Mirësevini në Shqipëri, Gjenerallejtënant Eric Wendt, për rolin tuaj të ri si Ambasadori i ardhshëm i Shteteve të Bashkuara në Shqipëri, në një nga vendet me popullin më proamerikan të botës.

Ky mesazh i shkurtër mirëseardhjeje nuk mund të jetë vetëm lule e qilim i kuq i shtruar, pasi nuk do të pasqyronte realitetin.

Ata shqiptarë që e duan Amerikën e Shqiperine e njëkohësisht i urojnë e dëshirojnë sukses në Shqipëri Ambasadorit Eric Wendt dhe do të kenë rastin apo mundësinë ta takojnë personalisht apo online, i duhet thënë e vërteta, nëse vërtet duan ta ndihmojnë Ambasadorin Eric Wendt dhe, natyrisht, Shqipërinë, pasi shpreh bindjen se suksesi i Ambasadorit Eric Wendt në Shqipëri përkthehet si afrim e konsolidim i Shqipërisë e shqiptarëve me Amerikën, mikun e partnerin e Madh që na e ka konfirmuar historia.

Duhet thënë e theksuar se është pikërisht proamerikanizmi i shqiptarëve e trashëgimia komuniste e elitës së tyre politike faktori kryesor që në Shqipërinë e vogël u eksperimentua e u zhvillua jo pa sukses platforma e globalistëve amerikanë , që filloi me përmbysjen e pushtetit demokratik, aq sa ishte, me armë në 1997, e kaloi të gjitha fazat deri tek faza e fundit e shpopullimit të vendit më të bukur e të pasur të botës për njësi të sipërfaqes.

Në pamje të parë duket si kontradiktor fakti që shqiptarët janë ndër popujt më proamerikanë të botës e kanë elitën sunduese politike trashëgimtare gjenetike, ideologjike e shpirtërore të komunizmit Stalinist antiamerikan.

Kjo kuptohet per ata qe e kane jetuar ferrin komunist ne Shqiperi pasi edhe atehere eshte admiruar e degjuar “ the voice of America “ edhe pse rrezikonin deri 15 vjet burg .

Fatkeqësisht, kjo është e vërtetë dhe për këtë bazë aspak normale ka kontribut domethënës fondacioni “Open Societies” e filantropit Soros, që në kuadër të strukturave të State Department e drejtpërdrejtë të Administratave Amerikane që nga Presidenti Clinton, si supportues i drejtpërdrejtë i asaj çfarë ka ndodhur me Shqipërinë në 1997 e në vazhdim, kanë bërë që vazhdimësia komuniste e projektit të Ramiz Alisë jo vetëm të mbijetojë, por edhe të zhvillohet me sukses ne Shqiperi pasi.

E thashë me lart per atë çfarë ka ndodhur në Shqipëri në 1997, pasi i takon Gjenerallejtënantit, Ambasador Eric Wendt, paraqese para Presidentit Trump e strukturave te pushtetit te tije pasi Shqipëria është pjesë e NATO-s dhe jo vetëm aq, por janë të njëjtat mekanizma që kanë realizuar 1997 në Shqipëri dhe, jo pa sukses edhe 2020 në Amerikë.

Ambasadorit Eric Wendt i duhet thënë që, si fillim, të verifikojë një për një stafin e Ambasadës në Tiranë, pasi, duke iu referuar mediave, atje është një aleancë e përhershme dhe e fuqishme komuniste-globaliste, ku nën drejtimin e tre-katër Ambasadorëve të fundit Amerikanë në Tiranë janë implementuar e zbatuar të gjitha agjendat globaliste që sot janë ndaluar nga Honorable President Donald J. Trump dhe Administrata e tij e madje disa prej tyre janē deklaruar irganizara kriminale e terroriste.

Ambasadorët globalistë Amerikanë në Tiranë janë kujdesur që me procese elektorale tërësisht të padrejta e të pandershme kanë bërë të mundur që trashëgimia komuniste, e ardhur në pushtet nëpërmjet revolucionit të mirëfilltë komunisto-globalist te 1997tes të vazhdojë t’u qëndrojë në zverk shqiptarëve edhe sot e kësaj dite, duke ndërtuar pushtetin e shtetin më të korruptuar të Europës e shpopulluar Shqipërinë në mënyrë të frikshme deri në shkombëtarizim.

Mendoj se kaq mjafton me rastin e mirëseardhjes së Ambasadorit Eric Wendt në Shqipëri, pasi shpreh bindjen se në kuadër të filozofisë së Presidentit Trump e si i zgjedhur prej tij, Ambasadori Eric Wendt do të kontaktojë e komunikojë me grassroots conservatives, mbështetës të hershëm e besnikë të Presidentit Trump me origjinë nga Shqipëria qe nuk jane te paktē e që e duan me shpirt konsolidimin e aleancës strategjike Amerikë-Shqipëri.

Unë i uroj sukses të plotë Ambasadorit Eric Wendt në implementimin e filozofisë së Presidentit Trump për konsolidimin e marrëdhënieve me miqtë e Amerikës e luftë të ashpër ndaj armiqve të Amerikës e modelit Amerikan të jetesës, duke zgjidhur përfundimisht kontradiktën ndërmjet popullit shqiptar proamerikan e elitës sunduese komuniste Staliniste e antiamerikane njëkohësisht.

Suksese, Ambasador Eric Wendt, e Zoti e Bekofte Aleancën Strategjike Amerikë-Shqipëri.

Me respekt të pakufishëm,

Ajet Delaj, New York

Regjimet bien dhe hartat rishkruhen, por shteti mbijeton vetëm përmes kujtesës historike. Në prag të 100-vjetorit të Konventës Konsullore ndërmjet shtetit shqiptar dhe Mbretërisë së Serbëve, Kroatëve dhe Sllovenëve, diplomacia shqiptare kthehet pas në kohë për të nderuar korifejtë e saj në Shkup e Manastir. Ky jubile i vitit 2026 shërben si një urë frymëzimi për t’i hapur rrugë një vizioni të ri diplomatik në shekullin XXI, të ndërtuar mbi dinjitetin dhe të vërtetën.

Nga Prof.dr Skender Asani

Ka përvjetorë që nuk maten me kalendar, por me peshën që kanë lënë në fatin e një kombi. Njëri prej tyre është viti 2026, kur shënohet njëqindvjetori i Konventës Konsullore ndërmjet shtetit shqiptar dhe Mbretërisë së Serbëve, Kroatëve dhe Sllovenëve. Në historinë e diplomacisë shqiptare, kjo nuk është thjesht data e nënshkrimit të një marrëveshjeje ndërkombëtare. Është momenti kur Shqipëria, ende një shtet i ri, i përballur me sfida të mëdha politike dhe ekonomike, vendosi të mos i braktisë shqiptarët që kishin mbetur jashtë kufijve të saj. Ishte koha kur diplomacia shqiptare pushoi së qeni vetëm instrument i përfaqësimit shtetëror dhe u shndërrua në zërin e një kombi të ndarë padrejtësisht.

Për ta kuptuar historinë, duhet të rikthehemi te plagët e saj më të thella. Hapësira etnike shqiptare u copëtua nga Luftërat Ballkanike, ndërsa vendimet e Konferencës së Ambasadorëve në Londër dhe rendi politik i vendosur pas Luftës së Parë Botërore e legjitimuan këtë realitet. Më shumë se gjysma e kombit shqiptar mbeti nën sundimin e Mbretërisë së Serbëve, Kroatëve dhe Sllovenëve, i ndarë nga shteti i vet, por kurrë nga vetëdija e tij kombëtare. Pikërisht mbi këtë padrejtësi historike u ngrit një prej misioneve më fisnike të diplomacisë shqiptare.

Në vitet që pasuan, shqiptarët në Kosovë, Maqedoni dhe në territoret e tjera nën administrimin jugosllav iu nënshtruan një politike të organizuar të transformimit demografik. Reforma agrare, kolonizimi i trojeve shqiptare, shpronësimet dhe përgatitjet për shpërnguljen e detyruar të shqiptarëve drejt Anadollit nuk ishin masa të izoluara administrative. Ato përbënin pjesë të një strategjie afatgjatë për ndryshimin e karakterit etnik të këtyre hapësirave dhe dobësimin e pranisë historike shqiptare.

Në këtë realitet të zymtë, shteti shqiptar nuk kishte një ushtri që të mbronte shqiptarët përtej kufijve të tij, por kishte një instrument po aq të rëndësishëm: diplomacinë. Konventa Konsullore e vitit 1926 ishte përgjigjja më e mençur dhe më e përshtatshme ndaj këtyre rrethanave. Përmes saj, Shqipëria ndërtoi një rrjet përfaqësish diplomatike e konsullore, të cilat kishin një mision shumë më të gjerë sesa zhvillimi i marrëdhënieve ndërshtetërore. Detyra e tyre kryesore ishte mbrojtja e interesave dhe mirëqenies së shqiptarëve që jetonin nën një administrim të huaj.

Nuk ishte rastësi që dy qendrat kryesore konsullore u vendosën në Shkup dhe Manastir. Shkupi ishte qendra politike e Vilajetit të Kosovës, ndërsa Manastiri ishte qyteti ku Kongresi i Alfabetit kishte vulosur unitetin kulturor të kombit shqiptar. Njëri përfaqësonte dimensionin politik të çështjes shqiptare, tjetri trashëgiminë e saj kulturore. Hapja e konsullatave në këto dy qytete nuk ishte një akt burokratik, por një deklaratë politike se shteti shqiptar nuk do të hiqte dorë nga përgjegjësia e tij morale dhe kombëtare ndaj këtyre qendrave historike.

Po aq domethënëse ishte edhe hapja e konsullatave shqiptare në Kroaci. Kjo nuk ishte vetëm një domosdoshmëri diplomatike e kohës, por edhe një riafirmim simbolik i marrëdhënieve shumë shekullore shqiptaro-kroate, që i kanë rrënjët në epokën e Gjergj Kastriotit Skënderbeut. Kroacia ka qenë për një kohë të gjatë një vend mik për shqiptarët dhe një urë lidhëse me Evropën. Kjo marrëdhënie, e institucionalizuar përmes diplomacisë një shekull më parë, sot përfaqëson një nga aleancat më të rëndësishme strategjike të shqiptarëve në rajon.

Veprimtaria e këtyre konsullatave tejkalonte funksionet klasike të diplomacisë. Për shumë shqiptarë, ato ishin vende shprese. Aty paraqiteshin kërkesat për ndihmë, denoncimet për padrejtësitë, mbrojtja e identitetit dhe dëshmia se shteti shqiptar nuk i kishte harruar bashkëkombësit e tij jashtë kufijve. Diplomacia e asaj kohe nuk lëshonte vetëm pasaporta; ajo ruante besimin e një populli se nuk ishte i vetëm.

Sot, arkivat e Shqipërisë, Italisë, Kroacisë dhe vendeve të tjera evropiane flasin me një qartësi të jashtëzakonshme. Ato dëshmojnë për punën e pandërprerë të diplomatëve shqiptarë në denoncimin e kolonizimit, mbrojtjen e të drejtave të shqiptarëve, kundërshtimin e projekteve të shpërnguljes së detyruar dhe ruajtjen e lidhjes institucionale ndërmjet shtetit shqiptar dhe popullsisë shqiptare që kishte mbetur jashtë kufijve të tij. Këto dokumente nuk janë vetëm burime historike; ato janë dëshmi e përhershme e ndërgjegjes kombëtare të shtetit shqiptar.

Kjo diplomaci arriti kulmin e saj moral gjatë Luftës së Dytë Botërore. Hamit Kokalari, në Shkup, mbrojti interesat shtetërore të Shqipërisë dhe të vërtetën historike të popullit shqiptar, duke iu kundërvënë propagandave të kohës me studime shkencore dhe harta etnografike. Ndërkohë, Xhafer Belegu, në Manastir, nuk u kujdes vetëm për popullsinë shqiptare, por u bë pjesë e një prej kapitujve më të ndritur të historisë shqiptare, duke kontribuar në shpëtimin e hebrenjve gjatë Holokaustit. Me këtë ai dëshmoi se diplomacia shqiptare mund të ishte njëkohësisht kombëtare në misionin e saj dhe universale në vlerat që përfaqësonte.

Pas vitit 1944, kjo traditë u ndërpre si pasojë e zhvillimeve politike në Jugosllavi. Konsullatat u mbyllën, por misioni i tyre nuk u shua. Ai mbeti i gdhendur në kujtesën historike dhe u ringjall me vendosjen e marrëdhënieve diplomatike ndërmjet Republikës së Shqipërisë dhe Republikës së Maqedonisë së Veriut.

Një shekull më vonë, diplomacia shqiptare përballet me sfida të tjera, por me të njëjtin detyrim historik: mbrojtjen e interesit kombëtar, forcimin e identitetit shqiptar dhe promovimin e stabilitetit në rajon. Në këtë vazhdimësi duhet parë edhe veprimtaria e Ambasadës së Republikës së Shqipërisë në Shkup, e drejtuar nga ambasadori Denion Meidani. Angazhimi i tij për mbrojtjen dhe promovimin e Marrëveshjes Kornizë të Ohrit, për mbështetjen e arsimit në gjuhën shqipe përmes Abetares mbarëkombëtare, për promovimin e kulturës dhe trashëgimisë historike shqiptare, si dhe për mbështetjen e institucioneve akademike shqiptare, përfaqëson vazhdimësinë natyrore të misionit të nisur një shekull më parë.

Po kështu, veprimtaria e Ermina Lekajt në institucionet e Republikës së Kroacisë dëshmon se aleanca shqiptaro-kroate nuk është vetëm trashëgimi historike, por edhe një projekt strategjik për të ardhmen. Përmes angazhimit të saj në forcimin e bashkëpunimit ndërmjet Kroacisë, Shqipërisë dhe Kosovës, ajo po kontribuon në ndërtimin e një boshti të rëndësishëm politik dhe euroatlantik në Ballkan. Po aq i rëndësishëm në këtë proces ka qenë edhe kontributi mbi dydekadësh i Basri Halitit, Konsull Nderi i Republikës së Shqipërisë në Osijek, i cili me angazhimin e tij të vazhdueshëm ka shërbyer si një urë e rëndësishme ndërmjet institucioneve, ekonomive, kulturave dhe komuniteteve të të dy vendeve.

Veprimtaria e tij dëshmon se diplomacia e nderit dhe angazhimi qytetar mund të lënë gjurmë të qëndrueshme në forcimin e marrëdhënieve shqiptaro-kroate dhe në avancimin e partneritetit të tyre euroatlantik. Në të njëjtën frymë, veprimtaria e Ambasadores së Republikës së Shqipërisë në Republikën e Kroacisë, Prof. Dr. Donika Hoxha, ka sjellë një dinamikë të re në marrëdhëniet dypalëshe, duke forcuar dialogun politik, bashkëpunimin institucional, diplomacinë kulturore dhe lidhjet akademike ndërmjet dy vendeve. Përmes një qasjeje aktive dhe vizioni bashkëkohor diplomatik, ajo ka kontribuar në thellimin e partneritetit strategjik shqiptaro-kroat, duke promovuar vlerat e përbashkëta euroatlantike dhe duke krijuar hapësira të reja bashkëpunimi në fusha me interes të ndërsjellë.

Njëqindvjetori i Konventës Konsullore nuk është vetëm një jubile historik. Ai është një thirrje për vetëdije kombëtare. Është një mundësi për të rikthyer në kujtesën publike diplomatët që e mbrojtën kombin me dokumente dhe ide, e jo me armë; për të studiuar arkivat ende të pazbuluara; për të botuar dokumentet që dëshmojnë sakrificat e një diplomacie të heshtur, por të vendosur; dhe për ta shndërruar këtë trashëgimi në frymëzim për diplomacinë shqiptare të shekullit XXI.

Prandaj, organizimi i një programi të gjerë shtetëror dhe shkencor kushtuar njëqindvjetorit të përfaqësimit diplomatik shqiptar në Shkup dhe Manastir nuk është vetëm një detyrim ndaj së kaluarës. Ai është një investim për të ardhmen. Konferencat shkencore, ekspozitat dokumentare, botimet arkivore dhe monografitë kushtuar kësaj historie do t’i rikthenin në vendin që meritojnë diplomatët që mbajtën gjallë shpresën e një kombi në periudhat e tij më të vështira.

Historia na mëson se kufijtë mund të ndryshojnë, regjimet mund të bien dhe hartat mund të rishkruhen. Por një shtet mund të mbijetojë vetëm nëse ruan kujtesën e tij historike dhe nëse diplomacia e tij mbetet e përkushtuar ndaj së vërtetës historike, dinjitetit kombëtar dhe paqes.

Ky është mesazhi më i madh i një shekulli të diplomacisë shqiptare: përfaqësimi diplomatik nuk ka qenë kurrë thjesht një institucion shtetëror; ai ka qenë një akt përgjegjësie ndaj kombit, një urë që ka bashkuar shqiptarët përtej kufijve politikë me atdheun e tyre. Prandaj, njëqindvjetori i vitit 2026 nuk duhet parë vetëm si një pikë referimi historike, por si një mundësi e re për të ndërtuar të ardhmen e diplomacisë shqiptare mbi shtyllat e përjetshme të kujtesës, përgjegjësisë dhe vizionit kombëtar.

(Shkup, 3 gusht 2026)

Klarita Selmani/

Dita e parë – Nga Tirana drejt Brezovicës

Me shumë entuziazëm nisëm udhëtimin nga Tirana drejt Brezovicës, ku zhvillohet Seminari XIX Mbarëkombëtar me mësuesit e gjuhës shqipe dhe kulturës shqiptare në diasporë e mërgatë.

Rruga kaloi mes këngëve, valleve dhe bisedave të ngrohta. Autobusi ynë u mbush me zërat e mësuesve që këndonin shqip, duke e kthyer udhëtimin në një festë të vogël të gjuhës dhe kulturës sonë.

Gjatë rrugës bëmë një ndalesë në qytetin historik të Prizrenit, ku drekuam dhe shijuam, qoftë edhe për pak çaste, atmosferën e një prej qyteteve më të bukura shqiptare. Ura e Gurit, lumi, xhamitë, kishat dhe arkitektura karakteristike e qytetit na kujtuan pasurinë e trashëgimisë sonë kulturore.

Pas mbërritjes në Brezovicë dhe akomodimit, në orën 17:00 nisën zyrtarisht punimet e Seminarit XIX Mbarëkombëtar, i cili këtë vit zhvillohet me temën:

“Motivimi i nxënësve në diasporë për mësimin e gjuhës shqipe dhe ruajtjen e identitetit kombëtar”.

Seminari organizohet nga Ministria e Arsimit, Shkencës, Teknologjisë dhe Inovacionit e Republikës së Kosovës dhe Ministria e Arsimit dhe Sportit e Republikës së Shqipërisë, me pjesëmarrjen e mbi 200 mësimdhënësve të gjuhës shqipe nga vende të ndryshme të botës.

Edhe këtë vit, Lidhja e Mësuesve Shqiptarë në Greqi merr pjesë aktive në këtë ngjarje të rëndësishme, duke përfaqësuar punën shumëvjeçare të mësuesve të saj dhe duke kontribuar në shkëmbimin e përvojave për mësimdhënien e gjuhës shqipe në diasporë.

Urime të gjithë mësuesve pjesëmarrës! Urojmë që ditët në vijim të jenë të mbushura me dije, bashkëpunim dhe ide të reja në shërbim të gjuhës sonë amtare.

Saimir Kadiu/

Në Siçili ekziston një vend ku koha nuk ka arritur ta fshijë një gjuhë të ardhur nga larg.

Piana degli Albanesi nuk është thjesht një vend me “origjinë shqiptare”. Është një komunitet i lindur nga një ikje, nga familje që lanë trojet e Ballkanit kur pushtimi osman e bëri gjithnjë e më të vështirë qëndrimin në vendin e tyre.

Historia, megjithatë, nuk fillon në një ditë të vetme. Prania e shqiptarëve në Italinë e Jugut daton që në mesin e shekullit XV, edhe përmes ushtarëve shqiptarë që shërbenin në Mbretërinë e Napolit. Migrimet më të mëdha erdhën pas vdekjes së Gjergj Kastriot Skënderbeut, në vitin 1468, por ato vazhduan edhe në shekujt pasardhës.

Piana degli Albanesi u themelua në vitin 1488 dhe u bë kolonia më e rëndësishme shqiptare në Siçili. Këtu identiteti nuk ka mbetur i mbyllur në librat e historisë: ai ka kaluar në shtëpi, në familje, në festa dhe në fjalët e përditshme të njerëzve.

Gjuha arbëreshe, në fakt, nuk është thjesht “shqipja e 500 viteve më parë”. Ky është një përshkrim i bukur, por jo plotësisht i saktë. Ashtu si çdo gjuhë tjetër, edhe arbërishtja ka ndryshuar me kalimin e kohës: ajo ruan tipare shumë të lashta të shqipes së periudhës së vonë mesjetare, por ka përthithur edhe ndikime nga italishtja dhe nga dialektet e Italisë së Jugut.

Pikërisht këtu qëndron një nga veçoritë më magjepsëse të saj: nuk bëhet fjalë për një gjuhë të ngrirë, të ruajtur si një objekt muzeu. Është një gjuhë që ka udhëtuar përmes shekujve, është përshtatur me kohën, por pa humbur lidhjen me origjinën e saj.

E njëjta gjë vlen edhe për ritin greko-bizantin. Në Piana degli Albanesi ai vazhdon të jetë i gjallë dhe arrin kulmin e tij gjatë Javës së Shenjtë dhe Pashkëve, kur tradita fetare shndërrohet edhe në një shfaqje të madhe publike të identitetit të komunitetit.

Dhe Piana nuk është një rast i veçuar. Komunitetet arbëreshe janë të shpërndara në shtatë rajone të Italisë qendrore-jugore dhe ishullore: Abruzzo, Molise, Campania, Puglia, Basilicata, Calabria dhe Sicilia. Gjuha e tyre është njohur dhe mbrohet si një pakicë gjuhësore historike.

Në fund, kjo histori tregon një të vërtetë të thjeshtë: të mbërrish në një vend të ri nuk do të thotë domosdoshmërisht të pushosh së qeni ajo që ke qenë.

Ndonjëherë një gjuhë, një rit fetar dhe një festë arrijnë të ruajnë kujtesën e një populli për shekuj me radhë, duke e kthyer atë në diçka ende të gjallë.

Piana degli Albanesi ka nxjerrë disa figura të njohura në kulturën, politikën, fenë dhe artin italian. Si qendër historike e komunitetit arbëresh të Siçilisë, ajo ka ruajtur një identitet të veçantë dhe ka dhënë personalitete që kanë lënë gjurmë përtej kufijve të saj.

Ernesto Basile

Një nga figurat më të mëdha të arkitekturës italiane të fillimit të shekullit XX. Edhe pse lindi në Palermo, ai kishte lidhje të forta familjare me komunitetin arbëresh të Piana degli Albanesi. Basile konsiderohet një nga mjeshtrit e stilit Liberty italian (Art Nouveau) dhe projektoi ndërtesa të rëndësishme, përfshirë zgjerimin e Palazzo Montecitorio, selia e Dhomës së Deputetëve të Italisë.

Giuseppe Schirò

Një nga figurat më të rëndësishme të letërsisë arbëreshe. I lindur në Piana degli Albanesi, ai ishte poet, studiues dhe mbrojtës i gjuhës shqipe. Vepra e tij ndihmoi në ruajtjen e gjuhës dhe traditave arbëreshe në një kohë kur shumë gjuhë të pakicave rrezikonin të zhdukeshin.

Giuseppe Schirò Di Maggio

Pasardhës i traditës së familjes Schirò, ai ka kontribuar në studimin dhe promovimin e gjuhës arbëreshe, duke vazhduar punën për dokumentimin e kësaj trashëgimie kulturore.

Giorgio Guzzetta

Edhe pse nuk ishte lindur në Piana degli Albanesi, ai është një nga figurat më të rëndësishme në historinë e saj. Ishte prift arbëresh dhe themelues i Seminario Italo-Albanese di Palermo, institucion që luajti rol të madh në ruajtjen e gjuhës, ritit bizantin dhe identitetit arbëresh.

Nicolò Chetta

Prift, historian dhe studiues arbëresh. Ai shkroi për historinë dhe kulturën e shqiptarëve të Italisë dhe konsiderohet një nga kronikanët e rëndësishëm të diasporës arbëreshe.

Francesco Crispi

Edhe pse lindi në Ribera, Siçili, Crispi kishte origjinë arbëreshe nga ana familjare dhe ishte një nga figurat më të rëndësishme të Italisë së shekullit XIX. Ishte një nga protagonistët e Risorgimento-s dhe shërbeu si kryeministër i Italisë.

Por ndoshta figura më e rëndësishme e Piana degli Albanesi nuk është vetëm një individ: është vetë komuniteti. Për më shumë se pesë shekuj ai ka ruajtur:

gjuhën arbëreshe; ritin greko-bizantin; këngët dhe kostumet tradicionale; kujtesën e largimit nga Arbëria pas pushtimit osman.

Piana degli Albanesi është një nga ato vende ku historia shqiptare nuk gjendet vetëm në libra, por dëgjohet ende në gjuhën e njerëzve të saj.

Av. Hasan Metuku/

Rregulli i përkohshem përfundimtare i Departamentit të Sigurisë Kombëtare mbi Referimet e Azilit pa Intervistë lejon Sherbimin e Emigracionit dhe Shteteise (USCIS) të anashkalojë intervistën fillestare për aplikime specifike të azilit para kesaj agjencie, duke i referuar ato direkt në gjykatën e emigracionit. Duke synuar aplikimet me probleme të tilla si paraqitjet me vonesë, pengesat ligjore ose provat e pamjaftueshme, ky rregull synon të përshpejtojë përpunimin e cesthjeve dhe të reduktojë prapambetjen e kerkesave te azilit. Edhe pse ajo eliminon intervistën e garantuar, aplikantët ruajnë të drejtën për të paraqitur rastin e tyre në gjykatën e emigracionit. Për më shumë detaje, vizitoni Regjistrin Federal (Federal Register).

Si Ndikon Ndryshimi i Rregullit të USCIS kerkesat e prapambetura te Azilit në Vitin 2026?

Ndryshimi i rregullit të USCIS për vitin 2026 u lejon oficerëve të referojnë aplikimet e azilit direkt te Gjyqtarët e Emigracionit pa intervista, me qëllim reduktimin e prapambetjes. Kjo prek azilkërkuesit në SHBA. Kush ndikohet, çfarë thotë ligji dhe hapat që duhen ndjekur sipas këtij procesi të ri.

Në korrik të vitit 2026, USCIS nxori një rregull të re të quajtur rregull i përkohshem përfundimtar. Ky rregull u lejon oficerëve të azilit t’i dërgojnë aplikimet e azilit direkt te Gjyqtarët e Emigracionit pa e intervistuar më parë aplikantin. USCIS është Shërbimi i Shtetësisë dhe Emigracionit të Shteteve të Bashkuara. Një oficer azili është një zyrtar i USCIS-it që shqyrton kërkesat për azil. Gjyqtarët e Emigracionit janë zyrtarë që zhvillojnë seanca gjyqësore për çështjet e emigracionit. Ky ndryshim synon të reduktojë prapambetjen në sistemin e azilit duke shkurtuar kohën totale të vendimmarrjes. Rregulli shtrin efektet menjëherë pasi u njoftua.

Përpara kësaj, oficerët e USCIS-it intervistonin njerëzit që dorëzonin aplikime për azil “pohues” (affirmative). Aplikimet e azilit pohues janë kërkesa të bëra nga njerëz që nuk përballen me procese dëbimi (largimi). Pasi USCIS-i vendoste për këto aplikime, nëse ato refuzoheshin, çështjet mund t’u dërgoheshin Gjyqtarëve të Emigracionit për seanca dëgjimore të azilit “mbrojtës” (defensive). Seancat dëgjimore të azilit mbrojtës ndodhin kur personi është në proces dëbimi. Ky proces shpesh u jepte aplikantëve një shans të dytë për të fituar azil. Por, ai gjithashtu bënte që çështjet të zgjasnin më shumë për t’u përfunduar.

Rregulli i ri lejon USCIS-in të anashkalojë hapin e intervistës. Ata mund t’i dërgojnë çështjet direkt te Gjyqtarët e Emigracionit. Kjo e bën procesin më të shpejtë. Drejtori i USCIS-it, Joseph Edlow, tha se ky ndryshim ndalon njerëzit që të përdorin sistemin e azilit për të zvarritur çështjen e tyre ose për të marrë leje pune, në vend që ta përdorin atë për kërkesa të vërteta mbrojtjeje.

KY rregull është një rregull i përkohshem derisa te behet përfundimtare. Kjo do të thotë që USCIS-i do të pranojë komente nga publiku dhe mund të nxjerrë një rregull përfundimtare më vonë. James Percival, Këshilltari i Përgjithshëm i Departamentit të Sigurisë Kombëtare, tha se rregulli ndihmon në rritjen e efikasitetit të zbatimit të ligjit të emigracionit.

Duke lejuar referimet pa intervista, USCIS-i pret të ulë zvarritjen dhe të përshpejtojë vendimet. Ata duan t’i përqendrojnë burimet në kërkesat e vërteta për azil.

Kush preket nga ndryshimi i rregullit të sistemit të azilit të USCIS?

Rregulli prek njerëzit që dorëzojnë aplikime për azil pohues pranë USCIS-it dhe që nuk janë në proces dëbimi. Këtyre aplikantëve tani mund t’u dërgohen çështjet direkt te Gjyqtarët e Emigracionit pa pasur një intervistë. Njerëzit që janë tashmë në proces dëbimi, kërkesat e azilit të të cilëve shqyrtohen në mënyrë mbrojtëse nga Gjyqtarët e Emigracionit, preken gjithashtu. Procesi i referimit mund të bëjë që seancat e tyre dëgjimore të zhvillohen më shpejt. Ky ndryshim prek azilkërkuesit në mbarë vendin. Zyra jonë në Nju York ndihmon shumë aplikantë azili.

Rajoni i metropolit te New Jorkut qe perfshin New Jersey dhe Connecticut, ka një komunitet të larmishëm emigrantësh dhe gjithashtu shënon mijëra aplikime azili çdo vit. Ky rregull synon të shkurtojë kohën e pritjes duke e bërë procesin e vendimmarrjes më të shkurtër. Punëdhënësit dhe avokatët e emigracionit në kete metropol gjithashtu i ndiejnë efektet e këtij rregulli. Ndryshimi mund të zvogëlojë shanset që aplikantët të marrin leje pune bazuar në aplikimet e azilit pohues në pritje. Intervistat shpesh janë të nevojshme përpara se USCIS-i të japë leje pune sipas rregullores 8 CFR § 274a.12.

Për shkak se rregulli lejon USCIS-in të anashkalojë intervistat, disa aplikantë mund të humbasin mundësinë për t’i treguar historinë e tyre fillimisht oficerëve të azilit. Kjo mund të nënkuptojë që më shumë çështje do të shkojnë direkt te Gjyqtarët e Emigracionit. Kjo gjë mund të ndikojë në kohëzgjatjen e çështjeve dhe në rezultatet e tyre.

Çfarë thotë ligji për gjykimin dhe referimet e azilit?

Neni 208 i Ligjit për Emigracionin dhe Shtetësinë (INA), i gjendur në kodin 8 U.S.C. § 1158, rregullon aplikimet për azil në SHBA. Ai ndan aplikimet e azilit pohues të dorëzuara pranë USCIS-it nga aplikimet e azilit mbrojtës të dorëzuara në proceset e dëbimit përpara Gjyqtarëve të Emigracionit.

Sipas ligjit, USCIS-i vendos për kërkesat e azilit pohues për njerëzit që nuk janë në proces dëbimi. Nëse USCIS-i refuzon një aplikim dhe personi vendoset në proces dëbimi, një Gjyqtar Emigracioni mund ta rishqyrtojë çështjen në mënyrë mbrojtëse.

RregullI i ri i USCIS-it ndryshon procesin e referimit. Ajo u lejon oficerëve të dërgojnë çështjet direkt te Gjyqtarët e Emigracionit pa e intervistuar aplikantin. Ky është një ndryshim procedural. USCIS-i ka autoritetin të menaxhojë ngarkesën e tij të çështjeve dhe të përmirësojë efikasitetin.

Hasan Metuku, Esq.

Metuku Law P.C.

39 Broadway, Suite 1450

New York, NY 10006

Phone: 212-480-4242

Fax: 212-656-1114

Email: hhm@metukulaw.com

Website: www.metukulaw.com