Resul Jusufi/
Në një kohë kur shoqëritë tona ndërtojnë gjithnjë e më shumë struktura për të garantuar rendin dhe stabilitetin, lind pyetja nëse këto struktura i shërbejnë ende njeriut apo nëse njeriu ka filluar t’u shërbejë atyre.
Karrigia në këtë instalacion nuk është thjesht një objekt funksional. Ajo përfaqëson sistemin, institucionin, autoritetin dhe premtimin e përhershëm të sigurisë. Është vendi ku trupi pushon dhe mendimi kërkon qetësi, por njëkohësisht është simbol i kufijve që vetë shoqëria vendos për të ruajtur rendin.
Poshtë saj ndodh diçka tjetër.
Kanavaca nuk qëndron e qetë. Ajo nuk është shqyer nga një dorë e jashtme, por duket sikur shpërthen nga brenda. Ngjyra, materia dhe lëvizja nuk pranojnë më të mbeten të mbyllura në një formë të vetme. Grisja nuk është shkatërrim; ajo është çasti i parë i lirisë, momenti kur jeta refuzon të mbetet peng i strukturës.
Në këtë përplasje nuk ka fitues dhe humbës. Ka vetëm tensionin e përhershëm mes nevojës për stabilitet dhe dëshirës për ndryshim. Çdo njeri e njeh këtë konflikt: dëshirën për siguri dhe, në të njëjtën kohë, nevojën për të dalë përtej kufijve që e mbajnë të qetë, por edhe të palëvizshëm.
Instalacioni nuk është ndërtuar si një deklaratë politike e drejtpërdrejtë. Megjithatë, ai mund të lexohet edhe si një reflektim mbi mekanizmat e pushtetit dhe mbi marrëdhënien midis individit dhe strukturave që organizojnë jetën kolektive. Çdo sistem kërkon të krijojë rend, por historia na tregon se çdo rend rrezikon të ngurtësohet nëse nuk lejon lëvizjen, kritikën dhe energjinë krijuese. Prandaj kjo vepër nuk flet vetëm për një kohë apo për një vend të caktuar. Ajo flet për një gjendje universale njerëzore. Për momentin kur njeriu kupton se liria nuk është mungesë e strukturës, por aftësia për ta transformuar atë.
Karrigia mbetet në këmbë, por nuk është më e paprekshme. Kanavaca është e grisur, por pikërisht në ato çarje lind një hapësirë e re ku mendimi dhe lëvizja bashkëjetojnë. Ndoshta pyetja më e rëndësishme që ngre kjo vepër nuk është nëse duhet të zgjedhim rendin apo lirinë. Pyetja është një tjetër: a kemi ndërtuar struktura që mbrojnë jetën, apo struktura që kanë filluar ta kufizojnë atë? Arti nuk jep përgjigje përfundimtare. Ai krijon hapësira reflektimi. Dhe ndoshta, pikërisht në këtë hapësirë të përbashkët, fillon lëvizja e parë drejt ndryshimit.