• Home
  • Politics
  • Opinion
  • Culture
  • Sports
  • Economy
  • Interview
  • Reporting
  • Community
  • Vatra

Dielli | The Sun

Albanian American Newspaper Devoted to the Intellectual and Cultural Advancement of the Albanians in America | Since 1909

Health and Medicine

January 13, 2020 by dgreca

– Selection of events and findings from developments in health and medicine in 2019-/



Scientists discovered a new cure for tuberculosis

Researchers learned that tuberculosis had evolved a terrifying new strain in 2006 that is resistant to antibiotics typically used to fight the disease. Now, a clinical trial in South Africa is showing that a new regimen can cure most patients. In the US, the Food and Drug Administration has effectively endorsed the approach, giving scientists hope that other regulatory agencies will soon approve it worldwide.

Your own body’s fungi may play a significant role in your health

In mice and human patients with pancreatic cancer, fungi seem to proliferate 3,000-fold compared with healthy tissue. Scientists have found that one fungus that can cause skin irritation and dandruff is also linked to inflammatory bowel diseases. Another study found that it was also present in extremely high numbers in pancreatic cancer patients. Administering an antifungal drug got rid of the fungi in mice and kept tumors from developing further.

The re-invasion of measles

Scientists believe New York’s measles outbreak has its roots in Uman, Ukraine, the site of a Rosh Hoshana pilgrimage that attracts tens of thousands of Orthodox men each year. The overwhelming majority of American parents vaccinate their children. But there are ominous trends in vaccine resistance, a byproduct of internet rumors, mistrust of Big Pharma, infatuation with anti-immunization celebrities and the anti-science rhetoric from the Trump administration. As a result, measles returned with a vengeance this year. An outbreak centered in New York City forced Mayor Bill de Blasio to declare a public health emergency in April and order mandatory vaccination in parts of Brooklyn. Public health experts connected the outbreak to Jewish pilgrims who had not been vaccinated and went to Ukraine to visit the grave of a founder of a branch of Hasidism. From there, the measles virus spread to others who visited Israel, and eventually landed in Britain and the United States.

Vaping crisis and opioid-related lawsuits

Across the country there were reports of healthy individuals who ended up in emergency rooms after using a vaping device to inhale nicotine, THC or a combination of the two. Since mid-August, 2,506 lung injury cases and 54 deaths linked to vaping have been reported. Most patients were otherwise healthy and in their late teens and 20s. The likely culprit is an additive made with vitamin E oil, researches say. Several states and cities have imposed bans, mainly on flavored e-cigarettes as a precaution. The legal battle over opioids got underway. Two counties in Ohio with the second-highest rate of opioid-related overdose deaths in the country in 2017 have sued five drug industry defendants. As the number of opioid-related lawsuits against the pharmaceutical industry grew to nearly 3,000, some breakthroughs began to emerge. Oklahoma, the first state to go to trial, won a judgment against Johnson & Johnson for $465 million; the first federal trial, for two Ohio counties, settled just before opening arguments, for $20.4 million. More litigation and negotiations are expected ahead. Purdue Pharma, producer of OxyContin, and the Sackler family who control the company, offered to settle all cases and sought bankruptcy protection to restructure. Two dozen states oppose the deal, saying the family itself should pay more. Three giant drug distributors and two manufacturers offered their own comprehensive settlement. But many states and thousands of local governments have flatly rejected it. In 2020 there will be more bellwether trials around the country, including the first against the big pharmacy chains.

Preventing spread of H.I.V. virus still a challenge while cure is possible in rare cases

Nearly 12 years after the first person was cured of H.I.V., the virus that causes AIDS, researchers reported that they had cured a second patient. Their surprise success confirmed that a cure for H.I.V. is possible. Both milestones resulted from bone-marrow transplants given to the infected patients — to treat cancer, not H.I.V. While this is an unrealistic treatment option for millions of people living with H.I.V., rearming the body’s immune cells might work in the future. Only about one in three men who are at high risk for H.I.V. infection is taking a drug to prevent transmission of the virus, the Centers for Disease Control and Prevention says. One of the main reasons has to do with cost. In May, the Trump administration reached a deal with the makers of Truvada and Descovy to donate pre-exposure prophylaxis, or PrEP, drugs to 200,000 patients annually for more than a decade.  Experts said the donation was a good start, but it filled only one-fifth of the need in the United States.

Drug-resistant germs will be one of the nastiest new health threats

Drug-resistant germs of all types thrive in hospital settings and nursing homes: over the last five years, the fungus Candida auris has hit a neonatal unit in Venezuela, forced a prestigious British Medical Center to shut down its intensive care unit and infected nearly 800 people in the United States, with half of patients dying within 90 days. Once C. auris takes root, it is hard to eradicate from a facility. Some hospitals have had to bring in special cleaning equipment and even rip out floor and ceiling tiles to get rid of it.

Debt relief as Medical School’s costs challenge aspiring doctors

The median medical education debt held by graduates in 2018 was $200,000. That does not include credit card debt, which can also pile up as students purchase stethoscopes and study-aid subscriptions, register for licensing exams and travel for testing. These costs can be especially prohibitive for some students, driving young doctors away from lower-paying specialties, such as pediatrics and psychiatry, as well as jobs in rural or less wealthy areas.
To address this problem, Cornell University and Kaiser Permanente have started to waive tuition for medical students, following in the footsteps of New York University last year. State repayment programs, such as CalHealthCares, also promise to help young doctors with debt relief.

Future of Obamacare uncertain

In December, a federal appeals court struck down the individual mandate of the Affordable Care Act, which required Americans to buy health insurance or pay a penalty. But the court did not throw out the rest of the law, putting its fate in limbo even as access to health care has become a central issue in the presidential race. There is no consensus on health care among Democrats. The candidates are divided over how to improve health care. Some want to eliminate private insurance and replace it with a single-payer system, or Medicare for All. Others favor a public option that would preserve private insurance, but give people a chance to choose government insurance.

Work space impact on your brain

When carbon dioxide accumulates in small rooms, it can decrease the amount of communication between brain regions. Researchers have found that inhaling carbon dioxide at levels that are probably not uncommon in crowded spaces like small conference rooms might affect productivity and decision-making skills. This suggests that the recommended minimum air flow for such rooms might not actually be optimal. Instead, it might be worth cracking a door or a window, when possible.

Sperm donation is a poorly regulated business

As genetic testing becomes more widespread, parents, or sometimes their donor-conceived children, are discovering that the wrong sperm was provided by a sperm bank or fertility clinic. Facilities often use poor record keeping, writing sperm vial numbers in pen and ink rather than digitizing the sample data. In a growing number of instances, doctors have secretly used their own sperm for artificial insemination, only to be discovered decades later. One particularly egregious case, in which an Indianapolis doctor used his own sperm to impregnate at least 46 women, has prompted legal changes, including a Texas law that redefined such an act as sexual assault. In many states, the laws applied to such cases remain unclear. Some 200 million girls and women in Africa, the Middle East and Asia have been genitally cut. This traditional ritual, which ranges from nicks to extreme damage to the female anatomy, can cause pain during sex and child birth, and reduced sexual sensation. As some women move to the United States, demand is growing for surgery that can repair the damage.

Powerful industry forces shape world food policy

In India and in other countries, an organization funded by food and beverage companies quietly fights restrictions on sugary or processed foods. The International Life Sciences Institute, an American nonprofit, has been quietly infiltrating government health and nutrition bodies around the world. The organization rejects allegations that it works to advance the interests of the corporate members that provide its $17 million budget, but it championed tobacco interests during the 1980s and 1990s in Europe and the United States. The International Life Science Institute has recently expanded its activities in Asia and Latin America. In China, researchers have noted that the organization helped shape anti-obesity education campaigns stressing physical activity over dietary changes, a strategy long espoused by Coca-Cola.

Psychedelic and personalized medicine offer innovations in treatment

Scientists developed a specialized treatment for a child with Batten disease that involves rapid neuro-degeneration and is fatal. It is believed to be the first custom treatment for a genetic disease because it blocks a mutation unique to the child. Scientists are starting to test the power of psychedelic drugs to treat a range of mental health problems. In September, Johns Hopkins Medicine announced the opening of the Center for Psychedelic and Consciousness Research to study compounds like psilocybin and LSD. One study at the center has already found that psilocybin can be more effective at helping people quit smoking compared with using a nicotine patch…

Filed Under: Politike Tagged With: Rafaela Prifti-Health-and Medicine

….MBAJENI LART KËTË FLAMUR !

January 12, 2020 by dgreca



….MBAJENI LART KËTË FLAMUR SE ËSHTË SHPRESA DHE MBUROJA E SHQIPTARËVE TË AMERIKËS!
– FAN S. NOLI- KOLË TROMARËS: ”Kuvendi i nderçëm më urdhëroj me votën e tij , t’ju jap në dorë këtë Flamur, këtë vulë, këtë arkë, këto zyra dhe drejtimin e punëve të Federatës Pan shqiptare të Amerikës ”Vatra”…. Mbajeni lart këtë Flamur, se është gazi, shpresa dhe mburoja e Shqiptarëve të Amerikës!…
KOLË TROMARA- FAN S.NOLIT: “Ju jap besën, që Flamurin e Federatës do ta mbaj lart dhe do ta ngre  më lart….E di që ky Flamur përfaqëson VATRËN, monumentin e shkëlqyer, që ngritën punëtorët tanë të Amerikës me dashuri, me durim, me djersë, me lot e me shpresë….”

Nga Dalip GRECA*
Nga përvoja shekullore e Federatës Pan Shqiptare të Amerikës VATRA vijnë mësime me vlerë për drejtuesit e Vatrës dhe organizatorët e Kuvendeve. Një moment i veçantë ka qenë ballafaqimi i kandidaturave konkuruse për kryetarët, kur ka më shumë se sa një kandidat me qëllim shmangien e përplasjeve.
Dihet se çarja e parë dhe më e madhe e Vatrës ishte në vitin 1917(I dyti pas Kuvendit te vitit 1936), që u parapri nga debatet mes dy kandidatëve potenciale në Kuvendin pararendës të Korrikut 1916-; Fan S. Noli dhe Kristo Dako. Komisioni që drejtonte atë kohë Vatrën, para se të fillonte Kuvendi, i mori të dy në intervistë për të parë nëse mund të bashkëpunonin ata të dy, nëse njeri fitonte postin e kryetarit përmes votave? U intervistuan veç e veç. Në Fillim Noli e më pas Dako. Të dy, përjashtonin njeri-tjetrin në komisionin e ardhshëm drejtues. Pra s’kishte mundësi bashkëpunimi, si të fitonte per kryetar Noli apo Dako . Më pas ata e gjetën fjalën me njeri-tjetrin, por Komisionit nuk iu mbush mendja se bashkëpunimi do të ishte i frytshëm, kështu që gjetën një kandidat i tretë, Kolë Tromara, i cili fitoi postin e kryetarit, ndërsa ata të dy u përfshinë ne Komision drejtues, por edhe aty nuk shkuan mire dhe erdhi ndarja e grupimit Dako-Qiriazi, që çuan në krijimin e një organizatë të re –Partisë Politike.
***
Një përvojë tjetër nga e shkuara e largët egziston edhe për solemnitetin e ndërrimit të kryetarëve, mes atij që e dorëzon detyrën dhe të riut që e merr , por që fatkeqsisht prej dekadash nuk organizohet dhe nuk aplikohet më. Dikur ka egzistuar formula e marrjes dhe dorëzimit të detyrës së kryetarit. Ata që ishin në krye të Vatrës mendonin se si ta organizonin sa më mirë momentin ceremonial. Ceremonia ishte e atillë që synonte të shtonte frymën e bashkëpunimit të pas Kuvendit dhe të mos kishte qejfmbetje mes atyre drejtuesvë që iknin dhe atyre që vinin. Ky moment përshkohej nga emocione dhe ndiqej me seriozitet nga masa e vatranëve delegatë. Interesant është ceremonia e përcjellë nga gazeta “Dielli”, 10 Korrik 1916, kur përshkruhet momenti i dorëzimit të detyrës nga kryetari paraardhës tek kryetari i sapozgjedhur.Ia vlen që ta sjellim këtë kronikë për vlerat aktuale për Komisionet që drejtojnë Vatrën, veçanërisht pas asaj që ndodhi pas Kuvendit të 2017-ës, ku dorëzuesi I detyrës nuk njeh marrësin pasardhës. 
     …Komisioni që drejtoi Vatrën për motet 1915-1916 dhe ai që mori detyrën për motet 1916-1917, u takuan pas Kuvendit që i zhvilloi punimet nga  2-5 Korrik, për të dorëzuar dhe marrë detyrën me veprimtari ceremoniale. Dy Komisionet ishin vendosur  ballpërballë. U panë nga afër e me imtësi të gjitha rekordet, financiare dhe ato të inventarit. Ia vlen të theksojmë se merrnin rëndësi të jashtazakonshme dorëzimi për Komisionin e ri nga Komisioni i vjetër, por sot fatkeqsisht janë procedura të harruara, për të mos thënë se një pjesë e dokumenteve mbahen ende nëpër shtëpi.
 Gjatë ceremonisë dorëzoheshin tek komisioni i ri: Flamuri i Vatrës, Vula e Federatës, librat e Bankës, rekordet e zyrës me iventarin, dhe gjithçka firmosej në një ceremoni shumë solemne, ku dominonin edhe fjalimet patriotike.
   Kryetari dorëzues i asaj kohe ishte Fan S. Noli. Ai ia dorëzoi detyrën kryetarit pasues Kol Tromara. Dorëzimi u krye me seriozitetin më të madh; dorëzohej gjithçka ishte marrë një mot më parë, duke mbajtë dhe një fjalim solemn pranë Flamurit. 
    Ja fjalimi i Fan S. Nolit drejtuar kryetrait të zgjedhur nga Kuvendi I vitit 1916, Kolë Tromara: ”Kuvendi i nderçëm më urdhëroj me votën e tij , t’ju jap në dorë këtë Flamur, këtë vulë, këtë arkë, këto zyra dhe drejtimin e punëve të Federatës Pan shqiptare të Amerikës ”Vatra”. I bindur tek zëri i popullit, po mbaronj dëshirën e tij me një gëzim të patreguar se pata rastin nga bashkëpunimi i motit që shkoi të kuptoj që karakteri dhe patriotizmi juaj janë në lartësi të shkallës së madhe me të cilën ju nderoi mbledhja e kryetarëve.
  Këtë Flamur që e mbanja unë vjet,- dhe Ju vinit pas, -do ta mbani sivjet ju, dhe unë do t’ju vij pas, por s’ka rëndësi se kush heq udhën përpara dhe kush vete pas, e rëndësishme është që Flamuri të valonjë gjithnjë i nderuar dhe i lavdëruar përparar nesh dhe Vatra të jetë e bashkuar…
Mbajeni lart këtë Flamur, se është gazi, shpresa dhe mburoja e Shqiptarëve të Amerikës…..Mbajeni lart këtë Flamur se thërret si me trumbeta qysh mund të organizojmë shoqërinë Shqiptare më të fortë, si të punojnë për atdhe punëtorët tanë të përunjur e të paditur, por të nxehtë dhe të flaktë nga zemra dhe nga shpirti, qysh mund ta themelojnë arkën  shqiptare, shoqërore më të pasur, punëtorët tanë të varfër por të pasuruar nga bashkimi dhe të fisnikëruar nga veprat e tyre të çmuara Kombëtare….Mbajeni lart këtë Flamur se është Flamuri i së vetmes shoqëri shqiptare, nën të cilën mund të punojmë lirisht për shpëtimin e Atdheut.
Bota shqiptare e tërë i ka kthyer sytë tek ky Flamur si Athinakët e vjetër tek flamuri i anijes së Theseut kur kthehej nga Kreta. Bëni nën hijen e tij atë punë, luftoni nën hijen e tij dhe fitoni atë luftë që pret prej jush “Kombi” i tërë…
       Kthejani prapë Kuvendit këtë Flamur më të fortë, më të nderuar, më të lavdëruar, më të lumturuar, të kurorëzuar me dafinat e një Shqipërie të çliruar e triumfante, të bekuar e të shenjtëruar, me lotët mirënjohëse të pleqëve, të burrave, të grave dhe të fëmijëve të vendit të vjetër të Pirros , të Kostandinit të Madh, e të Gjergj Kastriotit.
Dalshi Faqebardhë!
Fjalimi i Nolit u duartrokit dhe fill pas tij, ka ardhë përgjigja e Kryetarit të sapo zgjedhur, Kol Tromara, sipas kesaj formule patriotike me plot emocione e dhënie bese për vazhdimsi:
I shkëlqyer atdhetar,
Vulën, arkën dhe zyrat që kini mirësinë që të më dorëzoni, pas vendimit të Kuvendit të ndershëm, do t’i ruaj besnikërisht dhe do t’i përdor si ta dojë nderi i Atdheut dhe si ta gjejmë të mirën së bashku me shokët.
Ju jap besën, që Flamurin e Federatës do ta mbaj lart dhe do ta ngre lart e më lart.
  E di që ky Flamur përfaqëson VATRËN, monumentin e shkëlqyer, që ngritën punëtorët tanë të Amerikës me dashuri, me durim, me djersë, me lot e me shpresë. E di që ushtarët dhe zyrtarët e këtij Flamuri do të bëjnë një nga betejat më të forta, nga të cilat varet shpëtimi i Atdheut.
  E di që sot Shqipëria e shkelur dhe e mbytur në gjak s’mund të flasë as mund të mbrojë veten e saj, dhe që Federata është e vetmja që mund të ngrejë zërin për Të, dhe ta shpëtojë nga mjerimet e tanishme dhe nga robëria e nesërme.
Posa të kemi një qëllim aq të shenjtë përpara, s’duhet pyetur kush heq udhën  dhe kush vete pas, siç e thatë fort bukur me fjalë, dhe siç e provuat fisnikërisht me punë, po duhet të përpiqemi të gjithë  vëllazërisht dorë për dore, me mendje dhe forca të bahkuara dhe t’u rrëfejmë armiqëve një ballë të pathyer dhe të pa tronditur.Vetëm të bashkuar do t’ia arrijmë qëllimit.
Pastaj e dini që këtë barrë nuk e mora përsipër se besoja se do të isha i vetëm t’nxirrja në krye, por se më siguruat, që do të bashkëpunoni me mua, Ju dhe të gjithë shokët e tjerë të ndershëm që ndodhen këtu përpara.
Besonj që me mësimet që mora si dishepulli juaj motin që shkoi, me ndihmën e Komisionit të fortë që na dha Kuvendi dhe me përkrahjen e anëtarëve të ndershëm të Federatës, do të mbrojmë këtë mot atë punë dhe do të fitojmë atë luftë, që prej nesh “Kombi” i tërë dhe që Perëndia do të na i bekojë mundimet tona të përunjëra me një Shqipëri të lirë, të madhe e të fortë!
Dalçim faqebardhë!
 
Boston, Mass, 10 Korrik 1916.
 
Komisioni i Vjetër:
 
Kryetar: Fan S. Noli
Nën/kryetar Kristo Kirka
Ark. Kosta Th. Ratska
Sek. Kol Tromara
 
KOMISIONI I RI
 
Kryetar Kol Tromara
Arketar- Koli Panche
Kontrollor: Fan S. Noli, Hamit Lumi, Sadik Lekdushi
Kristo A. Dako
Sekretar Loni Kristo
(Marrë nga libri në proces i autorit “DIELLI NË SHEKULLIN E DYTË”)

Filed Under: Featured Tagged With: Dalip Greca-Fan Noli-Kol Tromara-VATRA

Vatra, nje institucion i veçante kombetar!

January 12, 2020 by dgreca

Nga Sadik Elshani/*

Me interesim e pak shqetesim i kam percjellur polemikat, diskutimet qe jane duke u zhvilluar rreth Vatres, ecurive dhe punes se saj, pakenaqesive te disa anetareve apo grupimeve te ndryshme brenda Vatres. Pa marre para syshe kush ka apo nuk ka te drejte eshte mire qe ne organet drejtuese te Vatres te diskutohet haptas per keto pakenaqesi, shqetesime, sepse Vatra nuk eshte çfaredo organizate, shoqate – ajo eshtre diçka e vecante qe dallon nga te gjitha shoqatat, institucionet tjera shqiptare. Eshte nje thesar kombetar qe duhet mbajtur me kujdes e dashuri.

Vatra eshte nje emer i dashur, i nderuar, eshte nje institucion kombetar, eshte sinonim, eshte identiteti i bashkesise shqiptare te Amerikes. Emri i saj eshte i lidhur ngusht me disa nga fytyrat me te ndritura te kombit tone, si: Noli, Konica, motrat Qiriazi e shume figura te tjera. Nder vite ajo luajti nje rol te rendesishem, thene me mire, te pazevendesueshem per ruajtjen e gjuhes, traditave tona, identitetit tone kombetar ketu ne Amerike, si dhe ne ngritjen e ndergjegjes kombetare dhe zgjimin kombetar ne pergjithesi. Thene shkurt, ishte edhe shtet, atehere kur nuk kishte shtet shqiptar. Rreth Vatres dhe ne gjirin e Vatres shqiptaret u brumosen me idete atdhetare dhe nder vite mbajten gjalle frymen dhe qenjen shqiptare. Nuk ka nevoje te zgjatem me teper ketu per rolin historik te Vatres, sepse meritat e saj dihen fare mire gati nga çdo shqiptar qe ndonjehere eshte ulur ne bankat shkollore. Me ndryshimin e rrethanave historike ndoshta nderron edhe menyra e punes, natyra e veprimit, por misioni gjithmone mbetet i njejte: ne sherbim te çeshtjeve madhore te kombit.

Vatra u krijua ne kohen kur shqiptaret nuk kishin parti politike, por kombi, Shqiperia ishte partia e shqiptarit dhe shqiptarizmi ishte ideologjia e tij. Kete tradite, kete fryme atdhetare Vatra duhet ta vazhdoje edhe sot. Shqiptaret edhe sot kane nevoje per nje Vater te organizuar mire ku mund dhe duhet te mblidhen te gjitha mendjet e ndritura te kombit tone dhe me devotshmeri e perkushtim kembengules u qasen çeshtjeve madhore te kombit tone. Kete rol, asnje organizate, asnje institucion nuk mund ta luaje me mire se Vatra, sepse ajo ka me shume se nje shekull ne sherbim te kombit dhe gezon adhurimin e besimin e shumices se shqiptareve. Emri Vatra ngerthen ne vete diçka te vecante, diçka magjike – eshte ajo ura e forte, ura e vetme shpirterore qe e lidh periudhen e ndritur te Rilindjes sone Kombetare me kohen e sotme.

Shoqatat si Vatra qe karakterizohen me nje program, platforme, angazhim, vizion kombetar, i perballojne me sukses te gjitha sfidat, dallget e stuhishme te historise dhe dramave njerezore, gezojne jetegjatesi e perjetesi, ndersa shoqatat qe ndjekin politiken e dites, shuhen shume shpejt, sikur vete dita qe shuhet me perendimin e diellit. Kjo eshte formula e jetegjatesise se Vatres, por eshte edhe per faktin se Vatra u themelua, zhvilloi dhe ende po e vazhdon veprimtarine e saj ne nje shtet demokratik si Amerika, shtet qe nuk te pengon, por te ndihmon per ruajtjen e gjuhes, traditave kombetare dhe qendron larg intrigave e prapaskenave meskine. Vatra beri shume per shqiptaret dhe Shqiperine – tani ne duhet te bejme me shume per Vatren qe gjithmone ta mbaje te ndezur zjarrin e atdhedashurise, te rrezatoje vlera te larta kombetare e njerezore dhe ta vazhdoje me sukses misionin e saj fisnik kombetar, duke e mbajtur gjithmone lart e me lart flamurin e shenjte te shqiptarizmit. 

Prandaj, anetaret, e posaçerisht drejtuesit e saj duhet ta kuptojne me thelle rolin e tyre e te mos leshohen ne zenka meskine qe nuk i sherbejne askujt, por vetem mund ta zbehin emrin e Vatres. Nese thirremi ne emrin e Nolit, Konices e gjithe atyre fytyrave te ndritura qe e themeluan dhe e ngriten Vatren ne piedestalin e vlerave tona kombetare, atehere edhe duhet ta ndjekim shembullin, rrugen e tyre, sado i veshtire qofte aj rrugetim. Per fat te keq, ne dy shtetet shqiptare, Shqiperi e Kosove, dhe gjithe hapesiren shqiptare ende nuk kemi institucione shteterore, akademike, politike e shoqerore qe jane duke funksionuar si duhet. Ketu del ne pah roli i Vatres si nje organizate qe mund te ndikoje pozitivisht si nje ze i fuqishem i arsyes, pjekurise dhe i pajtimit kombetar. Kur degjojme per ndonje trazire, per ndonje çeshtje te nderlikuar, per ndonje problem ne shkalle kombetare, menjehere e pyesim veten dhe njeri – tjetrin: Po çka thote, çfare qendrimi mban Vatra per kete? Tani natyrshem shtrohet pyetje se, si mund te nderhyje Vatra ne rrethana te tilla kur ajo nuk mund t’i rregulloje punet e veta?  Kjo do te jete fjalia e pare qe do te degjohet nga gojet e atyre qe nuk ia duan te miren dhe as nuk duan t’ia shohin syte Vatres. Te mbizoteroje gjakftohesia, arsyeja dhe keto çeshtje te zgjidhen sa me shpejte ne frymen e mirekuptimit, harmonise vellazerore, respektit te ndersjelle dhe gjithmone duke i lene anash interesat e ngushta vetjake (personale), unin (egon), inatin, ambicjet e semura per te bere emer ne emer, kurriz te Vatres. Te respektohet, te zbatohet pike per pike Kanunorja apo Statuti, çdo çeshtje te paraqitet dhe te diskutohet, shqyrtohet haptas me organet perkatese drejtuese te Vatres, ne menyre qe te mos kete nevoje as per Komisionin e Tetorit dhe te asnje muaji tjeter te vitit.

Besoj se te gjithe pajtohemi qe Vatra eshte nje institucion i veçante kombetar, atehere edhe ne duhet te sillemi ne menyre te veçante me te, te ngritemi mbi nivel dhe jo te biem ne nivele te uleta te ligjerimit publik. Bashkesia shqiptaro – amerikane dhe gjithe kombi yne ende kane nevoje per nje Vater te forte, aktive dhe te organizuar mire. Keto po i shkruaj si nje perkrahes i Vatres, nje shqiptar qe ka deshire ta shohe kombin, vendin e tij te perparuar dhe shqiptaret gjithmone te bashkuar. Kam marre pjese ne veprimtarite e rendesishme te Vatres, bashkepunoj me gazeten Dielli. Veprimtarine time atdhetare, kulturore e zhvilloj ne Filadelfia (ku jetoj) si anetar i shoqates “Bijte e Shqipes”. Se shpejti do behem edhe anetar i Vatres – me shpirt e zemer jam qe nga rinia ime e hershme ne Kosove.

Kuvend te mbare!

Sadik Elshani, Philadelphia, 12 janar, 2020

Sadik Elshani eshte doktor i shkencave te kimise dhe veprimtar i bashkesise shqiptaro – amerikane.

Filed Under: Vatra Tagged With: Sadik Elshani-Vatra-Institucion

DR. SHPĒTIM AXHAMI: ATY KU E KĒRKONIN INTERESAT E KOMBIT, ATY GJENDEJ GJENERAL ABAZ KUPI

January 12, 2020 by dgreca

DR. SHPĒTIM AXHAMI, Kryetar i PLL/

Pērshēndetja e Dr. Shpētim Axhami, Kryetar i Partisē Lēvizja e Legalitetit nē Shqipēri drejtuar Kryesisē sē Lēvizjes tē PLL pēr SHBA dhe Familjes tē Abaz KUPIT- *


Përshëndesim tubimin tuaj në përkujtim tē Gjeneral Abaz Kupit.Kam nderin që në emrin tim personal si kryetarit i PLL dhe në emer të Kryesise PLL të përshëndes gjithë të pranishmit në aktivitetin e deges tuaj në nderim të figures të heroit tonë kombeta, udhëheqësit të rezistences antifashiste, krijuesit të OKLL dhe besnikut për gjithmone te Mbretit Zog I, Gjeneral Abas Kupit.
Dega PLL Amerike ka mbajtur gjalle frymen mbreterore-zogiste pēr vite me rradhë  gjate diktatures më të eger komuniste te vendosur ne Shqiperi pas vitit 1944.
Pa tjetër, ajo që ju sot beni,  per të perkujtuar figuren e Abaz Kupit, na nderon të gjitheve, na ben optimist, na motivon dhe na jep kurajo në punen tone të përditshme të perbashket.
Kjo merr vleta të vecanta, aq më teper duke ditur se kush ishte Abaz Kupi dhe roli që ai ka patur për gjate gjithe jetes së Tij, në interes të kombit shqiptarë.
Aty ku e kerkonin intersat e kombit, aty gjendej gjeneral Abaz Kupi.
I lindur ne 1892 ne rrethin e Krujes.
Deri ne 1924 mori pjese aktive në gjithë luftrat kundër okupatoreve që donin tjetersimin e trojeve tona.
Pas vitit 1924 deri ne 1939 sherbeu si komondant xhandarmarie duke u berē besnik në vendosjen e rendit dhe shtypjen e kryengritjeve antikombetare të organizuar kunder regjimit te Mbretit Zog.
Me 1939 nën besimin e Mbretit Zogu I organizoj rezistencën ndaj okupatorit fashist, duke treguar se kush ishte në të vertete qendrimi i mbretërisë shqiptare ndaj këtij pushtimi.
Gjate LDB bashkë me forcat e tij kerkonte nje bllok të perbashket antipushtues kombetar kjo e meshiruar edhe në Marreveshjen e Mukjes.
Tradhetia që ju bë kesaj marreveshje, fryma që po krijohej me nderhyrjen e jugusllaveve duke e kthyer luftën çlirimtare në luftë për pushtet, me cdo cmim vellavrases, beri që Abaz Kupi të vazhdonte luften nen direktivat e focave aleate.
Duke u nisur nga kjo, nën frymen e Triumfit tē 1924, krijoj në Nentor të vitit 1943 OKLL sot PLL.
Formacioni politiko -ushtarak i krijuar kishte si qellim të fitohej lufta.
Kthimin nē pushtet të Mbretit Zog I, i larguar në menyre jolegjitime si rezultat i pushtimit  fashist.
Vazhdimin e luftes deri ne bashkimin kombetar Kosove – Cameri.
Mbeshtetje e Shqipërisë tek forcat perendimore aleate.
Rrjedhat që mori lufta benë  që si shumë nacionaliste dhe patriotë të tjere, për tē shmangur një vellavrasje më të thelle, të largohej në ekzil.
Duke i qendruar gjithmonë besnik Mbretit Zog dhe filozofise zogiste gjithe kontributin dhe mundin e Tij, ja kushtoj Levizjes Legaliste dhe programit të saj, për shembjen e diktatures në Shqiperi , kjo si kryetar  i perhershem i PLL, si aktivist i Komitetit “Shqiperia e Lire “ si president i projektit “Valualba” etj .
Familja e Abaz Kupit, u persekutua e u internua nga regjimi komunist, por pa u nënshtruar asnjëherë ndaj këtij  regjimi antikombetar serbo-sllav.
Duke kerkuar mirkuptimin tuaj nuk po zgjatem mē tepër sepse cfardo të themi, ngelet shume pa thenë për kush ishte dhe çfarë vlerash kishte Abaz Kupi, si atdhetar patriot nacionalist dhe sa e rendesishme ishte figura e Tij si mbreteror-zogist-legalist.
I perjetshem kujtimi i Gjeneral Abaz Kupit nē kete pervjetor ku dhe ka nderruar jete.
Edhe nje here respekt dhe mirënjohje për këtë tubim tuajin dhe gjithashtu mirënjohje pë punen tuaj si dege e PLL në SHBA, në shërbim të kauzes tonë.
Perzemersisht në emër të Kryesise së PLL
Kryetar
Shpetim Axhami.

* Pērshēndetja u lexua gjatē tubimit pērkujtimor kushtuar 44 vjetorit tē largimit nga jeta tē Gjeneral Abaz Kupi, heroi i rezistencēs antifashiste.

Filed Under: Opinion Tagged With: Dr. Shpetim Axhami-Pershendetje-Tubimit ne Nju jork

GJENERAL ABAZ KUPI E GJETI VETEN NE FILOZOFINE E MBRETIT ZOG PER SHTETFORMIM

January 12, 2020 by dgreca

NGA HAKIK MENA/*/

Nuk ka gja ma te mire se sa me perkujtu e  nderu jeten e bamat e Abaz Kupit ne keto dite rrapulline ne te cilat kalon raca shqiptare, rrapullime e shkaktume prej ideologjise coroditese te cilen ai me mish, shpirt, pushke e mergim u mundua t’ia parandaloje Shqipnise.

Kemi fole me vite te tana dhe tashma populli I din, per ato qe dojne me dite, se c’ka qe e bani Gjeneral Abaz Kupi.

Zogismi si thelb te filozofise se saj ka shtetformimin. Kriteri i vetem te cilin kjo filozofi perdori per te mbledh njerzit rreth saj ishte kontribut i gjithanshem ne kete shtetformim. Po te analizojme perbamje njerzore te kesaj filozofie aty gjejme Shqipnine e vertete.  Aty gjejme te shkollumin dhe te paditunin, gegen edhe tosken,  kosovarin dhe camin. Ajo ashte filozofi gjitheperfshirse dhe jo perjashtuese. Ajo nuk asht filozofi Elitash apo te ashtequjtura elita. Aty asht gjithsecili qe e ndjen se shqiptareve u duhet nji shtet. Pikerisht per kete  Abaz Kupi e gjeti vedin ne ate filozofi qe dalengadale u personifikua me te.

Pjesmarrja ne xhandarmarine e famshme shqiptare, qe karakterizohej nga besnikeria e larte ndaj shtetit, ia rriti atij reputacionin ne shkalle vendi. Ai kontriboi me pushke ne dore per shkaterrimin pa meshire te levizjeve te Shales, Mirdites, Delvines dhe Fierit, te cilat jane te miredokumentuara si levizje te frymezuara nga shtete keqdashese ndaj Shqipnise per kohen. Habiten njerzit se si ia arriti Ahmet Zogu qe te bante qe te deshtonin te gjitha keto levizje antishtet, kurse shtetaret e Shqipnise se 1997-es, me gjithe ate ushtri e armatim nuk arriten me i tregu vendin Zani Caushit me shoke? Pergjigjja asht krejt e thjeshte! Jane keto burra si Abaz Kupi qe i munguan dhe vazhdojne t’i mungojne ketij shteti motra e vellazen.

Fakti qe Mbreti Zog ia besoj qendresen ne portin e Durresit ne ate kohe Major Abaz Kupit, na tregon shume gjana rreth Mbretit, Abaz Kupit dhe Shqipnise se kohes. Kolonel Selmani e analizon shume bukur ne librin e tij kete fakt. Mbreti nuk kishte besim te ushtria, meqe ajo kishte dhane sheja ne levizjen e Delvines dhe Fierit se ishte nen inflencen e Italise, vend ku shumica e oficereve ishin shkollu. Kjo nuk do me thane se Ahmet Zogu nuk kishte ushtrine me vedi, por se per faqe te zeze te disa oficereve, ashtu si dhe shume te tjereve qe hangren buken e turpit mbas 7 prillit te 1939, pranonin ma mire qe si mbret te kishin Viktor Emanuelin e Italise se Ahmet Zogun e Burgajetit. Perseri  Zogizmi, me pragmatizmin qe e karakterizon, u mbeshtet tek besnikeria ndaj shtetit, nderi e burrnia. E natyrisht besimi iu shperblye me Epope. Po, po Epope. Ajo cka Abaz Kupi dhe Ushtaret dhe Xhandaret e Mbreterise Shqiptare bane ate dite asht epopeja ma e lavdishme dhe e randesishme e shtetit shqiptar. Ajo defacto na rreshtoi ne krahun e Aleateve kunder Boshtit. Ne kujtimet e tij Ambasadori Grand na e shpjegon qarte se Mbreti e kishte te qarte se do te kishte nje lufte boterore, nga e cila do te dilnin fitues aleatet. Ai me bindje e rreshtoi Shqipnine drejt perendimit. Por, jetsimi  I ketij vendimi te zogizmit drejt Perendimit u krye nga epopeja e Abaz Kupit me shoke.

Ashte e vertete se cka bani Abaz Kupi me 7 Prill na flet per trimnine e burrnine e tij. Por, ajo qe ai bani pas kesaj dite per Shqipnine e Zogizmin na tregon shume per karakterin dhe filozofine e tij ne jete. Ishte kollaj me I qendrue Mbretit e Zogizmit besnik ndersa mbretnonte ne Shqipni, por ishte sacrifice dhe vetmohim me vazhdu ne ate rruge tuj u ende maleve te Shqipnise e kontinenteve te Botes.

Si pjese e planit aleat qe nepermjet Mbretit Zog te krijohej nje front antipushtim  Abaz Kupi u kthye ne Shqipni pas nji emigrimi te shkurter. Fisher e pershkruan keshtu arsyen pse  British Special Operation Executive (SOE) iu afruan dhe e angazhuan Abaz Kupin ne organizimin e rezistences kunder Italianeve: 1. Ai kishte nje force te konsiderueshme njerzish ne zona te caktuara: 2. Si lider I forcave zogiste ai kishte rreth tij te vetmet forca qe kishin njefare pergatitje ushtarake per kohen ne Shqiperi. Pra Abaz Kupi  I vuni pushken dhe nuk e priti me lule pushtimin italian, as I thirri clirimtar, apo bani sehir. Mbretnoret vazhduan, ne koordinim me aleatet te banin organizimin e rezistences, sidomos ne Veri. Pra u luftua ndaj pushtuesve, per aq sa ishin mundesite, gjate 1939, 1940, 1941 dhe 1942. Deri me  1942-in komunistat nuk e kishin qite as edhe nje pushke. Abaz Kupi iu pergjigj pozitivisht thirrjes se komunistave per mbledhjen e Pezes. Ai iu bashkua Frontit. Fakti qe Abaz Kupi iu bashku Frontit I hoqi komunistave armen e propagandes kunder nacionalistave. Imagjinoni se cila do te kishte qene propaganda e tyre kundrejt zogistave sikur Abaz Kupi te mos merrte ate vendim. Nga ana tjeter qendrimete tij ndihmuan dhe historine tone qe te mund te lexojne qendrimet e Aleateve ndaj nacionalizmit ne Shqipni. Une them se Abaz Kupi I ka ba nderet me te medha Zogizmit gjate Luftes se Dyte Boterore, biles personalisht e coj deri aty sa pa dyshim them se nuk e lejoi me vdeke. Qendrimet e tij gjate kesaj Lufte ia cjerrin masken propagandes komuniste ndaj nacionalizmit e Zogizmit. Kjo ishte arsyeja qe Enver Hoxha me shoke  donin me e vra me cdo kusht.

Ideali I Shqipnise Etnike ishte vija ndarese mes nacionalizmit dhe internacinalizmit shqiptar. Ne Mukje, ai pa se Shqipnise i bahej nder me luftu komunizmin njisoj si pushtimin. Ai e kuptoi se ngadale Shqipnise po I bahej gati nji pushtim edhe ma I zi. Zogizmi zyrtarisht I vuni pushken komunizmit ate shtator te 1943. Kete lufte ai se pushoi deri sa vdiq. Kesaj lufte I sherbej edhe krijimi I Levizjes se Legalitetit, edhe pjesmarrja ne Komitetin Shqipnija e Lire. Ai bani te pamundunen per Shqipnine, fatet e se ciles ishin percaktu tjeter kund. Edhe pse u ndje I tradhtum nga aleatet, te cileve u ndejti gjithmone besnik, perseri per hater te zogizmit, nderit e burrnise, per hater te Mbretit reagoi me fisnikeri. Kujtimet e Xhuljan Emrit jane nje ilustrim I shkelqym I atyne diteve te trazume.  

Ne kete dite duhet me fole edhe per ato qe ai la ne Shqipni.  Vujtjet e tyne filluan me 11 prillin e 1939. Zogistat I kan fillu internimet dhe vuajtjet ne prillin e 1939. Qe nga ajo dite dhe deri diten qe iken nga internimet e Lushnjes ne vitet 90 nuk e pane nje dite te mire. Dhe pse? Sepse baba dhe gjyshi I tyne deshti dhe mbrojti Shqipnine, sepse baba  dhe gjyshi I tyne deshti qe Shqipnija te rreshtohej nga Aleatet, sepse baba dhe gjyshi I tyne deshti Shqipnine Etnike, sepse baba dhe gjyshi I tyne ishte besnik I Mbretit te Shqiptareve, besnik I Shqipnise. Shqiptaret I kane borxh nje “Na falni” te madhe kesaj familje e shume te tjerave.

Uroj qe Zoti i paste fale parajsen Abaz Ages!

Uroj qe familjes Kupi Zoti t’ua shperbleje vuajtjet.

Uroj qe shqiptareve tu ndricohen mendjet qe me nderue herojt e vet!

Falemnderes

*Fjalimi i kryetarit te Partise Levizja e Legalitetit per SHBA ne diten e perkujtimit te Gjeneral Abaz Kupit, organizuar me 11 Janar ne Queens, NY

Filed Under: Politike Tagged With: Hakik Mena-Abas Kupi-Perkujtim

  • « Previous Page
  • 1
  • …
  • 764
  • 765
  • 766
  • 767
  • 768
  • …
  • 5724
  • Next Page »

Artikujt e fundit

  • Gazetaria si ndëshkim publik…
  • Disa qasje hermeneutike dhe fenomenologjike ndaj tekstit poetit të Martin Camajt
  • Kongresmenët Amerikanë Paraqesin Rezolutë për Vazhdimin e Pranisë Ushtarake të SHBA-ve në Kosovë
  • Helmi virtual
  • Vatra u prit në Selinë e Organizatës së Veteranëve të Luftës së UÇK
  • SKËNDERBEU NDËRMJET BARLETIT DHE ZANOVIQ-IT: NGA HISTORIOGRAFI HUMANISTE NË MODEL KONCEPTUAL ILUMINIST
  • Patronimet kolektive me -aj , si identitet shqiptar i Malësisë së Madhe
  • Ledia Xhoga Captivates at Fan Noli’s Virtual Cultural Event
  • Congressman Keith Self Introduces Resolution Supporting the Integration of Kosovo into NATO
  • NJË MOMENT I RI GJEOSTRATEGJIK DHE NJË HAP I RI NË ARKITEKTURËN EURO-ATLANTIKE TË SIGURISË
  • Me virtuozen Alda Dizdarin në zemër të Londrës
  • Kur një masakër bëhet gjenocid? Reçaku, Panariti, Tivari dhe Çamëria në dritën e së drejtës ndërkombëtare
  • Speaking this Saturday, May 2, at the NYFCR Annual Statewide Conference with students and young leaders from across New York
  • Për çfarë ka nevojë Shqipëria?
  • Ernesto Sabato, gjeniu i letërsisë latino-amerikane që u rrit në prehrin e një nëne shqiptare

Kategoritë

Arkiv

Tags

albano kolonjari alfons Grishaj Anton Cefa arben llalla asllan Bushati Astrit Lulushi Aurenc Bebja Behlul Jashari Beqir Sina dalip greca Elida Buçpapaj Elmi Berisha Enver Bytyci Ermira Babamusta Eugjen Merlika Fahri Xharra Frank shkreli Fritz radovani Gezim Llojdia Ilir Levonja Interviste Keze Kozeta Zylo Kolec Traboini kosova Kosove Marjana Bulku Murat Gecaj nderroi jete ne Kosove Nene Tereza presidenti Nishani Rafaela Prifti Rafael Floqi Raimonda Moisiu Ramiz Lushaj reshat kripa Sadik Elshani SHBA Shefqet Kercelli shqiperia shqiptaret Sokol Paja Thaci Vatra Visar Zhiti

Log in

This website uses cookies to improve your experience. We'll assume you're ok with this, but you can opt-out if you wish. Cookie settingsACCEPT
Privacy & Cookies Policy

Privacy Overview

This website uses cookies to improve your experience while you navigate through the website. Out of these cookies, the cookies that are categorized as necessary are stored on your browser as they are essential for the working of basic functionalities of the website. We also use third-party cookies that help us analyze and understand how you use this website. These cookies will be stored in your browser only with your consent. You also have the option to opt-out of these cookies. But opting out of some of these cookies may have an effect on your browsing experience.
Necessary
Always Enabled
Necessary cookies are absolutely essential for the website to function properly. This category only includes cookies that ensures basic functionalities and security features of the website. These cookies do not store any personal information.
Non-necessary
Any cookies that may not be particularly necessary for the website to function and is used specifically to collect user personal data via analytics, ads, other embedded contents are termed as non-necessary cookies. It is mandatory to procure user consent prior to running these cookies on your website.
SAVE & ACCEPT