinë.

Për fat të keq, unë nuk e kam njohur Dr. Athanas Gegajn, por kam dëgjuar shumë fjalë të mira për të, kryesisht, nga persona të komunitetit shqiptaro-amerikan që e kanë njohur mirë Dr Gegajn, disa prej të cilëve edhe kanë bashkpunuar me të.  Sipas tyre, ai ishte i lidhur ngusht me intelektualët dhe me patriotët më të dalluar shqiptarë në SHBA dhe më gjërë. Në kontekstin e diasporës, figura e tij shpesh përmendet krahas veprimtarëve më të dalluar të gazetës Dielli dhe të Federatës Pan-Shqiptare Vatra, e cila që në kohën e Nolit e të Konicës ka luajtur rol kyç në artikulimin e interesave kombëtare të Shqipërisë dhe shqiptarëve në kryeqytetin e Shteteve të Bashkuara në Washington. Si redaktor i gazetës Dielli, Athanas Gegaj është dalluar me shkrime dhe studime në mbrojtje të çështjes shqiptare. Ka nga ata që thonë se me kalimin në amshim të Fan Nolit më 1965 dhe me largimin e Athanas Gegajt si Kryeredaktor i Diellit, Vatra dhe Dielli nuk kanë shkëlqyer më si në kohën e tyre. Publicistika e tij prej vitesh lidhej ngusht me përpjekjet për ndërgjegjësimin ndërkombëtar mbi të drejtat e shqiptarëve, në përputhje me misionin prej disa dekadash të komunitetit shqiptaro-amerikan.

Të nderuar pjesëmarrës!  Në një kohë kur historia shqiptare shpesh relativizohet, e më shumë shtrembërohet për arsye politike, ose lihet në heshtje të qëllimshme, ne shqiptarët e lirë në botën e lirë, jemi të detyruar moralisht dhe kombtarisht të flasim qartë dhe shpesh për figura që regjimi komunist i kishte shpallur “armiq”, por që historia dal-nga-dal, për fat të mirë, po i rehabiliton si patriotë të vërtetë. por jo siç duhet dhe siç meritoinë.  Një ndër ta është edhe Athanas Gegaj. 

Në vazhdën e figurave si Fan Noli dhe Faik Konica, si Kryeredkator i gazetës Dielli për nja një dekadë, ai e kishte kuptuar se diplomacia publike dhe ndikimi në opinionin amerikan ishin thelbësore për mbijetesën e Shqipërisë si shtet i pavarur. Por ajo që e bën figurën e tij të veçantë, është qëndrimi i tij i prerë kundër regjimit të vendosur nga Enver Hoxha pas vitit 1944 në Tiranë. Ndërsa Shqipëria u izolua pas prishjes me Yugoslavinë (1948), me Bashkimin Sovjetik (1961) dhe më pas edhe me Kinën, Gegaj e denoncoi publikisht shndërrimin e vendit në një shtet totalitar të izoluar edhe nga bota perëndimore.  Ai nuk e pranonte tezën se komunizmi ishte “mbrojtje e pavarësisë kombëtare”, siç e paraqiste regjimi.  Përkundrazi, ai argumentonte se izolimi ekstrem, shkatërrimi i elitës intelektuale dhe përndjekja e klerit dhe kundërshtarëve politikë të komunizmit, ishin goditje direkte ndaj identitetit historik të Kombit shqiptar. Në këtë kontekst, zëri i tij ishte pjesë e një rezistencë e fortë intelektuale në mërgim, e cila u përpoq të mbante gjallë narrativën e Shqipërisë perëndimore dhe demokratike. 

Bazuar në disa prej shkrimeve të Dr. Athanas Gegaj, si Kryeredaktor i gazetës Dielli për pothuaj një dekadë, Gegaj dallohej si njëri ndër më anti-komunistët qqë ka shërbyer në atë post.  Një element thelbësor i rolit të tij politik dhe gazetaresk ishte kundërshtimi i hapur ndaj regjimit komunist të vendosur pas Luftës së Dytë Botërore në Shqipëri, Kosovë dhe dhe në mbarë trojet shqiptare. Si shumë intelektualë të mërgatës, ai e konsideronte komunizmin si një deformim të aspiratave kombëtare dhe si një izolim fatkeq të Shqipërisë nga Perëndimi dhe nga bota.  Me gojë dhe shkrime, Athanas Gegaj nuk heshti përballë padrejtësive të komunizmit. Ai mbrojti me bindje idenë se liria politike dhe dinjiteti kombëtar janë të pa-ndashme.  Në një periudhë kur Shqipëria u izolua nga regjimi komunist, ai zgjodhi të flasë, të shkruaj dhe të veprojë — duke e konsideruar heshtjen si bashkëfajësi me regjimin e krimeve në Shqipëri.

Është fakt historik se historiografia zyrtare e periudhës komuniste, por edhe e tranzicionit 35-vjeçar, “post-komunist”, pas shembjes së Murit të Berlinit, vazhdon të heshtë për figura si Athanas Gegaj.  Historiografia zyrtare në Tiranë dhe  në Prishtinë, në shumicën e rasteve, vazhdon të minimizojnë kontributet e figurave të diasporës, si Athanas Gegaj, ndërsa çdo kritikë ndaj regjimit komunist — nga figura të dalluara të diasporës anti-komuniste ndaj regjimit të Enver Hoxhës — e kanë etiketuar gjithmonë, si “propagandë armiqësore”, ndaj Shqipërisë.  Në disa qarqe të caktuara si Akademia e Shkencave e Shqipërisë dhe Akademia e Shkencave e Kosovës, kjo heshtje e turpshme institucionale vazhdon edhe sot pas “shembjes”, zyrtare të komunizmit duke lënë në harresë shumë prej atyre që për dekada punuan për çështjen shqiptare këtu në Shtetet e Bashkuara: nga Washingtoni, New York-u, Bostoni e Detroiti dhe anë e mbanë Amerikës. Edhe Athanas Gegaj i përkiste atij brezi të pas Luftës së II Botërore, që e kuptoi se beteja për Shqipërinë dhe për shqiptarët nuk zhvillohet vetëm brenda kufijve etnikë të saj, por duhej të zhvillohej edhe në qendrat e vendim-marrjeve globale, siç ishte Amerika.  Megjithse sot klasa politike shqiptare, kryesisht, e edukuar nën sistemin komunist – ndodh që gjithnjë shpreh nostalgji për regjimin komunist enverist – ndërsa, njëkohësisht, merr kredinë për zhvillimet demokratike në Shqipëri dhe në Kosovë, pas shembjes së Murit të Berlinit me 1989.

Duhet bërë e qartë se kur flasim për orientimin euro-atlantik të Shqipërisë dhe Kosovës, duhet të pranojmë  — ne këtu në Shtetet e Bashkuara dhe ata në Tiranë e Prishtinë — se themelet morale e politike të këtij orientimi perendimor nuk janë ata, por që idetë e lirisë e të demokracisë perëndimore janë mbajtur gjallë për dekada, me radhë të parë nga diaspora anti-komuniste e pas luftës në Amerikë – pikërisht, nga patriotë si Athanas Gegaj.  Ata ruajtën idenë e një Shqipërie të lirë, demokratike dhe të lidhur me Perëndimin, sidomos, me Shtetet e Bashkuara të Amerikës, kur brenda Shqipërisë komuniste, kjo ide ishte e ndaluar për pothuaj një gjysëm shekulli sundim të regjimit sllavo-komunist të Enver Hoxhës. Athanas Gegaj nuk ishte “armik i Shqipërisë”.  Por ai ishte kritik i zoti, i një regjimi të dështuar e kriminel që zhduku më të mirët dhe më të edukuarit e Kombit. Dhe sot, kur Shqipëria e Kosova synojnë konsolidimin demokratik, është e padrejtë që zëri i Athanas Gegajt dhe të tjerëve si ai, të mbetet në hije si në kohën e Enver Hoxhës.

Zemra më dhemb si shqiptaro-amerikan – që edhe pas 35-vjet tranzicion – përjetojmë një anashkalim zyrtar nga historiografia shqiptare të këtyre figurave të Kombit, si Athanas Gegaj të cilët për një gjysëm shekulli ia kushtuan jetën dhe veprën e tyre, një Shqipërie të lirë e Demokratike, i njohur edhe për rolin e tij në historiografinë shqiptare. Nga Frank Shkreli – Dr. Athanas Gegaj: Gjergj Kastrioti-Skënderbe shembull i pavdekshëm i popullit shqiptar | Gazeta Telegraf

Kjo deklaratë — e dij se thirrje të tilla bien në veshë të shurdhët — nuk është vetëm një akt kujtese për veprimtarinë dhe kontributin e Dr. Athanas Gegaj. Por është një thirrje për një rishikim serioz nga entet akademike e historike shqiptare, të figurave të diasporës antikomuniste shqiptare në përgjithsi: Hapje të plotë të arkivave dhe trajtim objektiv dhe të paanshëm të debatit historik mbi kontributin e tyre, duke bërë një vlerësim institucional të pa-anshëm për ata që mbrojtën çështjen shqiptare në arenën ndërkombëtare, në gjysmën e dytë të shekullit të kaluar.  

Uroj që ky tubim sot këtu në Nju Jork të shënojë fillimin e një interesimi më serioz se deri tani të akademikëve dhe historianëve shqiptarë në Tiranë dhe Prishtinë, jo vetëm për Dr Athanas Gegaj por edhe për të tjera figura të njohura politike e kulturore të mërgatës antikomuniste shqiptare të pas Luftës së II Botërore, të harruar dhe të përjashtuar nga historiografia zyrtare shqiptare. Ata duhet të jenë të ndërgjegjëshëm se heshtja e deritanishme zyrtare e tyre dhe e enteve shqiptare akademike që ata përfaqësojnë, por edhe e universiteteve në Shqipëri e Kosovë, d nuk është asgjë tjetër veçse një vazhdimësi e shëmtuar e padrejtësisë historike dhe bashkfajsi që ato ente ndajnë me ish regjimin komunist.  

Për ata atje në Atdhe, ashtu siç është edhe për ne këtu në Shtetet e Bashkuara të Amerikës, kujtesa e këtyre burrave të Kombit, si Dr Athanas Gegaj, është një akt drejtësie dhe detyrim kombëtar!  Urimet e mia Fondit Humanitar, “Trieshi”, për oganizimin e këtij tubimi në kujtim të njërit prej burrave më të nderuar të Malësisë së Madhe dhe të Kombit shqiptar, Dr Athans Gegajt. Qofshi të nderuar ju bashkvendas të tij për këtë përkujtim dhe ju pjesëmarrës aty në këtë përkujtim historic për jetën dhe veërimtarinë e Dr Athanas Gegajt. U lumtë!

Frank Shkreli

Dr. Athanas Gegaj, editori i Diellit dhe sekretari i Vatrës përkujtohet në New York

Mesuese: Fabjola (Gjinaj) Marku/

Më 15 shkurt 2026 në Long Island u festua Pavarësia e Kosovës. Dega e “Vatrës” Long Island dhe shkolla shqipe Gjergj Fishta” organizuan simpozium shkencor dhe koncert muzikor me nxënësit e shkollës shqipe, ku performuan me recitime, këngë e valle shqiptare. Festa filloi me himnin e flamurit të Amerikës, Shqipërisë dhe të Kosovës, kënduar nga nxënësit e shkollës shqipe.
Aktiviteti u hap nga kryetari i degës “Vatra”, Long Island, Dr. Paulin Marku. Ai uroj mirëseardhjen të pranishmëve në festën e Pavarësisë së Kosovës dhe falënderoi edhe Sekretarin e Federatës “Vatra” Dr. Pashko Camaj për pjesëmarrjen e tij në këtë aktivitet të rëndësishëm të komunitetit shqiptar. Dr. Marku theksoi se mundi, sakrifica dhe gjaku i derdhur për liri arriti të triumfoi kundër padrejtësive të kombit tonë dhe sot shqiptarët arrijnë të festojnë të lirë e të pavarur 18-vjetorin e Pavarësisë së Kosovës. Gjithashtu, ai shprehu mirënjohje për bashkëpunimin e vatranëve të degës tonë dhe të prindërve të shkollës “Gjergj Fishta” për suksesin e komunitetit shqiptarë në ruajtjen dhe kultivimin e gjuhës, historisë e trashëgimisë kulturore në diasporën e largët, ku vlerësoi punën dhe arritjet e stafit të shkollës në përgatitjen e nxënësve të kësaj shkolle, të cilët janë në gjendje të recitojnë, këndojnë e të kërcejnë gjithçka në shqip.

Sekretari i Federatës Pan-shqiptare, “Vatra”, Dr. Pashko Camaj përshëndeti në emër të Federatës “Vatra” dhe shprehu mirënjohje për veprimtarinë e degës së Long Island që arrin të bashkoi komunitetin dhe vlerësoi punën me nxënësit e shkollës shqipe për mësimin e gjuhës shqipe. Ai theksoi se jeni një energji e re që po i jepni frymë pozitive komunitetit shqiptar në Long Island dhe jeni shembull edhe për degët e tjera.

Simpoziumi shkencor u moderua nga Sekretari i degës, “Vatra” L.I. Klaudio Turkaj. Kumtesa e parë ishte e Akdemik, Prof. Dr. Beqir Meta: Qasja e Federatës “Vatra” dhe e gazetës “Dielli” në procesin e Lirisë e Pavarësisë së Kosovës, e lexuar nga mësuese Dorina Durra. Në kumtesën e tij, akademik, Meta theksonte ndër të tjera se “Vatra” ishte zëri i fuqishëm në Amerikë që nëpërmjet gazetës “Dielli” informonte bashkatdhetarët, promovonte dhe mbështeste qëndrimin e Kosovës, si dhe iu bashkua demonstratave në mbrojtje të Lirisë së Kosovës. Po ashtu “Vatra” tërhoqi vëmendjen e opinionit ndërkombëtar ndaj konflikteve të vazhdueshme në Kosovë dhe lobonte në Uashington së bashku me veprimtarë të tjerë shqiptarë, të cilët kërkonin të një Kosovë të Lirë e të Pavarur.

Dr. Paulin Marku mbajti kumtesën e tij për qëndrimin e Kosovës në rrjedhat e historike dhe për betejat e shumta të popullit shqiptarë deri në fitoren e Lirisë së Shtetit të Pavarur të Kosovë. Ai theksonte se Kosova ka qenë një vatër e zjarrtë atdhetarie dhe e përkushtuar për të mbrojtur të drejtat dhe liritë e identitetin kombëtar shqiptar. Edhe pse Kosova mbeti jashtë kufijve politik të Shqipërisë, për shkak të padrejtësive të ndodhur në Konferencën e Londrës së vitit 1913, shqiptarët e Kosovës nuk u ndalën së vepruari për një Kosovë të lirë e të Pavarur. Udhëtimi drejt rrugës së lirisë ishte i vështirë dhe i mundimshëm por guximi i luftëtarëve shqiptar të UÇK-së me plot vuajte e sakrifica, me humbje të shumta në jetë njerëzish, me dëme ekonomike e sociale nuk u frikësuan dhe as u dorëzuan kurrë deri sa arritën ditën e Pavarësisë së Kosovës. Në mbyllje të kumtesës së tij, dr. Marku shprehu mirënjohje të veçantë ndaj NATOS, Evropës e veçanërisht ndaj Shteteve të Bashkuara të Amerikës për të gjithë procesin e Pavarësisë së Kosovës, si dhe për garantimin e sigurisë dhe ndërtimin e Shtetit të Kosovës.

Ish-gazetari i Zërit të Amerikës, z. Fran Shkreli në kumtesën e tij, të lexuar nga znj. Borana Coka analizonte kontributin e shqiptarëve të Amerikës dhe rolin vendimtarë SHBA për Pavarësinë e Kosovës. Ai pohonte se roli i SHBA ishte aleati strategjik i përhershëm në çlirimin dhe konsolidimin e Shtetit të Kosovës është një fakt i pakontestueshëm. Amerika ka qenë në anën e Kosovës që prej fillimit të luftës të administratës Bill Clinton, e cila udhëhoqi ndërhyrjen e NATO-s dhe më pas deri tek njohja e Pavarësisë në vitin 2008 nga Administrata e Presidentit Xhorxh Bush i ri.
Një urim për Pavarësinë e Kosovës përcolli edhe vatrani, poeti Prend Ndoja, i cili kujtoi me nderim e respekt dëshmorët e rënë në luftën e Kosovës. Ai bëri një përshkrim të betejës së Loxhes e të Koshares dhe solli në vëmendje shumë sakrifica e vuajtje të popullit të Kosovës gjatë luftës për liri. Ai theksoi se kjo ditë është e të gjithë shqiptarë dhe është një ngjarje e madhe që të mbush zemrën me gëzim kudo ku ka shqiptarë nëpër botë.

Aktiviteti vijoi me koncertin muzikor, të përgatitur me shumë përkushtim e dashuri nga shkolla shqipe “Gjergj Fishta” New York, nën drejtimin artistik të mësuese Fabjola (Gjinaj) Marku dhe mësuese Dorina Durra. Koncerti u prezantua nga dy nxënësit e shkollës “Gjergj Fishta”, Klea Bilali dhe Alex Qepuri. Këngën, Në një flamur të pandarë- kënduan Klea, Ajla, Emeli, Bora, Alisja, Wendy, Uarda, Parta dhe Kamila. Këngën, E kam emrin kosovar- këndoi, Uarda Bilali. Vjershën “17 shkurti” recituan: Alisia Durra, Alex Qepuri dhe Emeli Marku. Këngën, Kuq e zi- këndoi Wendy Bilali, shoqëruan ne valle nxënësit e shkollës Gjergj Fishta. Këngën, A vritet pafajësia- këndoi Klea Bilali. Tre vëllezërit recituan vjersha kushtuar Kosovës -recituan: Dritëroi, Shqiptari dhe Albin Mulaj. Këngën, Pa duvak skam me dal nuse – këndoi, Emeli Marku. Vjershën, Adem Jashari- recitoi, Parta Loxha. Vjershën, Gëzuar Kosovë– recitoi, Ajla Durra. Këngën, Të fala Shqipe- kënduan, Alex Qepuri e Alisia Durra. Vjersha e urime, Pavarësia e Kosovës- recituan: Aron Domi, Bojken dhe Era Bajraktari. Këngën, Oj Kosovë sa fort të dua -kënduan, Ajla Durra dhe Kamila Marku. Vjershën, Mirë se erdhe Pavarësi – recitoi, Wendi Bilali. Këngën, Jam Kosovë, jam Dukagjin- këndoi, Parta Loxha. Vjershën: Alfabeti ynë-recitoi Uarda Bilali. Vallen e Rugovës- kërcyen nxënësit e shkollës shqipe “Gjergj Fishta”. Vjershën: Pavarësia- recitoi Kamila Marku. Këngën, Jam Kosova e shqiptarisë- këndoi, Klea Bilali. Vargjet e të madhit, Mitrush Kuteli: Jam shqiptar, jam kosovar- interpretoi Klaudio Turkaj. Vallja e Pavarësisë ishte qershi mbi tortë ku nxënësit e veshur me kostume popullore dhe të UÇK-së performuan në skenë dhe përcollën emocione të veçanta për të pranishmit.

Në mbyllje të koncertit fjala iu dha edhe bashkëthemelueses të shkollës “Gjergj Fishta”, mësuese Fabjola (Gjinaj) Marku, e cila falënderoi të pranishmit për pjesëmarrjen e tyre në këtë ditë të veçantë në 18- vjetorin e Pavarësisë së Kosovës. Gjithashtu, ajo përgëzoi nxënësit e shkollës “Gjergj Fishta” për përformancën e shkëlqyer, ku nëpërmjet recitimeve, këngëve e valleve shqiptare dhuruan emocione të forta. Në mbyllje të fjalës saj, mësuese Fabjola theksoi se çdo sukses është i përbashkët dhe i shërben të ardhmes dhe trashëgimisë shqiptare në diasporë, si dhe shprehu mirënjohje për prindërit e shkollës të cilët janë mbështetës të rëndësishëm që fëmijët e tyre të angazhohen që të mësojnë gjuhën shqipe dhe të kultivojnë traditat shqiptare këtu në Amerikë.
Mësuese Dorina Durra uroi Pavarësinë e Kosovës dhe përgëzoi nxënësit për profesionalizmin dhe emocionet e bukura që dhuruan nxënësit e shkollës shqipe nëpërmjet recitimeve, këngëve e valleve shqiptare zbukuruan aktivitetin.

Festa vazhdoi deri vonë me muzike shqiptare e ushqime tradicionale shqiptare për të gjithë të pranishmit, organizuar nga “Vatra” Long Island. Ngjarje dhe aktivitete kulturore shqiptare, po bashkojnë gjithnjë e më tepër bashkatdhetarët në Long Island, falë organizimit të degës “Vatra” Long Island dhe shkollës shqipe “Gjergj Fishta” N.Y komuniteti shqiptar ruan vlerat e traditën shqiptare si dhe kultivon ndër breza nëpërmjet gjuhës, historisë e trashëgimisë tonë shqiptare në diasporë. Gëzuar për jetë e mot, Kosova jonë e Lirë dhe e Pavarur! Zoti i bekoftë të gjithë shqiptarët!

Flamur Vezaj

(Mashqip.com)/

“Mos harroni nga keni ardhur dhe punoni për çështjen kombëtare!” – me këtë mesazh që preku zemrat e të pranishmëve dhe me lot në sy, ish-kongresmeni amerikan me origjinë shqiptare Joseph DioGuardi iu drejtua komunitetit shqiptar në Boston gjatë një takimi të veçantë të zhvilluar në ambientet e Universitetit Harvard, në kuadër të aktiviteteve për nder të Pavarësisë së Kosovës.

Aktiviteti u organizua nga VATRA dega Boston në bashkëpunim me Shoqatën e Studentëve Shqiptarë të Harvardit, duke sjellë në një sallë studentë, aktivistë dhe përfaqësues të komunitetit që përjetuan nga afër një nga momentet më emocionale të viteve të fundit.

Në rrëfimin e tij, DioGuardi kujtoi fillimet e vështira të familjes së tij në Shtetet e Bashkuara dhe amanetin e të atit që e ka udhëhequr gjithë jetën: të ndihmojë shqiptarët sepse “është gjaku ynë”. Ai ndau kujtime nga rrugëtimi i tij politik, bashkëpunimet me kongresmenë ndër vite dhe veçanërisht vlerësoi mikun e madh të shqiptarëve, kongresmenin Tom Lantos, si një nga zërat më të fuqishëm në mbështetje të Kosovës në Kongresin Amerikan. Dëshmitë e tij historike përpara Kongresit për krimet e regjimit të Millosheviçit dhe nevojën për të ndihmuar popullin e Kosovës u ndërprenë disa herë nga duartrokitjet e gjata të sallës.

Po aq prekëse ishte fjala e Shirley DioGuardit, e cila kujtoi betejën e gjatë për ndërgjegjësimin e politikës amerikane mbi dhunën në Kosovë, lobimin për njohjen e UÇK-së si forcë çlirimtare dhe punën e pandalur deri në shpalljen e Pavarësisë.

Kryetari i Vatrës – dega Boston, Mentor Maksutaj, e cilësoi familjen DioGuardi si misionarë të çështjes shqiptare dhe ndër njerëzit më të rëndësishëm për lirinë që gëzon sot Kosova, ndërsa ndau edhe kujtime personale nga periudha e luftës dhe rrugëtimi drejt Amerikës.

Në emër të Shoqatës së Studentëve Shqiptarë të Harvardit foli Faton Limani, i cili solli dëshmi nga jeta në Kosovën e viteve të regjimit serb dhe theksoi se familja DioGuardi meriton nderim të përjetshëm nga shqiptarët. Ai e mbylli fjalën me vargjet e Fan Nolit: “Mbaju nënë, mos ke frikë, se ke djemtë dhe vajzat në Amerikë.”

Në përmbyllje të aktivitetit, Faton Bislimi falënderoi organizatorët në emër të Ligës Qytetare Shqiptaro-Amerikane dhe ndau mirënjohje për Mentor Maksutajn dhe Faton Limanin. Ndërkohë, Vatra nderoi Joseph dhe Shirley DioGuardin me certifikata mirënjohjeje për kontributin historik për kombin shqiptar, ndërsa mirënjohje u ndanë edhe nga Shoqata e Studentëve Shqiptarë të Harvardit.

Fjalë të ngrohta mbajti edhe shkrimtari Namik Selmani, i cili zbuloi se në librin e tij të ardhshëm një vend të veçantë do ta ketë familja DioGuardi, duke e mbyllur aktiviteti me një poezi.

Ky nuk ishte vetëm një takim përkujtimor për Pavarësinë e Kosovës, por një moment frymëzimi dhe bashkimi për shqiptarët e Bostonit – një rikujtim se amaneti për kombin vazhdon dhe se brezat e rinj duhet ta mbajnë gjallë atë.