Dielli | The Sun

Albanian American Newspaper Devoted to the Intellectual and Cultural Advancement of the Albanians in America | Since 1909

MBRËMJA E DASHURISË QË PUTHET VEÇ ME METAFORA

by

Nga Pellumb GURI/Agim Bajrami është një ndër poetët me profilin më të spikatur këto vitet e fundit në poezinë tonë. Një mjeshtër i vargut, i vlersuar nga kritika e mirfilltë letrare, por edhe i nderuar me dhjetra çmime në manifestimet poetike në Shqipëri, Maqedoni, Kosovë. Poezia e Agim Bajramit është e natyrshme, njerëzore, e sinqertë, e ngjizur me një dashuri që mundohet të rrokë gjithçka. Dhe kjo shprehet thjeshtë, me një varg  të shkëlqyer, pa sforcime e deklaratizma, ashtu siç është vetë Agimi, i shtruar e i qetë  si valle çame, i butë si myshku i drunjve të Gramshit, valëzues si bregdeti jonian dhe ëndërrues si një djalosh prej Cërriku. Agim Bajrami i shkrirë me poezinë, herë duke bashkëbiseduar me dashurinë, dhe herë duke u grindur me të, herë duke u ndalur për të thithur fllad deti, e herë duke ndalur vështrimin në mëngjeset plot diell, ata ecin bashkë pa u lodhur  për të rrokur maja të tjera.

Kështu mund të thuash me plot gojë edhe për vëllimin poetik të Agim Bajramit,“Mbrëmje të puthura”,një titull mjaft metaforik e i goditur, se mbrëmja nuk puthet lehtë, jo vetëm se është tepër fluide, por se shpesh herë e pjek figuracionin e tij poetik në një terren me shtrirje të madhe gjeografike.

Tematika e larmishme jo vetëm krijon hapsira për ta mbushur poezinë me një frymarrje të gjerë, por edhe për të pulsuar jetë e njerëzillëk në të, si punëtori e cigani, ashtu edhe varri i një të persekutuari, si dallga e butë e Shkumbinit, ashtu edhe emigranti e kënga e përmallshme e kumurisë së Elbasanit, si studenti me leksione nën sqetull ashtu edhe e krijuesit artist.

Poeti Agim Bajrami, nuk stonon as nga kërcënimet e vështirësitë, por ama preket thellë nga urrejtja e pavend dhe pasinqeriteti. Kështu me vështrim të sigurtë përpara, ai ndjen domosdoshmëri jetike dhe të kaluarën ,lashtësinë në udhën e tij poetike, ndaj shkruan: “ Unë kupën plot me diell e mbusha/ Dhe pi një gllëngë me lashtësi”. arrin ta shqiiptoje ate kryeide lirike, qe shtegtoi

Vargu i Agimit rrok serbes tokën dhe detin, ledhaton gruan e paputhur dhe vjeshtën e rënduar nga frutat, këndon në tavolina gëzimesh me miqtë, e cicëron me dallëndyshen në shtëpinë e vjetër edhe kur i këndon Çamërisë së pafat me copëza frymore:“Folmë pra, moj e uruar/ Ç’të zunë sytë asaj ane?”

Ditën e verës, festën popullore të elbasansve, ai e bën të këndshme më një gjetje të veçantë, i shqetsuar, dhe s’kupton se ku i humbi mëngjezi, por shpejt  e gjen dhe e jep versionin e tij  poetik:“Siç duket e ka thirrë në zyrë kuzhinieri/  T’ju bëjë nga një tavë ballokumi “.

Nganjëherë poezia duket sikur është deklarative dhe do të shprehë një sfidë ndaj jetës kryeneçe, por kjo thyhet shpejt nga uni poetik që është i shkrirë në gjithçka që ka jetë, dhe që është njerëzisht e pashmangshme. Edhe kur kallëzon padrejtësinë e një shtetari, edhe kur ndez kalimthi një cigare në udhë e sipër, edhe kur i merret goja t’i shfaqë dashurinë vajzës që do, edhe kur ulet në tryezë e pi një dopio raki me shokët, ai reflekton sinqeritet dhe rrezaton dashuri jete. Shumë e vret atë mungesa e sinqeritetit të shokut: “Më vratë mëngjeset /me nënqeshjen e ngrirë”.

Poezia e Agim Bajramit është si era dhe të përkëdhel në shpirt, ndaj ai nuk e harron mësuesin e tij të parë, por preket edhe “për një gjethë shelgu që vdes në fund të ujit”, drithërohet nga “fëshfërima e pishave të Gjinarit”ashtu siç bëhet melankolik kur kujton”muret e avllisë së vjetër”, i vjen keq edhe “për intelektualin që u persekutua” ashtu siç “përmallohet edhe për gjolin e shteruar”.

Ndjeshmëria është filli i artë i gjithë vëllimit poetik “Mbrëmje të puthura”. Poezi që gurgullojnë nga thellësia e burimit shpirtëror të ndenjave me plot frymëzim. Është meritë e autorit që krijon situata poetike të pëlqyeshme dhe të ndjeshme, në tematikë, në stil dhe në rritjen artistike. Poeti nga njëra anë me bukurinë shpirtërore krijuese, që në çdo varg është shpirti i tij, përcjell aq emocione, e lexohet rrjedhshëm me një popullaritet mendimi plot jetë e gëzim.

Nuk duhet të harrojmë asnjëherë, se poetët janë misionarë të ëmbëlsisë shpirtërore. Ata krijojnë poezi, në të cilat e paraqesin edhe portretin krijues, shpirtëror e jetësor të poetëve, paraqesin rolin e tyre. Agimi skalit si në shkëmb, vargje shpirti, të denja që u kushtohen krijuesve të fjalëve të shpirtit, poeteve. Të bukura, me frymë origjinale janë poezitë që u kushtohen: Naimit, Agollit, Kadaresë, apo poetëve fierakë te vdekur aksidentalisht ,ashtu edhe ata që u persekutuan nga diktatura e egër komuniste. Agimi nuk bën portrete të thata, por me intuitën poetike, ndjeshmërinë ndaj së bukurës shpalos mozaikun shumëngjyrësh përmes figurash dhe krahasimeve. Ndaj edhe kur e mbyt mallëngjimi hesht, mendon e mes mallit shkruan: “ka heshtur pena mbi fletore”dhe mundohet të gjejë forca për të bërë diçka për ta, të paktën t’u hedhë një tufë vargjesh si tufë lulesh.

Agim Bajrami penën e mban të mprehur, gjoksin e mbush me dashuri, thith frymëzim nga gjithçka njerëzore, dhe ashtu vrapon në garë me kohën, s’ka asnjë çast për të humbur, dhe mundohet të sfidojë gjithçka, ashtu siç përcjell mesazhin e madh me vargjet:“ Se koha rend si pa kuptuar/ Dhe mosha vetë si tren vrapon”.                                                                      

Imzot Rrok Mirdita në fjalët e Papa Françeskut

by

Mesazhi i Papa Françeskut drejtuar imzot Rrok Mirditës, me rastin e 50-të vjetorit të meshtarisë së tij kremtuar në korrikun e këtij viti./

Një jetë shpenzuar në shërbim të Ungjillit, të Kishës e të Popullit: Papa Bergoglio e paraqet, kështu, angazhimin e kryeipeshkvit imzot Rrok Mirdita, Arqipeshkëv metropolit i Tiranës-Durrësit, me rastin e jubileut të hareshëm të 50-të vjetorit të meshtarisë, që  u kremtua më 4 korrik 2015 në Kishën Katedrale të Shën Palit Apostull, në Tiranë.

Papa Françesku, në letrën e urimit drejtuar imzot Rrok Mirditës, përshkoi etapat e jetës së prelatit shqiptar qysh nga periudha e misionit të tij si prift në kryedioqezën e Nju Jorkut e deri në Jubileun e 4 korrikut. Papa Bergoglio kujtoi shërbimet, misionet dhe detyrat të rëndësishme që Imzot Rrok Mirdita bëri dhe pati gjatë 50-të vjetëve të meshtarisë, duke shërbyer me entuziazëm, përkushtim të pakursyer e duke dëftuar cilësitë e gjenisë së shpirtit e urtisë, në situata të ndryshme, jo pa vështirësi, por përherë plot besim në Provaninë e Hyjit.

Ati i Shenjtë Bergoglio përmend edhe shumë nisma e vepra, siç është ndërtimi i Katedrales së Shën Palit në kryeqytetin e Shqipërisë, qendra e gjithë jetës shpirtërore të kryedioqezës. Letrën e Tij drejtuar imzot Rrok Mirditës, Papa Françesku e përfundon me urime të përzemërta e Bekimin apostolik për kremtimin e këtij jubileu meshtarak.

Ja letra e Papa Françeskut për Jubileun e 50-të vjetorit të Imzot Rrok Mirditës

VËLLAUT TË NDERUAR  RROK MIRDITËS, ARQIPESHKËV METROPOLITAN TIRANË-DURRËS

Me lutjet tona i shoqërojmë të gjithë Barinj në botë. Por tani duam ta shprehim mirëdashjen tonë ty, Vëlla i Nderuar, që më 4 korrik do të kremtosh jubileun e artë të meshtarisë. Në këtë rast duhet të përkujtojmë dhe të lëvdojmë angazhimin tënd baritor që për një kohë të gjatë ke zhvilluar në Shtetet e Bashkuara të Amerikës dhe në Shqipëri.

Meshtar i arqidioqezes së New York-ut, e zbatove me entuziazëm zellin tënd meshtarak, duke shpallur të vërtetat shpëtimprurëse, dhe veçanërisht duke sjellë ngushëllim shpirtëror besimtarëve shqiptarë, të besuar kujdesit tënd baritor. Në punët e tua ke dëftuar cilësitë e gjenisë dhe të shpirtit, shkathtësinë dhe urtinë, saqë shën Gjon Pali II, në dhjetor të vitit 1992, të emëroi Arqipeshkëv i Durrës-Tiranë dhe më 25 prill të vitit pasues të shuguroi.

Në mbarështimin tënd të përditshëm je treguar i zellshëm në shtjellimin e doktrinës katolike, në ndërtimin e strukturave dioqezane, në zbatimin e nismave bashkë me meshtarët dhe besimtarët. Në periudha të vështira ke qenë krejt i kujdesshëm për përparimin shpirtëror i të krishterëve, për të cilët në situata të ndryshme ke qenë moderator shpirtëror dhe ndihmës në jetën e përditshme. Jo pa vështirësi, por plot besim në provaninë hyjnore, ke zbatuar shumë nisma, që besimtarët, pas periudhës së ngushtë, mund ta lëvdonin Hyjin e gjithëpushtetshëm me më shumë ngulm. Me kujdes, nëpërmjet lutjeve dhe shembullit të jetës sate të përditshme, je përpjekur t’i tregosh grigjës sate rrugën e drejtë kah e vërteta dhe lumturia. Je kujdesur për ngritjen e selisë së re dhe për ndërtimin e tempullit të Katedrales kushtuar shën Palit në Tiranë, i cili është qendra e gjithë jetës shpirtërore e arkidioqezës.

Duke pasur parasysh këto si edhe të tjera merita dhe cilësi të tua, edhe bashkëvëllezërit ipeshkvij të kanë vlerësuar, ty që të kanë besuar me detyra shumë të rëndësishme në Konferencën Ipeshkëvnore të Shqipërisë dhe dy herë të kanë zgjedhur si kryetar.

Me rastin e gëzueshëm e jubileut tënd, me ndërmjetësinë e së Lumes Virgjër Mari, të urojmë urime më të mira, më së pari ndihmat e Hyjit. Dëshirojmë gjithashtu të të shoqërojë bekimi ynë apostolik, që të përcjellim sikur të ishim të pranishëm, dhe që do të komunikohet të gjithë atyre që do të marrin pjesë në kremtimin e jubileut tënd, duke kërkuar lutjet prej jush, që të mund të zbatoj me besnikëri, sipas vullnetit të Hyjit, detyrën shumë e rëndë si pasardhës i Pjetrit.

Nga Selia e Vatikanit, me 11 qershor i vitit 2015, viti i tretë i Pontifikatit tonë.

Françesku

Ja një biografi e shkurtër e Imzot Rrok Mirditës

Imzot Rrok Mirdita lindi në Kllezën të Ulqinit më 28 Shtator 1939. Studimet elementare dhe të mesme i kreu në vendlindje. Studimet e larta filozofike dhe teologjike i kreu në Zagreb ku u diplomua shkëlqyeshëm. Më 4 korrik 1965 shugurohet meshtar nga Shkëlqesia e Tij Aleksandër Tokic, Arqipeshkëv i Tivarit. Një vit më vonë emërohet Administrator i Kishës së Shën Pjetrit dhe Shën Palit në Salç ku shërben për më se tre vjet. Më 1970 emërohet famullitar i Kishës së Shën Gjon Pagëzuesit në Kllezën. Nga Arqipeshkvi i Tivarit dërgohet në New York për t’i shërbyer diasporës katolike shqiptare në Bronx në qendrën “Zoja e Këshillit të Mirë”. Në marrëveshje me Dioqezën e Tivarit, Eminenca e Tij Terence Kardinal Cooke, Arqipeshkëv i New York-ut, me dekret special të datës 19 qershor 1981, e pranon si meshtar me shërbim të përhershëm në këtë Arkidioqezë me detyrë pranë qendrës “Zoja e Këshillit të Mirë”. Në vitin 1985 themelon radio programin fetar “Zëri i Kishës Katolike Zoja e Shkodrës” për New York-un e rrethe, program të cilin e vazhdon për shtatë vjet deri në emërimin e tij si Arqipeshkëv i Durrës-Tiranës. Më 1 korrik 1986 Hirësija e Tij Kardinal O’Connor – Arqipeshkëv i New York-ut e emëron Administrator të Kishës Katolike Shqiptare “Zoja e Këshillit të Mirë”. Më 28 shtator 1989 prej të njëjtit Arqipeshkëv emërohet famullitar i famullisë së re “Zoja e Shkodrës” themeluar prej vetë Imzot Rrok Mirditës. Më 25 prill 1993 kur Papa Gjon Pali II vizitoi Shqipërinë dhe shuguroi 4 ipeshkvij, mes të cilëve Imzot Rrok Mirditën, fillon misionin si Arqipeshkëv i Durrës-Tiranës. Më vonë në 1994 merr detyrën e Presidentit të Caritas-it Shqiptar dhe në 1996 zgjidhet Kryetar i Konferencës Ipeshkëvnore Shqiptare, kryesinë e së cilës e drejtoi për dy mandate. Dje, më 7 dhjetor 2015, në vigjiljen e hapjes së Portës së Shenjtë të Mëshirës Hyjnore, Hyji Atë e thirri pranë në Amshim.(Kortezi-Radio Vatikani)

U NDA PREJ NESH MONSINJOR RROK MIRDITA

by

Nga Frank Shkreli/

Ishte ky lajmi pikëllues këtë javë nga një njoftim për mediat dhe për publikun nga Arkidioqeza Metropolitane Tiranë-Durrës.  Lajmi na tronditi meghithëse kishim marrë vesh se gjëndja e tij shëndetsore nuk ishte aq e mirë, prap se prap nuk na e merrte mendja se Mons Miridta do të ndahej prej nesh kaq shpejt. Ky lajm i zi, shkaktoi hidhërim të thellë në radhët e të gjithë atyre që e kanë njohur Monsinjor Rrok Mirditën, nga komuniteti shqiptaro-amerikan ku ai ka shërbyer me përkushtim për pothuaj 30-vjetë, para se të emërohej nga Papa Gjon Pali i Dytë  në vitin 1992 Arkipeshkëv i Durrës – Tiranë, por edhe nga shumë shqiptarë të gjitha feve anë e mbanë trojeve shqiptare që e kishin njohur dhe me të cilët kishin pasur kontakte, në radhët e të cilëve kishte lenë vetëm kujtime mbresëlënse për punën e tij si përfaqsues i lartë i Kishës Katolike, por edhe si shërbestar i popullit shqiptar pa dallim feje a krahine dhe Atdheut të tij.

Si shumë shqiptarë të tjerë, edhe unë si bashkvendas, bashkatdhetar dhe bashkvuajtës — për një kohë edhe bashpuntor i tij në vitet e para pas ardhjes së tij në Shtetet e Bashkuara të Amerikës, me të cilin megjithëse larg me detyrë në Washington — mbajsha kontakte të rregullta me të.  Si i tillë, ndjejë hidhërimin e thellë për këtë humbje të madhe për të gjithë ne, por sidomos për ata që e kanë njohur nga afër dhe në jetën e të cilëve ka lujatur rol dhe ka lënë mbresa të paharruara dhe të pashlyeshme.  Nëqoftse më lejohet,  për rolin e tij në jetën time dhe të familjes mjafton të përmendi se si bashkvendas dhe të njohur që ishim me të dhe familjen e tij, në  vitin 1975 Dom Rroku  pranoi me një shprehje miratimi, të ndërmjetësonte si “shkues” për fejesën me bashkshorten time Vitoren, që përfundoi në  martesën që vazhdon për 40-vjet tani. Sot, por ndoshta edhe atëherë, mund të duket si diçka e jashtzakonshme për një meshtar që të shërbente si shkues, por i tillë ishte Mons Rrok Mirdita, i gatëshëm për të shërbyer, jo vetëm me shërbime e ceremoni fetare, por gjëndej edhe në fusha të ndryshme familjare dhe shoqërore.  Unë dhe familja i jemi mirënjohës dhe përulemi me respekt në shënjë nderimi të thellë për rolin që ka luajtur në jetën tonë dhe të familjes.

Si rrjedhim, ashtu si edhe shumë shqiptarë, unë ruaj konsideratën më të madhe për punën dhe veprimtarinë fetare dhe atdhetare prej 50-vjetësh të Monsinjor Rrok Mirditës, qoftë në  vendlindje  në rrethin e Ulqinit, qoftë në Amerikë, qoftë më në fund edhe në Shqipëri, ku luajti rolin kryesor për ringjalljen e Kishës Katolike të martirizuar për pothuaj një gjysëm shekulli nga regjimi i egër komunist i Enver Hoxhës, që kishte pasur në plan të zhdukte të gjitha fetë, por sidomos e kishte ferrë në sy klerin katolik, anëtarët e të cilit brutalisht i vrau, i burgosi dhe i torturoi deri në zhdukje. Me arrijtjen e tij në Shqipëri, Mons. Mirdita, përballet me një gjë gjëndje të mjerueshme shoqërore dhe fetare, me një vend që kishte mbyllur kisha e xhamia, dhe si asnjë shtet tjetër në botë, komunistët shqiptarë me një vendim absurd, kishin shpallur Shqipërinë shtetin e parë ateist në botë, duke ndaluar me ligj edhe Zotin.

Si Arkipeshkëv i Durrës- Tiranë  emërohet dhe shugurohet nga miku i madh i shqiptarëve, Papa Gjon Pali i Dytë në fillim të 90-ave. Ndër veprimtaritë e tij të shumëta gjatë asaj periudhe, si drejtor i  entit bamirës të Kishës Katolike,  Caritas-it Shqiptar nga viti 1994 deri në vitin 2000, ai me vetitë e jashtzakonshme  mendjeje e zemre që e dallojshin — ashtu siç vihet në dukje edhe në njoftimin e Arkipeshkëv i Durrës- Tiranë — Mons Mirdita siguron ndihma nga vende dhe institucione të ndryshme katolike anë e mbanë Europës, por edhe nga komuniteti shqiptaro-amerikan, për t’i ardhur në ndihmë popullësisë së varfër në Shqipëri, por njëkohsisht edhe popullit shqiptar të vuajtur dhe të terrorizuar të Kosovës nga   forcat terroriste të policisë dhe ushtrisë serbe të Millosheviqit gjatë dekadës së vështirë të 90-ave.  Gjatë asaj periudhe,  Kisha Katolike Shqiptare në New York kishte  organizuar gjithsejt 22 transportime ushqimesh dhe veshmbathjesh, si edhe fonde me qindëra mijera dollarë për njerëzit në nevojë në Shqipëri dhe për refugjatët shqiptarë nga Kosova.

Parardhësi dhe mbështetsi i Mons Rrok Mirditës në New York, Dom Zef Oroshi me rastin e themelimit të Lidhjes Katolike Shqiptare në vitin 1962, pat deklaruar:  “Mirë se u pruni Zoti në shtëpinë tuej.  Këjo sot është një shkëndi e vogël që me ndihmë të Zotit do të bahemi dritë e madhe, me shëndritë edhe votrat e errësueme në Atdhe. Rruga e jonë është dhe mbetet ajo e Krishtit: drejtësi, dashuni e paqë për gjithkënd dhe me gjithkënd.”

Nuk ka asnjë dyshim, për ata që e kanë njohur dhe që kanë ndjekur jetën dhe veprimtarinë e Mons Rrok Mirditës, se në të vërtetë ishte Arkipeshvi i Durrës -Tiranë, i cili për fat të keq u nda prej nesh para pak ditësh, ai që “shkëndinë e vogël”, për të cilën pat folur Mons Zef Oroshi në vitin 1962 —  Arkipeshkvi Rrok Mirdita ishte ai që shëndërroi, atë shkëndi të vogël në një “Dritë të Madhe”, dritë e cila sot me krenarinë dhe besimin e padyshimtë në pasurinë etnike të trashëguar nga të parët dhe në traditat fetare dhe kombëtare shqiptare, të gërshetuara me kulturën e shëndosh amerikano-perëndimore, më në fund, “shëndritë në votrat e errësueme të Atdheut”.

Kjo është merita dhe trashëgimia e Mons Rrok Mirditës, i cili me entuziazmin e tij pat sjellur një bashkpunim të zellëshëm e të frutshëm në komunitetin shqiptaro-amerikan duke i dhënë një hov të ri veprimtarisë së Kishës së parë katolike në Amerikë dhe bashkpunimit të këtij komuniteti dhe mbarë shqiptarëve në Shtetetet e Bashkuara, pa dallim. Ishin përpjekje të vështira këto për të bashkuar shqiptarët e shpërndarë anë e mbanë Nju Jorkut dhe në shtete të tjera. Por me vullnetin e pandërprerë, me sakrifica e mundime të mëdha që  Mons Mirdita me bashkpuntorët e tij arrijti të kapërcente kundërshtimet, apatitë, ndërhyrjet qëllim-këqia, dhe  më në fund nën drejtimin e tij, ia dolën me realizimin e objektivit të lartë fetar e kombëtar, ndërtimit të Kishës së re, Zoja e Shkodrës këtu në Hartsdale të New Yorkut që sot është bërë jo vetëm qëndër fetare, por edhe një qëndër kombëtare me rëndësi e shqiptarizmit dhe e vëllazërimit midis shqiptarve të besimeve të ndryshme.  I ftuar nga Papa Gjon pali i dyt,  Mons. Mirdita pranon këtë thirrje the privilegj historik   që veprën em madhe të filluar në Amerikë, t’a vazhdonte në Atdhe, për të filluar një agim të ri për Shqipërinë, siç pat shkruar një gazetë amerikane në atë kohë.   Me transferimin e tij në Shqipëri, ai angazhohet për ringjalljen e Kishës Katolike duke ndërtuar, ndër të tjera, edhe Kishën Katedrale të Shën Palit Në Tiranë, edhe kjo një qëndër shërbimesh fetare dhe kombëtare për të gjithë shqiptarët, por një qendër kjo që Mons Rrok Mirdita e shëndërruar në bashkrendimin e veprimtarive të shumta në fusha të ndryshme bamirëse përfshirë, sipas njoftimit të Arkipeshkvisë, ” fushën e arsimit, atë shëndetësore, në mbrojtjen e fëmijëve, në mbështetjen e familjeve në vështirësi dhe në strehimin e të braktisurve përmes hapjes së shkollave fillore ( fillore, e të mesme), azileve, qendrave sociale, shkollave profesionale, qëndrave shëndetësore, dhe atyre për fëmijët e braktisur”, ndër të tjera.

Humbje e madhe e një udhëheqsi kishtar, i pajisur me cilësi të një prijsi të palodhur e i pa shkurajuar përball vështërsive, ia hyri punës me gjoks, me ndihmën e shumë përkrahsve ai kapërceu vështërsi të panumërta, këtu në Amerikë por edhe më shumë në Shqipëri.  Unë, dhe besoj shumë të tjerë, do të ushqejmë  dhe do të ruajmë, sa të jemi gjallë, mirënjohje për miqësinë, bashkpunimin e këshillat, por për më tepër për trashëgiminë e tij fetare, kulturore dhe kombëtare, trashëgimi që besoj se do të sjellë lulëzime dhe punë të tjera të mbara për Kishën Katolike në Shqipëri dhe anë e mbanë  trojeve shqiptare, në dobi të mbarë kombit. Jo vetëm Kisha Katolike, por bota shqiptare në përgjithësi, ka humbur një frymëzues dhe organizator të palodhur nismash jo vetëm fetare, por edhe kulturoro-kombëtare, gjthmonë në përputhje dhe në lartësimin e vlerave më të dalluara fetare dhe kombëtare.  Unë dhe shumë të tjerë që e kemi njohur për së afërmi Mons Rrok Mirditën dhe me të cilin si indivdidë dhe si komunitet kemi kaluar nepër disa shtigje të vështira, por edhe të lumtura gjatë dekadave të fundit, e ndjejmë rëndë humbjen e tij. Si bashk-udhtarë nepër këto shtigje – vëllëzërve dhe familjes së tij më të gjërë — si pjesëmarrës në zinë që e goditi, u shprehim ndjenjajt dhe përdhimtimet tona më të sinqerta. Ai pushoftë në paqë dhe ju Zoti u forcoftë!

Lamtumirë për një mik si Zef Lleshi

by

Nga Bledi KASMI/
…Ndërroi jetë gazetari dhe miku ynë, Zef Lleshi. Nuk është është e lehtë të ndahesh nga një mik dhe aq më e vështirë të shkruash për të në këto momente. Kushdo që e ka njohur, ka pasur mundësi të takojë tek Zef Lleshi, njeriun me zemër të madhe. Janë të rrallë njerëzit si Zefi me aq energji pozitive, në këtë botën tonë të veshur me shumë urrejtje dhe mllef. Hokatar dhe babaxhan, Zefi kalonte momentet më të vështira të jetës gjate muajve te fundit jo duke pritur vdekjen, jo duke iu dorëzuar sëmundjes, jo duke u rrrëzuar, por duke e marrë atë me shaka, si e gjithë kjo jetë e shkurtër e secilit prej nesh.
“Më duket si një film i parë”, thoshte Zefi pak ditë më parë, duke mos qenë aspak i frikësuar për atë që e pret në botën tjetër. Ishte përgatitur për ditën e fundit ndaj dhe mendja e tij ishte aq e kthjellët sa është e rrallë sot të gjesh njerëz me kurajo të tillë si Zefi.
Ai postonte në facebookun e tij pa fund tregime humoristike nga spitali ku kurohej. Tallej me vdekjen sepse vdekja kishte dështuar që ta trembte Zefin.
Ai postonte foto pa u druajtur nga ndryshimi fizik që i kishte sjellë sëmundja dhe dukej se në vend që të ishim ne që ti jepnim kurajo Zefit në ato momente, ishte Zefi që na tregonte ne të gjithëve, se secili prej nesh ka nevojë për pak reflektim përpara se të mbërrijmë në stacionin nga ku nuk ka kthim pas, drejt të cilit jemi të destinuar të mbërrijmë.
Zefi kaloi me sukses një provë të vështirë, sikurse është jeta e kësaj bote dhe ne lutemi që mirësia e tij në këtë botë të gjejë paqen e dëshiruar në botën tjetër.
Ngushëllimet tona si “RD” në këto momente shkojnë për bashkëshorten tij Liza, vajzën Blerina dhe djalin Dritani.
Të prehesh në paqe miku yne, Zef!
Varrimi i tij do të bëhet sot në orën 14.00 në vendlidnjen e Zefit në fshatin Rrënjë e Zezë të Rrëshenit.

KALUAN NE JETEN E PASUR NJE PASURI SHENJTI DHE NJE SHEJTERUES I FJALES

by

NGA ZEF PERGEGA/MICHIGAN/Sa po erdha ne shtepi, sot me heret se ditet e tjeradhe cela fb e bashkeshortes. Sot nuk u ndjeva mire, sec kisha n,nje therje ne shpirt. Ndoshta parandjenja e humbjes se dy njerezve qe I kam njohur disi nga afer…Gjergj Marku njoftone ne nje lajm mortor se kaloj ne jeten e pasosur gazetari Zef Lleshi. Mos!-thashe dhe mu mpi fjala. E kam njohur Zefin.Sa here kthehesha nga ATSH ndaloja ne zyren e tij. Dorezoja ndonje shkrim dhe dilnim per nje kafe. Zakonisht mirditoret jane te serte ne pamjen e pare dhe nuke tregojne ambelsine e shpirtit. Po Zefit i dallohej lehte ne mollesat e faqesh qe i skuqeshin edhe per nje shaka te lehte edhe kur buzeqeshte nga nje humor i embel.

Mbaj mend se nje gazetar , korespondent nga Vlora beri shume zhurme ne koridoret dhe zyrat e RD-se se ishte marre ne pune njeri qe kishte punuar ne Zerin e Popullit. Zefi, i cili ia kalonte shkrimet vetem sa qeshi dhe i tha: “Puno me shume, shkruaj me bukur dhe do ti besh vend vetes. A e shikon qe titullin e shkrimit tend nuk e kishe ne reguall dhe dy Zefa ta rregulluan qe te behej i botueshem!”

Pastaj i futi krahun dhe pime kafe ne nje local buze rruges, se te gjithe loklet buze rruges ishin. Ne bisede e siper Zefi i tha: “I shikon keto makina, levizin e ne nuk e dime se ku shkojne, porte gjithe njerezit qe i ngasin e dine se ku shkojne. Edhe ti duhet ta dish se ku do te shkosh. Kjo puna e gazetes don pak shpirt, pak vullnet e pak talent e mbi te gjitha ta duash. Gjerat nuk duhen pare nga e keqja, por nga e mira…!”

Nje dite para pallatit te Sportit ne Tirane degjoj nje ze qe me therriste. Nuk e degjova mire nga zhurma e makinave. U takova me Zefin, ishte vere e vitit 1992.Me pyeti nese isha i angazhuar me gazetarine. Pastaj me sygjeroi nje teme shkrimi te cilen e priste me ngut. Mora vesh se ai punonte si gazetar ne gazeten RD. Po me perpara ne vitin 1991 kisha botuar ne RD disa shkrime.Si “Historia e kashtes dhe shenjti Nano” Dy Pupla te Servet Pllumit”…Zefi shpesh qeshte kur i kujtone ato shkrime per nga fabulla e gjetur dhe shume te shkurter si skica humoristike me nje sarkazem politike. Keshtu ne e vazhduam bashkepunimin dhe miqesine me kete njeri te mire, te qyteteruar, te zgjuar nje krenari mirditore dhe nje emer ne gazetarine shqiptare.

E pac token e lehte o njeri i mrekullueshem i fjales se lire!

Vazhdova te shoh ne fb, per te pare ndonje gje te re nga miqte. Kur pashe lajmin tjeter te hidhur: Ndarjen nga jeta fizike e Mons. Rrok Mirites. Ndjeva nje therje ne zemer per kete humbje te punetorit te zemres se Krishtit ne popullin tone. Me kujtohet kur ne 2003 botova monografine per Monns. Zef Oroshin dhe me mori ne telefon mbasi bashkeshorta ime e kishte takur ne Rreshen dhe ia kishte dhene kete liber. Folem gjate per figuren e MOs. Zef Oroshit dhe per mundesine e plotesimit te vepres se tij.

Ai me tha se kishte meshuar 13 vjet me kapelanin e pare te kishes katolike nder shqiptaret e Amerikes me Mons. Oroshin dhe e ndjente obligim per te me dhenedisa materiale. Po koha si koha.Koha eshte silumi qe nuk mund ta mases masen e rrjedhjes.

Ne revisten “Jeta katolike” 1973 Mons. Orsohi shkruan per At Rrok Mirditen:

“Me daten 6 qershor 1973 arriti pergjithnje ne New- York ne kishen tone i Perndershmi Dom Rrok Mirdita, prift diocesan i Arqipeshkevise se Tivarit, per te meshuar ne kishen shqiptare bashke me At Zef Oroshin. Dom Rroku arriti ketu me te gjitha kerkesat e duhura kishtare e kanunore qe do te thote me pranimin e Arqipeshkevit te New-Yorkut dhe te Ordinarit te vet Arqipeshkevt te Tivarit. Kryetare zyre per keto veprimtari kanuanore e kishtare u be At Zef Oroshi, administrator I kishes se shqiptareve “Zonja e keshillit te Mire” ne New-York.

Dom Rroku leu ne fshatin Klezen afer Ulqinit me 28 shtator 1939 nga nje fshat qe e ka nderuar veten me kete meshtare e kater rregulltare, te cilet e te cilat ia kushtue vetin sherbimit ndaj Zotit. Ata zhvillojne veprimtari te zellshme e te shkelqyeshme ne gjuhen e ambel shqipe qe flasin e shkruajne si me te miret e Shqiperise.

Shkollen fillore Dom Rroku e kreu ne vendin e vet. Seminarin dhe gjimnazin ne Zader, ku gjenden me se dymbedhjete mije Arbanas ose shqiptare , te cilet iken prej turqeve dhe paten mbrojtjen e Ipeshkevut Zmajeviqit, Arqipeshkev i Tivarit. Nen kujdesin e ketij Ipeshkevi u zhvillue Koncili Nacional i “Arberit’ ne Lezhe, gjate papatit shqiptar Papa Klemndi XI.

Filozofine dhe teologjine e mbaroi ne fakultetin teologjik te Zagrebit ne Kroaci. Meshtar u zhugurue ne Tuz me 4 korrik 1965 nga Imzot Aleksander Tokiq, Arqipeshkev i Tivarit. Famullia e pare, ku sherbeu ishte Salci ne krahine te Ulqinit. Nga ky vend u tranferue ne fshatin e tij te lindjes qe nga prilli i vitit 1969. Nga kjo famulli Dom Rroku erdhi ne New-York, ku menjehre hyri ne krah te At Zef Oroshit ne zhvillimin e apostullimit me zelle e dashuri, maturi e pjekuri meshtarake.

Nderkaq “Jeta Katolike” uron me zemer mire se ardhejen Dom Rrokut ne gjinine e bashkesise sone katolike shqiptare, ku jemi te sigurte se ai ka per te zhvillue nje veprimtari te dobishme shpirterore ne vneshten e Tenzot!”

E solla kete shkrim te Mons. Oroshit se nuk eshte botuar ndonjehere.

Heren e dyte e takova Mons. Rrokun ne Detroit, kur Dom Ndue Gjergji organizoi 30 vjetorin e themelimit te kishes katolike “Zonja Pajtore” nga Dom Prek Ndrevashaj mik i shtrennjte i Mons. Rrokut. Beme forografi dhe biseduam per disa minuta, mbasi secili donte ta takonte kete meshtar te pervujatur te kishes. Ne nje debat mes meshtaresh, ku njeri ze bente fjale per kthimin e tjetri per qendrimin Mons Rroku nderhyri e tha: “Nuk behet me falaje per kthimin se kush vjen ne Amerike koha ka treguar se ato nuk kthehen, por detyra jone shenjte eshte qe tua sjellim Zotin ne zemrate tyre dhe atdheun sa me prane”

Ne shtator te vitit 2005 bisedova me Mons. Rrokun perre rreth dy ore. Tema ishte kryesore libri qe kisha bere per viziten e Papa Franceskut ne Tirane”, 40 martiret e plot materialete tjera historike e dokumentare. Mons Rroku me xhentilese vuri ne tavoline nje katalog me foto nga kjo vizite.Sigurisht 2-3 foto nuk i kishin pelqyer Monsinjorit per nga cilesia. Ai me propozoi te beja librin “Dy Papet ne Shqiperi” dhe se do te mendihmonte me materiale dhe foto cilesore. Kam filluar nga puna me nje stil tjeter…Bisdova me Monsinjorin per kuntributin e klerikeve ne fushen e botimeve. Ai mbante me shumeanen e perkushtimit ne fe te meshtareve sesa ne fushen e shkrimit. I permenda murgeshen e kishes se Dom Simon Filipit qe cila kishte takuar nje barine mal me librin e shenjte ne dore. Murgesha ishte ndalur dhe e kishte pyetur plakun malesor se c’fare ishte ai liber dhe ne c’fare gjuhe ishte shkruar!. Plaku iqe pergjigjur se eshte Libri iShenjte dhe gjuhen nuk ia dinte. Menjehere murgesha sapo e pa librin ai ishte i shkruar ne serbo-kroatisht dhe menjehere i ka thene Dom Simonit ta perkthente Biblen ne shqip. Dhe keshtu nisi e mbaroj kjo histori perkthimi.Mons Rroku buzeqeshi e tha: “Me te vertete, kur ishim studenta ne Zagreb ,Bibla vetem ne shqip nuk ishte perkthyer…!”

I bera kete pytje Mons. Rrokut: “A ka ardhur koha qe te ngrihet Instituti i Studimeve katolike?! Duke parur parasysh ate volum te madh te librave qe kane shkruar martiret dhe meshtaret e likujduar nga diktatura. Ai u pergjigj: “Ide e mire por nuk kemi shume njerez per kete pune. Duhen njerez me pergatitje te larte e ne meshtaret jemi te angazhur ne punera te tjera.!”

Mons Rroku me vuri sallen e konferencave ne dispozicion,te cilen e vizitova po ate dite, per promovimin e librit tim. Me vjen keq se nuk arriti te marre pjese ne kete evenimet, megjithse e theksova se kur u hodhen themelet e kesaj katedralje me eshte dhene rasti te hedh nje lopate Dhe ne gur themelin pasi ate e kishte hedhur Dr. Sali Berisha, juristi Zef Brozi dhe per kete arsye e lashe promovimin e librit ne kete vend te shenjet.

Njerez si Rrok Mirdita nuk vdesin, por vetem sa ndrrojne jete ne Krishtin dhe me Krishtin.

Detroit, 7 dhjetor 2013 ora 2:00 mbas dite e mjegullt!