Nga Frank Shkreli/

E lexova këtë lajm që më erdhi sot në adresën e postës elektronike, me shumë emocion dhe kujtime jashtzakonisht të mira, pasi kam kaluar një pjesë të konsiderueshme të jetës sime duke punuar në ndërtesën aktuale të Zërit të Amerikës, për një kohë të gjatë. Në të vërtetë, këtë vit, janë mbushur, plotësisht, 50-vjet nga koha kur kam filluar (Qershor, 1974) karrierën time në Zërin e Amerikës, në atë ndërtesë të madhe, përball Kongresit të Shteteve të Bashkuara. 

Se pse u emocionova dhe pse më mbuluan shumë kujtime të mira nga karriera ime në Zërin e Amerikës, qe, pikërisht, lajmi i shpërndar të premtën në mengjes nga Agjencia Amerikane për Media Globale — U.S. Agency for Global media, (USAGM), sipas të cilit, Zëri i Amerikës do të transferojë kryeqendrën nga ndërtesa aktuale, në ndërtesën me adresën 1875 Pensylvania Avenue, Wasington DC – që do të jetë, sipa këtij njoftimi për mediat, kryeqendra e re moderne për Zërin e Amerikës, që është ndër më të vjetrat e pesë enteve mediatike që mbikqyrë Agjencia Amerikane për Media Globale.  Në njoftimin e kësaj agjencie thuhet se transferimi i operacioneve mediatike, teknike dhe administrative do të fillojë brenda disa muajve – për tu përfunduar në disa faza gjatë viteve të në vijim.  

Ky vendim për të vendosur kryeqendrën e Agjencisë Amerikane për Median Globale në adresën e re 1875 Pennsylvania Avenue, shënon një kapitull të ri, për të ardhmen e njërit prej enteve më mëdha mediatike në botë, është shprehur Amanda Bennett, shefja e USAGM.

“Si një prej organizatave më të mëdha botërore mediatike, puna jonë gazetareske vazhdon të jetë kritike – veçanërisht, përball censurës, influencave negative dhe manipulimit të informacionit, në duart e regjimeve autoritare.  Sigurimi i aftësisë dhe i mundësive tona të vazhdueshme për të konkurruar në fushën mediatike është hapi i parë dhe ndoshta më jetësor për të fituar luftën globale në fushën raportimit të sakt të lajmeve dhe të informacionit. Kryeqendra e re e (USAGM) do të rrisë, në mënyrë dramatike, kapacitetin tonë teknologjik dhe, për më shumë, do të përmirësojë dukshëm aftësinë tonë për të kontaktuar dhe komunikuar më kollaj me audiencat në rajone të ndryshme të botës që nuk gëzojnë një shtyp të lirë.  Jam shumë e frymëzuar nga fillimi i kësaj epoke të re të mrekullueshme dhe e kënaqur për gjithçka që do të bëhet e mundur për shkak të saj”, ka komentuar, sipas njoftimit, me këtë rast, të (USAGM) për mediat — pritshmëritë e saj, Amanda Bennett, për kryeqëndrën e re moderne të Agjencisë Amerikane për Median Globale, përfshir Zërin e Amerikës.

Ndërtesa aktuale ku Zëri i Amerikës ka zhvilluar veprimtarinë e tij mediatike ç’prej vitit 1954, është përcaktuar dhe njihet ç’prej vitit 2022, nga Shoqata e Gazetarëve Profesionistë, si një Ndërtesë Historike Kombëtare e Gazetarisë. Ndonëse, fillimisht, ndërtesa aktuale, kryeqëndër e Zërit të Amerikës dhe USAGM, nuk ishte ndërtuar me qëllim që të shërbente për aq gjatë, për veprimtarinë e një organizate mediatike.  Por gjatë dekadave të kaluara, kjo ndërtesë, e quajtur (Cohen Building), në të vërtetë, ka shërbyer shumë mirë si një kryqendër e madhe dhe e besueshme – për disa breza anë e mbanë botës — për transmetimin e lajmeve dhe të informacionit, thuhet në njoftimin e USAGM të shpërndar për mediat, të premtën në mengjes. 

Ndërkaq, në të njëjtin njoftim për media, në lidhje me këtë vendim, citohet edhe Drejtori i Zërit të Amerikës, Michael Ambramowitz, se, “Ndërkohë që Kryeqendra aktuale e Zërit të Amerikës na sjell gjithmonë kujtime shumë të bukura dhe të mira nga e kaluara, Kryeqendra e re i ofron Zërit të Amerikës mundësitë për të modernizuar operacionet dhe mjetet teknike, ashtuqë të jemi më në gjëndje të përmbushim misionin tonë jetësor në një botë ku fuqitë autoritare po shpenzojnë miliarda dollar në përpjekjet e tyre për të minuar shtypin e lirë dhe për të ndërprer përhapjen e lirë të lajmeve dhe të vërtetës”, u shpreh Dejtori i Zërit të Amerikës, Michael Abramowitz. 

Siç dihet, Agjencia Amerikane për Median Globale mnikqyr pesë entitete transmetuese lajmesh, përfshir Zërin e Amerikës, Entin Transmetues për Lindjen e Mesme, Radio Evropa e Lirë/Radio Liria, Radion Azia e Lirë dhe Entin e Transmetimeve për Kubën, por edhe ente siç teknike siç është Fondi për një Teknologji të Hapur dhe Fondi i Medias Frontale. Të gjitha këto kanë për qëllim, sipas, Agjencisë USAGM, për t’u lidhur, për të informuar dhe për të angazhuar në dialog popujt anë e mbanë botës, në mbështetje të lirisë dhe demokracisë.  Të gjitha së bashku, këto ente mediatike amerikane furnizojnë çdo ditë me lajme të sakta dhe informacion të vërtetë, mbi 420-milion veta në mbarë botën, sipas njoftimit për media të entit USAGM, që mbikqyr të gjitha këto entitete mediatike të Shteteve të Bashkuara.

E solla këtë njoftim për të interesuarit lexues shqiptarë, pasi siç e dijmë të gjithë, Zëri i Amerikës (VOA) në gjuhën shqipe, për pothuaj një shekull, ka qenë pjesë dhe vazhdon të jetë pjesë e botës mediatike shqiptare — në kohë të mira e në periudha të vështira — siç ishte koha e Luftës së ftohtë e diktaturës sllavo-komuniste dhe deri në dekadat e fundit të luftës në Kosovë.  

Gjatë gjithë këtyre dekadave, VOA shqip,  falë punës së dyzina gazetarëve shqiptaro-amerikanë dhe përkushtimit të tyre ndaj të vërtetës dhe dashurisë së tyre për Shtetet e Bashkuara të Amerikës, për Shqipërinë dhe për Kombin shqiptar, kanë kontribuar në përhapjen e të vërtetës në periudhat më të errëta të historisë dhe në forcimin e marrëdhënieve shqiptaro-amerikane, sidomos në periudhën fatzezë gjysmë shekullore të komunizmit shqiptar sllavo-aziatik, kur dy vendet tona nuk kishin marrëdhënie dypalëshe diplomatike.  Ishte kjo një periudhë kur Shtetet e Bashkuara, komunikonin me kombin shqiptar, vetëm nëpëmjet Zërit të Amerikës në gjuhën shqipe. VOA gjatë dekadave të kaluara, u solli shqiptarëve lajmet objektive, të vërtetën dhe faktet — për zhvillimet e brendshme dhe të jashtme — si mjete dhe instrumente të nevojshme për të vlerësuar dhe gjykuar drejtë, duke shërbyer, njëkohësisht edhe si një lidhje e pandërprerë dhe pa ndërhyrje komunikimi ose influencimi, midis Kombit amerikan dhe Kombit shqiptar, në ditët më mira dhe në periudhat më të vështira. 

Urojmë që kjo trashëgimi shembullore e së vërtetës gazetareske e Zërit të Amerikës gjatë dekadave të kaluara — si një ent i besueshëm lajmesh, informacioni, analizash dhe programe të tjera në mbrojtje të së vërtetës — të vazhdojë edhe me dekada të tjera në të ardhmen, ndonëse nga një kryeqendër më e re e më moderne në përputhje me me nevojat e botës akzuale dhe në përputhje me gjendje gjeopolitike të sotme.  

Frank Shkreli

Kryeqendra e re moderne e Zërit të Amerikës në rrugën kryesore Pensilvania Avenue të kryeqytetit të Shteteve të Bashkuara – rrugë që lidhë Shtëpinë e Bardhë me Kongresin 

Ndërtesa aktuale nga ku Zëri i Amerikës ka transmetuar anë e mbanë botës në gjuhët kryesore të botës — përfshir gjuhën shqipe –që nga viti 1954, e deri në ditë e sotëme

Presidentja e Republikës së Kosovës, Vjosa Osmani së bashku me Zotërinë e Parë, Prindon Sadriu, kanë marrë pjesë në pritjen zyrtare të organizuar nga Presidenti Biden dhe Zonja e Parë Dr. Biden.

“Aleancë që qëndron në themelet e shtetit tonë! Faleminderit Presidentit Biden dhe Zonjës së Parë Dr. Biden për mikpritjen dhe bashkëbisedimin!”, ka shkruar Presidentja Osmani.

---

---

Nga Aurenc Bebja*, Francë – 8 Shtator 2024

“Kurjer Wilenski” ka botuar, të premten e 14 korrikut 1939, në faqen n°2, rrëfimin e 15 minutave të Mbretit Zog dhe familjes mbretërore shqiptare në stacionin e trenit në Vilnius (Lituani), të cilin, Aurenc Bebja, nëpërmjet Blogut “Dars (Klos), Mat – Albania”, e ka sjellë për publikun shqiptar :

15 minutat e Mbretit Zog në Vilnius

Raport nga kalimi i çiftit mbretëror shqiptar përmes stacionit të Vilniusit

Njoftimi i “Korrierit të Vilniusit” për kalimin e mbretit Ahmet Zogu në Vilnius zgjoi interesim të madh.

Redaksia mori një sërë telefonatash që pyesnin për kohën e saktë të udhëtimit të mbretit nëpër Vilnius. Megjithatë, koha e udhëtimit u mbajt e fshehtë. Kështu ndodhi edhe kur treni ekspres mbërriti dhe ndaloi.

Në orën 14e50 minuta, në stacionin e trenit të Vilniusit kishte pak njerëz.

Thonë se në mesin e atyre që kanë takuar ka qenë edhe një shqiptar autentik, i lindur kohët e fundit në Vilnius.

Me paratë e fundit ai bleu një buqetë me lule, të cilat synonte t’ia jepte mbretëreshës Geraldina. Mirëpo, kur ai po blinte një biletë treni dhe i la lulet për një moment mënjanë, një hajdut përfitoi nga ky çast dhe i mori lulet dhe iku.

Shqiptari i inatosur eci gjatë stacionit, duke kërkuar të poshtrin dhe u ngjit në stacion vetëm kur treni me çiftin mbretëror u largua.

Çifti mbretëror kaloi 15 minuta në stacionin e Vilnius pa zbritur nga vagonat.

Suita prej 20 personash kishte në dispozicion dy vagona : një vagon gjumi dhe një vagon ngrënie.

Ndërsa treni ndaloi në stacionin e Vilniusit, mbreti, i veshur me një kostum elegant, shikonte stacionin nga dritarja, ndërsa mbretëresha, e veshur gjithashtu me një fustan ngjyrë të hapur, u ulur përballë tij, ishte e zhytur duke lexuar një libër francez.

Thuhet se mbretëresha Geraldinë flet frëngjisht dhe gjermanisht, por kohët e fundit nuk ka lexuar asnjë libër gjermanisht.

Trashëgimtari i vogël i fronit, i lindur tre ditë para pushtimit italian të Shqipërisë, nuk dukej askund.

Dadoja e mbrojti nga sytë kureshtarë.

Në stacionin e Vilniusit, çifti mbretëror u prit zyrtarisht nga zëvendës-kryetari i bashkisë Jeśman dhe komandanti P .P. Frankowski.

Çifti mbretëror shoqërohet nga Varshava deri në kufirin Oława nga këshilltari M. S. Z. zoti Meysztowicz. Në Zemgale, siç mësojmë, presin dy vagona të rezervuar posaçërisht nga rrjeti i hekurudhave letoneze.

Pasagjerët që udhëtonin në të njëjtin tren dhe pothuajse në çdo stacion ku treni ndaloi, turmat vrapuan drejt stacionit për të parë vagonin e mbretit, thonë se gjatë gjithë udhëtimit, mbreti u ul në ndarje dhe një nga pasagjerët, një grua e re bjonde, e pranishme gjatë bisedës sonë, bëri menjëherë përfundimin, ndoshta të saktë, se Mbreti Zog ishte shumë i dashuruar me gruan e tij.

Udhëtarët mësuan shumë detaje në lidhje me qëndrimin e çiftit mbretëror në Poloni.

Thonë p.sh. se një punonjës hekurudhor erdhi në Lviv dhe pohoi se ishte mik i mbretit shqiptar, sepse kishte shërbyer me të në të njëjtën kompani gjatë luftës.

Punonjësi hekurudhor kërkoi me ngulm të takonte mbretin. Ata nuk donin ta linin të hynte për momentin. Megjithatë, kur marshalli i oborrit ia raportoi mbretit këtë, Ahmet Zogu priti punonjësin hekurudhor dhe bisedoi me të gjatë, duke kujtuar kohët e vjetra.

Pas audiencës, punonjësi hekurudhor i dhuroi me guxim mbretëreshës Geraldinë një buqetë me lule.

Ka pak kohë për bisedime në Vilnius. 15 minutat e nisjes së çiftit mbretëror në stacion kaluan shpejt…

Shoferi fishkëllen. Shigjeta në orën e stacionit tregon 15e05 minuta.

Në mënyrë rigoroze sipas planit, treni vazhdon udhëtimin e tij. Vizita mbretërore në Vilnius përfundoi.

Rruga e mëtejshme e mbretit në ekzil dhe e oborrit të tij të çon përmes Rigës dhe Stokholmit për në Londër.

Karvani i manifestimit letrar-shkencor “Drita e Gonxhës” u ndal në Letnicë. Poetë nga disa klube letrare lexuan poezi kushtuar figures së Nënës Tereze. Drejtori i ITSHKSH, PROF. DR. Skender Asani, u shpreh mirënjohës ndaj Famullitarit të kishës së Letnicës, Dom Marjan Demës për mundësinë që kjo orë poetike të mbahet në oborrin e kësaj kishe dhe me këtë rast shpalosi rëndësinë dhe vizionin e manifestimit letrar-shkencor “Drita e Gonxhës”.

Në emër të shoqatës së shkrimtarëve “Ramadan Musliu” nga Vitia me një fjalë përshëndetëse u paraqit Zymrije Salihu, kurse në emër të shoqatës së shkrimtarëve “Oeneum” nga Tetova, poeti dhe diplomati Daim Iljazi, solli mesazhe miqësie e konsiderate ,duke veçuar me këtë rast dy nobelistët shqiptarë, Nënën Tereze nga Shkupi dhe Ferid Muratin, nga Gostivari, si ambsadorë të kombit shqiptar në botë.

Në orën e sotme poetike me poezitë e tyre u paraqitën poetët: Sadiej Aliti, Daim Iljazi, Ejup Ajdini, Adem Abdullahu, Bajramali Selimi, Ramadan Mehmeti, Mehmedali Rexhepi, Selvije Abdullahu, Alektë Spahiu, Muhamet Halili, Zanë Mali, Muzafer ramiqi, Ali Ferati, Demush Mehmeti dhe Rushit Ismaili.

Në fund të ores letrare, Lirije Aliu lexoi disa thënie të nënës Tereze.

ITSHKSH në kuadër të kësaj ore letrare dhuroi edhe tre titujt më të ri të botuar ditëve të fundit, si dhe revistën “Drita e Gonxhës”, nr. 3.

Shkup, 30 gusht, 2024 – Në ITSHKSH, në kuadër të edicionit të katërt të manifestimit kulturor-shkencor “Drita e Gonxhës”, u bë promovimi i tri veprave dhe i revistës “Drita e Gonxhës” (nr. 3). Me këtë rast, në fjalën e tij hyrëse drejtori i ITSHKSH, Prof.dr. Skender Asani, vuri në dukje rëndësinë e këtij manifestimit kulturor-shkencor dhe faleminderoi autorët të cilët kanë sjellë vlera të reja në veprat e tyre që u promovuan sot.

ITSHKSH ka kohë që ka vënë në fokus të hulumtimin dhe studimit jetën dhe veprën e Gonxhe Bojaxhiut,- Nënës Tereze, me ç’rast është themeluar edhe një department i posaçëm, i cili deri më tani ka zhvilluar një veprimtari të denjë në avancimin e qasjeve ndaj kësaj figure madhe të njëzimit.

Për rëndësinë dhe ndikimin e këtij e këtij departamenti, foli Prof. dr. Anton Nikë Berisha , i cili është edhe autori i librit “Si dhe pse lindi Departamenti për studimin e trashëgimisë shpirtërore të Gonxhe Bojaxhiut – Nënës Tereze”. Prof. Berisha preku disa aspektze të qenësishme të figures së Nënës tereze, duke theksuar se ajo ende është e pastudjuar mjaftueshëm dhe për pasojë emri dhe vlera e saj ndërlidhen gabimisht me të qenit e saj bamirëse, një epitet ky që ajo nuk e kishte, pasi që Nënë Tereza, sipas prof. Berishës, e kishte flijimin kredo të angazhimit të saj jetësor.

I pranishëm në këtë promovim ishte edhe stërnipi i Nënës Tereze, Gjo Antoni, me banim në Opati të Kroacisë, i cili është edhe protagonist i librit “Gjon Antoni, një thesar kujtese për Shkupin e rinisë” të autorëve Skender Asani, Emin Azemi dhe Albert Ramaj. Për të sjellur para auditoriumit disa reflekse përmbajtësore nga ky libër, Gjon Antoni përmendi telegrafikisht rrugëtimin e tij jetësor nga Shkupi në Opati, duke u shprehur me një kolorit gjuhësor, që ishte karakteristike për të folmen e Shkupit të para 70 viteve.

Për librin “Porositë e Shën Nënës Tereze për ne” e autorit Don Lush Gjergji, foli Prof. dr. Skender Asani, I cili e ka shkruar edhe parathënien e këtij lbri.

“Don Lush Gjergji kësaj radhe vjen me një botim të ri – “porositë e Shën Nënës Terezës për ne”, si një fryt bashkëpunimi në mes të Shtëpisë botuese “Drita” nga Prishtina dhe Institutit të Trashëgimisë Shpirtërore dhe Kulturore të Shqiptarëve në Shkup. Edhe ky libër, i ndarë në 45 cikle tematike, që përkon me 45-vjetorin e marrjes së Çmimit Nobel për Paqe nga Shën Nënës Tereza, është vazhdimësi e përpjekjeve të Don Lush Gjergjit, që lexuesin ta mbaj gjithmonë të rinovueshëm me njohuri e detaje të reja nga jeta dhe vepra e kësaj gruaje me vlera të papërsëritshme njerëzore e shpirtërore”, nënvizoi Asani.

Kryeredaktori i revistës “Drita e Gonxhës”, Emin Azemi, foli për aspektin informativ dhe tematik të kësaj reviste, duke vënë në dukje se nga viti në vit, nga numri në numër, kjo revistë po pasurohet me autorë dhe tema. Ai në vazhdim u ndal edhe në shkoqitjen e vlerave që ofron libri “Gjon Antoni, një thesar kujtese për Shkupin e rinisë”.