Featured – Page 812 – Dielli

KUR DIELLI LIND I DYZUAR

November 24, 2013 by dgreca

Tregim nga Vjollca Tiku Pasku/

Ngjyra e vjeshtës përhapte aromën e gjetheve të thata në të gjithë pejsazhin e zbehtë e të ftohtë.Gjethet e verdha i ngjiteshin ngado Zhuljetës. Shakullima e erës e rrethoi në mënyrë spirale Zhuljetën, si një tornado gjethesh,që nuk e linin të shkonte në shtëpi.Doli me të shpejtë nga ai rrethim i zbehtë burgosës , dhe rregulloi flokët mbi supe.Ajo ishte mësuese biologjie e ciklit 9-vjeçar.Kishte një dhimbje koke të fortë dhe kishte marrë leje që mos t‘i zhvillonte dy orët e fundit.Ishte rreth të pesëdhjetave, por me një fytyrë të lëmuar që e tregonte shumë të re në moshë. Teksa po nxitonte cepi i syrit i zuri bashkëshortin e saj të ulur në një kafene me një grua të re në moshë.Zemra i rrahu me nxitim.’cila mund të jetë mendoi’. Ngadalësoi hapat dhe u mundua të shquante tiparet e saj.Ishte e re, me flokë të verdha.Dukej si një nga statujat e perëndeshave që ishte jetëzuar në epokën e sotme.Nga gjestet e bisedës dukeshin sikur ishin të afërt me njëri-tjetrin.Papritur ata të dy u ngritën dhe u drejtuan në portën e një shtëpie të re. Një djalë shtatëvjeçar u hodh në krahët e bashkëshortit të saj dhe e përqafoi. Gruaja e re buzëqeshte dhe më pas puthi djalin …Të gjithë farefisin e tij e njihte , po ashtu edhe të njohurit. ‘Kush mund të jetë vallë ajo grua?.mendoi Zhuljeta. Në atë orë të drekës ai duhej t’ë ishte në punë.Kishte një magazinë shumice me vegla pune.Mbante gjithmonë edhe dy punëtorë…..Zhuljeta nuk i ndjente pikat e imta të shiut, që binte shtruar.U ul në një kafene paksa larg nga porta e asaj shtëpie , me qëllim që të vëzhgonte çdo lëvizje të tyre.Një shpresë e vakët e mbante “s’e ndoshta ajo nuk ishte…”Porositi një kafe të fortë.Nga porta e shtëpisë doli gruja e re me djalin për dore duke u drejtuar për nga shkolla aty pranë. Viktori çuditërisht nuk po dilte.Zhuljeta pa përsëri siluetën e gruas së re tek kthehej vetëm nga shkolla dhe hyri në shtëpi .Diçka u thye brenda shpirtit, si thyerja e një blici drite.Pagoi, u ngrit, e mori rrugën drejt shtëpisë ku banonte.Shiu i zmadhoi pikat e diametrit të lëngshëm. Teksa ecte e menduar, s’ndiente s’e po lagej.Kur hyri në shtëpi ndeshi vështrimin e habitur të dy djemve të saj.Njëri ishte njëzetëvjeçar dhe studionte për ekonomi. I dyti ishte maturant i shkëqyer. Gjithmonë ndihej krenare për të dy djemtë. Kishte edukuar dhe mësuar vërtet djem të mirë.”Më zuri shiu në rrugë” u përgjigj vështrimit të djemve.Jeta e Zhuljetës kishte rjedhur monotonisht.Të gjitha zaret e viteve rrotulloheshin në ruletën e qetësisë kur papritur zari bie në një rreth enigme.. mos ndoshta me ngjyrën e tradhëtisë…Lotët i rrëshkisnin si shiu acid, duke tretur gjithë energjinë e qënies së saj.”Ç’farë i kishte munguar atij?”…

Mirëkuptimi, çelësin e martesës ishte munduar ta mbante gjithmonë në syçelësinë e ditëve. “Besnikëria është virtyti që e shenjtëron martesën”.Tani dyshimi i tradhëtisë është zhurma më e madhe e mendimeve dhe si tryel po i hapte dhimbjen më të madhe në jetë.Para syve i shfaqeshin skena të ndryshme dashurie të burrit tradhëtar me gruan tjetër, duke përfunduar me aktin final te divorcit tësaj. Në këto momente zinte sytë me dorë,por një shpresë e vakët, ia shpërbënte skenat e fantazisë…I kujtohej njohja e parë me Viktorin..Të dy studentë, të dy ndjenë dridhjet e para të dashurisë, të dy shijuan orët e lumturisë, dhe vendosën të lidheshin me kurorën e margaritarëve të martesës.Më pas, ndihej mbretëreshë që i kishte falur dy djem, pasardhësit e tij.Kur Viktori erdhi në darkë,si zakonisht bëri dush, darkoi dhe po shihte televizion.Me një qetësi, si heshtja e stuhisë para se të shpërthejë me retë e ngarkuara, ajo e pyeti;
-Kishte lëvizje në punë?
– Si zakonisht-u përgjigj ai.
-Po kafenë me kë e pive sot?
Ai u drodh i befasuar nga kjo pyetje,dhe u përpoq të ruaj qetësinë.Vështroi thellë brenda syve të Zhuljetës për të hetuar…Por ajo kishte vënë një maskë të shtirur dhe sytë i kishin lëshuar një hark të zi. Vetëm tani ndjeu peshën e hijeve të zeza të formuara rreth syve të saj.
-Si gjithmonë- tha ai me zë të shqetësuar.
“Ç’farë ka mësuar ajo “mendoi me vete Viktori.
“Eshtë e vërtetë, ka bërë jetë të dyfishtë, më ka gënjyer” mendoi ajo.Të dy u shtrinë të flinin . Megjithëse ishin në një krevat ndiheshin se i ndante një distancë si poli i veriut me të jugut. Ajo u përpoq të flinte, por nuk i përtypte dot mendimet e pëshpërimat e të tjerëve. Me siguri të gjithë e dinin. Ajo e zbuloi ‘rastësisht’ këtë mister shkatërrimi.U mundua të flinte, të flinte edhe vuajtja jetike për pak orë. Sapo e zuri gjumi, iu duk sikur ra në një humnerë.Edhe atje poshtë, ajo ishte e frikësuar.Rojet fantazma qeshnin me troditjen e zhgënjimeve reale dhe përnjëherësh trupi iu drodh. Ai e ndjeu, por bëri sikur flinte gjumë. I vinte keq, që ishte shkaktari i gjendjes së saj.Të nesërmen, të dy bashkëshortët shkuan secili në punët e tyre.Zhuljeta pyeti me shumë kujdes, një kolege e cila banonte aty pranë, për zonjën që kishte atë shtëpi me një arkitekturë të bukur, tepër të veçantë, me shtëpitë e tjera. Kolegia i tha se “gruaja quhej Miranda bashkëjetonte , me një burrë… flisnin që ai ishte i martuar”. Kjo ishte një goditje e dytë për Zhuljetën.Nuk duroi, shkoi në magazine tek Viktori, dhe ia përplasi të vërtetën në fytyrë;
-Ki burrërinë dhe pranoje, që ti ke një fëmijë me zonjën Miranda-tha ajo.
Ai kërceu si thëngjilli i kuq në vatër:
-Si- tha ai për të mbledhur veten-.po, është e vërtetë. U njohëm para tetë vjetësh. Ajo ngeli shtatzanë dhe unë ndihesha fajtor.
-Nuk ndiheshe fajtor s’e më tradhëtoje?
E kuqja u ndez më shumë në fytyrën e Viktorit nga bombardimi i predhave të fjalëve të Zhuljetës.
-Nuk doja të lëndoja kurrë.
-Po, por më ke lënduar tetë vjet rresht!
Ai priste faturën e shkruar nga zemra e plagosur, për dënimin e fajeve të fshehura.
-E kuptoj, nuk dua të ulërij, për dashurinë e vdekur, për premtimet e vrara, për shpirtin që ma krodhe në dhimbje, për dyfytyrësinë e tetë viteve.Je i lire,shko dhe jeto me atë!
Ai u step për një çast.Njësoj sikur mori njëmijë goditje shuplakash.Shpirti iu ngërthye nga korrieri i papritur i fatit.Ai ndodhej në mes të dy dashurive.Zhuljeta i siguronte ëmbëlsinë e qetësisë. Miranda ishte sheqerka e pasionit që kishte nevojë jeta.
-Duhet të mendohesh mire, para se të marrësh një vendim –tha ai me gjysëm zëri.
-Hë, ke guxim të më këshillosh! Kur të vish në shtëpi,mblidhi dhe ik.
Zemra e Viktorit u nda më dysh. Vetëm me gjysëm zemre ai mori vendim se duhej të vazhdonte me Mirandën.Tani s’kishte asnjë mundësi të vazhdonte jetën e mëparshme.
Për Zhuljetën ishte njësoj si të mbytej në pellgje ajri pa të ardhme.Heshtja evokonte vetmin e trishtuar. Qielli i mbyllur nga gurë mbarsur me topa resh gri,mpihte ditët në vazhdim.Piskat e shpirtit nuk ia dëgjonte asnjë.Melasa e dashurisë ishte tradhëtia , të cilën nuk e honepste dot.Jeta kishte ndryshuar krejt papritur.Nuk kishte menduar asnjëherë që jeta të ndryshonte krejt papritur.Ndoshta me kalimin e kohës , do fashitej plaga.. Tani ajo digjej në zhaurimën e sulmeve të mendimeve. ‘Përse duhej të arrinte deri këtu’. Ai ishte tërhequr pak nga jeta seksuale. Ajo e kishte pranuar në heshtje, pa menduar “s’e diçka nuk shkonte”. Shkoi në shtëpi e dërrmuar dhe shihet në pasqyrë. Lëkura e bardhë e fytyrës i ishte venitur, kapakët e syve ishin ënjtur sikur mbanin lotët e qiellit.Flokët e gufuar ishin tulatur pas qafës. Ishte tepër nervoze dhe hera herës shpërthente në ngashërime të mbytura. Dy djemtë ishin ngushëllimi i saj. Ata përpiqeshin t’i qëndronin pranë. Vendimi i babait nuk u prit mirë prej tyre, por ai kishte vendosur. Atë mbrëmje ai u shpërngul tek Miranda.I erdhi keq për Zhuljetën, por duhej t’i përmbahej detyrimeve me Mirandën. Ajo ishte shtatzënë, priste fëmijën e dytë.Po hynte në një derë të re të jetës. Nuk kishte menduar ndarjen , dhe fillimin e një jete tjetër. Miranda ishte tridhjetë vjeçe,e re, e bukur , magjike, shpërthyese në shtrat.Edhe me hirin e dashurisë ajo mund të ndizte thëngjinj, e më pas zjarr përvëlues.
Megjithëse ai ishte pesëdhjetë vjeç , përjetonte një rini të dytë.
Miranda e dinte që ai do ishte i turbulluar nga ndarja. Vendosi t’i përgatisë një mbrëmje romantike.Bleu verën më të mirë, dhe gatiti pansetat më të shijshme.Qëllimet i realizoi.Më në fund kishte arritur,atë që dëshironte. Burrin të cilin e donte dhe e kishte pritur tetë vjet radhazi e kishte tërësisht për vete. Çdo plan kishte funksionuar si sahat që nuk i lëvizi minuti.. Shtatëzania, skena e kafesë e parë prej Zhuljetës ,me ndihmen e koleges e cila e kishte lajmëruar“s’e Zhuljeta mori leje të ikte në shtëpi”, ndarja …dhe në fund fitorja.E paduruar Miranda iu hodh në qafë dhe i tha:
-Qiellin e kam ulur në shtratin tone, dhe në kurrizin e tij do formojmë yjet e kuq.Do krijojmë yjësinë tonë nga rruga e qumshtit deri në kashtën e kumtrit.
Ai u mundua të buzëqeshte.
Buzët e saj ishin plotë afsh pasioni që kërkonte të shuheshin në burimin mashkullor. E elektrizuar nga gëzimi, ajo ledhatoi çdo centimetër të lëkurës së tij.Yjet e gjeneruar nga puthjet e tyre binin në djersën e poreve të dashurisë. Ai notonte plotë pasion në qiellin që dinte ta krijonte vetëm ajo, duke tretur qenien e saj si karamele ,e t’i dhuronte ëmbëlsinë në lartësinë e parajsës.Kjo ishte lumturia e prekur trup-shpirt në dashurine informe të jetës.Mrekullia e afruar ishte magji e qarkut elektrik të zemrës së re.
Ditët kalonin, e rjedha e mjaltit qiellor pikonte duke i kaluar si në ëndërr.Viktori e kishte lënë në një cep të ndërgjegjes Zhuljetën.Djemtë i takonte, megjithëse ata i rrinin ftohtë.Ai i përgjigjej gjithmonë ekonomikisht nevojave të tyre dhe kjo ishte një fije lidhëse me ta.Me Armandin djalin shtatëvjeçar, kalonte shumë kohë pas pune ,në mënyrë që të zëvendësonte mungesën e gjatë të viteve të vegjëlisë tij…Dita e lindjes së fëmijës së dytë të Mirandës erdhi.Një djalë faqekuq dhe plotë shëndet ishte një tjetër gëzim…Me Mirandën diçka nuk shkonte. Pas lindjes nuk ndihej mirë. Një trompozë e papritur e shkëputi nga ditët e lehonërisë së jetës.
Ai ulëriu sa ngjethi ajrin e gjithë atmosferës.Lumturia u ekzekutua në mënyrën më të keqe.Misteri i fatit ndërpreu rjedhën e ëmbël për ta zëvendësuar me ujvarën e helmit.Ai u privua nga ajo ndjenjë që e bënte të lumtur. Shpirti iu ftoh,dhe dhimbja i rrinte pezull. Gratë zakonisht vishen me të zeza. Ai veshi shpirtin me zi.Këtë dhimbje ia shtonte e qara e vogëlushit sikur të kuptonte “që nëna e tij nuk jetonte”.Në vakumin e kësaj dhimbje mendonte se; “ishte një dënim për tradhëtinë dhe divorcin me Zhuljetën”.Për të zbutur sado pak cëcërimin e dhimbjes ai vendosi të bisedonte me Zhuljetën. Ajo ishte shpirtmirë dhe e dhimbsur. Për të përmbushur qëllimin e tij ai mori edhe vogëlushin. Ai do ishte referenti engjëll që do t’ja pushtonte shpirtin Zhuljetës. Ishte tepëri vogël, një zë qiellor, që donte ngrohtësi e përkujdesje.
Në darkë trokiti tek ajo derë ku njëzetëedy vjet radhazi s’e kishte ndier asnjëherë nevojën për diçka të tillë..Derën e hapi Zhuljeta..
-Mirëmbrëma Zhuli..
-Mirëmbrëma-i tha ajo ftohtë, por zemra po i rrihte me shpejtësi nga kjo vizitë e papritur.
Ajo pa një shndërrim të madh në pamjen e tij.I mbledhur, i kërrusur, pa rruar , me sytë e veshur me dhimbje, me flokët e zbardhura krejt brenda pak ditëve, të linin pështypjen e një njeriu të madh në moshë.
Ai hyri pa e ftuar në sallon. E mbështeti me kujdes vogëlushin në kolltukun e madh,thirri dy djemtë , të cilët filluan të përkëdhelin vëllanë e vogël, e nisi bisedën.
-Si ke kaluar-thotë ai.
– Tani që provove se ç’farë është dhimbja, pothuaj njësoj s’i ty, megjithëse e përjetojmë në mënyra të ndryshme.Unë ndarjen nga njeriu i zemrës, që jetova njëzetëedy vjet, dhe ti po atë ndarje , por nga Zoti.
Ai kapërdiu lëmshin që i sollën këto fjalë, dhe vazhdoi:
– Më fal që të kam lënduar, duke menduar vetëm për vete, më fal në emër të asaj dhimbje që duhet zbutur.Të vrasësh shpirtërisht , ndoshta është më keq se të vrasësh fizikisht.Sëbashku këtë dhimbje mund t’a fashitim..
E qara e foshnjës ndërpreu bisedën e tyre.Ajo u afrua bebes…sytë e Zhuljetës filluan të puthnin flokët e zinj të butë, si push lepurushi, faqet e lëmuara me rreze engjëjsh, sytë që qanin e qeshnin njëherazi. Një bebe i vogël ka furnizimin e gjithë qiellit me energji tërheqëse, në mënyrë që të gjithë t’a duan.Zhuljeta nuk kishte guxim ta përkëdhelte me dorë,pasi u frikësua se ajo krijesë e vogël ,do e përqafonte dhe nuk do e lëshonte asnjëherë.
Në dridhërimën e çasteve ai hetonte çdo lëvizje të gruas. Shpesonte ta merrte atë krijesë të pafajshme në krahë, dhe të bëhej nëna e tij.Shpirti i dukej si një tendë e çarë, të cilin vetëm Zhuljeta mund ta rikuperonte.. Këto çaste ishin vendimtare për të.
-Zhuli,a mund të jetojmë te gjithë bashkë?- thotë ai.
-Ndjej akoma dhimbjen e tradhëtisë, dhimbjen e ndarjes. Shpirtin ma theve, dhe copat mi hodhe në një hon dhimbjeje pa shërim. S’i më kërkon t’ë bëhem nëna e dy fëmijëve, që më kujtojnë vuajtjen time? Ata janë engjëj..Por unë, s’mund ta kapërdijë..Po të jetonte nëna e tyre, ti kurrë nuk do të ktheheshe. Nuk erdhe tek unë për hir të dashurisë , por për hir të nevojës – tha ftohtë Zhuli.
Sa do të donte të thoshte ‘po’, por ndoshta i duhej të kapërcente vetveten.Ai burr i dikurshëm kurrë s’kishte për ta kuptuar shpirtin e saj…
-Unë vërtet u tregova i dobët para pushtetit të një gruaje. Atherë kur mendova s’e kisha një lumturi të dytë fati më dënoi.Duhej ta paguaja të kuptoja se nuk ngrihet lumturia mbi dhimbjen e një personi tjetër, aq më keq të afërt.Për ty ardhja ime këtu është një prove. Mirësia e njeriut është pa limit, por hijet e vuajtjes të paskan errësuar aktin e mirësisë.U gabova që erdha.
– Kurrsesi nuk gëzohem me fatkeqësinë tënde, por kërko brenda shpirtit tënd. Aty do kuptosh qëndrimin tim- i tha ajo.
Sytë e tij fikën atë dritë të vogël shprese, që kishte pak më parë.Nuk e dinte nëse ajo kishte të drejtë.U përshëndet me djemtë, mori foshnjën dhe iku i dëshpëruar.Jeta e tij ishte lidhur me nyje enigmash , që nuk i zgjidhte dot..Mori në telefon motrën që i gjendej në çdo nevojë. …Ai mendoi se “pranvera e sapoçelur nuk po e tregonte shpirtin altruist të saj, lulet kishin ngjyrë trishtimi”.

Astrid Lindgren e pa veten si një fëmijë në Byllerby

November 24, 2013 by dgreca

NJË UDHËTIM MAGJEPSËS NË VERIUN E LARGËT (5)/

Pjesë në vazhdime nga libri i autorëve ROVENA VATA dhe SOKOL DEMAKU /

Falë një bashkëpunimi të ngushtë me familjen e Astrid Lindgren tani në shtëpi është përfshi edhe fëmijëria e saj si një komponent i rëndësishëm i Qendrës Kulturore Nöse në Vimmerby.

Bota e Astrid Lindgren nuk është në fakt një botë e tëra, por një vend, një vend magjik për fëmijë dhe të rinj, por pse joe dhe për të rritur.

Atje, do gjesh një botë krejtësisht të ndryshme, ku janë vendosur Të gjithë fëmijët e Byllerby, vazhdo pak më tej dhe papritmas është Emili, Vëllezërit zemerluan, para kësaj, do gjesh Karlsson në çati. Të gjithë janë në mjedise që janë të njohur nga tregimet e Astrid Lindgren. Por është inetersant se vizitat nuk do kishin qenë emocionuese, pa banorët e tyre, pa Pippi, pa Emilin e shumë përsonazhe të tjera?

Fëmijët e Byllerby janë personazhet kryesore në një seri të librave për fëmijë nga Astrid Lindgren. Ata jetojnë në tri shtëpitë me njëri-tjetrin. Në ate në Kopshtin e veriut jetojnë Britta dhe Anna, në të mesmin Lisa me vëllezërit e saj Lasse dhe Bosse dhe në të jugut jetojnë OLLE dhe motra e vogël Kerstin. Kerstin është vetëm një vjeçar, ndërsa fëmijët e tjerë janë dhjetë vjeç. Prandaj, Kerstin rrallë është në aventurat e tyre.
Astrid Lindgren e pa veten si një fëmijë në Byllerby, atëherë shumë nga ajo që është përshkruar në librat janë kujtime nga fëmijëria e saj.

Duhet të themi se shkrimtarja e njohuir suedeze Astrid Lindgren kishte një aftësi të veçantë për emërtime. Vetëm mendoni se cfarë emrash ajo do gjejë dhe e u vë personazheve të saja Tengil, Vëllëzërit Zemërluani, ose Katla, ajo Kulcedra e tmerrshme, të cilën ajo e mbjellë në fillim të tregimit, por do të presë për të vënë në fokus të frikshme deri në fundin dramatik dhe në Ronja dhe hajdutët ku do gjejmë emra sa interesant dhe karakteristik si, Tjegge, Knotas, Fjosek, Joe dhe Tjorm.
Si i gjeti ajo këto emra?

Po, sipas vajzës së saj Karin, ajo kishte studiuar një atlas nga krahina Lapland, ku kishte studiuar emrat e liqejëve dhe vendeve nga atje dhe nga këto pjesë ermrash mori një copë për të shpikur një emër të ri. Ronja vetë vjen nga mesi i emrit të liqenit Jaronjaure.

Njerëzit e letrave, njerëzit e gjuhësisë pohojnë se duke lexuar veprat e Astrid Lindgren, Selma Lagerlöf, August Strindberg, Hjalmar Söderberg, Hjalmar Bergman, kuptojmë se për nga pikëshikimi i gjuhës dhe shpirtit, suedezet janë në një stad të lartë të kulturës, respektit dhe traditës. Këta përmes artit të të shkruarit kanë arritë të bëjn atë cka shumë popuj të botës së zhvilluar nuk kanë arritë ta bëjnë, dhe me siguri shumë popuj dhe vende të botës këtyre ua kanë zili këtë.

Në bazë të leximti të veprave të të lartëpermendurëve njeriu ndjen dhe fiton përshtypjen se është në mesin e këtyre njrëzve dhe se edhe ti je vet pjesë e kësaj natyre dhe jete në polin e veriut. Mëngjese të ftohta dimri, por edhe ato verore të freskëta, karakteristikë e polit verior, karakteristikë e një natyrë të virgjër, e cila çdo gjëje i jep jetë dhe bukuri. Me siguri se edhe natyra ka ndikimin e vetë në jetën dhe përsonalitetine ketyrë njerëzve aq të sjellshëm dhe fisnik. Kjo natyrë që të rigjallronë, kjo natyrë e cila ta shton jetën dhe të jep forcë për të shkuar përpara. Natyra është e shenjtë ketu. Natyra është me mbi vlerë tek këta njerëz. Këta kujdesën ndoshta më shumë se për vetëveten për natyrën, e jo sikur tek ne, ku ne jemi ata të cilët e shaktërrojmë natyrën dhe ambientin tone.

Duke parë nga ky kënd jetën në këtë vend them se jeta këtu ka vlerë!

Këtu sa duket ditët janë, verës me plot vapë, edhe në vjeshtë me plot shi, por çka mund të konkuldojm se edhe ditët këtu janë ditë. Duke i radhitur këto gjëra ashtu çdo ditë e vendosin edhe një pjesë të jetës të tyre, një pjesë të shëndetit të tyre, “ja falin” mëngjeseve të bardha dhe ditëve të gëzuara që këta njerëz në këtë vend të largët të veriut jetojnë jetën e tyre në harmoni.

Duke e marrë me vete këtë skenë, këtë pamje të natyrës dhe jetës, e vazhdoj rrugën bashkë më mendimet e mia.

Nga njëherë si në amulli me vjenë në mendje se athua ka mundësi që këto gjëra, këto veti njerëzore ti kemi edhe ne, dhe them se po, dhe i kemi, por…

Qyteti Vimmerby është një qytet me traditë të lashtë, një qytet ku lindi tregëtia dhe nga këtu u shpërnda në terë vendin. Këtë mund ta mësjme edhe nga tregimet e Astrid tek Emili apo edhe Fëmijët e Byllerby. Unë jetova vet në rrugëm “Byllerbygatan” në Vimmerby, ishte kënaqesi e vërtetë të jetosh në vendlindjen e të madhes Astrid Lindgren. Përjetova gjëra fantastike këtu, mësova shumë gjëra interesante për vet jetën, të cilat më janë gjetur në situata të ndryshme kur vet kisha vështirësi. I jam mirënjohës këtij qyteti, këtyre njerëzve. Këtu bëra shkronjat e para në gazetari në Suedi, në redaksin e Vimmerby tidning, botova poezinë e parë në suedisht, cka jam krenar më këtë.

Këtu mësova shumë për kulturën dhe traditën e këtyre njerëzve të qetë, të sjellshëm, të vemendshëm për çdo gjë, për njeriun, për natyrën, për jetën, për kafshët por edhe për bimët e në veqnati për lulet.

Njeriu do kujtoj këtu edhe të madhen Selma Lagerlöf dhe fluturimin e Nils Halgersson mbi këtë vend nordik, mbi këtë vend të mrekullive natyrore dhe atyre njerëzore.

Nga këto rrugëtime, nga këto gjëra me vlerë njeriu mëson shumë dhe se më të vërtetë edhe tek ne, tek njerëzit e shof se duhet të ketë më shumë ngrohtësi njerëzore, shterngim duarsh mes njëri tjetrit sikur bëjnë këtu në këtë vend të largët nordik dhe të ftohtë miqtë tanë. Le të marrim vetëm pakëz përvojë nga jeta e tyre, me siguri se do jemi ata që duhet të jemi e jo ata që ne jemi sot.

Në qiellin e Tiranës

November 24, 2013 by dgreca

Nga Dionis Xhafa/

Kievi, Rejkjaviku dhe Ankaraja, shpjegon Christop Haselbach, janë kryeqytete evropiane jashtë BE nën mangentin e politikës së saj. Kontradikta më e madhe për BE qëndron në Ukrainë, ku shteti është nën influencën e politikës ruse, ndërsa popullsia dëshiron Bashkimin Europian. Shumë shpejt, dora e hekurt e zgjatur e politikës ruse mund të bjerë dhe triumfi i BE në këtë shtet është gjithnjë e më pranë. Të pasurit e një niveli demokratik dhe ekonomik të lartë, duket se e kanë bërë popullin islandez të besojë pak në Europën e Bashkuar. Krejt ndryshe ngjan me Ankaranë, ku perceptimi se BE nuk e do popullin turk është i qartë brenda shtetit dhe jashtë kufijve të saj. Tirana nuk e ka luksin e Rejkjavikut. Tirana në krahasim me Kievin është më e çliruar, pasi segmentet e qeverisë dhe popullit shkojnë në një tangent të përbashkët, Bashkimin Europian. Tirana nuk ngjan as me Ankaranë, e cila më tepër ka ndikim në një zonë tjetër, atë të zonës së Lindjes së Mesme sesa në Evropë. Qielli i Tiranës sot është një një yjësi prej 27 vendesh dhe synimi për të qenë ylli i rradhës ka devotshmërinë e popullit dhe të qeverisë. Flamuri i BE ngjan sikurse qielli ynë sipër kresë që e vështrojmë me endje që nga Toka. Europa e Bashkuar na kërkon “të marrim një anije kozmike” për të arritur në universin e saj. Në rastin konkret po flasim për reforma që diktohen nga Brukseli. Është e ditur nga gjithëkush që Shqipëria një ditë do të jetë pjesë e Bashkimit Europian dhe shpresoj e besoj sa më shpejt të jetë ajo ditë. Ajo që duhet të jetë edhe më prioritare është besnikëria e pashoq ndaj kësaj hapësire politike. Gjithnjë Shqipëria, si një shtet i vogël me pak ndikim në një kontinent me shtete titane politike, e ka drejtuar politikën drejt fuqisë. Duke qenë se në periudha të ndryshme historike kahu i fuqisë politike ndryshon, dhe politika e jashtme e Shqipërisë ka ndryshuar në bazë të supermacisë së kohës. Kjo ka bërë që gjithnjë të llogaritemi si një aleat i vogël. Kjo s’duhet të ndodhë më. Besoj se nëse jemi të vendosur në këtë politikë evropiane dhe besojmë thellësisht në parimet e saj, edhe kur kjo politikë të pësojë tronditje, duhet të jemi pjesë e sakrificës. Vetëm kështu do të rriteshim brenda një hapësire të konsideruar si “familja natyrale” jona. Universi mbi qiellin e Tiranës nuk do të jetë perfekt, ama do jemi “pjesë e familjes”, e jo një krijesë që sodit në “anën e të fortit”.

45 VJEÇARI AZEM ALI MESHI, DJALOSH I KULLËS HISTORIKE TË HASIT, DËSHMOR I POLICISË SË SHTETIT

November 24, 2013 by dgreca

Nga Ramiz LUSHAJ/

Azem, në shqip, ka një një domethënie të bukur e kuptimplote: do të thotë “Kollos”. I tillë ishte e mbetet edhe polici i shtetit Azem Ali Meshi, i cili, kësokohe, do të ishte 45 vjeçar. Ai lindi në një kullë alpine dykatëshe në Kosturr të Hasit, e cila është shpallur “Monument kulture” për identitetin e vlerat e saj kombëtare.

Nga dera e saj fisnike nxori trima e tregoi urtësi, shkroi në pragun e gurët e saj, në kujtesën e lavdinë e kohës historinë e vet. Gjyshërit e tij, Arif e Ukshin Ademi, ishin në Kuvendin e Lidhjes Shqiptare të Prizrenit më 1878, morën pjesë në luftërat masive e heroike kundër otomanëve. Babai i tij, Ali Meshi, në moshën 14 vjeçare, u bashkua me çetat partizane për çlirimin e vendit nga fashizmi dhe u inkuadrua në Batalionin e Hasit e në Brigadën e XXV-Sulmuese.

Kulla e tij në Kosturr, tani mban në rrënjët e lartësitë e saj, edhe emrin e Azem Ali Meshit, Dëshmor i Atdheut, i cili kontribuoi për 17 vite si kollos qëndrestar në mbrojtje të rendit e të qetësisë, i cili në vitin e mbrapshtë të rebelimit më 1997 qëndroi si kollos në Degën e Ruajtjes e Sigurimit të Objekteve duke ruajt institucione të rëndësishme të Shtetit Shqiptar e përfaqësi diplomatike të huaja të akredituara në Tiranë, i cili e tregoi veten kollos edhe në përballjen me bandat e zeza të krimit më 1999 në Yzberisht të Tiranës.

Azem Ali Meshi arsimimin e kreu në tre rrethe: shkollën fillore në vendlindje të tij, në Kosturr të Hasit, 8 vjeçaren në qytezën minatore në Kam të Tropojës, ndërsa shkollën e mesme profesionale e mbylli me rezultate të larta në qytetin e Kukësit. Ëndrra për të ndjekur shkollën e lartë i mbeti vetëm ëndërr, sepse lufta e klasave me zjarrin e saj të ashpër ia shuan shpresat për dijen e mundësitë për të shërbyer në forcat e policisë, për shkak të dënimit me burg të babait të tij, Ali Meshi, për bindje politike, sekuestrim pasurie dhe keqdamoksjen si “i deklasuar” për rregjimin komunist.

Kur erdhi në Tiranë, efektiv i Komisariatit të Policisë Nr. 4 të kryeqytetit, për të qënë model i policit bashkëkohor, për t’u ngritur në lartësitë e misionit të tij si polic i shtetit, si polic qytetar në shërbim të qytetarëve, e ndoqi pa shkëputje nga puna Akademinë e Policisë së Shtetit. Ai nisi të ecte në jetën e strukturat e policisë duke marrë gradat hap pas hapi, duke bërë karrierë nga dita në ditë. Ai eci në karrierë si polic i shtetit, si qytetar i shtetit demokratik. Me aktin e tij i ngjiti lartësitë e kohës si Dëshmor i Atdheut, si simbol i përkushtimit e qëndresës së Policisë së Shtetit, si shqiponjë medalje artë e trimërisë dhe aktit të guximit qytetar në luftën kundër krimit deri në sakrifikimin e jetës.

Tek vepra “Dhimbja më grish” Azem Ali Meshit i kushtohet elegjia me titull mjaft domethanës: “O mik i zemrës”, ku në vargje, si në jetën reale e sublime, dëshmon se kishte një zemër të madhe, për nusen e tij të përjetshme, Loretën, për vajzën e tij, Greta, për vllain e tij polic, Ahmetin me tre universitete e me karrierë meritore; për të gjithë njerëzit e gjakut të tij, për Atdheun e vet, për Ardhmërinë Shqiptare.

Rapsodët e Hasit i këndojnë një këngë këtij trimi të Policisë së Shtetit, Azem Ali Meëshit, ku historinë e hapur të këtij trimi e mbyllin me vargjet:

Kush jep jetën për vend t’vet

Është gjallë: O kurr’ nuk vdes.

Polici është mburoja e shtetit dhe mburoja e policit është pasqyrë e shtetit, ku shteti hedh hapat me sigurinë e jetës dhe shtetasit lëvizin me qetësinë e kohës. Edhe Azem Ali Meshi është simbol i përkushtimit e i qëndresës së Policisë së Shtetit, si shqiponjë medalje artë e trimërisë dhe aktit të guximit qytetar në luftën kundër krimit deri në sakrifikimin e jetës.

Në gjoksin e lavdinë e tij Azem Ali Meshi mban dekoratën “Medaljen e Artë të Shqiponjës” dhënë nga Presidenti i Republikës së Shqipërisë, me Dekretin Nr. 2639, datë 31 maj 2000, me motivacionin “Për trimëri dhe akt të guximit qytetar deri në sakrifikimin e jetës”. Në memorien e pashuar të kohës e memorialin e ndritur të Policisë së Shtetit ai mban statusin e përjetsisë, titullin e nderit “Dëshmor i Atdheut”, me vendimin institucional e meritor Nr. 12, Datë 4 korrik 2003. Një rrugë në zonën e Kombinatit në Tiranë e mban emrin e tij.

Po vjen Azem Ali Meshi nga udhëtimi i tij drejt përjetësisë. E ka marrë malli për njerëzit e tij të gjakut e të pragut, të policisë e të shoqërisë. Po vjen me pavdeksinë e emrit të vet, në kujtesën e Policisë së Shtetit, në vizionet e të ardhmes. Po vjen 45 vjeçar.

Itali! Lorik Cana “ngrin” buzeqeshjen e Mihajlovic.

November 24, 2013 by Administrator

Lazio defender Lorik Cana’s late equaliser denied Sinisa Mihajlovic a winning start to his tenure as Sampdoria coach on Sunday.

The hosts looked to be heading for an important win after substitute Roberto Soriano had given Samp a 67th-minute lead only for Cana to rescue a 1-1 draw for the Romans deep in stoppage time.

Sampdoria played with 10 men from the 46th minute after Nenad Krsticic was shown a straight red card for a two-footed tackle on Cristian Ledesma.

But Lazio failed to make the most of their numerical superiority and in the end will have been relieved to take home a point.

The result halted a run of three straight defeats for Sampdoria, but was not sufficient to lift the Genoa outfit out of the relegation zone.

Lazio remain winless on the road this season, and are eighth in the standings.

Mihajlovic, a former Samp and Lazio player, took up the reins atthe Genoa side on Wednesday after the club dismissed Delio Rossi following a dismal start to the campaign that had seen them win just two out of 12 games.

The hosts should have taken a 34th-minute lead when Manolo Gabbiadini fed Nicola Pozzi in the area. His shot towards the far post beat Lazio goalkeeper Federico Marchetti but was cleared by Abdoulay Konko.

Before half-time Sergio Floccari forced Samp goalkeeper Junior Costa into a full-stretch save with a right-footed strike from 30 yards.

Samp were dealt a blow one minute into the second half when Krsticic was sent off, but Mihajlovic’s troops reacted and came close to breaking the deadlock on the hour mark.

Angelo Palombo warmed the hands of Marchetti with a stinging drive from outside the area.

Samp’s efforts paid off seven minutes later when Lazio failed to clear their lines and Soriano headed the loose ball past Marchetti.

Samp defended deeply but Lazio finally broke through with seconds remaining.

Floccari fed Cana in the box and he struck a shot into the bottom left corner to silence the crowd at the Luigi Ferraris stadium.

ends