Dielli | The Sun

Albanian American Newspaper Devoted to the Intellectual and Cultural Advancement of the Albanians in America | Since 1909

Ismail Qemal Vlora ngriti Flamurin Kombëtar në mes të Staten Island, Nju Jork

by

Nga Keze Kozeta Zylo/

Në një të shtunë të bukur dhe historike në ishullin e Staten Island, New York, u mblodhën shqiptarët në ceremoninë zyrtare dhe festive në pagezimin e një rruge me emrin e burrështetasit të madh Ismail Qemalit. Ati i Pavarësisë së shtetit shqiptar u përjetësua në një rrugë në Sea View e cila pritet me “Father Capoddano” Bulevard.

Ndërsa shihja nga skena oqeanin, dallgët e tij dukej sikur sillnin këngën labe aq të njohur si: Cili je ti more burrë që na vjen nga Shqipëria/ Une jam Ismail Qemali/ mbrapa më vjen historia.

Të vish si Diasporë gjer në këtë ditë historike më duhet të pohoj si anëtare e grupit organizativ se nuk ka qenë aq e lehtë sa duket për nismëtarët atdhetarë si z. Naser Nika dhe

Dr. Bari Ceka, doktori i 27 mijë pacientëve, Këshilltarin e Bashkisë së Nju Jorkut David Carr. Ata bashkë me grupin organizativ ia arritën qëllimit, sepse emëruesi i përbashkët tek të gjithë shqiptarët dhe bij shqiptarësh është dashuria për Atdhe e për Flamur! Kur dëgjova se Ismail Qemal Vlora do të vendosej pranë Father Capoddano” Bulevard këu në Amerikë u magjepsa dhe lotova: sepse historitë për Atdheun janë si dy pika uji kudo në botë. Prifti At Capoddano u vra në një fushë beteje në Vietnam duke mbrojtur marinsat e Shteteve të Bashkuara. Në betejë dhe nën zjarr, u jepte kurajo nën stres të madh dhe në fund e vranë dhe vdiq me ta. Të dy burrat e mëdhenj At Capodanno me origjinë Italian dhe Ismail Bej Vlora vdiqën për trojet e tyre!

Programi artistik me përgatitje dhe udhëheqës nga z. Qemal Zylo u moderua plot profesionalizëm, kulturë, elekuencë në shqip dhe në anglisht nga zonja simpatike, gazetarja e njohur Kozeta Turishta dhe artisti plot të ardhme Bledar Maqellara.

Ceremoninë dhe këtë ditë historike e bekoi Imam Tahir Kukaj i cili është zgjedhur si përfaqësuesi kryesor i detyrave islame në policinë e Nju Jorkut ose siç njihet ndryshe NYPD Muslim Chaplin.

Përshëndetën Kryegjyshi Botëror i sektit të Bektashinjve Haxhi Dede Edmond Brahimaj.

Dy Hymnet Kombëtare: Amerikan dhe Shqiptar u interpretuan në shqip nga sopranoja e shquar Dëshira Ahmeti Kerliu që ka debutuar me koncerte në skena të ndryshme të botës dhe drejtuese e programit artistik për Alba Life. Hymni Amerikan u interpretua nga Dea Kërliu nxënëse në La Guardia një nga shkollat më të njohura në botë për art dhe muzikë. Hymnet u shoqëruan me parakalimin e punonjësve te polisicë së NY-ut, American Albanian Law Enforcement Association, me president z. Elton Shametaj.

Në fillim përshëndeten nismëtarët si z. Naser Nika dhe Dr. Bari Ceka, Këta dy zotërinj bënë të mundur që kësaj rruge në Staten Island, New York t’i vendoset emri: ISMAIL QEMALI.

I ftuar i nderit ishte Nipi i Ismail Qemalit që kishte ardhur nga larg Qamil Vlora i cili u mirëprit me plot emocion nga pjesëmarrësit.

Pjesëmarrësit i përshëndetën gjithashtu Ambasadore e Republikës së Shqipërisë në Washington Floreta Faber, Z. David Carr këshilltari i shtetit të Nju Jorkut i cili bëri të mundur ligjerisht t’i vendoset emri kësaj rruge, Kryetari i Bashkisë së Prishtinës arkitekt Përparim Rama, Vito Fosella President i Staten Island.

Në emër të Vatrës përshëndeti Z. Elmi Berisha Kryetari i Federatës PanShqiptare Vatra, organizates më të Vjetër shqiptare dhe më jetë gjatë.

Z. Dritan Matraku, kryetari i Shoqatës Bijtë e Shqipes përshëndeti në emër të saj.

Diskutante të tjerë ishin Kozeta Zylo, Dr. Paulin Marku.

Z. David Carr iu dha mirënjohje kryetarëve të Komunave Malishevë e Skënderaj, Ekrem Kastrati e Fadil Nura. Njëkohësisht u vlerësuan si Dr. Bahri Ceka, Përparim Rama, Shpetim Qorraj, Hekuran Duka, Faik Nika, Kastriot Blakaj, Dash Miftari, Agim Kotaj, Ruki Hajdari e shumë të tjerë.

Ndër personalitetet e shquara ishin Xhim Xhema, kryetar shoqatash, aktivistë të shumtë, media si gazeta Dielli me editor Sokol Paja, Botuesi i gazetës “Illyria” Vehbi Bajrami së bashku me bashkëshorten e tij menageren e gazetës zonjën e nderuar Gena Bajrami.

Politikanë të shumtë morën pjesë dhe përshëndetën si: Kongresistja Nicole Malliotakis, Prokurori i Qarkut të Richmond County z.Michael E. McMahon, znj.Kamilla Hanks, Sam Pirozzolo etj.

Vito Fosella Presidenti i Staten Island vendosi partneritet mes Staten Island dhe Komunës së Prishtinës. Zoti Fosella nderoi z. Përparim Rama me Proklamatë vlerësimi.

Përshëndetje e veçantë erdhi nga kryeministri i Kosovës z.Albin Kurti.

Aktorët e mirënjohur shqiptare si Shaban Lajqi, Tom Gjergji, Agim Rugova, interpretuan “Shpallja e Pavarësisë”, në nderim të figurës së ndritur të Kombit Ismail Qemali, Isa Boletini dhe Luigj Gurakuqi.

Të pranishmit u argëtuan me një program të pasur të nxënësve të Shkollave Shqipe “Alba Life” Ambasador i Kombit si me këngën “Do të rrojë Shqipëria dhe me, Vallja e Tropojes, Vallja e Tiranës, Vallja e Bariut përgatitur nga mësueset e shkollës, nxënës të talentuar dhe stafi si: znj. Elona Shkreta, Entela Muda, Anxhela Alushaj, Fatlinda Gashi, Gela Bulku, Mehrije Shala, Kade Lajqi, Edona Gjidija, Erlinda Shala dhe Kaltrina Gecaj.

Me duartrokitje u mirëpritën Ansambli Autokton Rugova.

Zbulimi i emrit të rrugës Ismail Qemali ishte momenti i shumëpritur nga të gjithë dhe me emocion të papërshkrueshëm shihnim të shkruar emrin e Atit të Pavarësisë ISMAIL QEMALI.

Të pranishmit u argëtuan me artistët shqiptarë si: Entela Ilirjani e cila përshëndeti dhe në emër të superyllit shqiptar Ylli Baka. Artistët interpretuan plot pasion dhe dashuri këngë nga trevat shqiptare. Ata ishin: Valbona Peraj, Agim Gërbeshi, Entela Ilirjani, Ilsi Ademi, Arbërije Hadërgjonaj, Agron Maqellara, Valdet Luka, Dëshira dhe Arian Kërliu, Besim Murriqi, Flamuri Bicaku, Rati, Hejdi Mehmeti, Greta Tafa, Sead Asllani, Evelina Shabani, nën shoqërimin e

DJ Fati Doda.

Ne u gëzuam së bashku dhe kaluam një ditë të paharruar si motra dhe vëllezër shqiptarë, këtu ku na kanë hedhur fatet në emigracion dhe që na lidh të gjithëve së bashku Kombi dhe Gjuha Shqipe, “Ashti i Kombit”. Na mblodhi në këtë folezë të argjendtë shqiptare Ismail Qemal VLORA Ati i Pavarësisë së Kombit Shqiptar.

Duke pare emrin e rrugës “Ismail Bej Vlorës” s’mund të më hiqeshin nga mendja fjalimi i Atit të Pavarësisë në Ditën e Shpalljes së saj në Vlorë si dhe vargjet e popullit për Vlorën aty ku u ngrit Flamuri si: “Vlorën edhe Vlorën thelp e kam në zemër/ Ditën e kam Dritë, natën e kam Ëndërr.

Zoti e bekofte Amerikën që na jep mundësi të pashoqe dhe të krenohemi për shtepinë tonë të dytë!

Ta gëzojmë Rrugën “Ismail Qemali” në Amerikë!

Ceremonia u filmua nga TV “Alba Life” themeluar nga Qemal Zylo me bashkëpunëtorët gzetarin e njohur Valon Gërbeshi, Valon Dervishi dhe u morën intervista nga zonjusha simpatike Kendra Duli që do të transmetohen së shpejti në kanalet televizive.

3 Qershor, 2023

Staten Island, New York

Carol Laska, the Veteran of Albanian Worcester Festival recalls how it started and why it’s going on for 40 years

by

Rafaela Prifti/

Carol Laska is a veteran of the Worcester Albanian Festival. Born in NYC to Albanian parents, she lived there until she was five years old before making her home in Worcester “for the rest of her life”. Her whole family is from this central Massachusetts town where Albanians have settled from early 20th century. With a sizeable community estimated to be close to 20,000 comes the keeping of such Albanian traditions like cooking, music, the folk dances, as ways of honoring and passing down the heritage to the next generation. The Albanian Orthodox Church of St. Mary’s Assumption of Worcester is known as the birthplace and main organizer of the three-day event “production” that is held every alternate year since 1983. After a four-year gap due to Covid restrictions, this year’s event again gathered Albanians from near and far as well as locals on the Church’s property on 535 Salisbury Street. The Worcester Telegram and Gazette writes: “Local folks enjoyed a weekend visit to Albania without leaving town….the event which ends Sunday is the oldest and largest Albanian festival in the US.”

How did it all start and why does it go on? To get some answers about what the event meant for Albanians then and what brings them back here, I spoke to the unofficial Festival Veteran, Carol Laska. I found her by the entrance of St. Mary’s. She was carrying copies of the Albanian Cookbook from the storage room to the kiosk set up at the church courtyard. Starting in 1983 and working continuously since then, Carol Laska said that the first festivals were held on the Church’s property downtown at Mechanics Hall. “It was a bazaar as we called it and all the ladies prepared the food and did crafts like on Christmas or holidays,” she recalls.

I asked Carol how the idea of the festival came to be in the first place. She said the idea stemmed from the desire to serve the city of Worcester. “We have always done bazaars and fairs very well, which, at first, were one day events. How else can we serve the city? With the first festival, suddenly, we became part of the city’s culture scene. People knew about Albanian food, and we would alternate with the Greek cooking.” She believes that what brings everybody in, apart from the delicacies and ethnic dishes is the comradery. “They all come to meet family members and relatives,” says Carol. She remembers that her own family who is originally from Worcester would ask each other: “Are you going to come? And they would all meet here.” At first the fundraiser venue was by the building which was located on Wellington Avenue, downtown Worcester.”

Her early memories of the bazaars are integrated with the stories her family has told her and the accounts of the former chairs of the Church. “The first ones went very well, and we raised money for the church so the St. Mary’s Assumption Albanian Orthodox church could stay open.”

I wondered which festival of which year stood out to Carol, in the 40-year period of holding the event. Ms. Laska said that it was the integration of the dances in the last twenty years or so. The young generation learning the Albanian steps was an important part of the culture that was embraced by the festival and organizers. “The families want their children to learn the dances. Originally, it started by the men and women who were part of the dance group. Seeing members dressed up in traditional Albanian costumes added vibrancy and color to the gathering,” said Carol.

Since Worcester Albanians have settled for over a century, I posed a question of the community’s dynamic in the context of the church fundraiser. With the new wave of immigrants coming in from Albania after the collapse of the previous system in the 90s, the newcomers found the festival to be a link between generations while being an expression of Albanian hospitality. “They wanted to be part of the community and getting involved with the festival was one way of doing it,” she indicated. That brings up an important point in our conversation. Although St. Mary’s Assumption is an Orthodox Church and most expats and members are from Southern towns like Korca, villages like Dardha and surrounding area, Carol points out that there is a large portion of Albanians who are Muslim. But being Albanian is the main theme. “It is a cultural center. They all meet here at different holidays and that is the way it has always been.”

Carol Laska has been on the Board of the Church for a few years. Currently, she is also very proud to continue with her duties as the Chairperson of the Albanian Cookbook. While holding the reprints in her hands, she says that “the book of was put together by all the little ladies who made sure to write down the recipes and measurements of the Albanian delicious dishes,” for posterity.

“ISMAIL QEMALI” VJEN NESËR NË STATEN ISLAND, NEW YORK

by

P R O G R A M I

MASTERS OF CEREMONIES

Kozeta Turishta, Bledar Maqellara

12:00 PM

OPENING REMARKS Kozeta Turishta Bledar Maqellara

COLOR GUARD NYPD Illyrian Society of LawEnforcement Officers

AMERICAN NATIONAL ANTHEM Dea Kerliu

ALBANIAN NATIONAL ANTHEM Deshira Ahmeti

PRAYERS FOR CEREMONY Imam Tahir Kukaj

WELCOME GREETINGS: David Carr

Councilman, Naser Nika dhe Dr. Bari

SPEAKERS:

• Floreta Faber Ambassador in Washington

• Blerim Reka, Ambasador of Kosova

• Perparim Rama, Mayor of Prishtina,

• Vito Fosella Staten Island Borough President

• Qamil Vlora, Ismail Qemali’s nephew

• Elmi Berisha Head of US Pan-Albanian Federation “Vatra”

• Kozeta Zylo, journalist and writer

• ETC…

PERFORMANCE

Albanian School “Alba Life”, Ambassador of the Nation

• Rrofte Shqiperia

• Vallja e Devollit

• Vallja e Tropojes

• Vallja e Tiranes

• Vallja e Bariut

•

DANCE GROUPS

• Ansambli Folklorik Autokton Rugova

• “The Declaration of Independence” from Artists: Shaban Lajci, Tom Gjergji dhe Agim Rugova

• 2 PM: Entela Ilirjani and the other singersz: “O Qemal kur te perzune”

• UNVEILING ISMAIL QEMALI WAY

PERFORMERS:

Valbona Peraj, Agim Gerbeshi, Entela Ilirjani, Ilsi Ademi, Arberije Hadergjonaj, Agron Maqellara, Valdet Luka, Deshira dhe Arian Kerliu, Besim Murriqi, Flamuri Bicaku, Rati, Hejdi Mehmeti, Greta Tafa, Sead Asllani, Evelina Shabani.

Pikniku i parë shqiptar madhështor në Staten Island, New York

by

Nga Keze Kozeta Zylo/

Shumë shoqata të Komunitetit Shqiptar në New York dhe veçanërisht ato me seli në Staten Island si “Ana e Malit”, “Kraja”, “Rrënjët Shqiptare”, “Ulqini”, “Rozafa “Shkodra Association” etj, organizuan Piknik madhështor, më 28 Qershor në Wolfe’s Pond Park në Staten Island, New York. Kryetarët e shoqatave dhe z. Mark Gjonaj “Nderi I Kombit” ftuan të gjithë Komunitetin për të marrë pjesë dhe për t’u argëtuar së bashku në këtë ditë të bukur.

Amerika e ka festë zyrtare dhe fundjavën e fundit të Majit e ka Memorial Day. Ajo u bë një festë zyrtare federale në vitin 1971, për të kujtuar të gjithë ata që ranë heroikisht në shërbim të Shteteve të Bashkuara. Sipas Byrosë së Regjistrimit të SHBA-së, Dita e Përkujtimit nderon më shumë se 1 milion burra dhe gra që kanë vdekur në shërbimin ushtarak që nga fillimi i Luftës Civile në 1861.

Në këtë ditë Shoqatat shqiptaro amerikane kishin zënë vendet me tendat e tyre duke filluar qysh në orën 11 paradite me banerat perkatës të varur në tenda, çka tregonte interesimin e tyre të madh dhe dëshirën për të qenë bashkë.

Wolfe’s Pond Park është ndër vendet më të mira për të kaluar një ditë të diel në Staten Island, vecanërisht kur në Amerikë është Memorial Day. Aty ka diçka për të shijuar të gjithë vizitorët.

Ndodhen kënde lojërash, vend per pistën e gjelbërt të vallëzimit dhe me bandën e muzikës para saj, fusha basketbolli dhe tenisi, si dhe shtigje të shumta ecjeje dhe çiklizmi, fusha të hapura dhe një plazh i vogël në Gjirin Raritan.

Pothuajse ne kemi qenëatje çdo 4 korrik, pasi parku organizon një shfaqje me fishekzjarre, me vende argëtimi dhe ushqimi të drejtpërdrejtë. Kjo shfaqje popullore tërheq çdo vit qindra banorë të Staten Island nga South Shore dhe gjetkë.

Si banorë prej gati 2 dekadash në këtë ishull të bukur doemos e patëm kënaqësi të merrnim pjesë aktivisht jo vetëm fizikisht, por dhe si media TV “Alba Life”.

Në këtë aktivitet nderoi me pjesëmarrjen e tij z.Vito John Fossella Jr. i cili është një politikan amerikan dhe që shërben si President i qytetit të Staten Island që nga viti 2022.

Gjatë intervistave të shumta me njerëz të thjeshtë dhe kryetar shoqatash ata shprehën fjalë miradie për organizimin dhe kënaqësinë që ishim bashkë si shqiptarë. Z. Ismet Kurti ish kryetar i Shoqatës së mirënjohur “Ana e Malit” tha midis të tjerash se gjithmonë pikniqet kanë të përbashkët se grumbullojnë shqiptarët dhe ndajmë së bashku ushqimet tradicionale, vallet, këngët e shumë të tjera. Komuniteti ynë është vital dhe ne duhet t’i tregojmë politikanëve tanë amerikanë se sa të organizuar jemi dhe sa fuqi kemi me votën tonë. Z. Marko Kepi President i Organizatës “Rrënjët Shqiptare” ishte i lumtur për ardhjen e njerëzve dhe tha se në datën 9 qershor do të kemi 15 Vjetorin e Organizatës, do te jete Gala si dhe Paradën më 10. Ne ndeorojmë Memorial Day, nderojmë të rënët që dhanë jetën për Lirinë e Amerikës dhe të vendeve të ndryshme në botë.

Kryetari i Shoqatës “Kraja” z. Samih Kanaqi tha se ndihej i nderuar të sillte pjesëmarrës në këtë piknik dhe të festonim së bashku.

Studiuesi i mirënjohur Hamid Alaj foli para kamerave për pasurinë e traditës si dhe për disa nga librat e tij që doemos e pasurojnë horizontin për kulturën krajane. Librat janë si : “ Zhvillimi i shkollave dhe arsimi në trevën e Krajës dhe të Shestanit”, Dasma krajane dhe ceremoniali i saj” “Veshja e nusënisë krajane”, etj.

Mirsad Kovaci ish Kryetar i Shoqates “Kraja” tha se së bashku ne arrijmë qëllimet tona atdhetare dhe patriotike.

Z. Dash Miftari kryetar i Shoqates “Dibra” ndihej shumë i lumtur që merrte pjesë në këtë organizim dhe tha se doemos që duhet të bëhet traditë e përvitshme. Aktivisti I shquar ish kryetari I shoqatës Atdhetare Dibra z. Ibrahim Kolari tha se politikanët shqiptarë duhet të marrin shembull për organizimin e Diasporës. Natyrshëm vazhdoi ata duhet ta kuptojnëse ne jemi pjesëe trugut arbëror dhe pse jemi larg ne jemi shumë pranë tyre.

Z. Eddie Drishti Kryetar i shoqatës Shqiptaro Amerikane “Rozafa”, Shkodra Association si dhe komandant në forcat e rendit të policisë amerikane u shpreh se ështënjë ditë shumë e bukur përvecse nga Zoti qe na dhuroi diell është dhe me shumë shqiptarë Unë kam sponssorizuar dhe kam sjellë pica për anëtaret që të kënaqemi dhe të argëtohemi sa më shumë.

Z. Xhemo Lanica kryetar I Shoqates “Ulqini” u shpreh entuziast per kete piknik dhe tha se nuk do te ndalemi asnjehere per ta vazhduar kete tradite te mrekullueshme.

Shumë krenar u shfaqën para kamerave “Sons of Illyria” me xhaketat e zeza dhe simbolet kombëtare kuq e zi qe i bënin të dalloheshin dukshëm nga shumë të tjerë. Organizimi i tyre është i mahnitshëm pasi janë nga të gjitha trevat do të thoste z. Ekrem Prekazi, djali nga Prekazi, vendi i legjendarit Adem Jasharit, Heroit të Kosovës dhe Kombit.

TV “Alba Life” me president dhe producent z. Qemal Zylo së shpejti do të sjellë kronikën e përgatitur për ta transmetuar në medien televizive.

28 Maj, 2023

Staten Island, New York