Dielli | The Sun

Albanian American Newspaper Devoted to the Intellectual and Cultural Advancement of the Albanians in America | Since 1909

Albania’s women and their ownership rights

by

By Merita B.McCormack/ Washington DC/

The notion of “private property” was non-existent for almost five decades (1944-1991) in Albania. Women and men were equally stripped of that basic human right during Communism. The expropriation of private assets, which began as the “Agrarian Reform” and “Collectivization” in 1945, was a relatively short process that accompanied the repressive policies for the whole country, which left life long consequences with almost every Albanian. The post communist transition period, 1991-present, an ongoing process, has proven to be a difficult one, reflected by the multilevel efforts to find an acceptable and feasible solution for the restitution and compensation of lost assets, but also developing a democratic Albania at the same time.

Based on the criteria of fairness and legality, Albania’s government has put in place different mechanisms and crafted legal frameworks which aim to guarantee “the recognition of the private property right for those subjects whose property was expropriated, nationalized, confiscated or taken away through any unjustified means by the state”. (cf. Review of Legal Framework, B. Abdurrahmani, 2013). Several laws and reforms are addressing this issue, (law nr 7501, 1991, law nr. 8398, 1998 etc) while at the same time Albania’s development process in order to meet EU accession criteria, have also moved forward.

One area of focus is support to gender equality and development of women entrepreneurship. Since the notion of “private property “ was rehabilitated (1992) and the private businesses began to flourish, women entrepreneurs in Albania did not grow similarly compared to that of men entrepreneurs. This is largely attributable due to the fact that more than half of Albanian population lives in rural areas, where property is owned on a family base, the man being the head of a family serves as the legal representative. “According to INSTAT Albanian women own 25.7% out of 106 477 businesses in the country. 18% of private business managers are women” (UN WOMEN).

Given that only 6% of the farming business is owned and operated by women farmers (cf UN Women), it affects the country average of women entrepreneurs. Citing constrains in the tax system and the high level of informality of women entrepreneurs, lack of access to finance for  “start up” or to expand existing businesses, gender related division of labor, lack of business practice knowledge, information, contacts and experience, the “UN WOMEN” is pressing for Albania to develop, promote and provide support for women entrepreneurship. Recognizing the need for equal development of women, the Albanian Government is committed to the issue of prioritizing support to women entrepreneurs.

The establishment and effective operating of the National Centre of Business registration (Law 9723, 2007) and the National Licensing Centre (Law Nr. 10081, 2009) serve as a gateway to the effortless process of registration and licensing the business. This removes several bureaucratic barriers to the process and eliminates time and money.  A hefty filing fee and a deposit of about US $ 1000.00 is now gone.

The establishment of the  “Creative Economy Fund” is another step by the Albanian Government to support and encourage women entrepreneurship.  This Fund, which encompasses fifty million lekë allows for the craft tradition (cottage industry) to bloom into a profitable industry where women owned enterprises could flourish. According to Prime Minister Sali Berisha “The craft tradition in Albania is great and it intermingles into one the cultural heritage, imagination, but even the sense of business.” (Cf. Council of Ministers website, 09/12)

“The shortening of the registration process and its digitalization facilitates greatly the registration and licensing of any business”- said Ermira Babaliu, the renowned artist and business owner, who spends her time between Albania and USA.

“The problems are the Albanian mentality and the corruption. Males (sons) in the Albanian family think and believe that they are the only ones entitled to family heritage. Hence the majority of property is still registered on the male names, especially in the northern areas. Yet corruption of those who handle the process, from local to central government offices is prevalent and a big problem”.

The Albanian legislation does not provide any specific article or facilitating procedure for women owners, said Lida Kushi a construction business owner from Korça region. The same procedures for men are in place for women too. Surviving the market as a woman owner though is sometimes an unbearable Calvary. The law is not clear enough and those existing laws are not implemented in about 50% of the times. The Albanian world, especially in the provinces, is still a patriarchal one. Some NGO-s have tried to encourage the women entrepreneurship, but without much success.”

The National Strategy for Development and Integration for the period of 2013-2020 foresees programs that will continue to support women participating in the national economy as owners of private businesses and of land.

 

 

 

Kronikë e një mjerimi të paralajmëruar

by

Nga Albin KURTI/

Po bisedove me mërgimtarët tanë se cili është dallimi kryesor që vërejnë këtë verë në Kosovë krahasuar me herat e tjera kur vinin për pushime, pothuajse të gjithë të përgjigjen se janë të tronditur nga zhgënjimi i shtuar i qytetarëve, nga gjendja e pashpresë që lexohet në sytë e tyre. Nuk ka dyshim që kjo ka një bazë objektive: varfëria është thelluar e papunësia është zgjeruar sepse çmimet janë ngritur ndërkohë që shumë kollaj e humbet vendin e punës dhe shumë vështirë arrin të gjesh një vend (tjetër) pune. Shpenzimet mesatare për ushqim nga të ardhurat e qytetarëve në Kosovë arrijnë në plot 38%. (P.sh. në Zvicër kjo shifër është vetëm 7%, ani se ushqimet atje janë dukshëm më të shtrenjta dhe zviceranët kursejnë shumë më pak sesa kosovarët kur vie puna te konsumimi i ushqimit më cilësor e më të shëndetshëm.) Në anën tjetër, në Kosovë, jo vetëm që paga minimale nuk respektohet nga punëdhënësit, jo vetëm që ajo është tepër e ulët, por edhe me kalimin e viteve ajo nuk ngritet së paku aq sa është e nevojshme për ta mbuluar inflacionin vjetor. Kur kemi parasysh që paqen sociale e mirëmban kryesisht solidariteti familjar atëherë është e qartë që edhe ata me paga mbi mesataren, në fakt, përfundojnë në drejtim të pagës minimale porsa që me të ardhurat e tyre iu duhet të mbështesin edhe anëtarë të tjerë të familjes.

Numri i qytetarëve që viteve të fundit kanë rënë nga klasa e mesme në atë të varfër është gjithsesi shumë më i madh sesa i atyre pak individëve që mund të jenë ngjitur lart tek të pasurit. Kështu, pesëvjetori i pavarësisë së Kosovës përveçse solli bilancin negativ të standardit të jetesës së qytetarëve më parë sesa pjesëmarrjen e tyre në kremtimet e jubileut, paralelisht i përballi qytetarët me shpresat tashmë të humbura të vitit 2008 për zhvillim ekonomik e sovranitet, për mirëqenie e dinjitet. Sepse pa dyshim që zhgënjimi qytetar në Kosovë nuk është vetëm zhgënjim për shkak të të këqijave që kanë ndodhur, por edhe për shkak të të mirave që nuk kanë ndodhur.  Bazës objektive të zhgënjimit patjetër që i shtohet edhe aspekti subjektiv: ndryshimi i pritur me shpalljen e pavarësisë nuk është vetëm ndryshim i dëshiruar i gjendjes por, mbi të gjitha, edhe ndryshim i trendit të gjithëmbarshëm. Njerëzit besuan që gjërat do të ecin mbarë, do të nisin të ecin mbarë, dhe orientuan jetën e tyre me optimizën andejpari. Mirëpo, njerëzit mund të besojnë edhe në një model alternativ, në modelin e pesimizmit: gjërat nuk do të shkojnë mirë, që nuk do të bëhet më mirë se kaq, se e nesërmja do të jetë edhe më keq, se e keqja ka marrë hov e sa vie e do të rritet, se përgjithësisht bëhet fjalë për drejtim të keq. Sigurisht që numër i konsiderueshëm i qytetarëve të Kosovës i cili dikur i përkiste modelit të optimizmit, mbase edhe për shkak se i përkiste atij modeli, tashmë ka kaluar në pesimizëm.

Dy çështje më duken posaçërisht të rëndësishme të theksohen këtu. Së pari, struktura e optimizmit paraprak. Njerëzit në Kosovë janë bërë aq të pashpresë pikërisht sepse duan rezultate të shpejta dhe njëkohësisht pse nuk besojnë në rezultate të shpejta. Prania e mjerimit dhe mungesa e shanseve në shoqëri është rritur aq shumë saqë s’bëhet dot mirë së shpejti. Mirëpo, në njëfarë mënyre, e gjithë kjo qasje është disi tregtare e financiare, dhe jo prodhuese. Dihet që financat, tregtia dhe shërbimet, janë degë të ekonomisë që e kanë kthimin e menjëhershëm. Nëpërmjet tyre trajnohesh të jesh i shkathët, por jo edhe aq të kesh vizion, të përpilosh plane, e të organizosh prodhimin. Mendësia e nevojshme e qytetarit aktiv që me angazhimin e vet e ndryshon për të mirë gjendjen e rëndë në të cilën  ndodhet, është ajo e bujkut që mbjell e korr dhe bashkëpunon me të tjerët në zinxhirin e kultivimit e prodhimit.

Populli nuk është i varfër e i papunë për shkak të kulturës e historisë së tij, gjeografisë e gjeologjisë së vendit të tij, por për shkak të orientimit aktual të gabuar ekonomik. Një ilustrim për këtë është qysh Qeveria e Kosovës, veçanërisht Ministria e Tregtisë dhe Industrisë, lavdërohen se si qenka zvogëluar numri i ditëve të nevojshme për regjistrimin e biznesit në Kosovë. Thua se në Kosovë kishim vullnete të ndrydhura ndërmarrësie nga burokracia shtetërore! Në fakt, nga mbi 60 mijë ndërmarrje në Kosovë, rreth 80% syresh kanë vetëm një të punësuar, që është edhe vetë pronari i saj. Më shumë ndërmarrësi se kaq, s’është fer të kërkosh. Kosova nuk lëngon nga mungesa e ndërmarrësisë individuale të qytetarëve, dhe as nga pengesat për këtë ndërmarrësi, por nga orientimi i gabuar dhe i padrejtë ekonomik, i cili nuk sjell as zhvillim përmes prodhimit e punësimit dhe as mirëqenie përmes drejtësisë e barazisë.

Rimëkëmbja nuk do të jetë aspak e lehtë meqenëse njerëzit janë tjetërsuar e tëhuajësuar aq shumë nga të qenit qytetar i dinjitetshëm e punëtor i Republikës. Varfëria bëhet totalisht degraduese kur, ta zëmë, duhet të zgjedhësh nëse duhet t’i ushqesh fëmijët ose duhet ta ngrohësh dhomën. Jeta e dinjitetshme nis atëherë kur nuk bën (këso) zgjedhje. Pra, kuptimi i lirisë së zgjedhjes konsiston më shumë në çështjen e zgjedhur, sesa të lirisë për të zgjedhur. Mund të jesh i lirë pikërisht kur nuk bën zgjedhje (të atilla). Vetëm liria nga zgjedhje (të tilla) shënon fillimin e (vetë) zgjedhjeve të lira.

Për liri të vërtetë të zgjedhjeve që nuk të poshtërojnë, liria e zgjedhjet duhet të jenë për të gjithë e jo për disa, gjë që na sjell te barazia, te kërkesa dhe nevoja për barazi. Kjo është ajo që i nevojitet shoqërisë sonë për t’u ngritur e përparuar. Kur qeveritarët na flasin për përqindjen e rritjes ekonomike sivjet duhet shikuar se kush përfitoi nga ajo rritje e në kurriz të kujt. Tashmë s’ka dyshim që rritja ekonomike e vendit lidhet me mirëqenien e qytetarëve të shtetit po aq sa lidhet liria e kapitalit me lirinë e njerëzve, që do të thotë se më shumë janë të palidhura sesa të lidhura. Po ashtu, le të mos harrojmë që edhe vetë betejat për demokraci përgjatë historisë, në thelb, ishin beteja për (më shumë) barazi. Nga e drejta e votës për gratë dhe zezakët e deri te tatimi progresiv në Skandinavi. Të qenit të barabartë nuk do të thotë të jemi identikë. Por, gjithsesi, nuk jemi aq të ndryshëm që të jemi kaq të pabarabartë.

U.S. Officials To Make Case About Syria Strike

by

U.S.Secretary of State John Kerry (left) and Defense Secretary Chuck Hagel are due to testify before the Senate Foreign Relations Committee./

The U.S. secretaries of state and defense are to appear before a Senate panel as President Barack Obama seeks to secure congressional backing for his plans to respond with military action to last month’s alleged chemical-weapons attack in Syria.
Secretary of State John Kerry and Defense Secretary Chuck Hagel are due to testify before the Senate Foreign Relations Committee.
Obama said on August 31 that he wanted the approval of the U.S. Congress for “limited” and “narrow” military action in response to the August 21 poison-gas attack near Damascus that the United States says was carried out by Syrian President Bashar al-Assad’s regime.
France on September 2 released an intelligence report that also blamed Assad’s regime for last month’s attack.
Assad has warned that military strikes against Syria risk setting off a wider conflict in the Middle East.
A senior State Department official said Kerry will argue on September 3 that failing to act in Syria “unravels the deterrent impact” of international norms banning chemical-weapons use.
Kerry is also expected to warn that inaction would endanger Washington’s friends and partners in the region, while emboldening Assad and his key allies, Lebanon’s Shi’ite militant group Hizballah and Iran.

France Blames Assad Regime

France has said the alleged chemical attack near Damascus last month could have only been carried out by the Syrian government.
A French intelligence report said the assault on August 21 involved a “massive use of chemical agents.”
It said that at least 281 deaths can be attributed to the attack.
The report was presented to parliament on September 2 by Prime Minister Jean-Marc Ayrault, who said, however, that France would take action only as part of an international coalition.
“There is no question of France acting alone. The president of the republic is working on persuading and bringing together a coalition as quickly as possible,” Ayrault said.
“France has to get on board with this objective because France defends the principle of respecting international law.”
France has emerged as the main U.S. ally in the Syria crisis after the British Parliament last week rejected involvement in any military action.
Russia, which along with China has blocked UN Security Council resolutions against Assad, said on September 2 it remained totally unconvinced the attack was carried out by Assad’s forces.
China has warned of the risks of unilateral military action, with Chinese Foreign Ministry spokesman Hong Lei saying on September 3.
“China supports the United Nations conducting an independent, fair, objective, and professional investigation,” Hong said.
“What actions the international community should take next should be determined by the results of the investigation, which should clarify whether or not someone used chemical weapons in Syria, and who used the chemical weapons. The results should be the premise and precondition for any action taken by the international community for the next step.”

McCain Urges Action

In Washington, Senator John McCain (Republican-Arizona) told reporters at the White House that Obama must make a strong case for attacking Assad’s Syria if he wanted to win congressional backing for the operation.
He also warned of “catastrophic” consequences if Congress voted “no” to attacking Syria.
“If the Congress were to reject a resolution like this after the president of the United States has already committed to action, the consequences would be catastrophic in that the credibility of this country with friends and adversaries alike would be shredded and it would be not only have implications for this presidency but for future presidencies as well.” McCain said after talks on September 2 at the White House with Obama.
Obama has put off any intervention until Congress, which is in recess until September 9, has a chance to vote on the matter.

PINGPONGU I LOGOS

by

Pse ti mashtrojë serbet, për të dalë në zgjedhje (pa ç’ rëndësi kanë këto zgjedhje pa simbole shtetërore), nëse ato nuk prodhojnë efekte pozitive në drejtim të besimit dhe të forcimit të shtetit./

 Nga Bekim Rexhepi/

Nuk ka pasur fije mëdyshje se nuk do të ketë një duel a hedhje përgjegjësish nga njëra anë në tjetër, si ne të gjitha rastet, po edhe atëherë kur diç e rëndësishme vendoset të ndodhë me Kosovën.

Qytetaria definohet si përkatësi e qytetarit ndaj një shteti. Por nga momenti kur shteti nuk i siguron një status juridik qytetarit atëherë definitivisht ai privohet nga përkatësia e tij. A është interes i shtetit të Kosovës qe të diferencoi disa qytetar në emër të etnisë? Nuk e besoi se ka një shtet dhe një pushtet që e kontrakton vetveten më kësi veprimesh fare naive e politike. Serbet e Kosovës janë dhe duhet të mbesin patjetër me përkatësin e tyre prej qytetarit të Kosovës. Nuk mund të provohen me anë të disa akte e vendime të tjera politike të cilat direkt e pengojnë apo e diferencojnë qytetarin e Kosovës nga përkatësia e natyrshme dhe mbase e garantuar me ligj.

Qytetaret serbë të Kosovës aktualisht aty ku janë, janë më të rëndësishëm për Kosovën se sa që ata duhet të ishin për Serbinë, mu për këtë shteti duhet qe këtyre qytetarëve tu siguroj statusin juridik më të cilin atë përfitojnë të drejtat e barabarta me të tjerët pavarësisht etnive.

Nuk mund të anashkalohet aversiviteti i këti pushteti aktual në Kosovë, ku në emër kinse të shtetit zgjedhë veprime të cilat në esencë nuk e zhvillojnë, por e dëmtojnë qytetarin dhe shtetin.

Pra, ky pushtet fare aversivë i Kosovës po shkakton dy dëme: në njërën anë po dëmton qytetarët e saj sepse me disa aktet dhe vendime politike po i lë ata pa përkatësinë e tyre, e të çendurit qytetar i territorit administrativë dhe njëkohësisht po fut vetveten në sherr me një shtet tjetër i cili po synon qe përmes qytetarëve të Kosovës të të njëjtës etni të ushtroj kontroll edhe mbi territorin administrativ të një shteti tjetër.

Kosova nuk mund tu siguroj qytetarëve të saj kurrfarë sigurie juridike nëse ata vazhdon akoma ti percepton si jo qytetar të saj. Shteti i Kosovës duhet të bëjë aq sa mundet në jug duhet të bëjë edhe ne veri. Nëse është shtet multietnik, këtë gjithsesi duhet ta bëjë, e nëse jo atëherë të mos gënjehet sa për sy e faqe se është shtet multietnik.

Heqja e simboleve shtetërore nga dokumentet e saj të rëndësishme, e bënë shtetin hileqar, jo seriozë, jo të besueshëm dhe me pak të fortë ne raportet e bindshëmrisë me qytetarin.

Pushteti aktual në Kosovë me të gjitha ato marrëveshje të dyshimta, duket se po e vendosë në mënyrë të pakuptueshme se qytetaret e saj do të mbesin pa një përkatësi ligjore, duke i shpërfillë nga e drejta qe ata të jenë brenda simboleve legjitime të shtetit.

Dukshëm pushteti në Kosovë, orvatet ta bëjë në këto zgjedhje të fundit, pretendohet të mbahen zgjedhjet me 3 nëntor të këti viti, dhe qytetaret e saj serb përjashtohen nga e drejta e tyre për të qenë qytetar të Kosovës. Nëse këta qytetar përjashtohen nga e drejta e tyre legjitime për të qenë zgjedhës ne zgjedhjet e Kosovës, atëherë ata do të mund të mos përjashtohen nga shteti serb, përkatësisht Serbia që ata të bëhen qytetar të Serbisë dhe jo të Kosovës, pa çka se ata jetojnë në një shtet tjetër, i cili i vet përjashton nga logjika e simbolikës shtetërore, për qëllime te caktuara .

Pse ti mashtroi serbet, për të dalë në zgjedhje (pa ç’ rëndësi kanë këto zgjedhje pa simbole shtetërore), nëse ato nuk prodhojnë efekte pozitive në drejtim të besimit dhe të forcimit të shtetit.

Duket e qartë se meçi i largimit apo mos largimit të logos nga fletëvotimet e zgjedhjeve lokale të 3 nëntorit do të jetë mes Qeverisë dhe KQZ-së.

Qeveria është dashur ta saktësoi përmes Kryeministrit Thaçi, se është e pakuptueshme të mos jenë simbolet e shtetit të Kosovës në fletëvotimet e zgjedhjeve të ardhshme, ashtu qysh kanë qenë në të gjitha zgjedhjet e kaluara.

Loja e pingpongut me largimin e logos është e rrezikshme sepse zgjedhjet po mbahen në një shtet real e jo imagjinar, ndaj të mos i japim argument të fiksuara askujt qe shteti ynë është shtet imagjinar.

 

Pabarazia e shpërfillur

by

Nga Albin KURTI/

Pas krizës financiare të vitit 2008 që u quajt edhe krizë globale, janë shtuar aq shumë studimet që tregojnë se rritja e pabarazisë në shoqëri e rrit numrin e vrasjeve, numrin e të burgosurve për 1.000 banorë, dhunën në përgjithësi, obezitetin, problemet shëndetësore, numrin e tinejxhereve shtatëzëna, analfabetizmin, etj. Kur analizojmë ekonominë është pabarazia ajo së cilës i duhet kushtuar shumë më tepër vëmendje dhe jo vetëm bruto produktit vendor e bruto produktit vendor për kokë banori. Mirëpo, Qeverinë e Kosovës sigurisht që nuk mund ta kemi aleate: synimi ekonomik i saj nuk është punësimi i popullsisë (si njerëz), por  rritja ekonomike (si shifër).

Pabarazia e qytetarëve në aspektin socio-ekonomik është ose pabarazi në të ardhura, ose pabarazi në pasuri, ose të dyja këto (jo vetëm për shkak se vijnë të ndërlidhura). Dallimi në të ardhura përkthehet në dallim në pasuri, i cili mandej rritet: fundja, dallimi në qera e rrit dallimin e pronave që ipen me qera. Pabarazia socio-ekonomike që mbetet e paadresuar konsiston edhe në sistem legal e juridik të pabarabartë, i cili më shumë sesa që i korrigjon pabarazitë, i formalizon dhe i pasqyron ato në jetën politike, shoqërore dhe institucionale duke i sforcuar ato.

Dëshira për të bërë para e individëve, dëshira e pervertuar sepse e kufizuar te mjeti i shkëmbimit, nëse nuk kufizohet nga institucionet dhe shoqëria, i shpie në theqafje të dyja këto. Është pikërisht tatimi progresiv ai i cili na shpëton të gjithëve, madje edhe të pasurit. Duke i pasur njerëzit të pabarabartë në shoqëri, nuk paraqet kurrfarë drejtësie shoqërore trajtimi i barabartë i njerëzve. Kjo është arsyeja pse Alternativa Qeverisëse e Lëvizjes VETËVENDOSJE! parasheh tatim progresiv në të ardhura duke mos i parë të ndara Shtetin Zhvillimor dhe Shtetin Social, përkatësisht prodhimin dhe barazinë. Natyrisht që me qeverisjen e Lëvizjes VETËVENDOSJE! nuk do ta bëjmë tatimin progresiv në llogari të luftimit të informalitetit, por njëkohësisht duke e luftuar në mënyrë të pakompromis informalitetin e duke e zgjeruar bazën tatimore. Prandaj, Shteti Zhvillimor dhe Shteti Social e kanë të bashkangjitur aty edhe shtyllën tjetër – Shtetin e së Drejtës.

Barazia në ekonomi nuk është thjesht çështje etike e zelli moralizues, por edhe funksionim efikas e sukses përfitues. Tregu kosovar gjithsesi do të funksiononte shumë më mirë e do të rritej ndjeshëm nëse do të kishim më shumë barazi. Të pasurit blejnë pse munden edhe gjëra që nuk iu nevojiten, sidomos gjëra që nuk iu nevojiten. Shpenzimet kryesore i kanë për mallra luksi të cilat nuk i prodhojmë ne vetë në Kosovë. Më shumë barazi në Kosovë, do të rriste edhe fuqinë blerëse aktuale, edhe kërkesën agregate, edhe prodhimin vendor.

Pabarazia është ofenduese. Kur njerëzit trajtohen në mënyrë të pabarabartë, ata fyhen dhe vuajnë. Kjo mandej lë pasoja në ndërtimin dhe zhvillimin e tyre emocional dhe intelektual. Duhet të kemi mirëkuptim për njerëzit që janë të kushtëzuar nga rrethanat e vështira jetësore, por edhe për ata që vuajne pasojat e zgjedhjeve të gabuara në jetë. Ky mirëkuptim i yni duhet të shprehet në politikat sociale dhe ndarjet buxhetore.

Ata që janë të pasur a të sukseshëm, përgjithësisht, besojnë që kjo është për shkak se ata janë të veçantë (për të mirë) përkundër sistemit (i cili është aq larg nga të qenit i përsosur). Mirëpo, po këta njerëz nuk duan t’i shohin të varfërit a të pasuksesshmit si viktimë të po atij sistemi (aq të papërsosur), por sërish si njerëz të veçantë (për të keq). Tipike neoliberale: gjykim i të varfërve me moralin e të pasurve. Kundrim i asistencës sociale duke presupozuar e duke ua përshkruar të tjerëve lakminë e vetvetes së tyre. Mirëpo, s’do mend se kjo gjë tashmë është kontradiktore.

Individualizmi, të cilin e kanë aq shumë për qejf neoliberalët, shikon e thekson dallimet midis njerëzve e jo ngjashmëritë dhe të përbashktën e tyre. Individualizmi mbetet i verbër për sa i përket shkakut dhe karakterit të suksesit të individëve. Nuk e sheh dot qysh edhe aftësia njerëzore, edhe produktiviteti njerëzor, janë shoqërore për nga natyra. Multimiliarderi amerikan, Warren Buffett, është ndër të paktit i cili e pranoi këtë gjë kur deklaroi se po të kishte lindur në Bangladesh, nuk do të bëhej tjetërçka përveçse bujk.

Duke e konsideruar pabarazinë fakt të kryer dhe duke ia vënë barrën e argumentimit dhe arsyetimit atyre që afirmojnë idealin dhe nevojën për barazi, kjo njëmend dëshmon që shoqëria jonë ideologjikisht ndodhet nën kthetrat e neoliberalizmit, por, njëkohësisht, edhe dëshmohet se te pabarazia si fakt i kryer s’ka asgjë të natyrshme dhe gjithçka është e imponuar.