Histori – Page 164 – Dielli

KËTU I THONË DARDANI, O BIR!

March 1, 2023 by s p

Nga Frank Shkreli/

Frank Shkreli: Një zë nazi-fashist e anti-shqiptar nga qendra e Evropës ...

Ditët e fundit disa media dhe portale shqiptare kanë njoftuar për një zbulim të ri arkeologjik të një pllake me mbishkrimin “Dardanus” në Shkupin shqiptar. Ky zbulim i një pllake varri u bë gjatë punimeve në Karposh tek varrezat e vjetra, e që sipas njoftimeve mediatike, daton nga shekulli i VI. Ky nuk është zbulimi i parë i gjurmëve dardane në ato troje shqiptare dhe zbulime të tilla nuk do të jenë të fundit, pasi të gjithë e dijmë se, historikisht, Kosova e sotëme dhe trojet për rreth, kanë qenë dhe janë Dardani. Këto zbulime vetëm po provojnë, historikisht dhe shkencërisht, se ajo tokë është dardane, se atje jetonin fiset ilire, njëri prej tyre Dardanët. Duan a s’duan sllavët e jugut, e vervet historike është se, Këtu i thonë Dardani, o bir! Frank Shkreli/ Ndërroi jetë Apostulli i Dardanisë | Gazeta Telegraf Ky zbulim i kohëve të fundit në Shkup më kujtoi Profesorin e nderuar, Zef Mirditën studiuesin e Dardanisë dhe të historisë së dardanëve, si fis ilir, paraardhës të shqiptarëve të sotëm.

I ndjeri Profesor Zef Mirdita ka provuar në veprat dhe shkrimet e tij, me argumente shkencorë, se Dardania ishte Iliri dhe se dardanët ishin me prejardhje ilire, njëkohësisht, duke hedhur poshtë njëherë e mirë edhe tezat e shtrembëruesve të historisë së shqiptarëve – pasardhësve të ilirëve – se dardanët nuk na paskan qenë me prejardhje ilire. Sidoqoftë, shpresojmë që falsifikuesit sllavë të historisë së Dardanisë dhe të shqiptarëve, si pasardhës të dardanëve, ta kenë humbur davanë e tyre nga pikëpamja shkencore, por u mbetet shqitarëve sot që të ruajnë dhe të kultivojnë provat historike dhe zbulimet arkeologjike që provojnë historinë e vërtetë të Dardanisë dhe të shqiptarëve.

Ndonëse këto zbulime të ditëve të fundit në Shkup, na bëjnë të gëzohemi për provat historike që ekzistojnë – duhet të na shqetësojë fakti – se në dorë të kujt janë këto prova — se çka po ndodhë me kto zbulime dhe prova të historisë, të së kaluarës së vjetër të shqiptarëve të sotëm në trojet e veta dardane, arbëroro-shqiptare. Si dhe kush po kujdeset për këto vlera, që dduhet të konsiderohen, jo vetëm të historisë së shqiptarëve në trojet e veta shekullore, por edhe të historisë antike të njerëzimit, në ato anë.

Instituti i Trashëgimisë Shpirtërore e Kulturore të Shqiptarëve në Shkup, me të drejtë është i shqetësuar për këtë —Instituti i Trashëgimisë Shpirtërore e Kulturore të Shqiptarëve – Shkup – duke marrë parasysh se si është trajtuar nga sllavët e jugut, historia e e ilirëve dhe shqiptarëve, si pasardhës të tyre në territorin e ish-Jugosllavisë komuniste dhe më heret.

ITSHKSH reagoi ditë e fundit në lidhje me gërmimet e reja arkeologjike dhe shfaqi shqetsimin për përkujdesjen e “stelave të zbuluara”, përfshir një që mbante mbishkrimin, “Dardanus”, ndërsa Instituti i Trashëgimisë Shpirtërore e Kulturore të Shqiptarëve në Shkup, përkatësisht Departamenti i Kulturës Materiale të ITShKSh-së, rithekson faktin që Scupi ishte qendra e mbretërisë Dardane dhe për këtë dëshmojnë edhe gjetjet e shumta arkeologjike në këtë lokalitet.

ITSHKSH, në një njoftim për median, shprehet se është “Shqetësues fakti se si ka mundësi që “pronari” që i bën punimet, nuk lejon mediat që të marrin pamje të stelave në fjalë, me arsyetimin se kjo është “pronë private”, duke ditur fare mirë se kemi të bëjmë për nekropolin e qytetit të Scupi-t”, thuhet në deklaratën e Instituti të Trashëgimisë Shpirtërore e Kulturore të Shqiptarëve në Shkup.

Një ndër problemet kryesore që paraqet ky rast i fundit, sipas ITSHKSH, është se, “si ka mundësi që në zonën e mbrojtur me ligj bëhen ndërtime moderne, duke mos respektuar Ligjin për Mbrojtjen e Trashëgimisë së Paluajtshme Arkeologjike”?! Instituti në fjalë u bën thirrje dhe kërkon që të “dalin, publikisht, të gjithë institucionet që kanë dhënë leje për një ndërtim të tillë, si dhe të ndërpriten të gjithë punimet të cilës do natyrë, në zonën e qytetit antik Scupi.”

Instituti i Trashëgimisë Shpirtërore e Kulturore të Shqiptarëve në Shkup, bën gjithashtu thirrje, “që sa më shpejt këto stela të dërgohen në Muzeun Arkeologjik të Maqedonisë së Veriut, sepse çdo vonesë do të ndikojë për krijimin e dyshimeve për abuzime të mundshme”, të këtyre zbulimeve historike të rëndësishme arkeologjike për historinë antike të Dardanisë dhe jo vetëm, nëqoftse bien në duar të gabuara, ose në dorë të mohuesve dhe shtrembëruesve të historisë së shqiptarëve ndër shekuj.

Këto zbulime sot dhe më të hershme, janë pjesë e rëndësishme e identitetit kombëtar të shqiptarëve edhe sot dhe si të tilla, keqpërdorimi dhe abuzimi i tyre duhet të jetë një shqetësim për të gjithë shqiptarët kudo që janë. Prandaj Instituti i Trashëgimisë Shpirtërore e Kulturore të Shqiptarëve në Shkup, meriton mirënjohjen dhe mbështetjen e të gjithë shqiptarëve, në përpjekjet e tija për ruajtjen dhe mbrojtjen e trashëgimisë kombëtare, shpirtërore dhe kulturore të fisit të shqiptarit në ato anë – përfshir zbulimet e fundit të gjurmëve dardane në trojet shqiptare në Ballkanin Perëndimor. Sepse, për të gjithë ne, atij trolli i thonë Dardani, o bir!

Frank Shkreli

A person smiling in front of a bookcase

Description automatically generated with low confidence

Portreti zyrtar i Presidentit të parë të Kosovës, me Flamurin e Dardanisë, 2001

Zef Mirdita babai i “Dardanisë antike” - nga Fahri Xharra | Radi and Radi

Ç’ RRËFEN XHAFER DEVA PËR VETE DHE KRIJIMINE “SHQIPËRISË ETNIKE” MË 1943-1944

February 28, 2023 by s p

Me rastin e 45 të vdekjes

Prof.Muhamed Mufaku/

Ky vit,që shënon 45 vjet të vdekjes së Xhafer Deva (1904-1978),filloi herët nga Tirana me cerominin e pagëzimit të një segment të Rugës së Ibrahim Rugova me me një emër domethënës (Rruga “Dëshmorët ee 4 shkurti”),gjë e aktulaizoi përnjë herë polimikat në shtyp dhe mjetet sociale rreth Xheafer Devës: kriminel dhe bashkëpunëtor me Gjermaninë naziste apo lider nacionalit që e lidhi fatin me rishpalljen e Pavarësisë shquptare dhe për shpëtimin e Kosovës prej rrezikut të pritur atëherë.Vërtetë,këto polimika të nxituara reflektojnë dy kultura politike shqiptare që u krijuan me kohë gjatë 1941-1945: Kultura politike në Shqipërinë e 1913,e sidomos në jug,e cila ishte i hapur për bashkëpunim me “vëllazërit” sllavë që erdhën më 1941 për ndihmë për themellimin e partisë komuniste dhe e ngirtën Enver Hoxhën në krye të asaj partie duke siguruar më vonë edhe ndihmën e partizanëve shqiptarë në 1944-1945 për “çlirimin” e Kosovës,me pasojat që dihen.Për këtë kultuë,Xh.Deva fillon dhe përfundon si kriminel,në saj të teksteve shkollore të hartave me direktivat e Partisë,pra nuk përcillet aktiviteti i tij i madh në Mërgim për bashkimin e opozitës antikomuniste dhe në “Operacionin e madh” sektet (1948-1951),i cili kishte për qëllim përgatitijen e terrenit në Shqipëri për një kryengritje kundër regjimit komunist me ndihmën e aleatëve( SHBA dhe Britania).Nga ana tjetër,kultura politike në Shqipërinë e vriut,dhe sidomos në Kosovë, kishte një përvojë tjetër me sllavët,si më 1877-1878,1912-1913 dhe më 1918-1941,ndaj ajo u shpreh përsëeri me Lidhjen e dytë të Prizrenit në krye me Devën dhe shokët e “Grupit Kosovar”(Rexhep Mitrovica,Xhelal Mitrovica,Tahir Zajmi dhe Rexhep Krasniqi),i cili vazhdoi aktivitin politik në Mërgim duke ngritur për herë fatin e Kosovës edhe kur aleatët u pajtuan gjatë Luftës së fohtë me fatin e Kosovës në kuadër të Jugosllavisë,duke themelluar më 1962 Lidha e Prizrenit në Mërgim në krye me Devën deri në vdekjen e tij më 1978.Mu për këtë,këto figura u rehabilutuan në Kosovë më 1999 në mënyra të ndryshme.Në këtë kontekst,polimika rreth Rrugës “Dëshmorët e4 shkurtit” nuk u kufizua vetëm me faktin që ajo ishte një segment të Rrugës së Ibrahim Rugovës,por tejkaloi së shpejti te Xhevaer Deva si “kriminiel” për ta mjegulluar këtë cënim të emrit të Ibrahim Rugovës.Tani,me rastin e 45 vjetorit të vdekjes së Xh.Devës,ishte moment të sqarohet ç’ ndodhi më 4 shkurt 1944 në kundër të një konferenca shkencore për figurën e Xhafer Devës,i cili është shumë më dimensional se sa mendohet. Kuptohet,kjo mund të arrihet vetëm në bazë të dokumenteve të arkivave të ndryshme dhe të shkrimeve të Xh.Devës.Nga këto shkrime,do të lëshojmë tani një shkrim të Xh.Devës që botohet për herë të parë.Shkrimi përmbledh një analizë të dendur të ngjarjeve të rendësishme që ndodhën më 1943-1944,përkatësisht kapitullimi i Italisë dhe shpallja e Pavarësisë së Shqipërisë që tani e kaloi shumë kufinjtë e 1913,duke përfshirë një pjesë të madhe të Kosovës dhe Maqedonisë përendimore dhe një pjesë të Malit të zi.Siç duket,këto faqe që botohen tani për herë të parë mund të jeni pjesë të një punimi të gjatë të shkruar me tahmin në 1962.Në atë kohë Grupi Kosovar u forcua në Mërgim,në prag të themellimit të Lidhjes së Prizrenit në Mërgim,dhe krerët e tij (Xhfer Deva,Rexhep Krasniqi dhe Tahir Zajmi) sikurse u moren vesh për të shkruar versionin e tyre nacionalist shqiptar për ato ngjarje historike pasiqë secili prej tyre kishte rolin e vet në ato ngjarje që e karektarizuan Shqipërinë etnike,pra Shqipëria e 1913 me “Tokat e lirueme”.Kështu,Rexhep Krasniqi(1906-1999),i pari shqiptar që u dokorua në histori në Universitetin e Vjenës më 1935,botoi disa shkrime dhe tek pas vdekjes iu botua në Prishtinë disertacioni “Kongresi i Berlinit dhe Shqipëria Verilindore”,kurse Tahir Zajmi e botoi në Bruksel më 1964 librin e tij “Lidhja e dytë e Prizrenit dhe lufta heroike e popullit për mbrojtjen e Kosovës”.Këto faqe të Devës kanë vlerën e vet sepse aurori paraqet një analizë të veten për gjendjen në rajon pas shpartallimit të Jugosllavisë në Prill 1941 dhe kapitullimit të Italisë 1943, që hapen një horizont të ri për shqiptarët me përvoja të ndryshme në vendet ku jetonin deri atëherë. Me rendësi të veçantë janë ato të dhëna që i oërmend Deva për kontaktat e parë me komandën gjermane në Beograd dhe për lëvizjet e tij në Kosovë dhe në Shqipëri për një shtet të ri të pavarur shqiptar me sovranitet të kufizuar që mund të pranonte praninë ushtarake gjermane në pika të caktuara “derisa të kryehet lufta”. Më këto lëvizje të Devës u sigurua pajtimi për konceptin e shtetit të ri shqiptar me regjencë në krye me Mehdi Frashërin dhe një qeveri me prani të ndieshme të Grupit Kosovar:Kryeministri Rexhep Mitrovica,Ministri i mbrëndshëm Xhafer Deva dhe Ministri i arsimit Rexhep Krasniqi.Kutohet,kjo qeveri nuk u shikua me sy të mirë në terë Shqipëri,e sidomos në jug ku partia komuniste kishte agjenda tjera.Këto fleta dhe tjera ruhen me kujdes të madh të vetrani Idriz Lamaj, miku dhe bashkëpunëtori i ngushtë i Xhafer Devës,i cili e trashigoi nga bashkëshortja e Devës nja 1000 faqe me korespodenca dhe shkrimet e tij në disa gjuhë.Z.Lamaj,i cili botoi disa libra me vlerë për historinë shqiptare,u mbeshtet në këtë mori dokumentash për ta paraqitur më ndryshe Devën në librin e tij “Xhafer Deva në dritën e letrave të veta dhe zbulesa tjera të mërgatës” që doli në New York më 2002 dhe u ribotua në Prishtinë më 2022 . Tani,me bujarinë e vet të njohur(i dhuroi Arkivit të Kosovës 15 mijë dokumente më 2021) na lejoi që ti botojmë këtë shkrim origjinal të Devës,e shkruar me makinë me dorën e vet,si kontribut për një qasje më objektive të figurës së Devës,për çka meriton një diskutim në një konferencë shkencore me rastin e 45 vjet të vdekjes.Në fund,vlen të theksohet se Xh.Deva, i lindur në Mitrovicë më 21 shkurt 1904, nuk arriti të mësojë gjuhën amëtare në shkollë,por e kreu shkollimn në serbish dhe vazhdoi shkollimin duke mësuar shumë gjuhë(serbisht,rusisht, turqisht,gjermanisht, italisht dhe anglisht). Shkrimi është në gegnishte të rrjedhshme që e mësoi në shtëpi dhe e ruajti më vonë në mërgim qoftë në diskutimet ose shkrimet e tij.Tani ky shkrim me vlerë i Devës do të botohet për herë të parë në revistën mujore “Shënja” të Shkupit me rastin e 45 vjetori të vdekjes.

ZEF HOTI ZOGU I ZANËS, DJALI I STARËS E TRIMI I SPANJËS

February 24, 2023 by s p

(Kujtesë me rastin e 86 vjetorit të rënies në luftën e Spanjës-13 shkurt 1937)

NGA NDUE BACAJ

Më 1936 alenca e quajtur Fronti Popullor, (i përbërë nga socialistë, komunistë e republikanë , (edhe me ndihmen e inernacionalistëve majtist dhe Stalinit), fituan zgjedhjet përseri si në vitit 1931, kur kishin dëbuar mbretin Alfons XVII dhe shpallë Spanjën Republikë, Këtij “grupimi” iu vu përballë grupi i djathtë i quajtur “Falanga Spanjolle” me në krye gjeneralin Franko. Në këto kushte nga Spanja u lëshua kushtrimi për ndihmë , kundër focave falangiste të Frankos. Një nga shqiptarët që “degjoi” kushtrimin internacionalist të vitit 1936 per të shkuar vullnetar në luftën kundër fashizmit në Spanjë ishte edhe malësori prej Hotit Zef Prelë Hoti. Zef Hoti kishte lindur në Stare të Hotit, por pasi kishte mbetur jetim (i kishte vdekur babai) , për aresye “mentaliteti…” nëna e tij ishte detyruar që me jetimët e saj të ç’vendosej per të jetuar në Krujë. Jeta e kesaj familje hotjane në Krujë kishte qënë e veshtirë , por kisha katolike atje ishte munduar t’a ndihmonte per t’ia bërë disi më të lehtë jetesen. Gjatë këtyre viteve Zef Hoti ishte dalluar si djalë inteligjent e trim , gjë që e kishte vertetuar edhe kur ai humbi vëllan… Kisha katolike dhe famulltarët e saj françeskan të Krujës të asaj kohe , perveç ndihmes për të jetuar kishin menduar që djalin intiligjent Zef Hoti ta shkollojnë si mos më mirë , dhe per këtë ata e kishin derguar me financimet e tyre të arsimohej në “qendren” e kultures dhe arsimit të Europes , në Francë. Zef Hoti në Francë filloi të shkollohet dhe të integrohej me shoqeritë më perparimtare të asaj kohe, (thuhet se u lidh edhe me partinë komuniste franceze). Në këto kushte në tetor të vitit 1936 Zef Prelë Hoti vendosi t’i pergjigjet kushtrimit per të luftuar fashizmin në Spanjë. Në të vertet Evropës të atyre viteve kishte filluar t’i hynte flaka e dy ideologjive që kishin në themel, diktaturën dhe ndalimin e të drejtave themelore të njeriut, duke përfshirë edhe lirinë e besimit. Ndonse ideologjia komuniste dukej disi më “humane” në fakt ajo ishte “thjesht” njera anë e të njëjtes medalje me fashizmin , i cili si në Gjermani dhe në Itali ku kishte triumfuar ai quhej nacional-socializem , ku fashizmi apo nazizmi njihej si krahu i djathtë i kesaj ideologjie , ndërsa komunizmi njihej si krahu i majtë. Fashistet në këtë kohë kishin zgjedhur si fushë beteje për të zgjeruar marrjen e pushtetit me dhunë në Europë , Spanjen .. Pas kushtrimit të rrezikut fashist në Spanjë lufta civile ishte ndezur në mes popullit spanjoll të ndarë kunder forcave fashiste të Frankos , por edhe pro triumfit të Frakos … Lufta në Spanjë filloi të vështirësohet së tepërmi për vullnetarët internacionalist pasi së bashku me luftëtarët antifashist , kishin penetruar edhe luftetarët e robërisë së kuqe, që propagandonin komunizmin bolshevik sovjetik. Madje këta komuniste internacionaliste arriten që nën masken e luftës antifashiste , të shkaterronin edhe shumë kisha e objekte të kultit Kristian katolik dhe të vrisnin klerin katolik si gjoja bashkepunetor të fashizmit. Në këto kushte lufta internacionaliste e Spanjës filloi të zbehej në sytë e luftëtarëve të vertet antifashist dhe të shteteve që e njihnin ideologjinë e kuqe që ishte mbjedhur e rritur në qeveri e shtet prej 20 vjetesh në Bashkimin Sovjetik të Lenin- Stalinit.. Zef Hoti si shumë vullnetarë internacionalist luftoi trimërisht perkrah popullit spanjoll , siç kishin luftuar ndër shekuj malësorët e shqiptarët në aleancat ndërballkanike dhe ndëreuropiane kundër pushtuesve turko-osman etjer.. Zef Hoti në këtë luftë u shqua si një trim i vendosur kundër ushtrive fashiste të Frankos , derisa me 13 shkurt të vitit 1937, në betejën për mbrojtjen e Madridit nga fashizmi, ra heroikisht duke derdhur gjakun e tij në këto troje të bekuara evro-perendimore. Zef Hoti pak më shumë se 30 vjeçar flijoj jetën e tij për idealin e lirisë, për të cilën ai dhe breza të tërë para tij , kishin luftuar e sakrifikuar duke ia njohur vlerën e ditur çmimin më mirë se askush tjeter të shtrenjëtes liri , që në Spanjë fashistet dhe komunistët donin t’a mbysnin që në embrion, jo vetem për spanjollet, por për gjithe popujt e kontinentit e më gjërë. Mjerisht, kjo luftë civile edhe me “prapavijë” internacionaliste mori rrugën e një katrahure aq të madhe sa bëri të mundur që në Spanjë te mos fitojnë luftetaret e lirisë, por “vellai” binjak i komunizmit, Fashizmi, i cili me 28 mars 1938 ngriti në Madrid flamurin e tij, duke fituar kështu pushtetin e shtetin. Pas kësaj luftëtarët internacionalistë të lirisë, u kthyen në vendet e tyre , kush i zhgënjyer e kush i mbushur me vrerë që do ta shprazte mbi popullin e vet kur ti jepej rasti (Një shembull i till ishte Mehmet Shehu në Shqiperi…). Pas kësaj lufte që thuajse humbi kuptimin në Spanjë , mbetën shumë trupa të të rënëve internacionalist (duke përfshirë edhe disa shqiptarë…), ku njeri ndër këta ishte edhe trimi Zef Hoti, trupi i të cilit u varros atje.. Fashizmi në Spanjë i udhëhequr nga Frankoja , qeverisi pas kësaj lufte civile edhe rreth 35 vite , ndërsa ne shqiptaret patem fatin e “kuq” të na qeverisin homologet e kuq të Frankos të “zi”, komunistet , por mjerisht edhe 10 vjet më gjatë se ai. Është interesant fakti që ndersa fashisti Franko u ngriti varre e memoriale jo vetëm të rënëve në mbështetje të tij e kauzës tij , por edhe të rënëve kundershtarë të tij e kauzes tij. Frankoja gjatë qeverisjes tij në çdo pervjetor të luftës civile në Spanjë , vendoste buqeta me lule e kurora në varret dhe memorialet e të dy palëve të rënë , ku ketë e justifikonte duke thënë se edhe kundershtarët e mi meritojnë të kujtohen e respektohen , pasi ata kanë derdhur gjakun e dhënë jetën për një ideal që mendonin se do ta bënin më mirë Spanjën dhe Boten.. Ndersa e kunderta ndodhi nga komunistet shqiptar , të cilët kundershtarëve politik të luftes dhe fjalës, u humbi jo vetem varret pa shenjë e pa nishan , por persekutoi pa mëshirë edhe pasardhësit dhe farefisin e tyre deri ne shtatë breza… Diçka tjetër që tingellon keq sot për ne shqiptarët është se ndonse kemi filluar dekadën e katërt që jemi “çliruar” nga komunizmi , rezultatet tona në krahasim me ato të Spanjës të sunduar nga fashizmi janë thuajse të pakrahasueshme në disfavorin tonë… Gjithsesi 13 shkurti si ditë e rënies të internacionalistit malësor, trimit Zef Hoti, nuk duhet të harrohet, të pakten nga të majtet e sotëm, pasi baballaret e tyre komunist ishin munduar ta bëjnë të tyre trimin Zef Hoti… Ky trim malësor në të vertetë meriton shumë më shumë, të perkujtohet e nderohet, se sa shumë të tjerë të rënë gjatë luftës nac-çl. , (apo edhe në luftën civile në Shqipëri për “bythen” e Enverit apo “mustaqet” e Stalinit , sundimit të të cilëve ju kemi parë sherrin 46 vite , e vijojmë t’ja shohim jo pak edhe sot…). Në ketë kujtesë nuk po mundem pa thënë se po të kishte patur fatin të shpetojnë gjallë nga lufta e Spanjës Zef Hoti , komunizmi me siguri do t’i kishte rezervuar fatin e disa shokeve te tij bashkeluftetarë të Spanjes, të cilet u persekutuan , burgosen, pushkatuan apo “vetepushkatuan” si Mehmet Shehu e deri te malësori trim e idealist, luftëtari internacionalist i “Spanjës”, kastratasi Gjeto Keqi, i cili do të burgosej e persekutohej (ai dhe familja e tij) nga komunizmi stalianian i Enverit… Duke i ardhur fundi kësaj kujtesë të vogël për trimin e madh internacionalist Zef Hoti , mendova të citoj edhe disa nga vargjet e mrekullueshme të poetit malësor (të ndjerit) Dodë Kaçaj:

“Ku rrin shqipja në malet t’Hotit,

Ku kanë lind burra barotit,

Ku kanë lind burra me nam,

Që kanë bri hekur me dhamë,

Leu Zef Hoti , zogu i zanes,

Djali i Stares, trimi i Spanjës.

……………………………………

Shqipja e Hotit ndër brigada,

Fluturon me plaget e ngrata,

Front e në front e flakë barot,

Lufton njelloj si me kenë n’Hot.

Amanet ju shoket e mijë,

Po ju la një porosi,

Kur të shkoni në Shqiperi,

Tek ai mal atje në Stare,

Ndalni pak shprazni batare,

Kam një nanë , n’ma gjetshi gjallë,

Me i thanë ma ban hallall,

Se tash më bajnë nanat spanjolle,

Një varr të bukur rrezë një molle,

Ka me u gjetë një shok prej frontit,

Me ma pru një gurë prej Hotit,

Malet rriten dhe bjeshket qeshin,

Por djemët si Zefi kurrë nuk vdesin”.

Për t’i bërë të pavdekshëm (siç e meritojnë) Zef Hotin e bijë të tjerë të trevës sonë, edhe pse dhanë jetën në trojet e Evropes për një qyteterim , besim apo për një kushtrim që mendohej se do ta bënte Europën e bashkë me të edhe Shqiperinë më të mirë, ne malësorët duhet ti kujtomë e nderojmë…

Homazh për Shaban Polluzhën, Mehmet Gradicën dhe të gjithë heronjtë e Luftës së Drenicës

February 21, 2023 by s p

Dr. Lulzim Nika/

Vështirë është të flitet për virtytet, trimërinë dhe meritat e luftëtarëve të palodhshëm të luftës së Drenicës, të prirë nga Shaban Polluzha e Mehmet Gradica, duke marrë parasysh rëndësinë dhe peshën e madhe të kësaj lufte dhe këtyre dy heronjve. Një dokument që kam marrë nga arkivi i presidentit H.Truman (Declassified: E.O.11632, Sec 3(E) and 3 (D) or (E) ; Dept.of State letter, Aug. 10, 197), tregonte për rezistencën e shqiptarëve te Kosovës ndaj forcave partizane jugosllave, po ashtu tregonte për mosinteresimin e Partisë Komuniste të Shqipërisë dhe krerëve të saj që Kosova të jetë pjesë e shtetit shqiptar, siç ishte gjatë viteve të pushtimit nga Italia fashiste. Në asnjë takim, përfaqësuesit e komunistëve nga Shqipëria, nuk e kishin ngritur çështjen e Kosovës. Përpjekjet e shqiptarëve të Kosovës për të kundërshtuar konsolidimin e pushtetit jugosllav, pra kjo rezistencë që më e fuqishme ishte në pjesën qendrore të Kosovës, në Drenicë, mbetën të izoluara dhe pa përkrahjen e Shqipërisë. Drenica ka rol të veçantë e të papërsëritshëm, në historinë tonë kombëtare, por edhe në atë për përgatitjen e gatishmërisë popullore në luftën çlirimtare, ka rolin e papërsëritshëm e të pakrahasueshëm për organizimin dhe ruajtjen e frymës për lirinë e Kosovës. Shaban Polluzha dhe Mehmet Gradica, këta dy tribunë popullorë që udhëhoqën kryengritjen kundër sllavo-komunistëve, u bënë referencë historike për nacionalizmën shqiptare. Lufta, trimëria, krenaria dhe lavdia e tyre ishte frymëzim i fuqishëm i luftëtarëve të mëvonshëm, që mbante lart moralin e luftës për të qëndruar deri në fitoren e fundit për lirinë e Kosovës!

All reactions:1616

IL POPOLO ROMANO (1919) / “BESA” STËRGJYSHËRORE E POPULLIT TË MATIT – KUVENDI SOLEMN NË KULLAT E ZOGOLLËVE DHE APELI NDAJ FUQIVE TË MËDHA KUNDËR PUSHTUESIT SERB

February 18, 2023 by s p

Ahmet Zogu – Burimi : Royal Court Of the Albanians – Oborri Mbretëror i Shqiptarëve

Nga Aurenc Bebja*, Francë – 18 Shkurt 2023

“Il Popolo Romano” ka botuar, të premten e 16 majit 1919, në ballinë, një shkrim rreth kuvendit solemn matjan të mbajtur asokohe në kullat e Zogollëve dhe apelit drejtuar prej tij Fuqive të Mëdha kundër pushtuesit serb, të cilin, Aurenc Bebja, nëpërmjet blogut të tij “Dars (Klos), Mat – Albania”, e ka sjellë për publikun shqiptar :

Nga Shqipëria

“Besa” e popullit të Matit – Simpatitë për Italinë – Një britmë kundër serbëve

Burimi : Il Popolo Romano, e premte, 16 maj 1919, ballinë

Nga Mati (Shqipëri) – Paria dhe popullsia e Matit, të mbledhur në pallatin (kullat) e Zogollit në një kuvend mbresëlënës, dhanë “besën” e tyre sipas zakonit të vendit, dhe njëzëri janë betuar se do të jenë të bashkuar për të mbështetur të gjitha ato sakrifica që do të kërkojë liria e vendit. “Besa” u shkrua dhe u firmos nga përfaqësuesit e popullit.

Nënprefekti Sadik Gostivari lexoi në mënyrë patriotike nenet që përmban “besa”, më pas foli gjerësisht, duke përshkruar një tablo të jetës politike shqiptare dhe duke ilustruar miqësinë besnike të Italisë për vendin tonë.

Pas tij, fjalën e mori majori kav. Renzetti, i cili dëshiroi të transmetojë përshëndetjen e popullit italian. Në emër të familjes Zogolli dhe të popullatës u përgjigj Haki Stermilli, i cili përfundoi së foluri me duartrokitjet e ngrohta të të pranishmëve dhe thirrjet e përsëritura “Besa!… Besa!…Rroftë Shqipëria!… Rroftë Italia!…”

Zëri entuziast dhe solemn i popullit u bënte jehonë krismave të pushkëve që gjuajtën ushtarët italianë në shenjë gëzimi dhe vëllazërimi.

Përfaqësimi i oficerëve italianë, kapiten Martini, kapiten Ferret, kapiten Cocivera, toger Marsala dhe toger Del Vecchio, të karabinierëve, përshëndetën popullin dhe u pritën me britma që shprehnin miqësi dhe simpati.

Në mbrëmje familja Zogolli, e cila me dashamirësi kishte dhuruar sallat e pallatit të tyre për mitingun patriotik, shtroi një banket për nder të përfaqësimit të ushtrisë italiane dhe të nesërmen ofruan një tjetër, përsëri si dëshmi e asaj miqësie të sinqertë dhe e palëkundur që mbretëron mes shqiptarëve dhe italianëve. Në këtë banket të dytë, nënprefekti dhe një orator tjetër morën fjalën, duke uruar Shqipërinë dhe Italinë.

Popullsinë e Matit, siç e tregon qartë edhe kronika e ngjarjeve, e ka kapluar një dëshirë e një qëllim i vetëm : të jetojë a të vdesë për atdheun shqiptar dhe në mitingun solemn të mbajtur pikërisht tani, deshën të shprehin simpatinë e tyre për Italinë, një mikeshë e sinqertë dhe mbrojtëse e sigurt e Shqipërisë.

***

Në mitingun për të cilin ju raportova lajmin, këtë axhendë votoi njëzëri edhe popullsia e gjithë rrethit të Matit, të cilën ua dërgoi përfaqësuesve të Fuqive të Mëdha Aleate :

“E gjithë popullsia e rrethit të Matit, e mbledhur në kuvend solemn, sjell në dijeni të qeverive aleate dhe të asociuara dhe të gjithë botës së qytetëruar, veprën e neveritshme, masakrat barbare, rrënimet dhe zjarret që serbët po bëjnë vazhdimisht në tokën shqiptare dhe që vazhdojnë dita-ditës duke marrë përmasa gjithnjë e më alarmante, sepse jeta, pasuria dhe liria e të gjithëve shqiptarëve janë në rrezik.

Serbia, me qëllimin për të nëpërkëmbur “besën” rreth së cilës janë tubuar të gjithë shqiptarët për lirinë e atdheut dhe me synimin për të prishur paqen që mbretëron në Shqipëri, shkeli kufijtë shqiptarë të vendosur nga Konferenca e Londrës dhe shkoi deri në grykat e Matit, duke shkaktuar dëme, rrënoja dhe masakra të tmerrshme, vetëm sepse shqiptarët duan të jetojnë të lirë dhe janë në gjendje të bëjnë që bota të dëgjojë jehonën e patriotizmit të tyre.

Popullsia e Matit, e mbledhur në kuvend solemn, proteston me indinjatë kundër kësaj vepre barbare dhe çnjerëzore të serbëve dhe me besim i drejtohet Fuqive të Mëdha, që duke u interesuar për gjendjen kritike të popullatave shqiptare, duan të urdhërojnë Serbinë të lirojë territoret e Shqipërisë, përndryshe shqiptarët e rrethit të Matit, të grumbulluar rreth “besës” stërgjyshërore, do të detyrohen të rrokin armët kundër serbëve. Këtë e deklarojnë sepse duan që tani të heqin dorë nga çdo përgjegjësi për pasojat e kësaj lufte të re, të cilën populli i Shqipërisë nuk e ka kërkuar.”

Axhenda e deritanishme e popullit shqiptar të Matit, e votuar unanimisht, i është dërguar të gjitha qeverive të Fuqive të Mëdha. Nuk do ta komentoj gjatë, sepse është mjaft shpjeguese dhe të gjithë mund ta shohin seriozitetin e situatës, e cila, për më tepër, është e përshkruar mjaft qartë. Pra, çfarë po pritet që t’u imponohet serbëve respekti për jetën, pronën dhe të drejtat e të tjerëve? Situata është mjaft e tensionuar në Shqipëri dhe mund të shpërthejë në çdo moment. Ballkani mund të rrëmbejë sërish armët. Fajin e kanë serbët.