Gjeneral ® Piro Ahmetaj/

E kam ndjekur me vëmëndje të shtuar rezolutën e prezantuar më 30 prill në Kongresin Amerikan nga kongresmeni republikan Keith Self, së bashku me dy kolegët e mirënjohur, Ritchie Torres dhe Mike Lawler, e cila në thelbin e saj argumenton rëndësinë strategjike që mbart për ShBA anëtarësimi i Kosovës në NATO!

Me këtë rast, nuk mund të mos shpreh revoltën, për të mos thënë neverinë, ndaj mungesës cinike të vëmendjes që mori nga politika e ditës, si dhe mediat në Prishtinë dhe Tiranë kjo rezolutë historike për ardhmërinë në NATO, si dhe interesat gjeopolitike të Kosovës.

Por në pamundësi për përgjigje të dedikuar studiove televizive, gazetave dhe portaleve të interesuara, në vijim gjeni përmbledhje rreth peshës gjeopolitike që mbart kjo rezolutë jo vetëm për anëtarësimin e Kosovën në NATO, paqen dhe stabilitetin demokratik të rajonit, por edhe për mbrojtjen e statusques/interesave gjeopolitike të SHBA në Ballkanin Perëndimor:

Nga njëra anë, konsideruar kohën, mjedisin e sigurisë si dhe përmbajtjen e “mençur”, citojmë: “..anëtarësimi i Kosovës në NATO do të shërbente si kundërpërgjigje e domosdoshme për të penguar përpjekjet armiqësore si dhe për të parandaluar shpërthimin e një katastrofe tjetër globale në Ballkan”, këtë rezolute e çmoj si: “konfirmim të besimit dhe peshës që mbart Republika e Kosovës për të mbrojtur supremacinë afatgjatë të ShBA ndaj Rusisë dhe Kinës, si dhe për të zhvilluar interesat gjeopolitike të USA në Ballkanin Perëndimor”.

Kështu, kjo rezolutë, që e sheh anëtarësimin e Kosovës në NATO (krahas RSh) si qendrën e gravitetit, nuk është një akt i shkëputur i 3 kongresmenëve, as një rezolutë e ngjashme 1 vit më parë, por demostron vendosmërinë strategjike të SHBA, si dhe projektin Trump-2: “Interesat e USA mbi gjithçka, amerikanët mbi të gjitha”! Si shëmbull ilustrues të këtij zinxhiri vazhdimësie, mjafton të sjellim në kujtesë edhe “marreveshjen Trump-1”, nënshkruar në Shtëpinë e Bardhë në shtator 2020, ose paketën me: “njohjen nga Izraeli, autostradën e paqes Beograd–Prishtinë, Port në ujërat e thella të Adriatikut, etj”.

Nga ana tjetër, këtë rezolutë nuk e gjej kurrësesi rrufe në qiell të hapur; as produkt të (pa) fuqisë së lobeve shqiptare në Washington DC (të cila/ët përtej protagonizmit folklorik prodhojnë produkte shumë të dobëta), aq më pak si: “si qokë të SHBA ndaj kryeministrit në detyrë Kurti apo si dhuratë pa-fuqisë së konkurrentëve të pushtetit në Prishtinë”, POR si: “përgjegjësi të shtuar të Prishtinës zyrtare (imediatikisht edhe për Tiranën) për të tejkaluar krizën politike, luftën staliniste për pushtet, si dhe rikthimin e besimit te demokracia funksionale, ardhmëria euroatlantike e Kosovës si dhe interesave kombëtare (fatmirësisht) të ndërthurur edhe me interesat e SHBA në rajon dhe Mesdhe”.

Prandaj, duke përsëritur përuljen për gjakun e derdhur në shekuj, si dhe nderimin për sakrificat sublime të shqiptarëve të Kosovës, nuk mund të mos e shtojmë edhe këtë rezolutë historike, ose mbështetjen (për anëtarësimin e Kosovës në NATO) në murin e mirënjohjes kombëtare ndaj “çlirimtarëve të vërtetë të Kosovës”, edhe për vetë peshën kritike që ato/SHBA-të vijojnë ende të mbajnë jo vetëm për ardhmërinë euroatlantike të Kosovës, por edhe për bashkëjetesën paqesore dhe stabilitetin demokratik të rajonit.

Në shtesë, kjo rezolutë historike konfirmon Kosovën si qëndër të gravitetit/fortesë të ShBA-ve ndaj kundërshtarëve gjeopolitikë, ose armiqve potencialë (Kremlinit & Pekinit), shërben edhe si mesazh/ofertë Euroatlantike ndaj 4 vēndeve anëtare të NATO-s që nuk kanë njohur ende Kosovën (Greqia, Rumania, Sllovakia dhe Spanja), duke nën/mirëkuptuar faktin që pa votën e qoftë njërit prej tyre, anëtarësmi i Kosovës në NATO mbetet gjithësesi mision i pamundur.

Ndaj posaçërisht dalldosjes të Vuçiç-it nga “marrëveshja mes Kroacisë, Kosovës dhe RSh”, mbështetja e SHBA për rritjen e fuqisë mbrojtëse (modernizimin e FSK me raketa Javelin), përfshi nga kjo rezolutë për anëtarësimin në NATO, shërbejnë edhe si një përgjigje e drejtpërdrejtë ndaj “armatosjes deri në dhëmbë të Serbisë”, me tanke, 18 Mig-29, 12 Rafale, Mi-35, raketa, dronë sulmi të gjeneratës se fundit etj!?. Gjithësesi, jo vetëm për oshilacionet e neo-millosheviçëve në Beograd, më duhet ta përsëris edhe më qartë se: “për sa kohë të ketë prezencë të SHBA (Bondsteel), agresioni ushtarak kundër sovranitetit të Kosovës (njëheresh përgjegjësi e KFOR-it), përveçse aventurë vetëvrasëse mbetet mision tërësisht i pamundur”.

Në vijim, gjeni edhe: “pesë gjetje dhe rekomandime gjeo-strategjike”:

Anëtarësimi në NATO, mbrojtjen e sovranit të Kosovës, si dhe zhvillimin e interesave gjeopolitike (kombëtare) në rajon, 2 shtetet sovrane, pra RSh dhe Kosova, do mund t’i realizojnë vetëm duke forcuar më tej bashkëpunimin strategjik me ShBA. Kështu, edhe për Enveristët e vetëmbrojtjes sovrane, ngrihet një pyetje e thjeshtë: “Nëse përkundërt të mbështetjes së SHB, konfirmohet tërheqja e trupave ushtarake Amerikane/NATO nga Kosova (që sigurisht një ditë do të ndodhë), kush është opsioni 2 i Prishtinës zyrtare për të mbrojtur integritetin teritorial dhe interesat gjeopolitike të kombit”!?

Prishtina zyrtare nuk duhet kurrësesi të ndërmarrë vendimmarrje që minojnë themelet dhe klimën e (mirë) besimit me “çlirimtarët e vërtetë”, pra me ShBA-të që ende mbajnë peshë kritike për paqen, sigurinë, stabilitetin demokratik, për ardhmërinë euroatlantike të Kosovës dhe interesat kombëtare.

Mbetet emergjencë nr. 1 ngritja e një “grupi të urtësh/wise group”, me personalitete/elita të mirënjohura dhe gjerësisht pranuara, që përtej luftës staliniste apo pazareve për pushtet, të përulen para interesave kombëtare dhe përgjegjësive shtetërore për ta jetësuar platformën: “2-shtete sovrane, 1- komb i vetëm”.

Për faktorët, aktorët dhe strategjistët/kolegët në Washington, do sugjeroja që perspektivën e dialogut Kosovë–Serbi ta para-kushtëzojnë jo me “deliret bolshevike të pushtetarëve që venë e vijnë”, por mbi një matricë masash të mirëbesimit reciprok (CSBM), me 3 kushtet e sipërpërmendura.

Së fundmi (5), besoj edhe më fort që kjo rezolutë, për rrjedhojë anëtarësimi i Republikës së Kosovës në NATO, do të shërbejë jo vetëm si kontribut i shtuar për ndërtimin e paqes, bashkëjetesën paqësore, si dhe ardhmërinë euroatlantike (NATO/BE) të 6 vendeve të Ballkanit Perëndimor, por edhe si “kështjellë e përparuar” për mbrojtjen e statusques si dhe promovimin e interesave amerikane në rajon dhe mesdhe.

Autori: Gjeneral ® Piro Ahmetaj:

Senior Ekspert për Sigurinë Kombëtare,

Ballkanit si dhe marrëdhëniet me ShBA/NATO,

Ish: zv/SHSHP, Këshilltar i Presidentit si dhe,

Themelues i Përfaqësisë së RSh në SHAPE/NATO

Besnik Fishta/

Ekspozita ndërkombëtare e filatelisë Balkanfila XXI, e zhvilluar në Pernik (Bullgari) nga 29 prilli deri më 2 maj 2026, përfaqëson një nga forumet më të konsoliduara kulturore të rajonit ballkanik. Duke mbledhur koleksionistë, studiues, juristë ndërkombëtarë dhe institucione postare, kjo ekspozitë krijon një hapësirë të strukturuar për shkëmbimin e dijeve historike dhe kulturore përmes filatelisë. Ideja për organizimin e një ekspozite të përbashkët ballkanike daton që në vitin 1936, kur koleksionisti bullgar Simeon Charykchiev hodhi themelet konceptuale të një platforme rajonale për filatelinë. Megjithëse rrethanat historike të shekullit XX penguan realizimin e menjëhershëm të kësaj nisme, ajo u konkretizua disa dekada më vonë, fillimisht në Varna me 1965 dhe më pas në qytete të tjera si Sofja, Beogradi, Athina, Bukureshti dhe Stambolli. Me kalimin e kohës, Balkanfila u institucionalizua si një aktivitet periodik, duke fituar patronazhin e Federatës Ndërkombëtare të Filatelisë (FIP) dhe të Federatës Evropiane të Filatelisë (FEPA), çka garanton standarde të larta organizative dhe vlerësuese. Një moment i rëndësishëm për Shqipërinë ishte organizimi me sukses i këtij eventi në Tiranë në vitin 2016, duke e pozicionuar vendin si një aktor aktiv në hartën filatelike rajonale.

Shqipëria ka qenë një pjesëmarrëse e qëndrueshme në edicionet e fundit të Balkanfila, duke paraqitur koleksione që përfshijnë një gamë të gjerë te klasave ekspozuese dhe periudhash historike, nga emisionet e para të shtetit shqiptar (1913), te periudha e Luftës së Parë dhe të Dytë Botërore, periudha e monarkisë, ajo socialiste, si dhe zhvillimet e filatelisë moderne. Një vend të veçantë zënë gjithashtu kartë-maksimumet, literatura filatelike, koleksionet tematike, si dhe përfaqësimi i filatelisë kosovare si pjesë e një hapësire kulturore të përbashkët shqiptare. Këto prezantime nuk kanë vetëm vlerë estetike, por përbëjnë burime të rëndësishme për studimin e historisë postare dhe të komunikimit në kontekstin shqiptar. Në edicionet e fundit, koleksionistët shqiptarë kanë arritur rezultate të dukshme në vlerësimet ndërkombëtare, duke fituar medalje në kategori të ndryshme, dhe duke rritur profilin e filatelisë shqiptare në arenën evropiane. Këto suksese janë dëshmi e një pune kërkimore të mirëstrukturuar dhe e një përpjekjeje për të përmbushur kriteret bashkëkohore të ekspozimit filatelik, siç janë koherenca tematike, dokumentimi i burimeve dhe prezantimi analitik.

Edicioni i vitit 2026 në Pernik përfshiu mbi 500 panele ekspozuese, me pjesëmarrje nga vendet e Ballkanit dhe disa ekspozues ndërkombëtarë të ftuar. Shqipëria u përfaqësua me nente koleksione të konsoliduara, disa prej të cilave arritën vlerësimet nga më të lartat të deritanishme për filatelinë shqiptare në këtë forum, duke u nderuar me medalje të nivelit të lartë. Këto arritje tregojnë jo vetëm për cilësinë e materialeve të paraqitura, por edhe për pjekurinë metodologjike të koleksionistëve shqiptarë në përqasjen ndaj filatelisë si disiplinë studimore.

Në një këndvështrim më të gjerë, pjesëmarrja e Shqipërisë në Balkanfila duhet parë si pjesë e një strategjie kulturore për afirmimin e identitetit kombëtar dhe për ndërtimin e urave të bashkëpunimit rajonal. Përmes pullave postare dhe materialeve filatelike, historia shqiptare artikulohet në një gjuhë universale, të kuptueshme për publikun ndërkombëtar, duke e bere filateline te shndërrohet në një mjet diplomacie kulturore, që kontribuon në ndërtimin e një narrative të përbashkët ballkanike, pa humbur specifikat kombëtare. Balkanfila XXI në Pernik dëshmoi edhe një herë se filatelia mbetet një instrument i rëndësishëm për ruajtjen dhe transmetimin e kujtesës historike. Për Shqipërinë, kjo ekspozitë nuk është vetëm një arenë konkurrimi, por një platformë për prezantimin e trashëgimisë së saj dhe për integrimin e saj në rrjedhat kulturore evropiane. Në këtë kuptim, suksesi i pjesëmarrjes shqiptare në këtë edicion përbën një hap të rëndësishëm drejt konsolidimit të mëtejshëm të filatelisë si një fushë me vlerë të veçantë kulturore dhe shkencore.

Gazi Aga/

Kam jetuar më shumë se një dekadë jashtë Shqipërisë dhe gjatë gjithë kësaj kohe jam përpjekur të jem i kujdesshëm, sidomos kur bëhet fjalë për të dhënë këshilla për ata që jetojnë atje çdo ditë.

Mendoj se diaspora duhet të jetë një forcë mbështetëse për atdheun: me investime të ndershme, me shembull të mirë, me lobim për interesat gjeostrategjike të Shqipërisë dhe të shqiptarëve, si dhe me kontribut në arsimimin cilësor të brezave të rinj.

Por këshillat e lehta, të tipit “shqiptarët duhet të punojnë më shumë”, “duhet ta duan më shumë vendin”, apo “duhet t’ia dinë më shumë vlerën Shqipërisë”, shpesh nuk më duken shumë të drejta. Sepse kushdo që jeton jashtë, nëse e ka kaq të thjeshtë zgjidhjen, mund të blejë një biletë dhe të shkojë ta praktikojë vetë atë që thotë.

Shqipëria nuk mund të kuptohet plotësisht në dhjetë ditë pushime, duke qëndruar në vendet më të bukura, duke ngrënë në restorante me para të fituara diku tjetër. Nuk kuptohet as kur fëmijët i ke në shkolla të mira jashtë vendit. Nuk kuptohet as kur e shikon realitetin shqiptar me sigurinë e një pensioni perëndimor. Nuk kuptohet as nga largësia, sidomos pas një lodhjeje dhe dëmtimi të gjatë institucional, arsimor e intelektual që shoqëria jonë e ka përjetuar për dekada.

Sigurisht, është bukur dhe ndiejmë krenari kur shohim zhvillime pozitive në vendin tonë. Çdo rrugë e re, çdo shkollë më e mirë, çdo biznes i ndershëm, çdo i ri që ecën përpara, çdo qytet që zbukurohet, na gëzon sinqerisht, për sa kohë këto zhvillime nuk kthehen në abuzim me fondet publike, në fasadë për propagandë, apo në mundësi pasurimi për pak veta. Shqipëria është e jona dhe suksesi i saj është gëzimi ynë.

Por njëkohësisht duhet të jemi të ndershëm me veten: nuk ka zhvillim të vërtetë dhe të qëndrueshëm për sa kohë korrupsioni, nepotizmi, padrejtësia, mungesa e meritokracisë dhe dobësimi i institucioneve vazhdojnë të rëndojnë mbi jetën e njerëzve.

Dashuria për atdheun nuk është vetëm lavdërim. Nganjëherë është edhe dhimbje. Është të gëzohesh për të mirën, por edhe të mos mbyllësh sytë për plagët. Është të flasësh me respekt për njerëzit që jetojnë atje, sepse ata e mbajnë mbi shpatulla realitetin e përditshëm, jo vetëm kujtimin, nostalgjinë apo fotografitë e bukura të verës.

Prandaj, ndoshta detyra jonë në diasporë nuk është të japim leksione nga larg, por të pyesim më shumë, të dëgjojmë më shumë, të ndihmojmë më shumë dhe të kontribuojmë me përulësi.

Shqipëria nuk ka nevojë vetëm për fjalë të bukura. Ka nevojë për njerëz të ndershëm, për institucione të drejta, për arsim cilësor, për familje të forta, për të rinj me shpresë dhe për një diasporë që nuk e do atdheun vetëm me mall, por edhe me përgjegjësi.