Opinion – Page 371 – Dielli

NGA “VARREZAT E VASHAVE”, DREJT KORABIT…

October 6, 2019 by dgreca

Nga Enela Shehu Markja /

…me diell nis dita në qytetin tim të lindjes. Zhurma e përroit dhe rrezet e diellit që shponin me forcë e depërtonin përtej perdeve të errëta, ma nxorrën gjumin në dhomën e hotelit në vendlindje. Me kujtimet e fëmijërisë dhe të rinisë shëtis nëpër rrugë, mes lulishteve me lule e plot gjallëri rinore, – sikur të jem në ëndërr…, ndërsa buria e një makine më zgjoi përsëri kësaj here ku isha në mes të rrugës, përballë ish-shtëpisë time; shumë emocione mu përshtjelluan në ato pak sekonda, frika, pasioni, endrrat e lëna pas, jeta plot ngjyra e qytetit të vogël, emocionet dhe miqësitë, lotët dhe gëzimet.

U ndjeva e humbur mes kujtimeve të mia, realitetit të qytetit dhe jetës sime tashmë. Ashtu si dhe ne, dhe kjo qyteze paska ndryshur, sa shume…

Në dalje të qytetit (në fund te Bulevardit tashmë me kalldrëm shtruar) ishte pika e takimit të grupit tonë për tu nisur për Radomire. Nxitova hapat me çantën mbi shpinë dhe këpucët e mbërthyera deri mbi kyçe.

Korabi ishte sfida e dy ditëve të ardheshme.

Ajo rrugë gjarpëruese në drejtim të Kukësit e asfaltuar dhe e mirmbajtur kalon përmes fshatrave të Sohodoll, Kastriot, Shumat, Sllove e Vleshë. Pak mbi Restorant Ujmir, ne fshatin me të njëjtin emër, ndjekim rrugën e Radomirës për në fshatin Tejës.

Ndërsa udhëtonim, në kujtimet e mia shikoja ato klasa gjimnazistësh që ktheheshin nga aksioni i vjeljes së mollëve, misrit e groshës.

Kastrioti Enelë – thotë miku jonë që na shoqëronte me makinën e tij – vendi i mollëve.

Po, – i thashë, pa i dhenë atij të kuptoj që me mëndje kisha ikur shumë larg, dhe u ktheva përsëri në të tashmen.

Pranë Vleshës makinat e parkuara në krah të rrugës më bënë kurreshtare të pyesja.

„Uji i ftohte i Vleshës“ – ma kthen miku ynë persëri – është një ilaç i vërtetë dhe bën cudira për shëndetin. Në kthim duhet të ndalojme patjeter, të freskojme këmbët – sigurisht thashë – tek dëgjoja nga larg zhurmën e burimit.

Në Sllovë bëmë një ndalesë të vogël tek Lapidari i Luftës. Jo të paktë në këtë zonë ishin bunkerët, të cilët me shumë veshtirësi mundohen të fshehin praninë e tyre, me tepër të mbuluar nga pluhuri i kohës se sa të huazuar nga natyra. Për pak kilometër ndoqëm një rrugë të pashtruar në drejtim të Liqenit të Gramës, gjithashtu një pikë e bukur turistike dhe një nga rrugët që të çojnë në Korab, e cila bukurinë magjepse e ka në fillim të verës kur bora ju le vendin luleve.

Rruga e makinës mbaron në qendër të fshatit Tejës në Radomirë, në Komunën e Kalasë së Dodës, e cila ndodhet rreth 1200 m mbi nivelin e detit. Makinën e parkuam para Hotel-bar-Restorant Setkiu, ku rezervuam dhomat për atë natë. Ndërsa po mbërthemin mirë këpucët e po bisedonim me udhërëfyesin tonë nga Radomira, Bujarin, ndalojmë para hotelit dy Mikrobuzë të mbushur plot me turistë. Ishe një grup turistësh nga Hungaria, që kishin të njëjtin qëllim si dhe ne. Për ato, ecja në malin e Korabit do të ishte eskursion një ditor. Në kafenenë e fshatit ato mbushën vetëm shishet me ujë, i cili është në këto zona tejet i pastër, i shëndetshëm ashtu si vetëm natyra di ta bëjë dhe ta japë falas. Tek ndiqja me sy grupin e turisteve e tundja filxhanin me shprese qe te nxjerrë dhe nje pikë kafe, me qindra ide më lindnin në kokë në ato momente; mendoja se si turizmi mund ta zhvillojë këtë zonë, duke mos e prishur kete dhuratë të natyrës kaq të virgjër, kryelartë, plot ngjyra … dhe thjesht të bukur. I dëgjuar është emri i malit të Korabit, por të pa shkelura shumë ato lëndina mahnitëse mes shtigjeve të thepisura e shkrepa te mermertë me liqene malor dhe përrenje të zhurmshëm.

Mikpritës janë banorët e kësaj zone – bukë, kripë e zemër të bardhë pë këdo që u troket në derë!

Marshimi filloi duke lënë prapa Liqenin e zi e duke dëgjuar Bujarin, udhërrëfyesin tonë, teksa tregonte me dorë drejt një lëndine të bukur qe quhej „Varrezat e vashave“. Legjenda, vazhdon Bujari, thotë qe vashat e zonës, para se në ato male të shkelte turku, nuk pranuan të martohen me të huaj dhe vendosen te gjejnë preh në atë lëndinë të bukur mes malesh…

Bujari rrëfente me origjinalitet dhe me dialektin e zonës për jetën në fshat, organizimin, kullotat, bagetinë, mirëmbajtjen e pyllit si dhe përgatitjet për dimrin e ashpër e të egër që bën në këto zona, për besimin e fortë që kanë për të mos e shitur truallin tek persona të huaj dhe jashtë komunitetit të zonës, për shkollën dhe arsimin që herë herë është dhe i munguar pavarësisht dëshirës së fëmijëe dhe prindërve për të vazhduar më tej arsimimin, për të rijntë që emigrojnë në Angli. Të zhurmshme buçisnin burimet e Korabit – me ujin e të cilave furnizohet gjithë qyteti i Peshkopisë.

Pas lamë stanet që në fund të gushtit ishin boshatisur, vazhduam rrugën përmes livadheve e më pas përgjat kurrizit të gurrtë e malor të një përroi të thatë. Në një livadh, mes shkëmbinjëve të fuqishëm, përballë „Portave të Korabit“ u ulëm të bëjmë një pushim. Bujari, malësor mikpritës, nxorri nga canta e tij bukë, djath e dhallë, – të cilat në kombinim me ajrin dhe pamjet magjepsëse, shijonin më tepër se cdo gjë tjetër.

Të fuqizuar vazhduam perseri marshimin tonë.

Brezi i butë, – thote Bujari dhe tregon me dore drejt një linje gjarpëruese. Të gjithë heshtëm, dhe para syve na erdhën për pak caste ato ditë të errëta në komunizëm. Të butë e kishtë bërë natyra këtë Brez, po për shumë të rrinj që guxuan të besonin se mund të jetonin ndryshe nga sa sistemi diktonte ishte ky „Brez“ vdekjeprures…

Çfarë është „Brezi i butë” teze – me pyet mbesa ime 18 vjecare? Duke ja përkëdhelur atë kokë të kacureltë e duke menduar sa mirë që rritet në një kohë tjetër, – i shpjegoja “Brezin e butë”.

Etapën më të vështirë atë mbasdite e kishim akoma përpara, ndërsa pas linim livadhet, përpara nesh natyra e ashpër me shkembinj të copëtuar dhe jo shumë larg dhe maja e Korabit, na jepte gjithmonë e më shumë kurajo. Pas shkembinje te rahur e copetuar nga moti i eger ju ngjitem nje lendine te pjeret e nderkohe mbuluar me bar te zverdhur, krejt e vecante ne ato lartesi prej 2500 meter drejt majes se Korabit.

Mbas 5 orësh ngjitje arritëm majën më të lartë të vendit tonë, prej 2764 m të atij vargmali prej 40 kilometrash mes Drinit të Zi dhe Radikës mes Shqipërisë e Maqedonisë Veriore.

Per mua si gjeografe, por për më tepër si „Cuce dibrane“ ishte një ndjenjë e papërshkrushme plot krenari e emotione – pamje maramendëse, para syve Shqipëria, nga krah Maqedonia e pak më në veri Kosova. Në atë lartësi nuk kish kufi.

Nga lart vështroja anën Veriore dhe perëndimore me shkëmbinjë të thepisur e natyrë të zhveshur. Rruga të cilën ndoqëm ne, nga ana Junglindore, kishte zona shkëmbore e shkëmbinjë të thyer, por gjthashtu dhe livadhe që lehtësojnë ngjitjen.

Zbritja zgjati rreth tre orë përgjatë të njëjtës rrugë. Në fshat u kthyem me ditë dhe të urritur. Setkiu shpërdau në fillim ujë e nga nje pjatë kos që kishte formën e djathit e mund të pritej me thikë. Në sac po përgatitej tepsia me Fli, tipike e zonës së Radomirës.

Shpejt perëndoi dielli në Tejës mes malesh.

Enela Shehu Markja, Shtator 2019

PRITSHMËRIA E ZGJEDHJEVE TË 6 TETORIT NË KOSOVË

October 4, 2019 by dgreca

Nga Asllan Bushati/Ka plot argumenta, madje me bollëk edhe thashetheme e teori konspirative, se si e pse Kosova erdhi në këto zgjedhje te parakohshme. Por pa u marrë shumë me to, e për të krijuar një pamje më të qartë të situatës në të cilën po gatuhen këto zgjedhje, na duhet të kujtojmë shkarazi disa moment para këtyre zgjedhjeve.

Hashim Thaci Kryeministër e më pas President dhe PDK-ja e tij, erdhën në pushtet me pretendime të mëdha, por më shumë se pretendimet (gojët e liga thonë ) se atyre ju shtuan trojet, dyqanet, shtëpitë e parat e xhepit.

Për të arritur këto “ bëma”, PDK-së fillimisht ju desh si patericë edhe Isa Mustafa me LDK-në. Por qasja programore e distancuar midis këtyre partive dhe mentaliteti veprues e drejtues që ato bartnin sejcila, bëri të mundur divorcin. Në këtë rast (të divorcit), LDK-ja nuk përfitoi asgjë, përvecse “ndotjes” me të qënit në pushtet, megjithse Isa Mustafa në shumicën e kohës u tregu një Kryeministër dhe ekonomist me vision, por jo me vendosmërinë e duhur të një burrshteti.

Në situatën e krijuar PDK-ja, pa zbritur nga “kali i pushtetit”, thirri si mbështetëse AAK-në e Ramush Haradinajt duke marrë kështu emrin “shtetarët e krahut të luftës”. Ky bashkim i ri, solli si rezultat “harresën nga AAK-ja të kartës së kufirit me Malin e Zi” e cila kishte qenë flamuri i atdhetarizmës së saj për një kohë të gjatë. Por ky “atdhetarizëm” dukshëm nuk ishte i njejtë me opsionin amerikan , sepse këta të fundit, kishin bërë me dije se mos ndryshimi i kufijve është formulë edhe për kufijt me Serbinë. Ky qëndrim amerikan, (ka thashetheme) u formësu se ata në prapa skenën e debateve për kufirin Kosovë- Mali i Zi, shihnin shtysën e veprimtarisë subversive të segmenteve serbe.

Koalicioni i krahut të luftës, shpejt u ballafaqu me shumë problem serioze të brendëshme e të jashme, të reja e të bartura . Kulmi u arrit kur Kosova nuk u pranu në organizmat e interpolit botror megjithse prapa kishte mbështetjen amerikane e të vendeve kryesor perëndimore.

Mos pranimi i Kosovës në Interpol, u vlersu si një sulm i hapur i Serbisë (në bashkpunim me miqt e saj ndërkombëtar) për pengimin e integrimit të mëtutjeshëm të Kosovës në të gjithë organizmat ndërkombëtar. Kësaj situate Qeveria e Kosovës vendosi ti përgjigjej me masa të rrepta. Si hap i parë u mendu ndërprerja e bisedimeve dhe si hap i dytë (imediat) u parapa ndëshkimi i saj ekonomik.

Për këtë të fundit Pacolli thotë se Enver Hoxhaj i PDK-së (duke deklaruar se ka marrë sygjerim e amerikanëve ) i propozoi Kryeministrit Haradinaj dhe atij, ngitjen njëqind përqind të taksës për mallrat serbe e boshnjake që hynin në Kosovë. Duke e menduar të mirqenë e pa asnjë dyshim propozimin amerikan, Qeveria e Kosovës u hodh në veprim të menjëhershëm për realizimin e planit të kundërvënies.

Por kjo masë e Qeverisë së Kosovës e befasoi SHBA-në dhe BE-në të cilat po mundoheshin ta zgjidhnin sa më shpejt e më butë konfliktin njëzet vecar në këtë pjesë të Europës. Atyre ju desh të rishikonin hapat e hedhur dhe të merreshin më me kujdes me këtë problem për të cilin kishin investuar shumë mund, veprimtari luftarake,djersë e mjete monetare. Nga kjo kthesë e papritur e ngjarjeve ka disa pikpyetje të cilat do ti shtrojme më poshtë:

A ishte me të vërtetë një sygjerim amerikan ngritja nga Kosova e taksës për mallrat e ardhur nga Serbia e Basnje-Hercegovina? Në se ishte amerikan,ishte zyrtare apo sugjerim individual i ndonjë personi të vecantë. Në se është kjo e fundit (persona të vecantë) a mos sygjerimi ishte gatuar më parë në guzhinat serbe e ruse dhe u servir si amerikan por që në fakt është pjesë e padukshe e lobimeve kundër shqiptare këtu në SHBA?

Për këto pikpyetje duhet të flasin hapur: Thaci, Haradinaj, Veseli, Hoxhaj, Pacolli etj. Por nuk është e rëndësishme vetëm sipërfaqja, pra kush e inicioi. Më e rëndësishme është të zbulohet se kjo ishte një sygjerim i gabuar apo një kurth i paramenduar dhe i ngritur me qëllim kundër Kosovës. Pjesë e kesaj llogjike është edhe pyetja se: a ishte me të vërtetë e suksesëshme ngritja e taksës apo u ndërruan ambalazhet në Mal të Zi dhe në Maqedoninë e Veriut dhe mallrat serbe erdhën në Kosovë si më pare?

Serbia vazhdon të qaravitet tek ndërkombëtarët për “dëmin e madh” ekonomik që i shkaktoi Qeveria e Kosovës. Pyetja shtrohet: kjo është një e vërtetë apo një mashtrim i madh? Serbia nga një gjenocidiste e agresore dhe e mundur ushtarakisht në Kosovë po përpiqet ti vendos raportet me kokë poshtë duke e prezantuar vehten si viktimë e pafajëshe e veprimtarisë së “dhunëshme” të Kosovës. Pjesë e kësaj loje të flliqur ishte edhe thirrja e Kryeministrit Ramush Haradinaj si i pandehur në Gjykatën Speciale të Hagës, gjë e cila provokoi dorheqjen e tij dhe këto zgjedhje të parakohëshme. E thënë me fjalë më të thjeshta, këto zgjedhje në Kosovë janë pjesë e platformës serbe, meqenëse ajo dështoi me planin e ndryshimit të kufijve.

Ka deklarata e hamendësime se një grup njerzish të përzgjedhur nga Serbia (politikanë e të sherbimeve të fshehta ) ishin mbledhur para disa ditësh në një takim special në një qytet rumun. Ata kanë diskutuar për dështimin e marrveshjes së arrituar nën rrogozë më parë me aktorët: Vucic-Thaci- Rama . Por kanë vendosën që të sulmohet me të gjitha mjetet (legale e ilegale) brenda fushatës zgjedhore cdo kandidat për kryeministër që nuk ka në axhendën e tij shkëmbimin e teritoreve. Sulmi (sipas tyre) do të bëhet edhe duke gërmuar në moralin e personave të listuar dhe të punës e veprimtarisë së familjarve të tyre, duke përzierë të qëna e të bëra me të paqëna e të pabëra.

Kjo gjurulldi e llumhane serbe, e ka vështirsuar pamshërinë e përmbajtjen e deklaratave të të nominuarve për kryeministër sepse nuk dihet se deri ku ka ndotje e deri ku ka konkurencë.

Kështu Haradinaj duke parë rrezikshmërinë e Albin Kurtit si kandidat potencial thotë:”Albin Kurti është mashtrues që nuk mund ti besohet. Qasja e Vetvendosjes është komuniste”. Kurse Albin Kurti e godet Haradinajn si i pa principtë duke deklaruar se :”E kaloi demarkacionin vetëm për një karrige”. Kadri Veseli u bën thirrje zgjedhësve ti bashkohen PDK-së për një luftë të rreptë e të papajtueshme kundër korrupsionit, sikur korrupsioni galopant në Kosovë është i mbartur nga ndonjë planet tjetër dhe nuk ka të bëjë me të dhe partinë e tij e cila prej disa vitesh është në pushtet. Këtë e motivon me faktin se brenda partisë së tij është bërë e po bëhet katarsis për këdo që i del emri si i thirrur nga gjykata. Partitë e tjera thotë ai, nuk e kan bërë një katarsis të tillë. Vjosa Osmani ( më e votuara e parlamentit të shpërndarë) i fton zgjedhesit të ndjekin LDK-në për të realizuar një “Clirim të dytë”, duke deklaruar se nuk do të ketë një koalicion me PDK-në. Në të njejtën kohë i thotë VV-së se në se dëshiron koalicion paszgjedhor me ne, ka disa shtyla të paprekëshme si:”zhvillimi e punësimi, arsimi, shëndetsia, familja partneritet strategjitk me SHBA e BE, duke nënvizuar se SHBA-ja nuk ka kërkuar e nuk do të kërkojë shkëmbim teritoresh midis Kosovës e Serbisë”. Albulena Haxhiu e VV-së duke e parë me zili në një dyplanësh si femër dhe si më e nomonuara për kryeministre Vjosa Osmanin thotë se :”Osmani ka qenë një deputete e zakonëshme dhe nuk ka bërë asgjë për të drejtat e grave në Kuvend”.

Ky vështrim i shkurtër I historisë së afërt të Kosovës dhe kjo pamje parazgjedhore na mundson të arrijmë në disa përfundime:

Zgjedhësi kosovar është i lodhur me politikanët e paditur, të pa emancipuar, servilë të ndërkombtarëve, të korruptuar, gënjeshtar, pa integritet moral e atdhetar, batakcinj që interesat personale, familjare e neopotiste i kanë mbi ata të Kosovës. Ky tip politikani lypset të goditet me votën popullore e të largohet nga skena politike pa as më të voglin hezitim.

Shanset që LDK-ja të radhitet në vendin e parë janë të shumta dhe Vjosa Osmani të nomoinohet si Kryeministre. Ajo përbën shpresë për shumë të rinj, intelektualë, emigrant dhe miq ndërkombëtar të Kosovës. Shpresojmë të mos zhgënjehemi.

VV-ja dhe Albin Kurti nuk janë provuar në sferat e larta qeverisëse dhe kjo i favorizon edhe ato, por në zgjedhjet vendore janë “baltosur” si të tjerët. Kurse nga të qenit të majtë në pikpamjet politike, konsiderohen “solucion i ngopur”.

AAK-ja dhe Ramush Haradinaj janë nën trysninë e vetdorheqjes dhe të ndërkombtarëve, por ata mund të luajnë një rol plotësues pozitiv paszgjedhor.

Urojmë dhe shpresojmë më të mirën për Kosovën, nga këto zgjedhje të provokuara nga Serbia.

Prof. Sami Repishti: impulse etnopsikologjike

October 3, 2019 by dgreca

Përzgjedhur e përgatitur për botim nga Anton Çefa/

Çdo popull ka nji shpirt, e shpirti i shqiptarit ka qenë besa. Kur besa asht thye dhe ata që e mbajtën u vranë, shqiptari humbi shpirtin që e dalloi. Hyni pabesia.”

“Gjatë shekujve, Shqipëria ka dhanë shembuj të naltë vlerash morale, të cilat janë të mundshme vetem në nji popull që kultivon këto vlera.”

“Thelbi i rezistencës kundër të huejit ka qenë tradita shqiptare për liri dhe mbrojtje të tokës-nanë – si pronë private dhe si atdhe- qoftë edhe me çmimin e jetës.”

“Shoqënia shqiptare ka pësue nji degradim të madh gjatë viteve të diktaturave, rrjedhimet e të cilit i ndjejmë edhe sot. Duket sikur nga dhimbja e madhe, shqiptarët janë çveshë nga koncepti i lirisë qytetare dhe i dinjitetit personal. Sot ata jetojnë në botën e konfuzionit politik, ekonomik e shoqënor, që ka krijue nji klasë politike të pandërgjegjëshme për fatin e vendit e të qytetarëve, dhe që karakterizohet nga moskokëçarja, korrupsioni, dhanja mbas pasunisë së pistë, dhe drogave e defrimeve degraduese e moralisht të dënueshme. Uroj që kjo të jetë nji fazë kalimtare, dhe sa ma e shkurtë.

“Me ardhjen e rregjimit komunist në Shqipëri, nandor 1944, diçka themelore, boshti i trashëgimisë shqiptare, tradita e jonë kombëtare, u thye në mënyrë të pareparueshme!”
*

“Shpesh kam pershtypjen se gjatë atyne ditëve nji epokë e re filloi në vendin tonë – epoka e anti-traditës kombëtare shqiptare,- epoka që jo vetem e perbuzi atë, por ngulmoi me eliminue nevojën dhe me zhdukë sensitivitetin popullor per atë, e punoi sistematikisht me e vra. Ato ditë, u pa qartë ndryshimi i madh që erdhi në vendin tonë, dhe në marrëdhanjet e mia me botën shqiptare që njihsha që në vitet e para të rinisë shkollore. Pak nga pak, kuptova se ishe “i merguem” në vendin tim…e ma vonë, i urryem!”
*

“Në Shqipërinë komuniste u pushkatue ai që nderoi mikpritjen, u burgos dhe u vra ai që ruejti nderin ma shumë se jetën, u torturue egersisht ai dhe ajo që burrënisht nuk pranuen me shpifë per shokun ose të panjohunin; u internue shqiptari që mbajti besën e dhanun, ose bashkëshorti- grueja sidomos- që nuk tradhëtoi burrin . . .”

“Në vitin 1991, kur pushteti komunist u çthur pa shpëtim, ish të persekutuemit demokratë e të shpronësuemit me dhunë nuk perqafuen urrejtjen e ngritun në shkencë nga komunistët, por faljen e fajit dhe frymën e pajtimit, tue shpresue në drejtësinë ligjore-që i zhgënjeu randë! Ky akt fisnikërie supreme do të provonte persëri forcën e traditës shqiptare të trashëgueme nga e kaluemja e jonë, e që nuk ishte shue plotësisht!”

“Dalja në skenë e kaosit të frikshëm, në vitin 1991, ngjau në nji Shqipëri të çveshun nga vlerat morale të traditës kombëtare të trashëgueme ma parë dhe të atyne të fitueme ma vonë gjatë viteve të kontaktit me Europën e Perëndimit. Çdonjeni kerkonte plotësimin e nevojëve dhe të dëshirave, dhe menjiherë. ‘Këtu dhe Tani!’, nga nji autoritet i papergatitun e me mjete të kufizueme. Respekti per ligjin kishte zbritë poshtë si rrjedhim i arbitraritetit 45 vjeçar komunist. ‘Shteti’ shikohej si anmiku kryesor, e jo si mbrojtës i qytetarëve. U krijuen konditat e reja: ose me u largue prej vendit, ose me u pasunue sa ma shpejt dhe me mjetet ma të paligjëshme. E para shterroi “trunin” dhe energjinë e vendit, dhe e dyta institucionalizoi korrupsionin që vashdon i pa frenuem.”

“Ajo që duhej ba që në ditët e para të demokracisë së re- vlerësimi i së kaluemes,dënimi i saj, dhe hudhja e themeleve per nji ‘shtet’ e ‘shoqëni’ të re që do të paraqitej si anti-tezë e plotë e sistemit komunist nuk ngjau. Në vitin 1991, Shqipëria humbi shansin e madh me rihye në histori si shtet demokratik dhe i qytetnuem.”
*

“Atdheu i ynë ka nevojë për një rilindje morale, për një mbështetje të fortë në parime thellësisht njerëzore si besa, nderi burrnija, mikprtitja tradicionale, “sous peine de mort”, si thonë francezët, ose me përballue vdekjen e plotë shpirtnore.”

“Roli historik i çdo shqiptari e ai kolektiv i shoqnisë së lirë shqiptare asht përpjekja me u mbrojtë nga rreziku i ringjalljes së diktaturës në vendin tonë. Rreziku nuk asht ma pak kercënues sot se rreziku i fashizmit, nazismit dhe komunizmit dje, nji e kalueme jo e largët, se rreziku i totalitarizmit pavarësisht nga ngjyra, forma ose emnimi.”

“Shqiptarët meritojnë nji qeveri ma të mirë se këtë të viteve të fundit. Ata meritojnë të jetojnë të lirë nga frika dhe të lirë nga uria, të jetojnë si qytetarë të ndërgjegjshëm dhe aktivë.”

“Shqipëria ka nevojë për gjak të ri, për nji sistem demokratik pluralist, për parti politike të pakorruptueme, për liderë pa kompleksin napoleonik. . . . Megjithëse duhet kohë dhe punë e ndergjegjshme me kthye vendin tonë në rrugën e perparimit të gjithanshëm ne, të gjithë ne, duhet të ushqejmë shpresën se e kaluemja nuk na ka vrarë fare, dhe se kemi akoma bindjen dhe forcën e nevojshme me përballue vështirësitë, e me ngritë nji Shqipëri që na ushqen me dinjitet, dhe me dinjitet na nderon para botës së qytetnueme.”

“Për fatin tonë të mirë, kemi nji zgjidhje që premton:Hymjen në Bashkimin Europian dhe pjesëmarjen e plotë në lëvizjen e madhe europiane për nji Europë të bashkueme dhe paqësore, ma njerëzore dhe të zhvillueme ekonomikisht, me nji arsim qi sherbën qytetarin me kuptue ma mirë botën që po ndërtohet, dhe që na ofrohet me qenë pjesëtar i plotë i saj.”

Në SHBA : Demokracia Amerikane Kercënohet Seriozisht

October 2, 2019 by dgreca

Shkruan: Sami Repishti, PhD.*/

Ridgefield, CT. Me 24 shtator 2019, the Speaker of the House, Nancy Pelosi, (D.California) Kryetare e Dhomës së Përfaqsuesve të Amerikës, foli nga podiumi i Kongresit mbi nji “rrezik” që kercënon demokracinë amerikane. Ashtë fjala për inisiativen me fillue procesin e “impeachment” (akuzë) kundër Presidentit Donald J. Trump për shkelje të Kushtetutës, abuzim të detyrës, dhe dhunimit të betimit të marrun si president i SHBA-së.

Kemi të bajmë me zbulimin e nji bisedimi telefonik sekret të Presidentit Trump me homologun e tij ukrainas, Z. Zelensky, me 24 korrik 2019, ku u shqyrtue dhanja e ndihmës ushtarake amerikane për Ukrainën, nji vend i kercënuem nga agresioni rus. Për këte qellim Kongresi amerikan kishte caktue nji shumë prej rreth katërqind miljonë dollarësh për blemje materiali luftarak nga Ukraina. Ministria e Mbrojtjes Amerikane (Pentagoni) aprovoi këte shumë, dhe mbetej vetëm urdhëni i Presidentit amerikan për dorëzimin e ndihmës.

Presidenti Trump e vonoi dorëzimin. Ma vonë zbriti shumën e premtueme në dyqindë miljonë dollarë, në mënyrë sekrete. Me datën 24 korrik, në bisedën telefonike, ai e ndryshoi “frymën” e ndihmës, dhe e kushtëzoi atë me “nji favor” që shërbente fushatën e tij elektorale për zgjedhjet e nandorit të vitit 2020. Ai kërkoi nga Presidenti i Ukrainës të bahen hetime në lidhje me mundësinë e keqpërdorimit të autoritetit zyrtar nga ish nën-presidenti Joseph Biden para vitit 2016, me qellim që këto informata negative të përdoren kundër ish N/Presidentit që duket sikur do të jetë kandidati demokrat për presidencën në vitin 2020. Shtypi amerikan shkruen se akuzat e mundshme nga Presidenti Trump kundër kandidatit demokrat Biden janë shpifje pa asnji bazë. Kështu mendon edhe Qeveria e Ukrainës.

Nji taktikë e këtill e pandershme u perdorue nga Presidenti Trump edhe gjatë fushatës elektorale të viteve 2015-16, ku ai inkurajoi qeverinë ruse me krijue kaos në fushatën elektorale amerikane dhe me shpernda gënjeshtra për hutimin e elektoratit. Presidenti Trump nuk pranoi këto akuza. Por qendrimi i tij ndaj Presidetit rus, Vladimir Putin, dhe dalja në shesh e dokumentacionit të ri, vertetojnë saktësinë e akuzave.

Bisedimi doli në shesh nga akti patriotik qytetar i nji nëpunësi të Administratës, (“uistle-bloer”) i cili mbasi lexoj transkriptin sekret kuptoi se këtu kishim të bajmë me nji akt të randë anti-kushtetues që meritonte vemendjen e Dhomës së Përfaqsuesve. Inspektori i Përgjithshëm për çeshtje të Sigurisë Kombëtare e cilësoi raportin si “urgjent” dhe “credible”. Demokratët e Dhomës vendosën ta ndjekin këte paligjëshmëni dhe të fillojnë hetimet që mund të përfundojnë në “impeachment” (“akuzimin”) të Presidentit Trump për shkelje të Kushtetutës. Debati që vazhdon sot në mes të dy partive kryesore amerikane ashtë i ngarkuem me akuza të ndërsjellta; vendosmënia e “demokratëve” me ngritë këte akuzë kundër Presidentit ashtë e plotë.

Tashti bahen “ndigjimet’ (dëshmi, “hearings”) të personaliteteve të implikueme me qellim që të sqarohet mjegulla e krijueme dhe e verteta të dalë në shesh. Publiku amerikan ashtë “elektrifikue” nga këto zhvillime që mund të përfundojnë edhe në largimin e Z. Trump nga posti i Presidentit, ose të sjellë si rezultat humbjen republikane në zgjedhjet elektorale të vitit 2020. Gjatë historisë së SHBA-së, tre presidentë janë “akuzue” (impeached): Andrju Jackson(1868) Richard Nixon (1964) dhe Bill Clinton (1998). Nixon dha dorëheqjen para se të jepet vendimi. Jackson dhe Clinton nuk u zevendsuen sepse rasti i tyne nuk arriti të shkojë në Senat, nji hap i domosdoshëm për vendimin e heqjes nga detyra.

Cili ashtë “favori” që Presidenti Trump i kërkoi homologut të tij ukrainas? “… Do të dëshirojshe që ju të na bani nji favor megjithate, sepse vendi ynë ka kalue shumë ditë të vështira….Ka shumë fjalë në lidhje me djalin e Biden-it, se Biden ka pengue ndjekjet ligjore kundër tij, dhe ka mjaft persona që dëshirojnë me zbulue të vërteten, kështu që çdo gja që mund të bani me kryeprokurorin në këte drejtim do të jetë nji sherbim i madh për ne. Biden shetiste rreth e rrotull tue u krenue se ndaloi përndjekjen ligjore, kështu që ju keni mundësi me i hjedhë nji sy këtij problemi. Tingëllon i tmerrshëm për mue…” (24 korrik 2019).

Paragrafe të këtilla janë interpretue se Z. Trump ka pengue dhanjen e ndihmës për Ukrainën qellimisht, dhe ka kërkue nji favor personal para se të urdhnojë dorëzimin. Ashtë nji metodë ku damtohet interesi kombëtar dhe përfiton interesi personal i Presidentit.

Akoma ma e randë: Presidenti kërkon ndihmën e nji autoriteti të huej me demaskue nji kundërshtar politik amerikan, kandidatin për president të Partisë Demokratike. Dhe kjo ka irritue miljona amerikanë. Ndërkaq, Presidenti Trump ngulë kambë se ai nuk ka ba gabim, dhe se ashtë “viktimë e mashtrimit…Kjo ashtë shaka dhe kërkohet ‘impeachment’ për këte?”

Përgjigja e “demokratëve” ashtë se Z. Trump tue kërkue ndihmë nga shtete të jashtëme me diskreditue rivalin e tij, Joe Biden, ashtë “ti më jep diçka, unë të jap diçka”, “tick for tack!”, (latinisht “quid pro quo”), nji taktikë e përdorun nga krerët e grupeve mafioze. “Presidenti ashtë përpjekë me ba ‘paligjëshmëninë’ nji ‘virtyt’ në Amerikë, dhe tashti po e eksporton edhe në botën e jashtëme”, deklaroi Speaker Nancy Pelosi, nji krymjeshtre e manovrave politike në Ëashington,D.C. Z. Biden shtoi: “Ky qendrim i presidentit tregon se presidenti i jonë ka vue interesat personale mbi interesat e sigurimit tonë kombëtar.”

Mesazhi për Presidentin Trump ashtë direkt: Mjaft!

“Mbas kaq muejsh që populli dëshmon shkeljet e vazhdueshme nga ana e Presidentit të normave demokratike dhe talljeve të tia me legjislatorët, që simbas tij, nuk kanë pushtet të mjaftueshëm me kërkue llogari nga Presidenti, kësaj rradhe Kongresi e ban të qartë që ka vija të kuqe që nuk mund të kalohen pa pësue rrjedhimet e ligjëshmënisë” shkruente gazeta The Neë York Times në Editorialin e saj të datës 26 shtator 2019.

“Impeachment” ashtë term ligjor :

a) akuza ose përgjegjsia që rrjedh nga akuza, paditja;

b) arrestim, sidomos për nji zyrtar të naltë për keqpërdorim të detyrës. Në SHBA përcakton të drejtën e Dhomës së Përfaqsuesve me akuzue, dhe të Senatit me gjykue; .(frengjisht: accusation par les Chambres, paditje nga të dy Dhomat)

“Impeachment” ashtë nji procedurë ligjore e ngulun thellë në parimet e Kushtetutës amerikane, dhe shërben me ruejtë vendin nga veprimet e paligjëshme të Presidentit, si trathëtia, marrja e ryshfetit, ose krime tjera të randa, dhe delikte e thyemje të rregulloreve. Krimi i randë ashtë në këte rast nji shprehje juridike e marrun nga tradita angleze e së drejtës komune; ai tregon nji ofendim që Parlamenti e përdor me largue nga detyra zyrtarë të naltë. Në thelb, ashtë abuzimi i pushtetit nga zyrtarët e naltë, jo krime të zakonshme, “…janë ata ofendime që rrjedhin nga sjellja jo korrekte e nëpunësve publikë, ose me fjalë tjera që vijnë nga abuzimi i shkeljes së besimit publik që ata gëzojnë. Ata janë të nji natyre të atillë që në rast të veçantë mund të quhen “politike” me qenë se i referohen kryesisht damtimit që i bahet shoqënisë. Tue shkrue në Federalist Papers (1788), Alexander Hamilton paralajmëron se“…natyra politike inherente e procedurës së ‘impeachment’ do të krijojë me siguri polarizimin e shoqënisë.”

“Mos harroni, shkruen Kongresiti Harsford (D,Nevada) se akuzat e reja janë pa dyshim shumë të randa. Ata tregojnë nji abuzim direkt të pushtetit (nga Presidenti) në kurriz të sigurimit kombëtar”. Kongresmeni Tom Malinovski (D. N.Jersey) deklaroi: “Ka pasë shumë akte flagrante, por asgja nuk krahasohet me këte. Presidenti na thotë:’…po, unë bashkëpunova me fuqi të hueja. E çfarë do të bani ju tani?’” (ZiA, 25 shtator 2019) Pergjegja demokrate: “Impeach the Presiden! (Akuzoni Presidetin!)”. Me 24 shtator, Presidenti Trump reagoi: “…Demokratët qellimisht përpiqen me damtue sukseset tona tue përhapë lajme të këtilla. Gjuejtje shtrigash!….”

Kandidati demokrat për president Joe Biden u shpreh: ”Në se Presidenti nuk bashkëpunon, por vazhdon me pengue Kongresin dhe të mospërfillë ligjin, atëherë ai nuk do të lerë zgjidhje tjetër Kongresit përveç ngritjes së akuzave për shkarkimin e tij. Kjo do të ishte nji tragjedi e shkaktueme nga vetë Presidenti” njoftonte “ZiA” me 25 shtator.

Në nji moment paniku, Presidenti Trump shpërtheu: ”Ajo që ndodhë është mashtrimi më i madh në historinë e politikës amerikane. Rrezikohet si kurrë ma parë vendi ynë. Ashtë e gjitha shumë e thjeshtë kjo gja….”.Speaker Pelosi u përgjegj: “Njerëzit thonë se po ndërmarrim nji rrezik politik, por kjo nuk ka ndonji randësi. Nuk mund të lejojmë që Presidenti të shkelë betimin e bamë kur mori detyrën”. Ndërsa Senatori demokrat Charles Schumer shtoi:” Donald Trump, mos kij asnji dyshim! Në se faktet qendrojnë …Nancy Pelosi dhe Chuck Schumer do të qepen pas…! “ transmetoi “Zëri i Amerikës”.

Alexander Hamilton, dy shekuj e gjysëm ma parë, kishte të drejtë!

Ka shenja si do të zhvillohet strategjia e “demokratëve”. Zbulimet e komisioneve hetimore të Dhomës i dorëzohen Komisionit për çeshtje ligjore të Dhomës. Në se përfundimet tregojnë se nuk ka prova bindëse për fajsimin e presidentit, paditja pushon e presidenti vazhdon punën e tij. Në se zbulimet janë konkrete dhe të mjaftueshme për nji akuzë, Raporti kalon për shqyrtim nga të gjithë anëtarët e Dhomës, ku çdo kongresmen, nji nga nji, voton për artikujt e “impeachment”.

Në se fiton shumica e votuesve për “impeachment”, Presidenti deklarohet “fajtor”. Procesi kalon përfundimisht në Senat, ku mbahet nji séancë gjykimi nën kryesinë e Krytarit të Gjykatës së Naltë. Të gjithë senatorët, nji nga nji, japin mendimin e tyne personal. Gjykimi në fund votohet me shumicë votash. Në se vendimi për denim, ashtë në pakicë (ma pak se dy të tretat, ma pak se 67 vota nga 100) Presidenti mbetet ne fuqi. Në se nuk fiton, Presidenti rrëzohet nga detyra. Në se reziston, ai nxirret përjashta Shtëpisë së Bardhë me policë. N/Presidenti merr detyrën e Presidentit deri ne votimet e reja.

(Fletorja The N.Y. Times e datës 26 shtator 2019, boton tekstin e plotë të dokumentit, bisedimi në mes të Presidentit Trump dhe Presidentit V. Zelensky të Ukrainës. Në nji P.S. të dokumentit, fletorja e sipërme jep edhe këte shenim:

“ Nji paraqitje e plotë me hollësi e Materialit të Ankuesit (the Complaint’s)mbetet akoma nji mister, ashtu siç ashtë edhe identiteti i denoncuesit (ëistle-bloëer). Me qenë se Presidenti Trump dhe Z. Giuliani (këshilltar personal i Presidentit, SR) kanë pranue haptazi se kanë ushtrue presion mbi Ukrainën për korrupsionin dhe për (N/Presidentin) Biden, nuk ashtë e qartë sa ekstensive ashtë pjesa e ankesës që ka të bajë me informacionin e që nuk ashtë zbulue akoma (sidomos lidhjet me Presidentin rus Putin). Në nji sesion ndigjimi me dyer të mbylluna, inspektori i përgjithshëm i organeve te zbulimit (Intelligence, SR), Michael Atkinson, sugjeroi se ky problem shkon përtej telefonatës së (24) korrikut (2019).

*****

Pjesa e ankesës që ka të bajë me informacionin ashtë mjaft ekstensive!

Me 27 shtator, mediat amerikane dhe sidomos fletoret e përditëshme njoftuen me germa të mëdha dhe në faqet e tyne të para, nji shkelje tjetër të madhe ligjore: fshehtësinë (cover-up)e Shtëpisë së Bardhë në lidhje me bisedimet dhe deklaratat e Presidentit që përmbajnë “gabime” të denueshme me ligj. Fletorja prestigjioze The N.Y.Times e asaj date ka titullin e madh:”Ankuesi (“the Complaint”) Verteton Ekzistencën e Nji Metode Fshehje (Cover-Up)në Shtëpinë e Bardhë”. Zyrtarë të naltë të Shtëpisë së Bardhë janë përpjekë “me mbajtë të mbyllun” dokumentet e bisedimeve telefonike të Presidentit të Ukrainës, dhe me fshehë përpjekjet e Presidentit Trump me komprometue Ukrainën për nji hetim të rivalit demokrat (J.Biden). Nji denoncues (uistle-bloëer) e zbuloi gjatë nji ankese eksplozive të Enjten” shkruen Michael D.Shear, i The N.Y.Times.

Pikat kryesore të “Ankesës” janë:

Shtëpia e Bardhë kuptoi se kemi të bajmë me nji abuzim të detyrës.
Zyrtaret banë përpjekje me mbajtë “sekret”“biseden” me Presidentin e Ukrainës.
Rudolph Giuliani veproi në nji mënyrë të rrezikshme për sigurinë kombëtare.
Dyshohet se Presidenti përdorë ndihmën e jashtëme si instrument përfitimi.
Shqetësuese ashtë roli i kryeprokurorit amerikan Ëilliam Barr.

Kredibiliteti i “ankuesit” forcohet me deklaratën e Inspektorit të Përgjithshëm të

bashkësisë së zbulimit (Intelligence) se deklaratat e tia“ janë të besueshme (credible)

Ankuesi (the uistler-bloëer) nji ish zyrtar i CIA-s që ka punue për pak kohë edhe në personelin e Shtëpisë së Bardhë thotë në ankesë se “zyrtarët e Shtëpisë së Bardhë transferuen transkriptin e bisedës telefonike të 25 korrikut me Presidentin ukrainas në nji vend të sigurtë, nji sistem klasifikimi me qellim që aksionet sekrete të Z.Trump që zyrtarët i quejnë ‘thellësisht shqetësuese’ të mbahen sekret”. Presidenti Trump sulmoi denoncimin si “nji akt tradhëtie i denjë për spiunët”, ndërsa demokratët e quejnë nji akt heroik, i cili demaskoi nji konspiracion per rimanipulimin e votimeve të 2020’s, si në 2016.

Demokratët përgatiten me thirrë si dëshmitarë shumë personalitete që kanë pasë lidhje me këte veprimtari jo-ligjore. Me 27 shtator u njoftue se hetimet do të përfshijnë edhe deklaratat e Sekretarit te Shtetit, Mike Pompeo, nji aleat i ngushtë i Presidentit, dhe do të kerkohet dorëzimi i dokumenteve që kanë të bajnë me këte shkelje të protokollit diplomatik . Të tjerë politikanë do të thirren për “dëshmi”, besohet javen që vjen.

Efekti i këtyne masave nga Dhoma u pa në dorëheqjen e diplomatit Kurt D. Volker, i derguemi special amerikan per Ukrainen. Në nderkohë, Ambasadori amerikan ne Kiev, Zonja Marie Jovanoviç, e cila nuk ka bashkëpunue në këte skemë, u ba objekt sulmi nga qarqet konservatore, u akuzue për “pa besnikëri” dhe u forcue me dhanë dorëheqjen.

2019. Amerika përballet me nji krizë politike të shkaktueme nga abuzimi i pushtetit presidencial, prej nji titullari që ka shkelë betimin e tij presidencial tue vue interesat personale mbi ato të sigurisë dhe mirëqenjes kombëtare. Shtetet e Bashkueme të Ameriks, për afër tre shekuj ekzistence kanë përballue vetëm nji herë “impeachment” për politikë të jashtëme, jo me president, por me nji senator, Ëillian Blount, i cili në vitin1787 u akuzue për nji skemë bashkëpunimi me Anglinë për transferimin e nji pjese të Floridës dhe shtetin e Lousianës nji fuqie të huej. Dhoma denoi Senatorin Blount, por ai iku nga Ëashingtoni, dhe Senati preferoi me e përjashtue nga rradhët e veta.

Sot, 232 vjet mbas përcaktimit të shprehjes “impeachment” nga Kongresi amerikan, i gjithë vendi përballohet me pyetjen kryesore: cila ashtë vija e kuqe që përcakton kufinin e interesave kombëtare dhe interesave politike personale?

Pyetje ekzistenciale për çdo vend dhe në çdo kohë!

Në edicionin e saj të datës 29 shtator 2019, fletorja The N.Y.Times ofron nji EDITORIAL të përgatitun nga Bordi Editorial, që tregon randësinë e jashtëzakonshme të shkrimit. Ma poshtë riprodhoj paragrafin e fundit të këtij shkrimi historik.

Titulli:“ Akuzat janë të randa, Zgjedhjet e ardhme janë në rrezik. Baballarët e Kombit kanë qenë të qartë. Opsioni i vetëm ashtë Hetime për procesin e “Impeachment” (House Inquiry of Impeachment)”. Teksti:

“….Vendimi me ‘impeach’ nji president ashtë politikisht inherent, –në kuptimin fisnik të fjalës- dhe duhet ba në interesin publik. Por kurrë nuk duhet të jetë politikisht në kuptimin e ngushtë të fjalës, i diktuem nga sondazhet e fundit ose nga zgjedhjet e të nesërmes. Ky ashtë nji moment për kurajo politike. Amerikanët meritojnë nji qeveri të kushtueme punës për zgjidhjen e problemeve të tyne reale. Po me arrijtë në atë pikë, ata kanë nevojë për nji qeveri të balancueme ashtu si Baballaret e Kombit e menduen, me zgjedhje të lira dhe të ndershme, me nji president që mbikëqyret nga Parlamenti të mos ushtrojë pushtete të jashtëzakonshme. Z. Trump ka nënçmue dhe degradue institucionet e qeverisjes amerikane, me nji përbuzëje historike, tashti që ashte koha, që kur me funksionimin e tyne, të demonstrohet madhështia e demokracisë representative”.

* Autori ashtë qytetar amerikan me prejardhje shqiptare. Voton me demokratët.

NJË MBËSHTETJE HISTORIKE NDËRKOMBËTARE NDAJ LIRISË SË FJALËS

October 2, 2019 by dgreca

Nga Frank Shkreli/

Organizata ndërkombëtare për mbrojtjen e gazetarëve dhe të lirisë së fjalë, “Reporterët Pa Kufij”, me qëndër në Paris, njofton se, si rezultat i përpjekjeve të saja për të promovuar parimet demokratike dhe lirinë e fjalës në hapësirën e gazetarisë,“online”—20-vende të botës nënshkruan javën që kaloi një marrveshje mbi lirinë e “Informacionit dhe Demokracinë”, në Nju Jork.

Organizata “Reporterët pa Kufij” kishte siguruar vëmendjen, në mbështetje të lirisë së shtypit dhe fjalës së lirë, të udhëheqsëve të vendeve të industrializuara, G-7 që u mbajt kohët e fundit në Francë. Pasi kishte marrë mbështjetje për këtë nismë nga udhëheqsit më të lartë botërorë të vendeve të industrializuara G-7, “Reportetër pa Kufij”, kishte vendosur që shqetësimet e veta, mbi gjëndjen e keqe të lirisë së fjalës dhe të medias në botë, në përgjithësi, ta paraqisnin edhe në një nivel më të lartë ndërkombëtar, siç është takimi vjetor i Asamblesë së Përgjithëshme të Kombeve të Bashkuara, i cili posa përfundoi punimet e tija në Nju Jork.

Nja dy javë më parë, përfaqsuesit më të lartë të vendeve anëtare më të industrializuara të botës, e njohur si organizata G-7, janë takuar në mbledhjen e tyre vjetore në Francë për të biseduar mbi një numër çështjesh botërore, përfshirë diskutimin e udhëheqësve të këtyre vendeve, mbi nismën e quajtur “Partneriteti për Informacionin dhe Demokracinë”, paraqitur nga “Reporterët pa Kufij”. Pas përkrahjes së Presidentit të Francës, Emmanuel Macron të kësaj iniciative, grupi G-7 mbështeti këtë nismë duke thënë se,“Liria e të shprehurit dhe liria e shtypit, që janë gur-themeli i demokracive tona — përparimin e të cilës e kishim konsideruar si të pakëthyeshëm dhe të paprekshëm — në të vërtetë, është pikërisht, kjo vlerë demokratike – që po vihet gjithnjë në dyshim dhe po kërcënohet prapë.”

Pasi siguroi mbështetjen për këtë nismë nga grupi G-7 në Paris para dy javësh, organizata “Reporterët Pa Kufij” vendosi që shteqësimet e tyre ndaj keqësimit të lirisë së medias dhe të drejtës së lirisë së fjalës në nivel botëror, t’i paraqisnin në një nivel edhe më të lartë ndërkombëtar, siç ishte takimi vjetor i Asamblesë së Përgjithëshme të Kombeve të Bashkuara (OKB), pasi kështu e meritonte serioziteti i gjëndjes në të cilën ata e shohin përkeqësimin e lirisë së fjalës anë e mbanë botës.

Si përfundim, organizata për mbrojtjen e gazetarëve dhe në mbështetje të fjalës së lirë, “Reporterët Pa Kufij”, njofton në një informacion për median, se fillimisht, për idenë e saj siguroi nënshkrimin e “Partneritetit Ndërkombëtar mbi Informacionin dhe Demokracinë” nga 20-vende të botës, të mbledhura këto ditë në Asamblenë e Përgjithëshme të OKB-së në Nju Jork. Kjo organizatë gazetarësh e cilëson si “historike” marrveshjen ndër-qeveritare në mbështetje të promovimit të parimeve demokratike në arenën publike “online”, një nismë kjo e filluar nga “Reporterët Pa Kufij”.

Nisma e propozuar nga “Reporterët Pa Kufij” dhe e nenshkruar nga 20-vende të botës hapë tani rrugën për zbatimin e garancive demokratike në hapësirën e informacionit dhe të gazetarisë “online”. Njoftohet se, sipas marrveshjes, “Partneriteti Ndërkombëtar mbi Informacionin dhe Demokracinë” — i nenshkruar këto ditë në Nju Jork nga 20-vende të ndryshme –ato janë angazhuar se do të promovojnë përdorimin e lajmeve dhe informacionit të lirë, të besueshëm, të gjithanshëm dhe të pavarur “online”. Thuhet se marrëveshja në fjalë vendosë disa parime demokratike, përfshirë parimet e neutralitetit politik, ideologjik dhe fetar si dhe siguron transparencën për mënyrën se si funksionojnë burimet e lajmeve dhe të informacionit “online”. Sipas marrveshjes në fjalë, furnizuesit e lajmeve kanë përsipër përgjegjësinë që të furnizojnë publikun me lajme dhe informacion të besueshëm, të një natyre pluraliste, ashtuqë të mënjanohet “kaosi informativ” që ekziston tani.

Në njoftimin për media të organizatës “Reporterët Pa Kufij”, thuhet gjithashtu se në apelin drejtuar më shumë se 50-ministrave të jashtëm dhe 20-përfaqsuesve të delegacioneve të tjera në Nju Jork e që morën pjesë në themelimin e asja që quhet “Alliance for Multilaterism”, pranë Kombeve të Bashkuara, Sekretari i Përgjithëshëm i organizatës “Reporterët Pa Kufij”, Z. Christophe Deloire – u ka thënë atyre se, “Nëqoftse vendet demokratike nuk vendosin rregullat, në këtë ndërkohë, janë interesat private dhe diktatorët, ata që do të vendosin për ne. Janë këta – dhe jo parlamentet, ata që deri më tani – kanë vendosur rregullat për hapësirën e informacionit dhe të komunikimit “online”. Kjo është arsyeja”, ka përfunduar ai, se pse “Kemi nevojë të vendosim një sistem të ri garancishë demokratike, në përputhje me kohën digjitale”, për përdorimin e përgjegjëshëm të hapësirës së shpërndarjes së informacionit dhe komunikimit “online”, në përputhje me parimet demokratike dhe të lirisë së fjalës.

Pritet që nga gjysma e nëntorit të mblidhet në Paris enti i ri “Forumi për Informacionin dhe Demokracinë”,i cili do të inaugurohet nga një koalicion organizatash të pavarura – detyra e të cilit do të jetë që të propozojë parimet mbi të cilat mund të bazohen rregullat dhe mënyrat e rekomanduara të funksionimit të shpërndarjes së lajmeve “online”, në përputhje me parimet e fjalës së lirë dhe të demokracisë, përfundon njoftimi i organizatës “Reporterët Pa Kufij”.