by Horizon of Fashion/

Experience an intimate fashion showcase celebrating creativity, style, and artistic expression. Presented by Horizon of Fashion, this exclusive evening brings together emerging designers, captivating runway presentations, and a curated atmosphere where fashion takes center stage.

Guests will enjoy an inspiring showcase featuring designer collections, models, music, and a unique runway experience designed to highlight the vision, craftsmanship, and stories behind each creation.

Beyond the Runway is more than a fashion show it is a celebration of innovation, confidence, and the transformative power of fashion.

Unlock a special discount! Simply follow @atangerinedsgn and @horizon_of_fashion on Instagram, send us your Instagram ID via DM, and we’ll share your discount code.

https://beyondtherunway.hytix.com/?preview=1…

Hysen S. Dizdari

Muzeu Dom Ndre Mjeda ne Kukle Shkoder

Dom Ndre Mjeda lindi në Shkodër më 20 nëntor 1866 dhe u nda nga jeta më 1 gusht 1937. Ai ishte teolog, shkrimtar, gjuhëtar, deputet shqiptar dhe një nga poetët më të shquar të kombit shqiptar.

Jakov Milaj, në veprën e tij “Raca Shqiptare”, poetin tonë kombëtar Ndre Mjedën e cilëson: “Nji ndër letrarët ma të mëdhaj qi ka qitun Shqipnija.” Prof. Dhimitër Shuteriqi, duke e vlerësuar Mjedën si poet, thekson: “Cilësitë artistike te Mjeda janë të mëdha. Vargun e ka të përsosur, është mjeshtër i rrallë i strofës dhe i tingullit. Ai është shembull i një ndërgjegjeje artistike në historinë e letërsisë sonë.”

Posta Shqiptare i ka dhënë vendin e merituar teologut, poetit dhe atdhetarit të shquar Dom Ndre Mjedës.  Emisioni i parë kushtuar Dom Ndre Mjedës u emetua në muajin nëntor të vitit 1966 dhe përbëhet nga dy pulla postare me vlerë 25 qindarka dhe 1,75 lekë. Ky emision i kushtohet 100-vjetorit të lindjes së poetit tonë kombëtar, Ndre Mjeda.

Emisioni i dytë kushtuar Dom Ndre Mjedës u emetua më 17 gusht 2016 dhe titullohet “Figura të shquara kombëtare”. Ky emision përbëhet nga tre pulla postare me vlerë 10 lekë, 50 lekë dhe 150 lekë, si edhe nga FDC dhe tabak. Pulla postare me vlerë 10 lekë paraqet portretin e poetit Ndre Mjeda. Ky emision u shtyp në 304.500 copë pulla postare, ndërsa FDC-ja në 250 copë.

ME RASTIN E 89-VJETORIT TË NDARJES NGA JETA TË POETIT KOMBËTAR NDRE MJEDA, PO JU KUJTOJ SHQIPTARËVE NJË PJESË NGA POEMA E TIJ.

Poema e famshme “Liria” është shkruar në vitin 1911, në prag të shpalljes së Pavarësisë së Shqipërisë, por pa dritën e botimit vetëm pak para vdekjes së autorit, në vitin 1937.

LIRIA – I

O SHQIPE, O ZOGJT’ E MALEVE, KALLZONI:
A SHNDRIT RREZE LIRIE N’ATO MAJA;
MBI BJESH’ T’THEPISUNA E N’OGRAJA,
KU DEL GURRA E GJËMON PËRMALLSHËM KRONI?
A KENI NDIE NDIKUND, KAH FLUTURONI
NDËR SHKREPA, ME USHTUE KANGËN E SAJ?
A KENI NDIE NJI KANGË TË PATRAVAJË?
O SHQIPE, O ZOGJT’ E MALEVE, KALLZONI!

“LIRIM, LIRIM!” – BËRTET GJITHKAH MALSIA.
A KA LIRIM KY DHÉ QË NA SHKEL KAMBA,
A VEÇ T’MJERIN E MBLON ANEMBAN’ ROBNIA?
FLUTRO SHQIPE, FLUTRO KAH ÇELET LAMA,
SIELLIU MALEVE PËRRETH QË KA SHQIPNIA,
E VËSHTROJE KU I DEL LIRIMIT AMA.

….

POR NUK U SHUEJT EDHE, JO, SHQIPTARIA:
LODHUN PREJ HEKRASH QË MIZORI E NJITI,
LODHUN PREJ TERRI KU ROBNIMI E QITI,
SHPRESON ME E ZGJUE FLUTURIM MËNIA.

….

E KQYRE: NDËR MALE PO PËRHAPET SHKËNDIJA
E LIRIMIT T’ATDHEUT; FSHEHTAS SHËTITI
KASOLL’ PËR KASOLL’ RRETH BUNEVE E SODITI
FRYMË TË RE TUE ZBRAZUN PËR GJITHKAH, HIJA
E SKANDERBEGUT. QË NDËR DJEPA RRITIN
NANAT E HOTIT DJELMËNIN’ USHTORE
E IDHNIM N’ARMIKUN NËPËR GJI IU QITIN.
E NALT, NDËR MAJA, BUKURI MBRETNORE.

Nga Frank Shkreli/

Në 38-vjetorin e kalimit të tij në amshim, kujtimi i At Pjetër Meshkallës nuk është vetëm një akt nderimi për një meshtar të shquar të Kishës Katolike Shqiptare. Ai është një detyrim moral për të kujtuar një shqiptar që e mbrojti lirinë e ndërgjegjes kur ajo ishte shpallur armike e shtetit dhe që dëshmoi me jetën e tij se asnjë regjim nuk mund ta nënshtrojë shpirtin e lirë të njeriut. I lindur në Shkodër më 26 shtator 1901, At Pjetër Meshkalla u formua në traditën intelektuale të Urdhrit Jezuit, duke kryer studimet në Austri, në Itali dhe në Slloveni. Ai u kthye në Shqipëri me bindjen se arsimi ishte themeli i qytetërimit dhe se edukimi i brezave ishte shërbimi më i madh ndaj kombit. Për nxënësit e tij, ai ishte më shumë se profesor: ishte formues i karakterit, që i mësonte të mendonin lirshëm, të kërkonin të vërtetën dhe të mbronin dinjitetin njerëzor. Ky formim humanist dhe evropian e bëri të papajtueshëm me çdo ideologji totalitare, përfshir atë komuniste.

Ashtu siç kishte kundërshtuar fashizmin, ai nuk mund të pranonte as komunizmin, i cili synonte të nënshtronte jo vetëm institucionet, por edhe mendimin dhe ndërgjegjen e njeriut. Për këtë arsye At Pjetër Meshkalla u arrestua në vitin 1946 dhe kaloi shumë vite në burgjet dhe kampet e regjimit komunist. Por burgu nuk e ndryshoi. Përkundrazi, ai e forcoi. Bashkëvuajtësit e kujtojnë jezuitin shqiptar si një njeri të qetë, me humor të hollë, të mbushur me besim dhe shpresë. Në qelitë e errëta ai vazhdoi të ishte mësues, duke u dhënë kurajë të burgosurve dhe duke u kujtuar se e keqja nuk është kurrë e përjetshme.

Në veprën monumentale “Rrno vetëm për me tregue”, At Zef Pllumi e përshkruan At Pjetër Meshkallën si një ndër figurat më fisnike të klerit katolik shqiptar, një njeri me kulturë të gjerë, urti të rrallë dhe qetësi shpirtërore të jashtëzakonshme. Për At Zef Pllumin, Meshkalla ishte një mësues edhe në burg, sepse predikonte me shembullin e jetës së tij dhe jo vetëm me fjalë. Frank Shkreli: Porosia e At Zef Pllumit në 100-vjetorin e lindjes drejtuar intelektualëve dhe klasës politike shqiptare: Dashuria për njëri tjetrin dhe progresi i kombit | Gazeta Telegraf

Kulmi i qëndresës qytetare të At Meshkallës erdhi në vitin 1967, kur regjimi komunist ndërmori fushatën barbare për zhdukjen e fesë në Shqipëri, duke mbyllur e shkatërruar kishat, xhamitë dhe teqetë, ndërsa vendi u shpall, “shteti i parë ateist në botë”, duke i shpallur luftë edhe Zotit. Frank Shkreli: Shkurti 1967, krimi që ende nuk quhet krim | Gazeta Telegraf

Në atë atmosferë terrori, At Pjetër Meshkalla ndërmori një akt që edhe sot mbetet ndër më të guximshmit në historinë moderne shqiptare. Ai i dërgoi kryeministrit komunsit të asaj kohe, Mehmet Shehut një promemorie, ku kundërshtonte hapur dhunën ndaj fesë dhe shkeljen e lirisë së ndërgjegjes. Argumenti i tij ishte i qartë: shteti mund të ushtrojë forcë mbi trupin e njeriut, por nuk mund të sundojë ndërgjegjen e tij. Besimi nuk zhduket me dekrete, me propagandë apo me burgime. Ai e dinte se kjo letër do ta kthente sërish në burg. Megjithatë nuk e tërhoqi. Për të, heshtja përballë padrejtësisë do të ishte bashkëfajësi. Regjimi reagoi siç pritej: At Meshkalla u arrestua përsëri dhe u dënua me vite të tjera burgimi.

Promemorja e vitit 1967 mbetet edhe sot një nga dokumentet më të rëndësishme të rezistencës morale shqiptare ndaj totalitarizmit. Ajo nuk ishte një mbrojtje e privilegjeve të Kishës, por një mbrojtje e një të drejte universale: lirisë së ndërgjegjes. Në këtë kuptim, At Pjetër Meshkalla ishte jo vetëm një meshtar i madh, por edhe një nga mbrojtësit më të hershëm shqiptarë të të drejtave themelore të njeriut.

At Pjetër Mëshkalla i përket atij brezi të jashtëzakonshëm të klerikëve dhe intelektualëve shqiptarë, siç janë – Imzot Vinçenc Prennushi Frank Shkreli: 70-vjet më parë ndërroi jetë nën tortura – Bariu i katolikëve dhe Engjëlli i myslimanëve | Gazeta Telegraf), At Gjon Shllaku, At Bernardin Palaj, Dom Shtjefën Kurti, (Frank Shkreli: “Fajtori” i pafajshëm! 50-vjetori i ekzekutimit të Dom Shtjefën Kurtit nga regjimi barbar komunist i Enver Hoxhës | Gazeta Telegraf )At Zef Pllumi e shumë të tjerë – që nuk pranuan ta sakrifikonin të vërtetën për hir të pushtetit. Në të njëjtën traditë kulturore dhe evropiane qëndrojnë, ndër të tjerë, edhe Ernest Koliqi dhe Martin Camaj, të cilët, secili në mënyrën e vet, mbrojtën identitetin kulturor e kombëtar të shqiptarëve dhe për këtë u përballën me shpifje, (madje deri në ditët e sotëme), përndjekje ose mërgim. Këta burra nuk i bashkonte ideologjia; i bashkonte një ideal më i lartë: bindja se Shqipëria i përket qytetërimit perëndimor, se liria e mendimit është e shenjtë dhe se kultura nuk mund të ndërtohet mbi frikën.

At Pjetër Meshkalla ndërroi jetë më 28 korrik 1988, vetëm dy vjet para shembjes së regjimit që e kishte burgosur për një pjesë të madhe të jetës. Ai nuk e pa me sytë e tij rikthimin e lirisë fetare dhe pluralizmit politik, por jetoi mjaftueshëm për të dëshmuar se asnjë diktaturë nuk është e përjetshme. Sot, kur shpresojmëp që Shqipëria të bëhet pjesë e botës demokratike dhe të forcojë institucionet e saj mbi vlerat e shtetit të së drejtës, figura e At Pjetër Meshkallës merr një domethënie edhe më të madhe. Kujtesa për ‘të nuk duhet të mbetet vetëm një ceremoni përkujtimore. Ajo duhet të shërbejë si kujtesë se liria nuk është e garantuar përgjithmonë, se demokracia kërkon qytetarë me ndërgjegje të lirë dhe se pajtimi me historinë është i mundur vetëm mbi themelin e së vërtetës.

Sot, në një kohë kur relativizmi moral dhe harresa historike rrezikojnë të zbehin kujtesën e brezave, jeta e At Pjetër Meshkallës mbetet një testament i gjallë. Ajo na kujton se njeriu mund të humbasë lirinë fizike, por jo domosdoshmërisht lirinë e ndërgjegjes; se besimi mund të përndiqet, por jo të zhduket; dhe se e vërteta mund të vonojë, por nuk mund të mposhtet. Ky është mësimi që na lë At Pjetër Meshkalla sot. Nuk është vetëm mësimi i një meshtari katolik, por i një shqiptari të madh që e deshi vendin e tij aq shumë, sa ishte i gatshëm të vuante për të drejtën e çdo njeriu për të qenë i lirë.

Në këtë 38-vjetor të kalimit të tij në amshim, homazhi më i bukur nuk është vetëm ta kujtojmë. Është të mbrojmë ato vlera për të cilat ai vuajti: lirinë e ndërgjegjes, dinjitetin njerëzor, tolerancën, besimin dhe demokracinë e vërtetë. Ky shkrim modest është një homazh për një njeri që nuk e ndau kurrë fenë nga dashuria për Atdheun dhe nuk e ndau kurrë besimin nga mbrojtja e dinjitetit njerëzor. Njëkohsisht, për ata që interesohen, është një ftesë për brezat e sotëm që të njohin një nga personalitetet më fisnike të historisë shqiptare dhe të kuptojnë se liria, demokracia dhe të drejtat e njeriut kanë pasur mbrojtës të guximshëm të vlerave njerëzore dhe kombëtare edhe në vitet më të errëta të diktaturës komuniste. Prandaj, në përvjetorin e kalimit të tij në amshim, nderojmë At Pjetër Meshkallën me bindjen se shembulli i tij vazhdon të ndriçojë rrugën e Shqipërisë drejt një të ardhmeje të mbështetur mbi të Vërtetën, Lirinë, Demokracinë dhe Dinjitetin Njerëzor.

Kjo është arsyeja pse emri i tij nuk i përket vetëm historisë së Kishës Katolike Shqiptare. At Pjetër Meshkalla i përket historisë së Shqipërisë! Frank Shkreli*: Harmonia fetare në shkollën jezuite,“Atë Pjetër Meshkalla” në Shkodër | Gazeta Telegraf.

Intervistoi: Sokol Paja/

1. Z. Krasniqi, si lindi ideja e realizimit të filmit “The Journalist’s Mission”?

Ideja lindi nga dëshira për të treguar një histori që nderon sakrificën e popullit të Kosovës dhe mbështetjen vendimtare të Shteteve të Bashkuara të Amerikës gjatë luftës. Filmi është një falënderim për SHBA-në, NATO-n dhe të gjithë ata që kontribuan në shpëtimin e popullit të Kosovës, si dhe një kujtesë për brezat e rinj që historia të mos harrohet.

2. Cili është mesazhi që dëshironi t’i përcillni publikut ndërkombëtar përmes këtij filmi?

Mesazhi kryesor është se liria nuk erdhi rastësisht. Ajo u arrit falë sakrificës së popullit të Kosovës dhe vendimit historik të Shteteve të Bashkuara të Amerikës dhe aleatëve të NATO-s për të ndërhyrë ushtarakisht kundër regjimit serb, duke shpëtuar mijëra jetë. Ky film është një shprehje mirënjohjeje për atë mbështetje dhe një thirrje që e vërteta historike të mos harrohet.

3. Çfarë përfaqëson personazhi kryesor në film, ai i gazetares amerikane, dhe çfarë simbolizon ai në rrjedhën e ngjarjeve?

Personazhi kryesor është një gazetare amerikane, e cila rrezikon jetën e saj për të shpëtuar një vajzë të vogël amerikane, familja e së cilës vritet gjatë luftës në Kosovë. Me ndihmën dhe bashkëpunimin e Ambasadës Amerikane në Tiranë, ajo arrin ta nxjerrë vajzën nga zona e luftës dhe t’i shpëtojë jetën. Ky personazh simbolizon humanizmin, guximin dhe përkushtimin e njerëzve që, edhe në kohë lufte, vendosën jetën e të tjerëve përpara jetës së tyre.

4. Premiera e filmit në Amerikë do zhvillohet gjatë sesionit të Asamblesë së Përgjithshme të Kombeve të Bashkuara në New York. Sa e rëndësishme ishte kjo zgjedhje?

Ishte një zgjedhje me rëndësi të veçantë, sepse gjatë kësaj periudhe në New York mblidhen liderë botërorë, ambasadorë dhe diplomatë nga e gjithë bota. Synimi ynë është që mesazhi i filmit dhe historia e Kosovës të arrijnë tek publiku ndërkombëtar në momentin kur vëmendja e botës është e përqendruar aty.

5. Ju vetë interpretoni rolin e një luftëtari të luftës për lirinë e Kosovës. Si ishte për ju të riktheheshit emocionalisht në ato ngjarje?

Ishte një përvojë shumë emocionale. Ky rol më riktheu tek kujtimet e luftës dhe sakrificat që përjetoi populli ynë. Ishte një përgjegjësi e madhe ta interpretoja me dinjitet, në nderim të të gjithë atyre që luftuan dhe dhanë gjithçka për lirinë e Kosovës.

6. Çfarë sfidash hasët gjatë realizimit të këtij filmi?

Sfida më e madhe ishte rindërtimi sa më realist i ngjarjeve të luftës, duke respektuar faktet historike dhe emocionet që ato mbartin. Ishte gjithashtu sfiduese të realizonim skena komplekse lufte dhe efektesh vizuale, duke ruajtur autenticitetin dhe mesazhin e filmit.

7. Çfarë prisni të marrë me vete publiku amerikan dhe ai ndërkombëtar pasi të shohë “The Journalist’s Mission”?

Shpresoj që publiku të kuptojë më mirë historinë e Kosovës, sakrificën e popullit të saj dhe rëndësinë e ndërhyrjes së Shteteve të Bashkuara të Amerikës dhe NATO-s në shpëtimin e mijëra jetëve. Mbi të gjitha, dua që filmi të shërbejë si një shprehje mirënjohjeje për miqtë tanë amerikanë dhe si një kujtesë që historia e Kosovës të mos harrohet kurrë.

https://www.eventbrite.com/…/the-journalist-mission-red…

Julika Prifti/

Premiera e operës “Legjenda e Rozafës” në 22 korrik, 2026 në TKBO, Tiranë, do mbetet nga netët më mbresëlënëse të artit jo vetëm se u ngjit në skenë pas 57 vitesh të krijimit të saj, por sepse është një vepër e arrirë shqiptare e të gjitha kohërave. Krijuesit e saj, kompozitori Ndoc Pistulli dhe libretisti Zef Zorba kanë bashkuar në mënyrë të rrallë ndjeshmërinë e njëri-tjetrit dhe mjeshtërinë artistike duke krijuar një lidhje të fuqishme mes fjalës dhe muzikës. Është një bashkëpunim artistik ku çdo frazë gjen “notën” e saj muzikore dhe jehonën ndjesore.

Opera të rrëmben që në notat e para dhe nuk të lëshon deri në fund. Shpesh më sillte vegime nga “The Ring” i Wagner-it, për nga forca dramatike, fuqia e dialogut dhe pesha e muzikës. Ashtu si veprat e Wagnerit, edhe “Legjenda e Rozafes” është një operë që i kapërcen kufijtë e kohës, e destinuar të jetë e tillë për shkak se është krijuar nga dy artistë të vërtetë e të mëdhenj, me një dashuri të madhe për atdheun, traditat e kulturën shqiptare.

Me pëlqeu veçanërisht përzgjedhja e një varianti të vjetër të legjendës, ku Rozafa vetëflijohet me dëshirë për të mirën e vendit dhe të ardhmen e fëmijëve e nuk muroset me forcë. Ky akt e ngre figurën e saj edhe më lart veçanërisht në një kohë kur idealet e larta duken se nuk ekzistojnë më.

Nuk e kisha parë sallën e TKOB-së të mbushur aq plot edhe pa praninë e autoriteteve të larta, si Kryeministër, President, ministra, etj. Shumë spektatorë kishin ardhur nga Shkodra (vendbanimi i krijuesve) dhe qytete të tjera të Shqipërisë, si edhe nga Evropa dhe Amerika. Ata kishin dijeni për historinë e krijimit të veprës e fjetjen në sirtar për mbi pesë dekada dhe, me dëshirë e kureshtje donin të shihnin premierën dhe shfaqjen e vetme të “Legjendës së Rozafës”.

Atë natë ndiheshe sikur ishe në një nga operat e mëdha botërore prej fustaneve të gjata e elegante të zonjave e zonjushave, kostumeve të zeza ceremoniale të burrave me kravata e papionë, buqetat e shumta me lule të artdashësve.

Opera shkëlqeu si për kompozimin dhe libretin e saj, ashtu edhe për interpretimin e jashtëzakonshëm të sopranos Nina Muho. Me elegancë fizike dhe zë magjepës në interpretimin skenik, ajo la një mbresë të pashlyeshme tek publiku që shpërthente në duartrokitje shpesh pa mbaruar akti. Po aq të spikatur ishin edhe interpretimet nga Denis Skura, Armondo Likaj, Solen Alla, Bledar Domi, dhe Matias Xheli. Secili prej tyre e ndërtoi personazhin me profesionalizëm, ndjeshmëri dhe empati, duke krijuar një ansambël të harmonizuar me shumë forcë dramatike dhe emotionionale. Kori i vogël i Operës i përgatitur nga Suzana Turku ishte bashkëshoqërues dhe amplifikues i shkëlqyer i veprës, dhe kostumet nga Iliriana Basha sillnin në skenë kohën e legjendës.

Skenografia ishte konceptuar e realizuar me ngarkesë simbolike dhe emocionale nga skenografi dhe regjisori Andis Gjoni. Një kala që ndërtohej dhe mure që shkëputeshin nga ajo, një ekran që projektonte pamje të furtunave e liqenit të Shkodrës krijonin një univers skenik në lidhje organike me tërë veprën.

Suksesi i Rozafës është meritë e dirigjentit Gridi Kraja. Përpara se të dirigjonte operën, Kraja kreu orkestrimin e materialeve pianistike të Ndoc Pistullit për orkestrën simfonike të TKOB. Tek ai bashkohen përkushtimi, talenti dhe aftësitë e një artisti që e njeh gjuhën muzikore të kompozitorit dhe arrin të përcjell tek spektatori fuqinë, ngjyrat dhe dimensionet dramatike të kësaj vepre.

“Legjenda e Rozafës”, ashtu si në zanafillën e saj, mblodhi rreth vetes artistë të vërtetë, të cilët punuan me përkushtim dhe këmbëngulje për t’i dhënë jetë një vepre, që ishte lënë në gjumë për disa dekada. Pas premierës ajo nuk do duhet të bjerë më në gjumë, por të hyjë në repertorin e TKOB-së dhe të shfaqet në turne botërore. Duartrokitjet e shumta dhe buqetat mbushën skenën e natës së premierës, aq sa mund të thuash se artistët e operës Legjenda e Rozafës ecnin mbi lule.

Drejtori i TKOB-së, Aulon Naçi, ka zgjedhur një rrugë të guximshme por të drejtë për ta ngritur operën shqiptare në lartësi të reja. Këtë herë guximi u shpërblye me një sukses të jashtëzakonshëm. Familjarët e Ndoc Pistullit dhe Zef Zorbës, që më në fund panë në skenë veprën e të dashurve të tyre të talentuar, me siguri kanë përjetuar një krenari të pafundme.

Opera shqiptare “Legjenda e Rozafës” është dëshmi se arti i vërtetë nuk ka kohë.